URL
EMBED
Page 0:
Page 1: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
1
(yxrwGJ) rmwdum
----
pmtkyfwGifyg0ifolrsm;.udk,fa&;tusOf;csKyf// pma&;ol.ed'gef;pum;// aerwjnid>nj\\ pnf;pHepf=uD;ol//udk,fhtm;udk,fudk;aomOuUX=uD;// rSwfom;bG,faumif;aomAkdvfcsKyfjrpum;//vdrfnmwJhyifvkHpmcsKyf// rmemyavmpmcsKyfeSifhu|efkyfqkawmif;//
5 12 19 21
tcef;(1)
tcef;(2)
35
OuUX=uD;. *k%faus;Zl;udkatmif;arhowd&=ujcif;// ekdifoef;wif. ekdifiHa&;b0//vuf0JnDnGwfa&;okH;ygwDnDvmcH/ 1958-rGefjynfol@wyfOD; tvif;0ifyGJ// wyfOD;.trSKaqmifopf//1960-ckeSpfa&G;aumufyJ/G / rGefoHCmtzGJ@a=ujimpmwrf;// jynfe,ft=uHay;tzGJ@eSifhrGefvl=uD;wkd@.qEN// armfvjrdKifc&dkif rGefausmif;om;or*~zGJ@pnf;/ 1961-aumvdyfrGeftoif; trSKaqmif// rif;0if;xdefeSifhpwifqkHqnf;//
tcef;(3)
69
wyfOD;.=udK;yrf;rSK//rGefvlxkpkpnf;nDnGwfvm//rGefjynfe,ftvkyfnDnGwfa&; aumfrwD//jynfe,fay;a&;OD;ek.rlopf(5)&yf//0ef=uD;jzpfvmaomekdifatmifxGef;// 1961-ckeSpfawmif=uD;jrdK@jynfe,faygif;pkHnDvmcH// wyfOD;tvif;0ifvmjcif;tay:ekdfifcsrf;.oabmxm;// usm;pmau|;cH&aomedkfifcsrf;//
tcef;(4) 86 wyfOD;trsdK;oRD;rdwifh//armfvjrdKifc&kdifrGefausmif;ol/om;rsm;toif;zGJ@pnf;jcif;// aumhbdef;pnf;&kH;a&;c&D;pOf// wm0efausaomrsdK;cspfrGefvli,fwOD;// rif;0if;xdef.trsdK;om;a&;tjrif//trsdK;om;0g'// ArmudkvdkeDvufopf0g'//
Page 2: 2
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf) 112
tcef;(5)
AuouGefz&if//OD;oGif.rGefjynfe,fqef@usifqENjyyGJ//rGefjynfe,faz:xkwfa&; aumfrwD.rGefjynfe,fqENjyyGJ=uD;// wkdifwvkH;tdrfykdif&Sif//rGefpHoltkwf*l// ppfwyfrStm%modrf;jcif;// rmHaw;ta=umif;// ekdifausmfat;eSifhaqG;aeG;cef;// (7)Zlvkdifta&;cif;// rGefausmif;om; awmckd&ef pdwftm;oef// xkH;tkdif&GmaEG&moDoifwef;// jidrf;csrf;a&;urf;vSrf;csuf// awmwGif;ukd,fpm;vS,feSifhedkifa&$usif&efukefa&muf//
tcef;(6)
146
OuUX=uD;ta=umif;pkaqmif;&SmazG//i,fcspfu|rf;aqGrd=unfcifxl;///rsdK;cspfrGefoRD;ysdKwOD;//ra tmifjrifaomjidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJ// rif;armifwif.ay;pm// rif;0if;xdef.jidrf;csrf;a&;tjrif// edKifa&$usif.awmwGif;taexm;//
161
tcef;(7)
urm0ufaps;a&mif;yGJ//edkifa&$usif.i,fpOfb0//&mrntzGJ@wGif;jy\em// rGefzkd;csdKeSifh rGefoef; &mrnrSxGuf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;zGJ@// rGefvli,ftzGJ@// rGeftrsdK;om;ae@// zqyv.a&G;aumufyJ/G / rGefvlrsdK;wkd@oydwfarSmuf// zqyvtrwfeSifhtjydKiff// wkdif;&if;om;tpnf;&kH;uGJjyJ// jynfaxmifpkrGef// rGefvGwfvyfa&;tzGJ@// trsdK;om;awmif;qkdcsuf(7)csuf// zqyv.vlenf;pkrl// ‘rGefudkwywf&kduf’// wkdif;&if;om;a=ujimcsuf//
tcef;(8)
188
rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf// usdKufokwfrGefvlxk&Sif;vif;yGJ=uD;// rGefjynfe,fawmif;qkdrSK// tiftm;opfrGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;// rGefvli,f.f awmif;qkdcsufrsm;// &GmvGwf&Gmwkdif;&if;om; A[kdtpnf;a0;// ,kd;',m;cspf=unfa&;c&D;// rGefeSpfzGJ@aygif;pnf;nDnGwfrSK// apmbOD;=uD;. tiftm;jya&;t=uH// rGefeSifhu&iftajcaerwl// Zmojyifta&;awmfykH// edkifbvGifwkd@ zrf;qD;cH&// &JcsKyfAdkvfcsKyfxGef;vSatmifeSifh awG@qkHyJ/G / armfvjrdKifudk rGef-u&ifodrf;// tpdk;&. Om%feD/Om%feuf// armfvjrdKifrS rGef-u&if qkwfcGm// zqyv.jynfe,fray;a&;rl// rGeftrsdK;om; OD;ek// rGefvl=uD;rsm;qENuGJjym;// ekdifpHolusqkH;// ekdifbvGifxyfrHzrf;qD;cH&// urm0ufppfoifwef;// urm0uf&Gmtm;rD;&SdK@//
Page 3: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
3
tcef;(9) 224 rGefacgif;aqmifrsm;awma&muf// rGefu&ifyËdyuQ// rGefzdk;csdKeSifh ekdifvSarmif wkd@.aphpyfa&;//
apmbOD;=uD;usqkH;// ordkif;a=umif;=uD;rm;wJhrGefvlrsdK;// edkifbvGifaxmifrSvGwf// edkifbvGif. a=ujimpmwrf;// rGefpdef'kdif.vkdvm;csuf// '*kHoHCmtzG@J=uD;.a=ujimcsuf// pkHprf;a&;aumfr&Sif.oabmxm;// rGGeftrsdK;om; nDnGwfa&;wyfaygif;pk// awmfvSefa&;e,fajra&muf ekdifbvGif// edkifpdef'kdif. acsycsufpmwrf;&Snf//
242
tcef;(10)
edkifbvGifrSedkifa&$usifodk@//ulrifwefjy\em//rGefudkjynfe,fray;/u&ifudkwkd;csJ@ jynfe,fay;//rGefrsdK;cspforwekdifcspfvSKdif// awmwGif;rGefjynfe,ftpkd;&xlaxmif// 1954-ckeSpf armfvjrdKifrGeftrsdK;om;nDvmcH// rGefjynfol@wyfOD;zGJ@pnf;// vlrsdK;pkrsm;nDnGwfa&;wyfaygif;pk// OD;atmifoef;. jywfom;aomtjrif// wyfaygif;pkzGJ@pnf;a&;edkifa&$usifwkd@.c&D;pOf// csif;trsdK;om;wdk@. vGwfvyfa&; qkH;&SKH;aomae@// xdkif;rGefwkd@.xl;qef;aom‘waygif/’// A*kd;&kd;ruoufaownf// crf;em;aomrGefwkd@.[Hom0wD// a&mifeDuGefjrLepfpcef;// tysdK=uD;rwifh// a0gq&mawmf// edkifa&$usiftwGufarwWmpm//
tydkif;(11)
286
uGefjrLepfygwDeSifhvlrsdK;pkwyfaygif;pkzJ@G // zqyvtpdk;&eSpfjcrf;uGJ// rGefwyfOD;rl0g'ajymif;vJ&efajcvSrf;// edkifa&$usif.owday;pm// edkifxGef;cif. tjyefc&D;// edkifa&$usif.wm;jrpfpm// tvif;0ifa&;wyfO;D =udK;yrf;// wyfOD;. tvif;0iftcrf;em;// rGefjynfopfygwDzJ@G pnf;jcif;// wyfOD;tvif;0ifwJhtay: ekdifa&$usif. tjrifoabmxm;//
tceff; (12)
308
wa,mufxJuseftvHrvSJaomOuUX=uD;//wukd,fawmfc&D;onf// u&ifpcef; odk@a&muf//armfvjrdKifc&kdifeSifhoxkHc&kdifpnf;&kH;e,fajr//okH;ygwDaqG;aEG;yGJ// ajy;&v$m;&// r'nwzGJ@pnf;jcif;// rdrda'oodk@tjyef// a'ocHawGu=udKqkd// edkif"rRaeeSihfu&ifyÉdyuQ// jynfol@wyfOD;eSifhwkdif;&if;om;pnf;vkH;jcif;// 1960-ckeSpf a&G;aumufyGJ// &ckdifrGefjynfe,fta&;//ppfwyfrStm%modrf;ydkufjcif;//
Page 4: 4
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf) 333
tcef;(13)
edkifa&$usifta=umif;jyD;jynfhpkH// jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJysuf// rGefacgif;aqmifrsm;zrf;qD;cH&jcif;// rGefausmif;om;rsm;vSsdK@0Sufpnf;a0;// rGefausmif;om;toD;oD;wkd@.awmfvSefa&;tjrif// awmfvSefa&;orm;- 'kd@rGefausmif;om;// rGefausmif;om;acgif;aqmiftoD;oD;tay:okH;oyfcsuf// rif;ausmfat;ta=umif;jyefajymif;ajym=u//
tcef;(14)
354
rGefjynfopfacgif;aqmifrsm;tm;okH;oyfrdjcif;// udk,fhudk,fudka0zefqkH;r// rif;xGef;azeSifhrif;om&ifudkpHxm;//&mZm"d&mZfrif;eSifh rGefol&Jaumif;rsm;tm; wrf;wrdjcif;//ppftpdk;&eSifhwyfaygif;pk aqG;aEG;yGJysuf// rGefausmif;olrsm;tm; awG@qkH// arA,feSifhjyif;ysaompdwfqEN// tcspfa&;wGif OD;a%Smufjzifh qkH;jzwfol// rGefvlrsdK;tay:arA,f.tjrif// rGefjynfopfygwD.oD;jcm;aqG;aeG;rSK/
aemufqufwJGrsm; (u) &mrnwdkif;vkH;qkdif&mrGeftzGJ@csKyftajccHOya'pnf;rsOf;
(c) rGefjynfol@wyfOD;.tajccHOya'pnf;rsOf; gl.njtcjgu%j ukd;um;aompmtkyfpmwrf;rsm;
373 382 392 394
(*) (C)
Page 5: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
5
pmtkyfYyg0ifaomyk*~dKvfwkd@.udk,fa&;tusOf;/
1963-ckeSpfa&S@ydkif;
rif;0if;xde/f usKHu'gwf&Gm/Zmwd/ armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf/ (bDat)wef; ausmif;om;/ aumvdyfausmif;om; nDnGwfa&; wyfOD; acgif;aqmif/ausmif;om;or*~acgif;aqmif// rif;armifwif/ uavmhaomhZmwd/ &efukefwuUodkvf(bDat)wef;ausmif;om; /&efukefwuUodkvfrGeftoif;trSKaqmif// 1963-ckeSpfaemufykdif; 1963-ckeSpfwGif/ zrf;qD;xdef;odrf;cH&onf/ 1964-ckeSpfwGif axmifrS vGwfvmonf// &efukefvkyfom;aumvdyfY ynmoif=um; &if;/ Armjynf uGefjrLepfygwD tzGJ@0ifjzpf vmonf// 1966-ckeSpfyJcl;&dk;r uGefjrLepf pcef;odk@awmckdcJhol// 1964-ckeSpfrSm udk0if;a,mf/ rif;xGef;azwdk@ twlawmodk@oGm;cJhonf//wdwfwckd;jyef0if vmonf/aemufydkif;1969-ckeSpfrSm awmckd/ rGefjynfopfygwDeSifh/ yl;aygif;cJhonf// 1971 - ckeSpfwGif/ rGefjynfopfygwDrS/ cGJxGuf jyD; bdwfpcef;udkxlaxmif// 1966-ckeSpfrSm zrf;qD; xdef;odrf;cH&onf// zrf;qD;cH&pOf/ armfvjrdKif trSwf(5) ppfaxmuf vSefa&;pcef;Y nSif;yrf; eSdyfhpuf cH&ojzifh aoqkH;oGm;onf//
rif;ausmfat;/ urm0uf&GmZmwd/ &efukef/ trsdK;om; owif;pm owif;axmuf/ rGef jynfe,faz:xkwfa&; tvkyfnD nGwfa&; aumfrwD/ jyef=um;a&;Xme wm0efcH/ 1962-ckeSpf urm0uf&GmrS xGufjyD; xkdif; rGefvli,frsm;eSifhqufoG,f,l&ef oGm;onf// rif;0if;a,mf/ urm0uf&GmZmwd/ armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf/ (bDat)wef; ausmif;om;/ 1963-ckeSpf armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf rGeftoif;OuUX// rif;xGef;az/ xkH;tdkif&GmZmwd/ armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf (tdkifat)wef;ausmif;om;/ 1962-ckeSpf aumvdyfrGeftoif;/ wGJbuf twGif;a&;rSL;/ 1963-ckeSpfaumvdyf rGeftoif;/ twGif;a&;rSL;/ armfvjrdKifc&kdif rGefausmif;ol/om;rsm;toif;/ wGJbuftwGif;a&;rSL;//
1964-ckeSpf rif;armifwif/ rif;xGef;az wdk@eSifh twlawmckd//1964-ckeSpf tukefwGif zrf;qD;cH&onf// 1967-ckeSpfrSm axmifrS vGwfjyD;awmckd/ bdwfpcef;OuUXjzpfvmol// 1964-ckeSpf rif;armifwif/ rif;0if;a,mf wkd@eSifh twl awmckdonf/ rGefjynfopfygwD eSifhyl;aygif;cJhonf/ 1966-ckeSpfrSm zrf;qD; xdef;odrf;cH&onf/ 1990-ckeSpf a&G;aumufyJGwGif/ =umtif;jrdKe,f/ rGef'Drdk trwfavmif;tjzpf0ifta&G;cHol//
Page 6: 6
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
&efukefwuUokdvfr[m0dZ…1ausmif;om;/ 1971-ckeSpfwGif emJazodef;(yi)/ emJqmef tmJwdk@eSifh twlawmckdonf// emJwvrGef odk@ emrnfajymif;onf// 1981-ckeSpfwGif/ rGefjynfopfygwD taxGaxGtwGif;a&;rSL; jzpfvmol// rif;oef;xGef;/oxkH/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf/ 1963-ckeSpfwGif/ xdef;odrf;cH&jyD;/ 1968ekdifxGef;pdef. om;jzpfonf// armfvjrdKif ckeSpfwGif axmifrS vGwfvmonf// ausmif; aumvdyf/ (tdkifat)wef; ausmif;om;/ q&mjzpfvmol// 1963-ckeSpfrGeftoif; wGJbuftwGif;a&;rSL; jzpfonf// rif;azodef;/urm0uf/armfjrdKif'D*&Daumvdyf 1963-ckeSpfwGifxdef;odrf;cH&onf/ 1970(bDat)wef; ausmif;om;/ 1962-ckeSpf ckeSpfrSmaxmifrS vGwfonf// 1987-ckeSpf aumvdyf rGeftoif; twGif;a&;rSL;// 1963- ekdifwifatmif/ ekdifatmif&Sdefwkd@eSifh twl ckeSpf aumvdyf rGeftoif; 'kOuUX// 1963- awmckdonf// rGefjynfopfygwD/ A[kd ckeSpf armfvjrdKif aumvdyf ausmif;om; aumfrwDjzpfvmonf// (r'w)wyfaygif;pk/ nDnGwf a&;wyfOD; OuUX/ armfvjrdKif c&kdif ekdifiHjcm;qufqHa&; wm0efcHjzpfvmonf// rGefausmif;ol§om;rsm;toif;OuUX// 1990-ckeSpfwGif/ r'wtrSKaqmifeSifhtwl/ (r'w/zuf'&,fwuUokdvf)udkxlaxmif// rif;armif[ef/ xkH;tdkif/ 1963-ckeSpfwGifxdef;odrf;cH&// 1964-ckeSpf rSmaxmifrS vGwfonf// rif;xGef;aznDr/ rdpdefeSifh tdrfaxmif usonf// usef;rma&; rSL;// aemufpD;yGm;a&;orm; jzpfvmol// rdwifapmOD;/ rk'kHjrdK@/armfvjrdKif'D*&Daumvdyf/ (bDuGef;)pD;yGm;a&;bGJ@&//emrnfausmfw&m; (bDat)wef;ausmif;ol 1962-ckeSpf &kH;csKyfa&S@ae jzpfvmonf// 1990-ckeSpf armfvjrdKif aumvdyf rGeftoif;/ 'k OuUX// a&G;aumufyGJrSm/ rk'kHjrdK@e,f ajrmufydkif; (trft,f'D) trwfjzpf vmol// rd,Ofwif/ oHjzLZ&yfjrdK@/ (tdkifat)wef; oHjzLZe,f/jrdK@e,for0g,rOD;pD;Xme/ ausmif;ol1962-ckeSpf armfvjrdKif aumvdyf/ t&m&Sd jzpfvmol// rGeftoif;/wGJbuftwGif;a&;rSL;/1963-ckeSpf aumvdyfrGeftoif;.'k/OuUX// rdcifxm;a&$/ xkH;tdkif&Gm/ (bDat)wef;/ zg;tHjrdK@trSwf(1)tpdk;& txufwef; 1962-ckeSpf aumvdyf rGeftoif;/ wGJ- ausmif;q&mrjzpfvmol// twGif;a&;rSL;/ 1963-ckeSpf/ 'k-OuUX//
rif;om&if/ uGmef&kduf awmfuem&GmZmwd/ 1963-ckeSpf/ armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf/ (tdkifat) wef; ausmif;om;jzpfonf/ 1963-ckeSpf aumvdyfrGeftoif;trSKaqmif wOD; jzpf onf//
Page 7: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
7
rdtkH;&D/urm0uf&Gm/rk'kHtrwfedkifbdk;pdef.oRD; ynma&; wuUodkvfokd@ ajymif;onf/ armfvjrdKif aumvdyfrGeftoif;trSKaqmif// ynma&; 'D*&DbJ@G jzihf ausmif;jyD;onf// txufwef;ausmif;/ ausmif;tkyfq&mr// rif;vSausmf/ xef;yifa=umif/ taygifjrdK@e,f/ &efukef rGefpmayeSifh ,Ofaus;rSKaumfrwD (bDat)wef;/armfvjrdKifaumvdyf/rGeftoif; OuUX// &efukefrGeftrsdK;om;ae@ usif;ya&; trSKaqmif// aumfrwDOuUX// rif;tkH;wif/ aumhbdef;&Gm/ (bDat)wef;// rqvacwf/ u&ifjynfe,f/ vkyfief; armfvjrdKifaumvdyf/rGeftoif;trSKaqmif// pDppfa&; aumfrwD OuUXkjzpfvmol// rif;cspfvkH;/ aumhbdef;&Gm/ aq;ausmif;om; a'gufwmrif;cspfvkH;jzpfvmol// rmHaw;/(rif;atmifxGef;)urm0uf&GmZmwd/ axmifrSvGwf xD;aygufjyD; olaX;jzpfvm onf/ oHjzLZ&yf-armfvjrdKif um;toif; rsdK;cspfvGef;IvlowfrSKjzifhaxmifusol// OuUXjzpfvmol// udk=unfjrifh/ oxkHjrdK@/ rdcifrdoef;pdefrSm 1963-ckeSpf xdfef;odrf;cH&/ 1968-ckeSpf rSm xkH;tdkifoljzpfonf/ 1963-ckeSpf armfvjrdKif axmifrSvGwf/ aemufydkif;wGif/ emrnf aumvdyf ausmif;om;or*~ OuUX// ausmf w&m;csKyfa&S@aewOD;jzpfvmol// pma&;q&muavmiftrnf(rif;rif;OD;) udkaZmf0if;/awmifwGif;=uD;jrdK@zGm;/aumvdyf/ 1963-ckeSpfxdef;odrf;cH&onf/ 1968-ckeSpf ausmif;om;or*~acgif;aqmif//1963-ckeSpf rSmaxmifrS vGwfonf// ausmif;om;nDnGwfa&;wyfOD;twGif;a&;rSL; udkodef;nGe@f / aumhu&dwfjrdK@/ armfvjrdKif 1963-ckeSpf xdef;odrf;cH&/ 1966-ckeSpfrSm aumvdyf/ ausmif;om;or*~ acgif;aqmif// axmifrSvGwf/(rqv) A[kdvrf;pOf vli,f tzGJ@0if(aumhu&dwfarmifodef;nGef@)trnf jzifhfaqmif;yg;a&;ol/1990/ckeSpfa&G;aumuf yGJwGif/ teft,f'D trwfjzpf vm ol// udkoef;atmif/ aumhu&dwfjrdK@/ 1963-ckeSpf xdef;odrf;cH&/ 1966- ckeSpf armfvjrdKifaumvdyf/ axmifrSvGwf/rqvygwD0if/ jrefrmhtvif; ausmif;om;or*~acgif;aqmif// owif;pm/t,f'Dwmjzpf/(oef;atmifekdif) trnfjzifh/ekdifiHa&;pmtkyfrsm;udka&;onf// Akdvf=uD;uHnGef@/ rk'kHjrdK@/ rGeftrsdK;om;/ AdkvfrSL;=uD;uHnGef@/A[kdppfaxmufvSrf;a&; a&S@awmifwkdif; trSwf(5) ppfaxmufvSrf; nG$ef=um; a&;rSL;csKyfjzpfvmonf// a&;rSL;// (AkdvfcsKyfcifnGef@t&if/ ppfaxmufvSrf;a&; n$ef=um;a&;rSL;csKyfjzpfol/) AkdvfcsKyf wifOD; rqvygwDrSjyKwfaomtcg/ AdkvfrSL;=uD; uHn$ef@onfvnf;/&mxl;rSjyKwfcJhonf//
Page 8: 8
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
'kAkdvfrSL;=uD;xifausmf/rqvacwf/ edkifiHa&;wkdif;(11)pnf;&kH;a&;rSL;// Edkdifcifarmif/ zg;atmuf&Gm/ rGefjynfe,f a'oygwD aumfrwD0if// rif;cifarmif/ uwkd;aumheSyf/ &efukefwuUokdvfrGeftoif;trSKaqmif/ t*FseD,mausmif;om;/ rif;pkd;rif;/ uavmhaomh Zmwd/ &efukef wuUokdvfrGeftoif;trSKaqmif/1959-ckeSpf armfvjrdKifc&dkif rGefausmif;om; or*~OuUX// rif;pdk;wifh/uanSmfZmwd/aumvdyf(tkdifat)/ ekdifxGef;pdef(rGefa&;&mtzGJ@csKyf).om;// rif;aiGodef;/xkH;tdkif&Gm/ 1958-ckeSpf armfvjrdKifaumvdyfrGeftoif;twGif;a&;rSL; rif;atmifAv/ uwkd;aumheSyf&GmZmwd armfvjrdKifrGeftoif;trSK aqmif//
rqvtpdk;&vufxuf/aqmufvkyfa&; Xme/ 0ef=uD;OD;xifausmfjzpfvmol/ rqvacwf/ rGefudk,fpm;jyK/ EkdifiHawmf aumifpDtzGJ@0ifjzpfol// 1963-ckeSpf 0ef=uD; edkifatmifxGef;. twGif;0ef/ 1990-ckeSpf a&G; aumufyGJwif G usdKufra&mjrdK@e,fY0ifa&G;jyD;trwfjzpfol// tif*sifeD,mbGJ@jzifh ausmif;jyD;/ v,f,m pkdufysdK;a&;Xmerefae*smjzpfvmol//
v,f,mpdkufysdK;a&;Xme/refae*smjzpfvm ol// jrdK@e,fynma&;rSL;/(Zelref) emrnfjzifh/ emrnfausmf rGefoDcsif;rsm;udk a&;pyfol// rGefjynfe,faz:xkwfa&;tvkyfnDnGwfa&; aumfrwD tzGJ@0ifjzpffol/ rGef'Drdk A[kd aumfrwDtzGJ@0ifjzpfol// rif;aiGxGef;/ &GmvGwf&Gm/ ukefoG,fa&;Xmerefae*smjzpfvmonf/ armfvjrdKifaumvdyf/ rGeftoif;trSKaqmif/ ekdifcsrf;rGeftm; zcifwOD; uJhokd@ wm0ef,l jyKpkapmifha&Smufol// rif;cifjrifh/ zg;atmuf&Gm/ 1960-ckeSpf 1972-ckeSpf rqv/ rk'kHjrdK@e,fygwD,lepf aumvdyf/ ausmif;om;r*~ zGJ@0if// twGif;a&;rSL;jzpfvmol// rif;vSatmif=uD;/ &GmvGwf&Gm/ a'gufwmrif;vSatmif=uD;(yDtdyf'D) armfvjrdKifaumvdyfrGeftoif;trSKaqmif// ynma&;XmewGif0ifa&mufvkyfudkifonf// rif;atmif0if;/ uavmhaomhZmwd/ 1963-ckeSpf xdef;odrf;cH&/ 1963-ckeSpf armfvjrdKif aumvdyfausmif;om; axmifrSvGwf/ rqvygwD0if/ 1975-ckeSpf or*~acgif;aqmif/wyfOD;acgif;aqmif// armfvjrdKifjrdK@e,fygwD,lepftwGif;a&;rSL;// rif;xGef;vSKdif/ urm0uf/aumvdyfrGeftoif; &efukefAkdvfwaxmif/ a'oaumvdyf/ trSKaqmif/ 1961-ckeSpfOD;oGif vlxktpnf; aiGpm&if;Xme/ aiGpm&if;rSL;jzpfvmol// a0;yGJY/ udk=unfjrifh/ rif;azodef;eSifhtwl/ OD;oGifqef@usifa&;pm&Gufa0iScJhol// rif;xGef;jrifh/ rk'l;&Gm/ armfvjrdKiftrSwf(1) 1965-ckeSpfwGif awmckdonf// 1967-ckeSpf ausmif;om;/ armfvjrdKifc&kdif/ rGefausmif;ol wGif zrf;qD;cH&onf// 1968-ckeSpfwGif om;rsm;toif;zGJ@twGif;a&;rSL;// axmifrS vGwfonf//
Page 9: OuUX=uD;Edkifa&$usifeSifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om;
9
rif;ausmfvSKdif/ eSdKifvkH&Gm/ armfvjrdKifaumvdyfrGeftoif;trSKaqmif/ rif;atmifrdk;/ a&;jrdK@/ aq;ausmif;om; &efukefwuUodkvf rGefpmayeSifh ,Ofaus;rSK aumfrwDtrSKaqmif//
ukefoG,fa&; refae*smjzpfvmol// a'gufwmatmifrkd;jzpfvmonf/1975/ckeSpf rSmawmcdk/ rGefjynfopf ygwD aq;&kHtkyf jzpfvmol//
¿fuEef;olWhjÀ ¿mUpW medo>pN.nj ap?Y/]cj Áx,hWogi aYhWogiÂgHj\ fokjqs# krOs,tuY\ kÑocj tupjelwjhMY\ qWkjek.njmnj gmLi]cj nlikjnptj\ qWkjgWoqP sMtj qm=J lwj\ spjkuE percj/]cjkW.nj mWYmWYq.j\ -p.ktj tJzIsIekL.ogHjelwjhMY\ x,mNo]t.l;i]cj n}bhuEpN.njqNto\ mqPsMtjqm=Jlwj\ mUmef;olwj(8)tcjgHj\ bWYpN]kjDlukj\ ducjlwjtYtuY\ÁaYgi x,q.Â\ ef;oeT.o lWhjer.cj mdHjr\\ tuYkuEx, mp?Ep?i]kjp;Yp;.o gsuitjgm;i]cj qPkL]cj ani]cjaTkjkuE gkUmnj\ aluEaqI fSplgHj\ Áduhjpu& lutjkL]cjlwj togHj\ r,qL, duhjkuE pu&xi\ ÁeahjÆ lWhjlkjnkj Áp?YeqN.wjAped nbbWYDwjkuEpu&gWotnjtO a.xiÂg,tuY\xocjrOx,mp=i]nj esY>amH]\ Tokjk”ocj ducjkm;p>nj aeK>cjkuE\ x,m0,ducj esY>amH]pN.nj ap?Y/]cjkuJ\\ pWmtupjlwjsuitjkuE\ mh.mitjtogHj\ luJqs#tuY kLiKnja.\ ddHjmnjto mcjmWY FWokL]cjqs# aSkjSkjetokuJtuY\ m0,gWkuE x,qŠ.cj aluomWYek.njgkUr\\ elMcjwcjmnjgHj ruicja.r\\ aKicjqN grokj gr.jdMocjgHj\ sN,m0, Skjlupja. epY>b=i]kj\ TokjkL]cj gl.nj n} mh.mitjtogHj\ atuicjpMikj\ kruikjsuitjqN\ huitjn} ef;o%. lWhjgHjr\ lm;J]qN\ mgLicja.r\\ qNtoelwj\ -dhtj pLnjgt,mnj\ ’uitj[kpjauitj\ luJl.j qruihja.gHj\ aJmocjp?Ysuitjer.cjgHj\ d>tjtihWobL,r\\À
n}kuElikj ÁqmNicjatitj mukjlikj(8)
Page 10: 10
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
OD;refwvif; OuUX csif;trsdK;om; aumifpD csif;jynfe,f//
Ekdifa&$usif OuUX rGefjynfopfygwD rGefjynfe,f//
refbZH OuUX u&iftrsdK;om; tpnf;&kH; u&ifjynfe,f//
AkdvfvusFm AkdvfcsKyf*sifrD&rf 'k-OuUX wdkif;rSL; jynfol@'Drdku&pfwpf ta&S@wdkif;Xe ygwD &Srf;jynfe,f// Armjynf//
emJvs;x0fxHrS"gwfykH&onf//
OuUX=uD;edkifa&$usif 'k-OuUX=uD;ekdifEGv†m
Page 11: OuUX=uD;Edkifa&$usifeSifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om;
11
ekdifxGef;ode;f
edkifa&$usif Edkifa&$usif
ekdifaiGode;f
rGefausmif;olausmif;om;rsm;toif; armfvjrdKifOypmaumvdyf (1962-63)
rdcifxm;a&$ rd{oef; rdjrifhjrifhoef; rdwifapmOD; rif;azodef; emJxGef;a&$ rif;tkH;jrdKif rd,SOfwif rdat;vSdKif rda&$wifh rdoef;pdef ( b¾ma&;rSL; tzJG@0if tzGJ@0if 'k/ OuUX twGif;a&;rSL; rGefpmay (OuUX ) wGJbuf tzGJ@0if/ tzGJ@0if/ tzGJ@0if XmerSL; twGif;a&;rSL; t rif;;xGef;vSKdif rif;oef;=unf rif;jrifhaz rif;vSausmf rif;armifav; rif;om&if rif;oef;&Sdef rif;pdefoef; rif;xGef;az rif;oef;xGef; tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if tzGJ@0if wGJbuf tzGJ@0if twGif;a&;rSL;
Page 12: 12
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
pma&;ol.ed'gef;pum;
Tpmtkyfjzpfay: vm&onfh tajccH ta=umif;&if;udk tenf;i,f &Sif;jy&ef vkdtyfrnf[k xifygonf//2003-ckeSpf rwfv(3)&ufwGif/ rGefjynfopfygwD OuUX=uD;edkifa&$usif uG,fvGef aomtcg rGefwrsdK;om;vkH;rSm ,l=uKH;r& avmufatmif cHpm;cJh=u&onf// tvGefpdwf xdckdufcJh=u&w,f// rGefjynfol vlxkwkd@. &ifwGif; a0'emudk a0r#cHpm;&if; OuUX=uD;tm; vGrf;qGwfowd&wJh taeeJ@ aqmif;yg; a&;csifpdwf u|efawmh&ifxJrSm wzGm;zGm; jzpfay: vmonf// Tokd@aom cHpm;csufjzifh “OuUX=uD; edkifa&$usiftm; tvGrf;ajy pmwef;” aqmif;yg;udk Internet rSwqifh vpOfrSefrSef Armbmomjzifh a&;om;cJhyg onf// xkdodk@ aqmif;yg;udka&;om;&if; rdrd. &ifwGif;a0'emudk ajzodrfhcJh&Smygonf// TuJhokd@ vpOfrSefrSef a&;om;cJhaom Taqmif;yg;udk pmtkytjzpf xkwfa0&ef tprlvY u|efawmfwGif f &nf&G,fcsuf vkH;0r&SdcJhyg// OuUX=uD;edkifa&$usifudk tvGrf;ajy owd&aomtm;jzifh a&;om; jcif;omjzpfonf// rdrd.pdwfudk ajzqnf&efeSifh OuUX=uD;. *k%faus;Zl;udk rGeftrsdK;om;rsm; owd& atmif;arh=uap&efom &nf&G,fcJhonf[k &kd;om;pGm0efcHygonf// TuJhokd@ vpOf rSefrSef a&;om;vmcJh&m/ tcef;(9)odk@yif a&mufvmonf// u|efawmfonf Taqmif;yg;udk a&;om;jyD;v#if/ arharhaysmufaysmufyif pdwfxJY trSKrJhtrSwfrJhyifxm;cJhonf// odk@aomf urm0uf&GmZmwd/ 'def;rwf ekdifiHwGif tajccs aexkdifaeaom emJADx0frefjZmu pdwf0if pm;jyD;/ Taqmif;yg;tm; pmtkyftjzpf xkwfa0ygu tvGef oifhav#mfrnf jzpfa=umif; t=uHjyK vmygonf// Taqmif;yg;Y yg0ifaom ta=umif;&m wkd@onf/ rSwfom;bG,f aumif;aom/ tcsufvufrsm;/ rsm;pGmyg&Sdaeonfudk awG@&Sd&I pmtkyftjzpf odrf;qnf; xm;ekdifygu/ aemifvm aemufom; rGeftrsdK;om;rsm;twGuf/ rsm;pGm tusdK;jzpfxGef; edkif onf[k emJADx0frefjZm ujrifonf// u|efawmftm; pmtkyftjzifh xkwfa0&ef wkdufwGef; cJhygonf// tu,fI pmtkyfxkwfrnf qkdygu/ EU Mon Community taejzifh aiGa=u;u tp/ pmtkyf jzpfajrmufa&;twGuf wwfekdifor# tppt&m&m wm0ef,l aqmif&Guf ay;rnf jzpfa=umif; emJADaxmrefjZmu pdwftm; xufoefpGm xyfrHtm;ay; vmjyefonf// xkdokd@ emJADx0frefjZmu t=uHjyKrSyif Taqmif;yg;udk pmtkyftjzpf xkwfa0ygu/ rGeftrsdK;om;wkd@twGuf tusdK;jzpfxGef; vmekdifonfudk owdxm; vmrdonf// emJADaxm refjZmudk txl;yif aus;Zl;wif rdawmhonf// twkdif;rod 0rf;omrdonf// emJADx0f refjZmom t=uHrjyKcJhygvS#if Tpmtkyfonfyif TuJhodk@ xGufay:vmp&m ta=umif; r&Sdedkifay// emJADaxmrefjZm. tjrifus,frSKudk Tae&mYjrifomapvkdygonf//
Page 13: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
13
emJADx0frefjZm. t=uHay;csufudk vufcHjyD;aemuf/ rdrda&;om; aeustwkdif; aqmif;yg; udk omref&SHum oabmxm;I qufvuf a&;om;oGm;&ef rjzpfawmhay// trSKrJh trSwfrJh oabmjzifh a&;om;I r&awmhay// jynfhpkHonfhxuf jynfhpkHatmif/ aumif;rGef onfxuf aumif;rGefatmif/ =udK;pm;a&;om; vm&onf// vkdtyfaom okawoersm;udk vkyfvm &onf// pmtkyfpmwef;rsm;udk &SmazGzwf&SK avhhvm&onf//ae@rtm; nrtm; tcsufvuf jynfhpkH ekdifatmif/ =udK;pm; &SmazG pkaqmif; rSwfom; vm&onf// =opa=wvD;,m; trsdK;om;pm=unfhwdkuf (Australia National Library)wGif/ 0ifa&muf vkyfudkif aeol wOD; jzpfojzifhvnf; omref yk*~dKvf wOD;xuf u|efawmfY tcGifhomcJhonf// pm=unfhwkduf rS rdrd vkdtyfaom pmtkyf/ pmwrf;rsm;ukd/ pdwf=udKuf vSefavSm &SmazGzwf&Sk ekdifcJhonf// a&;ul; rSwfom; ekdifcJhonf/ jrKyfuG,f aecJhaom ordkif; uGif;quf rsm;udkvnf;/ oufao taxmufxm;rsm; &SmazGI az:xkwfekdifcJhonf// rdrda&;om; aeaom aqmif;yg;ufdktcsuf vuf jynfhpkH oxufjynfhpkHatmif jc,foa&;om;ekdifcJhonf[k qkdcsifygonf// emJADx0frefjZmtjyif txl;tm;jzifh aus;Zl;wif&ef ta=umif;&Sdaomtjcm; yk*~dKvfwOD;rSm ekdifoef;wifyif jzpfonf/ OuUX=uD; ekdifa&$usifeSifh twlwuG/ oGm;vm vSKyf&Sm;cJaom/ h ekdifoef;wif. tawG@=uKHeSifh ekdifoef;wif. udk,fawG@ajymjycsufwkd@onf/ tvGefwefbkd; &SdjyD; tbdk;rjzwf ekdifavmufatmif jzpfcJhonf/ Tpmtkyf jzpfajrmufa&;wGif =uD;rm;pGm taxmuftul jzpfapcJhonf// Taaqmif;yg;udk a&;om;&mwGif wu,fhtjzpfrSefudk tajccHI a&;om; cJhygonf// odk@aomfTodk@wu,fhtjzpfrSefudk tajcHcHjyD; =udK;pm;a&;om; onfh ae&mwGif/ tcufcJ trsdK;rsdK; &SdcJhygonf// wcsdK@aomordkif; ta=umif;&m tcsuf vufwdk@onf a&;om;rSK trsdK;rsdK;/ ,lqrSK trsdK;rsdK; uGJjym;aeonfhtwGuf rnfonfh t,lqurSefI rnfonfh t,lqu rSm;onfukd qkH;jzwf,l&ef cufcJ&onf// 4if;tjyif &kd;om;pGm 0efcH&rnfh tcsufwcsuf &Sdygonf// tcsdK@aom ta=umif;&m trSefudk a&;om; &mwGif pmzwfolrsm; ydkrdk pdwf0if pm;atmif &nf&G,fjyD; rl&if;xufydkrdkjyD; pmzGJ@EGJ@ a&;om;xm;rSK tenf;i,f &Sdygonf// TuJhokd@ pdwf0ifpm;atmif tenf;i,f cs,fo a&;om;xm;rSKu vGJ&if pmtkyf wckvkH;onf/ tjzpfrSefudk vkH;vkH; tajccH xm;onf[k qkdcsifonf// vGefcJhjyD;aom twdwf wu,fh tjzpftysuftrSefudk tajccHa&;om;ol wOD;taejzifh rnfr#cufcJrSK &Sdekdifonfudk pmzwfolrsm; awG;awm pOf;pm;,ljyD; trSm;rsm; yg&Sd ygu pma&;olltm; cGifhv$wfyg&eftel;nGwfawmif;zefygonf// ekdifa&$usif ta=umif;udk wwfekdifor# twdtus tao;pdyf az:jyekdif&ef =udK;pm; a&;om; cJhonf// 'gayrJhjyD;jynfhpkHonf[k u|efawmfrqkdvkdyg// jynfpkH&ef rsm;pGm vkdtyfaeao;onf[k &dk;om;pGm0efcHygonf// xkdtwl 1962-63/ ckeSpywf0ef;usif &efkukefwuUodkvf/ armfvjrdKif f 'D*&D aumvdyf&Sd/ rGefausmif;ol/ ausmif;om;wkd@. trsdK;om; vGwfajrmufrSK twGuf/
Page 14: 14
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rnfuJhodk@ udk,fusdK;pGef@ tepfemcHcJh=uonf/ rnfuJhodk@ owWd&Sd&Sd wkdufyGJ0if cJh=uonf wkd@udk vnf; tao;pdyf wdwd ususjzpfatmif =udK;pm; a&;om; xm;yg onf// Armordkif; rSwfwrf; pmtkyfrsm;wGif raz:jyxm;cJhaom orkdif; tcsufvufrsm;udkvnf; TpmtkyfwGif =udK;pm;jyD; az:xkwf a&;om;xm;onfudk awG@jrif&ayrnf// tb,fa=umifh qkdaomf Arm&mZ0ifordkif;qdkwm ppfatmifekdifwJhArmvlrsdK;wkd@u rdrdwdk@pdwf=udKuf a&;om; xm;wm jzpfw,f// rdrdwkd@udk xdckduf epfemapaom ta=umif;&m ordkif; tcsufvufwkd@udk rxnfhoGif;bJ csefvyf xm;wwfonf// tcsdK@csdK@aom ae&mwkd@Y trsdK;om;*k%f xdckdufrnf pdk;I trSefw&m;udktrSeftwdkif;ra&;om;bJ zkH;xm;=uonf[k qkdcsifygonf// odk@r[kwf jyifqifjyD; rdrdvlrsdK; tusdK;udk umuG,fa&; wwfonf// topfrGrf;rHjyifqif a&;xnfh wwfonf// xkd@a=umifh Arm&mZ0if ordkif;Y wdrfjrKyf xm;aom tcsufvuf rsm;udk aemifvm aemufom;rsm; trSefudk trSeftwdkif; od&Sdekdif&ef &nfoefI/ =udK;pm;jyD; wwfekdif or#az:xkwf a&;om;cJhjcif;jzpfonf// Todk@ jrKyfuG,faeaom ordkif;uGif;quf rsm;udk xkwfaz: a&;om;&mwGif/ wwfedkfifor#/ trSefw&m; obm0w&m;eSifh nDnGwfatmif =udK;pm;cJhygonf// ppf&SKH;olbufrS aeIvnf; ordkif;udk &SkKjrifokH;oyfjyD; a&;om;cJhonf[k qkdv#if rSm;rnfr[kwfyg// tb,fa=umifh qkdaomf/ ppf&SKH;ol rGefvlrsdK;/ &Srf;vlrsdK;/ &ckdifvlrsdK; wkd@rSm ordkif;udk rdrdwdk@bmom a&;om; rSwfwrf; wifcGifh r&&SdcJh=uay// ordkif; a&;om;&ef tcGifhvrf; qkH;&HSK;olrsm; jzpfonf// ppfatmifekdif olwkd@u/ pdwf=udKuf a&;om; rSwfwrf; wifjcif;udk wzufowf cHae&onf// Ttcsufudk pmem axmufxm;I ppf&SKH;olbufrS cHpm;jyD;jrKyfuG,faewJh orkdif;[muGuf rsm;udk jznfhpGyf a&;om;cJhjcif;jzpfonf//odk@aomfta=umif;rJh tajctjrpfr&Sd pdwful;,OfI a&;om; xkwfaz:cJhjcif; r[kwfyg// jrKyfaeaom ordkif; uGif;qufrsm;udk/ ckdifrmaompmtkyf pmwef; taxmuftxm;/ rSefuefaom awG;ac:rSK/ ,kwWd,kwWef &Sdedkifaom tcsufvufwkd@ jzifhom az:xkwf a&;om;cJhonf// Oyrm/ rGefvlrsdK;wkd@. bk&if&mZ"d&mZfrif; wnfxm; aqmufvkyfaom a&$=uuf,uf bk&m; wefaqmif; ausmif;uef Z&yfwkd@udk tif;0bk&if rif;acgifu rD;wif&SKd@cJhonf/ b,fta=umif;a=umifh rD;&SdK@cJhoenf;/ rnfonfh &nf&G,fcsuf jzifh rD;wif&SKd@ cJhonfudkrl ordkif;rsm;Y rSwfwrf;wif az:xkwf a&;om;cJhjcif;udk rawG@&ay// jrSKyfuG,f xm;onfudk awG@&onf// Todk@jzpf=uonfrSmvnf; "rRwm w&yfyifjzpfonf// rdrdwkd@ppf&SKH;aomtcg wrdsK; a&;om;I rdrdwkd@vlrsdK; ppfatmifekdifaomtcg omaom tuGufrsm;udk tom;ay;I wrsdK;wrnf csJ@um;a&;om; =uonfrSm tpOfvmw&yfvkd awG@cJh&onf// TtcsufeSifh ywfoufI rnfonfh vlrsdK;. ordkif;Yrqkd awG@&wwfonf// tcsdK@aomordkif;rsm;wGif rdrdwdk@vlrsdK; *k%foduQm xdckdufapedkifaom ta=umif;t&mwkd@udk
Page 15: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
15
wrifwum jrSKyfuG,f csefxm; wwf=uonf/ odk@r[kwf azsmufzsufypf =u&ef =udK;pm; =uonf/ Oyrm t&nf;=uD; &[ef; ta=umif;&mrsm;udk u|efawmf i,fpOftcgu pmoif ausmif;YjyXmef;I oif=um;cJh&bl;ygonf// aemufydkif;wGif ArmvlrsdK;wkd@. *k%fudk xdckduf apekdifonfh ta=umif;&m[k jrifvmI orkdif;trSefudk azsmufzsuf=u&ef =udK;pm;vm=u onf// Armwkd@onf t*FvdyfeSifh 'wf(csf)vlrsdK;wdk@. udk,fxd vufa&muf tm;ay; ulnDrSKjzifh rGefvlrsdK;wkd@tay: ppfatmifedkifcJhonf// ppfatmifekdifolyDyD rdrdwdk@ udk,fudk,fukd tvGeftuJ trGrf;wif a&;om; xm;onf wkd@udkvnf; Armhordkif;Y awG@&ayrnf/ wzef ppf&SKH;ol rGefvlrsdK; wdk@udk txifjrifao;jyD; rw&m; csdK;eSdrfa&;om;rSK/ rrSefruef pGyfpJG a&;om;rSK wdk@udkorkdif;Y awG@&ayrnf// ppfatmifekdifol OD;atmifaZ,swkd@u ppf&SKH;ol rGefvlrsdK;wkd@udk csdK;eSdrfaom tm;jzifh okH;eSKef;ajymqdkonfhpumvkH;‘wvkdif;’jzifhukef;abmif&mZ0if=uD;wGif rSwfwrf;wif a&;om;cJhonfudk oufaotjzpf awG@jrifekdifonf//TuJhodk@ OD;atmifaZ,s wkd@om;tzu rGefvlrsdK;tm; “wvdkif;”[kqcJhovkd/ rGefwkd@uvnf; acgif;ikH@rcH/ ArmvlrsdK; dk udkrSKdcsdK;jrpfcsdK;trsdK;rsdK; jyefqdkcJh.// ArmvlrsdK;udk ‘t&nf;=uD;rsKd ;’awG ‘t&nf;=uD;om;’awG ponfh rzG,f&maom &ifh&ifhoD;oD; pum;vkH;jzifh wkH@jyefjyD; pGyfpJG ajymqdkcJhonf// odk@aomf ppf&SHK;ol/ rGefvlrsdK;wdk@rm ordkif;rSwfwrf;wifcGifh r&cJhojzifh rdrdwkd@ okH;eSKef;ajymqkdcaom S Jh ‘t&nf;=uD;’ qkdwJh pum;jrKyfuG,faecJhonf/ ppf&SHK;olb0tjzpfu wzufowf cHcJh&onf/ Ttcsufudk vnf; az:xkwf a&;om;xm;onf// 4if;tjyif ‘wvkdif;’pum;vkH;. rlvZpfjrpf t"dy`g,feSifh ta=umif;&mudk4if;/ ‘wvkdif;’ pum;vkH;udk tb,fa=umifh OD;atmifaZ,su a&G;cs,f okH;pGJcJhoenf; ponfh ta=umif;udk 4if;/ ordkif;rSm jrKyfuG,f aecJhonf// rnfol wOD; wa,mufrS twdtus az:xkwf edkifcJhjcif; r&SdcJhay//‘wvkdif;’[laompum;vkH;onf/ rGefvlrsdK;udk &nfn$ef;aom a0g[m& pum;wvkH; tjzpfomomreftm;jzihfodcJh=ujyD;t"dy`g,fvGJvGJrSm;rSm;jzifh okH;pGJae=uonf// rGefvlrsdK;onf wvkdif;vlrsdK; r[kwfyg// wvkdif;vlrsdK; onfvnf; rGefvlrsdK; r[kwfyg// TjrKyfuG,faeaom/ ta=umif;&m trSefwkd@ukdvnf; oufao taxmufxm; tcsufvuf ckdifcdkifvkHvkHjzifh u|efawmf=udK;pm;jyD; xkwfaz: a&;om; xm;ygonf// ordkif;rsm;wGif wcgw&H a&S@aemuf rnDnGwfaom a&;om;xm;rSK rsm;udkvnf; awG@&wwf f onf/ ,kwWd/ ,wWerJhpGm a&;om; xm;onfudkvnf; awG@&wwfonf/ Oyrm w&kwf ol&Jaumif; ‘*gr%D’ yk*Hudk ppftiftm; tvkH;t&if;eSifh vma&muf wkdufckdufaomtcg/ Armwkd@bufrS rnfolwOD; wa,mufrS w&kwfol&Jaumif; *gr%d eSifh ,SOfjydKif xkd;owf&ef tpGrf;owWdr&SdcJhay/ rGefol&Jaumif; ordefA&mHu u,fwifay;cJhI ArmawG olwyg;&J@
Page 16: 16
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
aus;u|ef jzpf&rJhb0rS vGwfajrmufcJhonf/ Tordkif;tjzpftysuftrSefudk yxrydkif;wGif/ ArmawG trSefudktrSeftwdkif; rSwfwrf;wif a&;om;xm; cJh=uonf// ausmif;rSm jyXmef;I ausmif;om; vli,frsm;udk oif=um;apcJhonf// 'gayrJh aemufydkif;wGif rdrdwdk@ vlrsdK; *k%fudk xdckdufapcJhonfh tjzpftysuf jzpfonf[k ArmvlrsdK;awGu ,lq[ef wlygonf// pmoif ausmif;rSm oif=um;jcif;udk &yfwef@ypfvkdufonf// 4if;tjyif ordefA&mH tjzpfrSefudk ajymif;vJypfjyD; rdrdwkd@ArmvlrsdK; *k%fudk umuG,f a&;om;vm=uonf// tm%m &Sdaom vlrsdK;jzpfI pdwf=udKuf orkdif;udk jyKjyifajymif;vJ a&;om;edkifcJhonf// w&kwfol&Jaumif; *gr%d vma&muf usL;ausmfpOfu/ Armppfol=uD;rsm;/ e,fpyfa'oodk@ a&mufae=uI *gr%deSifh,SOfjydKif xkd;owf&ef ArmvlrsdK;xJrS vlr&SdcJhjcif;jzpfonf[k zgax; ajymqkd cJh=uonf// rvGJra&Smifom rGefol&Jaumif; ordefA&mHudk xkwfokH;cJh &onf[laom oabm ajymif;vJa&;om;&ef =udK;pm;vm=uonf// w&kwfOwnfbGm;rif; ppftiftm; tvkH;&if;jzifh csDwuf vmonfrSmvnf; tif;0udk odrf;ydkuf&efr[kwf Armrif;u ac:aqmif zrf;qD;xm;aom/ armfwkH/ armfu,fpm;wkd@.om;r,m;rsm;udk jyefvnf awmif;qkd&efom jzpfonf[k ta=umif;t&m ao;odrf oGm;&ef ajymif;vJ a&;om; vm=uonf// armfwkH/ armfu,fpm;wkd@. om;r,m;rsm;udk jyefawmif;&eftwGuf omqkdv#if/ tb,fa=umifh tvGef=uD;rm;aom ppftiftm; wyftiftm; vltiftm;jzifh csDvm&oenf;// oHwref a&;&menf;eJ@ ta&;qkd,lIr&ekdifbl;vm;// wzefb&ifrif;acgiftay:vnf; a0zefaxmufjy k p&m tjypfajymp&m tcsufvufawG rsm;pGm jzpfvmapw,f// armfwkH/ armfu,fpm;wkd@. om;r,m;rsm; wkd@udk jyefvnf xdk;tyf ay;vkdufv#if jy\emajyvnf edkifvsufom;eJ@ tb,fha=umifh acgif;rm;jyD; qufvuf odrf;ykdufxm;&ovJ// wkdif;jynfqkH;&SKH; cH&ekdifwJhtxd rdkufwGif; eufae&ovm;// udk,fhbufu ,SOfjydKif&ifqkdifekdifwJh ol&Jaumif;awG r&SdygbJv#uf tb,fha=umifh t"dy`g,frJhpGm acgif;rmae&ovJ ponfh axmufjyp&m bk&ifrif;acgiftay: tjypfwifp&mawGordkif;tcsufrsm;tjzpf usef&pfapcJhonf// Tae&mY tu,fI Armppfol=uD;wOD;OD;u rdrdudk,fudktxif=uD;jyD; *gr%deSifh ,SOfjydKif xkd;owfcJhv#if4if;ppfol=uD;onfvnf;vnfyif; xufydkif;jywfrnf ZD0defcsKyfrnf// ArmvlrsdK; vnf; wyg;ol. aus;u|ef jzpf&rnhf tjzpfudka&m awG;awm rd=u&J@vm;// ordkif;udk ajymif;vJ a&;om;&ef =udK;pm; olrsm;u Ttcsufudk arhaeonf[k xifygonf// 'gayrJh ordkif;pmudk zwfolrsm;url/ Ttcsufudk aumif;rGefpGm pOf;pm; rd=uonf// ajymif;vJ a&;om;oltm; ysuf&,f jyK=uonf// Armppfol=uD;awG e,fpyf a'oodk@ a&mufae =uonf[kyif ajymajym/ odk@r[kwf/ w&kwf ol&Jaumif; *gr%d udk a=umuf&GH@I/ r,SOfjydKif &JI Armppfol=uD;rsm; e,fpyfodk@ xGufajy; wdrf;a&Smif ykef;atmif; vkduf=uonf [kyif
Page 17: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
17
qdkqkd/ Tae&mY ordfefA&mHu udk,fpm;jyK ,SOfjydKif ay;wJhtwGuf ArmvlrsdK; wdk@twGuf tvGefuHaumif;onf[k jyifyyk*~dKvfrsm;u jrif=uonf// Tae&mY ordkif;udkajymif;vJ&ef =udK;pm;wJh orkdif;ynm&Sifwdk@rSm/ rdrdcg;0wf ykqdk;jzifh acgif;jrD;vkHatmif =udK;pm;zkH;&if;/ zifay: aeonfh rdrdtjzpfudk rodbJjzpfaeonf// wzef rGefol&Jaumif; ordefA&mHonf/ *gr%d w&kwf ol&Jaumif;eSifh ,SOfjydKif xkd;owf&ef pdwfrqkH;jzwfcif/ trsdK;rsdK; pOf;pm; awG;awmI wa,mufwnf; pdwfxJwGif =uKH;0g; aeao;onf// opPmrJh=uaom bk&ifrif;acgifeSifhom; rif;&JausmfpGmwdk@tay: emusnf; aompdwf/ rkef;wD;aompdwf/ &GH&Smaompdwfwkd@onf jyif;xefpGm Anm;"&mH.&ifwGif jzpfay: aecJhrdonf// ta=umif;rl/ r=umao;rSD umvuyif rGef-ArmeSpfOD;eSpfzuf/ ppfol&Jaumif; wOD;csif; ppfa&; ,SOfjydKifyGJwGif rif;&Jausmfapmonf/ Anm;v*Gef;tdeftm; vdrfvnf vSnfhzsm;I aumufuspfpif;vJpGm zrf;qD;cJhonf r[kwfavm// xkdvdrfvnf vSnfhzsm;aom/ ppfa&; ,SOfjydKifyGJrS &cJhaom 'g%f&mjzifh Anm;v*Geftdefonf taocHoGm;cJhonf// rdrd tvGefjrwfekd;wG,fwm cspfcifaaom rdrd.tpfudk aemifawmf Anm;v*Geftdefudk/ vdrfnm vSnfhzsm;I owfcJhol rif;&JausmfpGmwkd@ om;tztay: emusnf;aompdwf rkef;wD;aom pdwfwdk@jzpfay:vmjyD; ordefA&mHonfwa,mufwnf;rmefygyg=uKH;0g;cJhonf// Ttcsufvuf wdk@udkvnf;/ orkdif;Y tao;pdyf tjynfhtpkH/ rSwfwrf;wif xm;jcif;r&Sdonfudk awG@&onf// jrKyfaecJhonfudk awG@&onf// 4if;jrKyfuGufudkvnf; wwfekdifor#/ trSeftwkdif; az:xkwf a&;om; xm;onf// wzef 1752-ckeSpf rGef-ArmppfyGJudk avhvm=unfh&if ordkif; jrKyfuGufawG trSefw&m;udk zkH;uG,fjyD; ajymif;vJjyifqif a&;om; xm;rSKawGudk rsm;pGm awG@&ayrnf// wdwdusus ajym&&if jynfjrdK@wdkufyGJrS pwifjyD; t*FvdyfeSifh 'wf(csf)vlrsdK;wkd@u OD;atmifaZ,swdk@bufrS udk,fxd vufa&mufyg0if ulnDaqmif&Guf ay;cJhonfh tjzpfrSefudk ArmawG zkH;uG,f xm;cJhonf// t*FvdyfeSifh 'wf(csf)vlrsdK;wkd@. ppftiftm; tulnD axmufyHhrSKa=umifh OD;atmifaZ,swkd@bufrS atmifyGJawG wckjyD;wck&&SdjyD; rGefvlrsdK;wkd@ ppf&SKH;cJh&onfh ordkif; tjzpfrSefudk azsmufzsuf cJh=uonf// 1757-ckeSpf OD;atmifaZ,swkd@ a&$bkd ArmawG rGefvlrsdK;wkd@. aejynfawmf [Hom0wDudk vma&muf wkdufckdufpOf t*FvdyfeSifh 'wf(csf) vlrsdK;wkd@u tajrSmufvufeuf=uD;i,frsdK;pkHulnDjyD; vludk,fwkdifudk,fus OD;atmifaZ,swkd@ bufrS 0kdif;0ef;wkdufcdkfuf ay;cJhonfhtwGuf [Hom0wD usqkH;&wJhta=umif;&if; trSefukd vnf; TpmtkyfY az:jya&;om;xm;onf//
Page 18: 18
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefvlrsdK;wkd@. aejynfawmf/ [Hom0wD jynf=uD;udk OD;atmifaZ,som; tzwkd@u odrf;ydkuf &vkcsdefwGif rGef&[ef; oHCmtyg;(3000)wkd@onf/ [Hom0wDaejynfawmfodk@ vma&mufpk &kH;cJh=uonf// tb,fha=umifh ab;vGwf&mokd@ oGm;a&mufI wdrf;a&Smifjcif; rjyK=uoenf; qdkonfh tcsufudk ordkif;YrawG@&ay// OD;atmifaZ,stm; rGef&[ef; oHCmtyg; (3000) wkd@u jrJjrHaom owWdjzifh rsufeSmcsif; &ifqdkifI rnfodk@ ta&;qkdcJh=uonf/ rnfuJhodk@aom tqkdtrdef@udk jyKcJh=uonfudkvnf; orkdif;Y wdwdusus rSwfwrf;wif a&;om; xm;=ujcif; r&SdonfudkawG@&ayrnf// Ttcsufwkd@udkvnf; az:xkwf a&;om; xm;onf// 4if;tjyif rGef&[ef; oHCmtyg; (3000)wkd@. Om%fynm=uD;rm;rSK/ owW0grsm; tay: arwWmw&m; =uD;rm;rSKwkd@ukdyg/ jrifomatmif xkwfaz:a&;om; xm;onf// rGevlrsdK;wkd@. aemufqkH; f bk&if Anm;'vrif;udk/ rrSefuefaom trSKcif;jzihf/ rw&m; pGyfpGJI rnfuJhokd@ tjypfay; cJhonf/ Anm;'vrif;tm; rnfodk@ edSrfhcspGm qufqH cJhonf/ edSrfhcsjyD; &kH;wifcJhykH/ trSKppfaq; cJhykHeSifh wuG rnfuJhokd@ owfcJhonfwkd@udkyg/ jrKyfuG,f aeaom orkdif;uGif;quff rsm;tm; wdwdusus jzpfatmif taxmuftxm;eSifh wuG/ tckdiftrm az:xkwf a&;om;xm; ygonf// Tpmtkyf jzpfajrmufa&;twGuf tzufzufrS 0dkif;0ef; tm;ay; ulnDcJhaom yk*~dKvfrsm;udk txl;aus;Zl; wifygonf/ txl;ojzifh pmtkyf/ pm&Gufpmwef;rsm;udk/ apoemjzLpifpGm iSm;&rf; zwf&SkKcGifh ay;cJhaom =opa=wvD;,m;ekdifiH uifr&mjrdK@ Ak'<bmomausmif; q&mawmf emJa0'Om%/ q&medkifxGef;a0eSifh edkifvkH&GmZmwd edkifa&$vGif(c)emJvs;x0f wkd@udk4if;/ pmtkyf jzpfajrmufa&;twGuf apoem tjynfheJ@ tzufzufrS 0kdif;0efulnD aqmif&Guf ay;aom vGwfvyfaom rGefowif;Xme‘IMNA’ rS emJuokrefeSifhtzGJ@udk4if;/ emJokefxef(MUL)tm;4if;/ edkifausmifeSifh ywfoufjyD; u|efawmfodvkdonfh tcsufvufrsm; udk/pdwf&SnfpGm&Sif;jyaom/tar&duHrS a'gufwmrdp&mJref (Ph.D)udk4if;/ppfaxmufvSrf;a&; wdk@u rif;ausmfat;tm; enf;rsdK;pkH nSif;yef; eSdyfpuf/ owfcJhonfh ta=umif;udk tao;pdyf f ajymjyay;aom/ USAekdifiH&Sd edkififyef;vSKdifudk4if;/ rGetrsdK;om;'Drkdua&pD vSKyf&Sm;rSKeSifh ywfoufjyD; &Sif;vif; ajymjy ay;aom aumhu&dwf awmifydkif; trwf/ rGetrsdK;om; f 'Drdkua&pDwyfOD;rStrwf ekdifaomif;&Sdefudk4if;/ pmrl=urf;udk zwfay;aom aemfa0edkifiHrS/ emJAnmref(uavmaomh) wkd@udk4if;/ txl; aus;Zl;wif &Sdyga=umif; rSwfwrf;wif tyf ygonf//
edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf) (14/09/2008)
Page 19: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
19
aerwjnid>nj
aY’uinjr dHjek.njmnj mWYkuJelwj\ huitjd, /]E/]ikjkuE w>d mh.bM.tuY likjzku zku8Hj Say.om.tjehcjbHjd,K;}d,rgWo\ huitjgHjraY\\ d,K;}likjaupj%aj nkuEv.q.bM.mdHjr\\ ea.njsuitjtObWYmel.njr\\ qL,aeK>cjkuEaYxigHj a.tjmikj%.nkuEDwjemt=.r\\ aYgs.njtuY\ K;}lwjprU Ak*@ezN.j n.YyH&]ek;cjr\\ xocjgWo/i]kjepcjgHjaYgs.njK;}lwjkuJr\\ Sg,/i]kjepcjar.auitjquJer.cjgHj aYhWogocjhuJr\\ywjrSuEx.tj d,ebLtjnWom<,qL,aeK>cj kuEaYxi\\ p?Y(r.zwcjkunjev.cj)bM.gHj\ bM.to K;}/]E/I]kjlwj mnjpu& hWomWYkuE ep=.aj'tjr\ bM.to huitjFWokuEawuEtuY\ buJpMikjsuitj e/otaj K;}lwjwcjbM. m.njlwjr\ ywjrpu&mnj hWokelcj K;}%.\wcjzku /.o/.ohWom.njm<, x,bHjlikjwcjbM.taj\ gmL]icjeTcjektjper. pr.mnj K;}lwjp?YkuEwcjbM.gHj\dHj/.oehcj guicjektj%.m.njr\\ wcjepLtjtjgHj dHja.dtnj lM]injm.nj er.cj\\ huitjgHjr\ aYelwj guitjgs.nj gLi]kjgL.Y qkjqI q.DktuY kelcjK;}T:,lwj wcjmnj/.o/.okuJr\\ 'uitjraYplWIpr. K;}lwjkuJelwj\ dN.YebLtjey>cjy. hWoepcj togHj elwj FWolM]injer.cj aYesHjsuitjr\\ ywjr hWoepcjsuitj l=} aYK;}lwjFWom<, TokjT:, m.nj lM]injr\ aYducjtL]cj lM]injr\\ aerwjaocjezy; lkjelwj pu&mnjnkuE (telcj)gHjelwj aYek~cj qHjlwjr\\ nkuE qkjqJI q.Dk /]ikjkjepcjcjehcj eq.cjk`,lwjr\\ ywjrqkjqJIq.Dk\ l=}aY eq.cjk`,lwjgHj\ hWoepcjsuitjm<, kelcj K;}T",nkuE ddHj/.o/.o qkjqIepcjcj m.njm<, aYducjtL]cjlM]injk.lr\\ aDikrnjtMo K;}likj%ajgHj qWkjgWo mC]hjsuitj ek.njgkUmnj mdHjr\ rnjtMajmWYpLnjgHj qWkjgWoqHeKLwjwcjbM.to K;}lwj epLtjtjgHjr\\ pu&mnjgHj dHjmNihj j k;pN.njtuYaeK>cjK;}wcjzkuhWomWYkL]cjr\ buJbM.toK;}lwjgHj\ pu&d,ducjkL]cjr\\ mNihjlChjwcjto gmL]icjelwj eTcjektjwcjbM. toK;}lwjgHj dHj/.otuY\ atuicjgkUbM. K;}lwjgHj guicjektj auitjr\ gkUmnj gkUm-pY-pYgHj dHja.gkUayutj e/oKutjkuEyM] (telcj)mdHjr\\ maerwj (telcj)wWo hWoeScjkuE gkUmnjpu& qkjkjr\\ mnjgHj (telcj) hWoeqcj\ (telcj)gHj elwj dHjmnjhWoeqcjr\\ bM.to KutjT"]tj ektjlwj qkjkjr\\ hWomWYkuE ruihjkNkj qkjqIr\\ d,ea.njsuitjbWYmel.njr\\ huitjgHjr aYgL]ikjgL.Ywcjn.n.q.jtuY\l=} wcjbM.To K;}lwj per.pr. mnjgHj hWodHj/.o qkjkj\ kelcj K;}%. lwjr\\ p?Ylikjaupj%owWo
Page 20: 20
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
aYK;}ptuinj T:,lwj wcjmnjp&uxixr\\ el$.wjwj\ p?YwcjdN.YlCE]lC]EtogHj\ bM.tope`wjlwjFWor\\ TiKuikjkuE gkUe/otuY\ e/otope`wjlwjr\\ dN.YlC]ElC]E e/oto pe`wjtuY ek~cjK;}lwjFWor\\ dN.YlC]ElC]E bepcjK;}sukjlwjFWor\\ huitjgWor wcj/.o/.o ekLoa.tuY wcjebLtjtj mH.mH.gHj dHjmocjdtnjr\\ _p.ktjmocjp?Ywcjr\\ aYqPlWIpr.tuY wcjbM.to K;}pe`wjlwj ebLtjtjtogHj\ K;}T:,lwj wcjmnj/.o/.omdHjr\\ dN.YbM.to pN]kjpLhjlwjgHj aYK;}TmokT:,lwjr\ dN.YbM.to j pe`wjlwjgHj aYek~cj K;}T:,lwj wcj/.o/.or\ dN.YbM.to K;}Snjlwj apuEgHj aYek~cj TokjT:,lwjr\\ qWkjgkUmnjpu&gWotJ\ buJmnjpu& gWok;a.pN.nj kuEbM.gHjkuJ buJbM.to gsuitjekLo lwj Ëkr.zjmnjpu& bx.dl ddHj/.ogHjkuJelwj aYK;}T:,lwj p?Ylikjaupj%ajmdHjr\\ gkUmnjpu& tJektjwcj gkUzkutuY suitjS.njgkU gWomokjtiunj rnjtMolwjr\\ mnjpu&bHj likjaupj%otuY ywjr gu%jfuEFWo l=}gkUe%wj esHjsuitjm<,\ aYe/.cje-pr\\
n.Yefqicj-z. (tk*quEefkjdryj) 137w\ gituvtj(12)mokj
Page 21: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
21
OuUX=uD;edkifa&$usif ESifh awmfvSefa&;orm;/'kd@rGefausmif;om;
tcef;(1) pnf;pHepf=uD;ol// udk,fhtm;udk,fudk;wwfol// rSwfom;bG,faumif;aomAkdvfcsKyfjrpum;//vdrfnmwJhyifvkHpmcsKyf// rmemyavmpmcsKyfeSifhu|efkyfqkawmif;//
OuUX=uD;edkifa&$usif uG,fvGefoGm;onfrSm wvwmyif &SdoGm;jyD;jzpfonf// odk@aomfvnf; uGsefawmf@pdwfxJrSm OuUX=uD;onf/ touf&SifvSsuf &Sdaeao;onf/ raoao;bl;[k cHpm;ae&qJyifjzpfonf// OuUX=uD;onfae@pOfvkyfief;rsm;udk wm0efrysuf xrf;aqmifvSsuf &Sdonf// ygwD.vkyfief; wm0efudkvnf; ae@pOfrjywf/ qufvuf xrf;aqmifv#uf&Sdonf[k uGsefawmf jrifrd aeao;onf// wae@wm aexGufrS ae0ifonfh txdd OuUX=uD;. ae@pOf vkyfaeusvkyfief;rsm;udk wckrusef/ tao;pdyfjrifaeqJyifjzpfonf// reufapmapmOuUX=uD; tdyf,mu xv#ifxcsif; rdrdtcef;xJYyif xdkufoifhaom udk,fvufv_yf&Sm;r_udk vkyfonf [kxif&onf// rsufjrifudk,fawG@rawG@&bl;yg// wcgwGifusef;rma&;udk,fvuf v_yf&Sm;jcif; udpPeSifhywfoufjyD; uGsefawmffar;bl;ygonf// OuUXu rdrdenf;eSifhrdrd vkyfwmrsKd;&Sdonf[k om ajzcJhonfudk =um;bl;onf// touf&SLaom avhusifhcef;vkyfonf[kxif&onf// OuUX=uD;onf wnwm tem;,l tdyfpufjyD;aemuf reufapmapm rdrdtcef;rS xGufvm v#if yXrOD;pGm udk,fvuf oef@&Sif;a&;eSifh obm0wm0effudk xrf;aqmifonf// cE<m&v#if owW0gwdkif;onf cE<m wm0efudk xrf;aqmif&onf// rnfolr# a&Smifv$JIr&yg// cE<monf rnfonf@ cE<mrqdk 'kuQjzpfonf [laom jrwfpGm bk&Sm;. w&m;awmf tqkH;ronf/ tvGefrSefygonf// cE<m0efudkrxrf;&aomol[lI avmuwGifr&Sdyg//vlwkdif;vlwdkif; ae@pOfeJ@ tr# wpuUef@av;r#yif rtm;vyf&avatmif cE<m0efudkxrf;aqmifae&onf// udk,fcE<m. obm0 wm0efudk ausjyGefpGm xrf;aqmifjyD;vSsif OuUX=uD;onf a&rdk;csdK;avh&Sd onf// Tae&mwGif rSwfom;p&m aumif;aom tcsuf wcsufudk a&;om;&ef vdkrnf[k xifonf// OuUX=uD;onfrdrdudk,fukdtvGeftm;ukd;wwfaomoabm&SdonfudkawG@&onf//
Page 22: 22
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rdrd wwfedkifaom 0efudk rdrdbmom xrf;aqmif,l wwfonf// OuUX=uD;onf a&csKd;onfh tcgwdkif; rdrdt0wfpm;udk rdrdbmom av#mfzGwfwwfonf// rdrdwae@wm0wfxm;aom pGwfus,f tokH;jyK xm;jyD;aom rsufeSmokwfyk0g wdk@udk udk,fwkdif a&csdK;pOf av#mfzGwf ,lwwfonf// olwyg;tm; 'kuQ ray;wwfaom oabm/ rdrdukd,fudk tm;udk; wwfaom oabmukdjyonf// OuUX=uD;. rdrdudk,fukd tm;udk; wwfonfh tavhtxeSifh ywfoufI/ Tae&mY a&;om; wifjyp&m ta=umif;&m wck&Sdygonf// 1995-ckeSpf aphpyfa&; vkyfjyD; aemuf/OuUX=uD;eSifh tzGJ@onf/ armfvjrdKifokd@oGm;jyD;/ rGefjynfolrsm;eSifh awG@qkHjcif;/ aqG;aEG; &Sif;vif;yGJrsm; jyKvkyfjcif;/ ponfwdk@udk aqmif&Guf=uonf// OuU=uD;eSifhtwl/ rGeftrsKd;om; vGwfajrmufa&; wyfrawmfrS AkdvfrSL;0if;atmifvnf; vkdufygoGm; &onf// OuUX=uD;wae@wm&Sif;vif;yGJrsm; vkyfjyD;aemuf/tm;vyfaom ae@&ufrsm;wGif/ OuUX=uD;eSifh tzGJ@wdk@onf armfvjrdKifjrdK@ay:&Sd apwDykxdk;/ bk&m;ausmif;uefrsm;tm; oGm;a&muf zl;ar#mf =unfnkdavh &Sd=uonf// TtcgwGif OuUX=uD;eSifhtwl OuUX=uD;. uawmf a':wifhvnf; ygoGm; wwfonf// tcgwyg;wGif usKdufoefvH bk&m;udk oGm;a&muf zl;ar#mf =uonf// usdKufoHvH avScg;ukef;/ twwfwckrSm OuUX=uD;u tm;,ljyD; wvSrf;csif; =udK;pm;I vSrf;wuf aeonf// a':wifhonf OuUX=uD;tm; =unfhI pkd;&ddrfpdwf jzpfyGm; rdonf// ukef;twuf avScg;&Snf wav#mufvkH; bk&m;a&mufonfh txd OuUX=uD;wOD; vSrf;wuf ekdifyghrvm;qdkaom pkd;&drfpdwf jzpfrdonf// ukef;tjrifhonf &Snfvsm;onf/ touf&G,f tm;jzifh =uD;jyD;jzpfaom OuUX=uD; twGuf pkd;&drfrSKjzpfu jzpfxkduf ygonf// ausmfwufedkifygh rvm;qdkaom pkd;&drfpdwfjzifh arwWm =uD;rm;aom a':wifhonf OuUX=uD; tm;,ltrDSjyK edkif&eftwGuf rdrdvufudkurf;ay;vkdufonf// vifr,m;wkd@.bm0 tcufcJ=uKHv#if wOD;udk wOD; az;rulnD &rnfr[kwfavm// 'Doabmjzifh a':wifhurdrdvufudk tm;,ltrSDjyK edif&eftwGuf urf;vSrf;ay;jcif;jzpfonf// 'gudkOuUX=uD;urjrif[efjyKjyD; a&S@odk@ rdrdbmom/ wudk,fawmfav#mufvSrf; wufoGm;onf// a':wifhuvnf; OuUX=uD;rjrifIrdrdvufurf; ay;wmudk vSrf;r,lwmvm;xiffjyD; pkd;&drf=uD;pGmOuUX=uD;aemufokd@ oGufoGuf a&Smufvkduf oGm;jyefonf// tem;odk@ a&mufaomtcg OuUX=uD;vufudk a':wifhudk,fwdkif udkifpJG,jl yD; wGJwuf&ef =udK;pm;jyefonf// TtcgwGif OuUX=uD;onf cg;awmifeSifh qwfqwfwGwfjyD;/ a':wifhvufudk cgcsvkdufonf// 'DawmhrSyif rdrd.cspfvif OuUX=uD;onf/ rnfolwOD; wa,muf. tulnDudkrS r,lbJ/ rvkdbJ/ rdrdbmomrdrd wufedkfifonfudk jyvkdI jiif;y,f vkdufa=umif;udk a':wifh odvkduf&awmhonf// Ttjzpftysufudk tuJcwf apmifh=unf@ aeaom AkdvfrSL;0if;atmifu aumif;aumif; odjrifjyD; =udKwfI jyKH;rdavonf//
Page 23: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
23
armfvjrdKifodk@ roGm;aom uGsefawmf wdk@udk AkdvfrSL;0if;atmifu jyefvnf ajymjyI od& onf// Tae&mwGif OuUX=uD;onf/ rdrdudk,fudkrdrd tm;ukd;wwfaom oabm/ rnfolwOD; wa,muf. tulnDudkr,lbJ/ rdrdbmom vkyfedkifuvkyf,l wwfaom/ oabmudk awG@& ayrnf// aemufwcsufwGif rdrdonf touf(80)ausmfjyD; jzpfonfhwdkif i,f&G,fol vli,f wOD; uJhokd@yif usef;rm oefpGrf;vsuf &Sda=umif;udk jyvdkaom oabm ygonf[k AkdvfrSL; 0if;atmifu jyefvnf okH;oyfI ajymjyygonf// [kwfygonf OuUX=uD;onf touf&G,f eSifhrvkdufatmif tvGefusef;rma&; aumif;olwOD;jzpfonf// rnfokd@qdkap/ OuUX=uD;onf rdrdjyKvkyfI &edkifaomt&mudk rdrdbmom vkyf,lavh&Sdonf// olwyg;udk tm;rudk;vkd/ 'kuQvnf; ray;vkdaom pdwfqEN tjynfh&Sdonf// awmfvSefa&; orm;aumif;wOdD; yDoonf// acgif;aqmif aumif;wkd@Y &Sdoifh&Sdtyfaom/ pdwf"gwfyiff jzpfonf//OuUX=uD;onf reufwdkifa&rdk;csKd;onf ysufuGuf&ufr&Sd a&csdL;onf[kqdkedkifonf// rmemyavm/ (tef/'D/tuf/) XmecsKyfrSm aepOfrSmyifjzpfjzpf/ rGefjynfopfygwD e,fajr/ ya,ma'orSmjzpfjzpf/ ae@pOf reufwkdfif a&csK;d onfudk awG@&onf/ &moDokH;vD/ OwkokH;yg;/ tcsdefcgra&G; a&csdKK;onf[k qdk&rnf// rGefjynfopfygwDXmecsKyf u|efawmfwkd@ aexkdifaom ya,ma'oonf tvGefat;onf// wcgw&H rdk;&moD(3)vywfvkH;wGif/ aeudk(3)&uf r#yif jrif&onfh tcsdeftcgvnf; &SdcJhbl;onf// 4if;(3)&uf aejrif&aomae@ rsm;wGifvnf; w&uf wm aeudkjrif&aom tcsdeftwdkif;wmonf odyfr=umvS// wae@v#if (2)em&D r#wmjrif &onf// useftcsdefrsm;wGif wae@vkH;rjrif&// OuUXeSifhuGsefawmfwkd@aeaom ya,m a'o ae&monf/ awmifapmif;Y&Sdojzifh awmifckd;aiG@wdk@onf tjrJwrf; tkH@qdkif; r_dif;a0 aeonf// awmifus prf;a&uvnf; uGsefawmfeSifh OuUX=uD;aeaom ekdifiHjcm;a&; Xme&kH;udk ywf0dkuf jyD; woGifoGif pD;qif;aeonf// ae@nrjywf acsmifus a&pD;oHudkvnf; =um;ae &onf// xkdae&mxkda'oY aexkdifaom yk*~dKvfwOD;tm; pdwfvSKyf&Sm; upm; apcJh onf// a&S@pmqdk awmf eENol&d,trwf pyfqdkcJh=uaom vGrf;&wkuAsmrsm;udk jyefvnf/ vGrf;qGwf owd& wrf;waponf// ya,ma'orSm ae@nrjywf qufwdkuf/ rdk;&GmoGef; wwfonf/ rkd;r&Gmaom ae@rsm;wGif/ awmifrS pkwf,lodrf;qnf;xm;aom rdk;a&wkd@ukd tckd;aiG@tjzpf/ jyefvnf xkwfv$wfojzifh/ tjrJwrf; r_dif;a0 aewwfonf// aeudk vkH;0 rjrif&acs// TuJhokd@ at;aomae&mYyif OuUX=uD;onf ae@wdkif; a&csdK;onf/ at;aomumv &moD Owkrsm;wGif OuUX=uD;. yg;awmfjrJ edkifatmifu a&aEG;=udKcsuf ay;&onf// a&rdk;csKd; udk,fvuf oef@&Sif;jyD;aom
Page 24: 24
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
OuUX=uD;onf rdrdukd,fudk aocsmpGm 0wfpm;qif,if wwfonf// aooyfpGm t0wfpm;udk 0wfonf// uykdu,kd 0wfpm; qif,ifav@r&Sd/ txl;ojzifh vkHjcnfudk aocsmaphpyfpGm 0wfpm; qif,ifwwfonf// uabmifp wGJavmif;jzifh 0wfpm;qif,ifavhr&Sday// wcgbl;r# rawG@jrif&acs// qHyifudkaooyfpGm zD;vdrf;onf// OuUX=uD;. qHyifonf yifudk,frJ vsuf&dSonf// touft&G,fjzifh rvkdufatmif rJeufaeao;onf/// 4if;tjyif tvGeftHh=o bG,f aumif;avmufatmif oGm;onfvnf; rusdL;rayguf yuwdtwdkif; aumif;rGef vsuf &Sdonf// rnfolrqdk OuUX=uD;.qHyif/ oGm;wdk@udk =unfhI csD;rGSef; tHh=o =uonf/ touf&G,feifh rvkdufatmif ekysKdaeaom OuUX=uD;udk trsKd;rsKd; ajymqdk a0zef=uonf// S txl;ojzifh/ CRDBOD;&Jausmfol/ acwfjydkifOD;wifarmif0if;/ NLD(LA)OD;0if;cuf/ 0ef=uD;cskKyf a'gufwmpdef0if;wdk@u OuUXudkawG@v#if OuUX=uD;.usef;rma&;aumif;rGefjcif;udk tjrJwrf; csD;rGef; avh&Sd =uonf// tck 'Dtouf t&G,f &Sdwmawmif OuUX=uD;rSm tvGef=unfhI usufoa& &Sdao;v#if vGefcJhaom eSpfaygif;(30)ausmfu toufeke,f i,f&G,fpOfrSm OuUX=uD;taeeSifh rnfr#ekydsKjyD; usufoa&&SdvkdufavrvJqdkjyD; tHh=opGmajymqdk wwfonf// uGsefawmhudk olwdk@awG@wdkif; OuUX=uD;. usef;rma&;udk csD;rGef;=uonf// (cifAsm;wkd@ OuUX=uD;uawmh touf&G,feSifh rvkdufatmif wu,fhudk usef;rmw,f/ wu,hfudk usufoa&&SdwJh yk8~dKvfwOD;bJ)vkd@ csD;rGef;ajymqdkavh&Sd =uonf// OuUX=uD;onf/ olwdk@csD;rGrf; avmufatmif/ usef;rma&; tvGefaumif;aeonfrSmvnf; jiif;uG,fIr&yg// TuJhokd@olwumu rdrd.usef;rma&;udk csD;rGef;ajymqdk=uonfhtcgrsm;wGif OuUX=uD;rSm auseyfaerdonf//yDwdjzpfrdaomrsufeSmjzifhrodrom jyKH;a,mifaerdonfudkawG@jrifekdifonf// olwdk@ TuJhokd@ csD;rGef;ajymqdk &onfrmvnf;tjcm;aom aemufcH yHhykd;ay;aom ta=umif; S w&m;rsm;vnf; &Sdedkifonf[k uGsefawmfawG; xifrdonf// tb,fa=umifh qdkaomf/ olwdk@ taejzifh jrdK@wGif; aepOftcgwGif tjrJwrf; tpkd;& tqufqufwdk@. olykefeSifh ywfouf onfh 0g'jzef@csDaom owif;pmawG umwGef;awG aqmif;yg;rsm;udkom tjrJwrf; awG@jrif zwf&_ aecJh&onf// olykefqkdonfrSm rkwfqdwfarG; xlyvjypfeSifh &ufpuf =urf;=uKwf aom toGiftrl,mjzpfom zGJ@EJ@G I az:nGSef;a&;om;=uonf// umwGef;qdkv#ifvnf; yg;odkif;arG; rkwfqdwfarG; xlyvjypfeSifh &ufpufaomrsufeSm vlowfaomrsufeSm "g;jr rsufeSmjzifh o&kyfaz:a&;qGJwwf =uonf// TuJhokd@ ywf0ef;usifeSihf usifvnfvmcJhaom/ olwkd@tbkd@ awmwGif;rSm &Sdae=uonfh trsKd;om; ekdifiHa&; acgif;aqmifrsm;udkvnf; umwGef; xJuolykefuJ@okd@yif jrifxm;ekdfifp&m ta=umif;&Sdedkifonf// 4if;twGufolwdk@tm; tjypfrqdk omacs// tpkd;& tqufqufwdk@. 0g'jzef@ r_dif;wdkufr_ ywf0ef;usifatmufrSm usifvnf =uD;jyif; vm&aom yk*~dKvfrnfolrqdk olykefqdkwm vlowform; olckd;'jr tjzpfom odxm;cJh=uonf// wu,fh olykef qdkaomolwdk@eSifh yufyif; awG@&aomtcgvnf; rif;om;
Page 25: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
25
tjzpfeSifhrjrifcsifrawG@vkd umwGef;xJu &kyf=urf;vlrdkuf tjzpfomawG@vdkjrifvkd =uayrnf// rdrfdawG;xif xm;aom &kyf=urf; vlrdkufudk &kyf=urf;vlrdkuf tjzpfeSifh jrifawG@rS auseyfekdif onf// zwfvmcJh&aompm awG@jrifae=ujzpfaom umwGef; uJhodk@ &kyf=urf; vlrdkuftjzpfeSifh rawG@jrif&bJ/ rif;om;&kyftjzpf/ jrifawG@&aomtcg b,frSmv#if rtHh=obJ &Sdedkifrnfenf;// tm;rvkdtm;r& jzpfrd=uonfvnf; "rRwmyif jzpfonf// ,ckvkd awmwGif;okd@ a&mufjyD; olykefvkd@ olwkd@,lq xm;aom OuUX=uD; ekdifa&$usif uJhokd@aom yk8~Kdvfrsm;eSifh yufyif; awG@&aomtcg rtHh=obJ aeedkif yhgrvm;// olwdk@ xifxm;aom taexm;eSifh vGefpGmjcm;em; aeonfudkawG@&onf// r,kH=unfedkifp&mjzpfcsif jzpfrd=uonfrSmvnf; rxl;qef;acs// 'gayrJh OD;&Jausmfol/ OD;wifarmif0if;/ OD;0if;cuf/ a'gufwmOD;pdef0if; ponfholwdk@onf/ tpkd;& tqufqufudk tjrJwrf;qef@usifvmcJhaom olwkd@tbkd@ tpkd;& r_dif;wdkufr_a=umifh awGa0jyD; ,drf;,dkifjcif;r&Sdyg// qef@usifbuftjrifyif xlaxmifI jrifwwfonf// xkda=umifhOuUX=uD;ukdolwdk@tHh=ojcif;onf/ umwGef;xJuolykef/ vlrdkuf &kyf=urf;eSifhrwlI tm;rvkdtm;r& rauseyfaom oabmjzifh TuJhokdtHh=ojcif; r[kwf[k uGsefawmfxifonf// ckdifrmaomOuUX=uD;.usef;rmjcif;/ ekysdKjcif;udkeSpfeSpfumum eSpfjcdKufpGmtHh=ordjcif;jzpf onf[k uGsefawmftcdkifrm,kH =unfonf// uGsefawmfvnf; ppftpkd;&. r_dif;wkdufr_a=umifh awGa0 cJhbl;ygonf// (autef,l) OuUX=uD; AkdvfcsKyfjreSifh ywfoufjcif; jzpfonf// rnfonfhekdifiHjcm; owif;axmuf wOD;u "gwfykH &kduf,ljyD; ppftpkd;&tm; a&mif;pm; cJhonfrod (autef,l) OuUXAkdvfcsKyfjr vSHpGyfeSifh xkd;eSufae[ef&Sdaom "gwfykHwykHudk ppftpkd;&u&&SdoGm;onf//AkdvfcsKyfjru rdrdwyfrSL;rsm;ukd rdrdukd,fwkdifvSHpGyfjzifh vSrf;xkd; ae[ef&Sdaom xkd"gwfykHukd owif;pmxJrSm xnfhoGif;I/ ppftpkd;&onf t=uD;tus,f tom;,l0g'jzef@ a&;om; awmhonf// 'gudk uGsefawmf zwfrdygonf// onfhtjyif (ijrb,fvJ)qdkaom 0wWKqefqef aqmif;yg;rsm;udkvnf; zwfcJh bl;ygonf// uGsefawmfonf OuUX=uD; AdkvfcsKyfjrtay: wzuf apmif;eif;aom tjrifrsdK; &Sdxm;cJhbl;ygonf// AkdvfcsKyfjronf tvGef&ufpuf =urf;=uKwfaom yk*~dKvfjzpfrSm aocsm ygonf[k ,lq xm;cJhonf// 1989-ckeSpf aemufykdif;wGif/ (r'w)wGif uGsefawmf wm0ef vGJajymif; xrf;aqmif,l&ef tcGifh=uKH jzpfay:vmonf// (r'w)wGif rGefjynfopfygwD. udk,fpm;vS,ftjzpf eSpf&Snf vrsm; oGm;a&muf wm0ef,lxm;jyD;aom ekdifcsrf;wGJ@u (r'w)wGif qufvufwm0ef,l&ef qENr&Sd jzpfvmonf// tdrfaxmif&Sdaom ekdifcsrf;wGJ@tbkd@ rdrdtdrfaxmifom;r,m;eSifh
Page 26: 26
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
eSpf&Snfvrsm;cGJcGmjyD; ta0;wae&mrSm oGm;a&mufaexdkif&jcif;onf/ tvGefrvG,fvSaom udpPw&yfjzpfonf// ekdifcsrf;wGJ@taeeSifh tu,fI rdrdonf r'wwGif wm0efquf,l &rnf qdkygu ygwDrSyif ekwfxGuf&rnfh tajcwGif &Sdaeonf[k uGsefawmftm; ajymqdkvmonf// 'gudk uGsefawmfu aumif;aumif; oabmayguf em;vnfrdygonf// udk,fcsif;vnff; pmem rdygonf// wzufwGif pGef@pGef@pm;pm; pl;prf;vkdaom uGsefawmfuvnf; r'wXmecsKyf&Sd&m rmemyavmodk@ oGm;vkdonf// xdk@a=umifh ekdifcsrf;wGJ@udk,fpm; (au/tif/,l)XmecsKyfrmem yavmokd@ oGm;a&muf aevkda=umif; qENjyKwifjyvkdufonf// 1990-ckeSpf/eSpfOD;wGif uGsefawmfonf(r'w)okd@ ajymif;a&G@ oGm;a&muf wm0ef,l &onf// rmemyavmwGif/ OD;pGm a&muf&Sd ae=uaom/ rGefjynfopfygwD tzGJ@0if/ rif;0if;refeSifh rif;xifausmfwkd@udk awG@&onf// olwkd@onf/ *smr%DekdifiHodk@ oGm;a&muf ynmoif&ef/ rGefjynfopfygwDrS a&G;cs,fapv$wf vmaom rGeausmif;om;rsm; jzpfonf// *smr%DedkifiHodk@ f ausmif;om;rsm;oGm; a&mufynm oif=um;a&; pDrHcsufudk/ ucsif vGwfajrmufa&; tzGJ@ (KIO)rS/=udK;yrf; aqmif&Gufaeaom tcsdefjzpfonf// *smr%DekdifiHokd@ roGm;cif/ wkdif;&if;om; tzGJ@pnf;aygif;pkHrS a&G;cs,f apvGwfvmaom/ ausmif;om;rsm; (r'w)&kH;wGif/ pk&kH;a&muf &Sdae=uonf// *smr%Dokd@oGm;a&mufynmoif=um;a&;twGufapmifhar#mfae=uonf// u|efawmfonf rmemyavmudk yxrOD;qkH; a&muf&Sd vmjcif;jzpfonf// rmemyavmudk a&mufjyD;aemuf/ (r'w)taqmifrSm u|efawmfaexkdif&ygonf// (r'w)wyfaygif;pkodk@ u|efawmfa&mufonfh ae@rSmyif/ a'gufwmwl*smonf/ (r'w)&kH; taqmifOD; ae&mrS ('DatbD)taqmifOD; &kH;cef;odk@ajymif; a&$@oGm;a&muf aexkdifonf// xkdpOf (r'w)taqmif wGif aexkdif ae=uaom wyfaygif;pk udk,fpm;vS,frsm;rSm/ (r'w)OuUX=uD; apmarm&,f/ ckdifpdk;ekdifatmif(r'w)twGif;a&;rSL;/ (r'w)trSKaqmif/ rdkif;yef;pdef (yavmifvGwfajrmuf a&;tzGJ@)eSifh(r'w)trSKaqmif OD;azgif(csif;trsdK;om;tzGJ@)wkd@&Sdae=uonf// rmemyavm a'oodk@yxrOD;qkH;t=udrfa&muf&SdvmjyD;vlpdrf;jzpfaeaom u|efawmfhudk wyfaygif;pktzGJ@0if tzGJ@pnf;toD;oD;rS udk,fpm;vS,f &Jabmfwkd@u/ tppt&m&m ulnDaqmif&Guf ay;onf// tm;ay;onf//yxra&muf&Sdaomae@rsm;wGif(r'w)wyfaygif;pktzGJ@0if tzGGJ@pnf;toD;oD;rS udk,fpm;vS,fwkd@u u|efawmftm; rdwfquf {nfhcH au|;arG;onf// u|efawmfuvnf; aemufae@wGif/ xkdtzGJ@pnf; toD;oD;rS udk,fpm;wkd@tm; jyefvnfI {nfhcH au|;arG;onf// (autef,l)tzGJ@rS/ AkdvfcsKyfwmyvmabmeSifh z'dkpHvif;wkd@udk pwifawG@qkH; &if;eSD;cJh&onf// AkdvfcsKyfjrudk tvGef awG@csifaeaom u|efawmfonf rawG@&acs// u|efawmf {nfhcHaom {nfhcHyGJudk AkdvfcsKyfjr rwufa&mufedkifay// autef,lrS/ AkdvfcsKyfwmyvmabmeSifh z'dkpHvif; eSpfOD;omwufa&mufcJhonf//tvGefawG@csifaewJhAkdvfcsKyfjrudkrawG@&aoma=umifh/u|efawmfh
Page 27: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
27
rSm tvkdrjynfh jzpfae rdonf// teSpfeSpf tvvu pdwful; xJrSm ykHaz: jrifxm;cJhaom/ AkdvfcsKyfjr &kyfykHeSifh wu,fh vufawG@ AkdvfcsKyfjr. &kHykHwkd@onf/ rnfodk@ jcm;em;rSK &Sdonfudk ekdif;,SOfI =unfhcsifaeonf// odk@aomf u|efawmf {nfhcHyGJwGif AkdvfcsKyfjr rvmaoma=umifh/ u|efawmf. pdwful;,OfrSKonftaumifxnfraz:edkifcJhay// rmemyavmudk uGsefawmf a&mufjyD;I (7)&ufyif rjynfhyg// bk&m; okH;qlonf &efol vufwGif;okd@ usa&mufoGm;jyD; jzpfa=umif; =um;od&onf// r,kH=unfp&m aumif;avmuf atmiftajymif;vJu tvGefjrefqef vGef;vSonf// rmemyavmodk@ a&mufjyD;/ r=umrSDyif/ AkdvfcsKyfjr arG;ae@ usif;yrnfh tcrf;em; eSifh=uKHonf// AkdvfcsKyfjrudkawG@jyD;tuJcwfvkdaom u|efawmftbdk@ tvGef0rf;om aerdonf// AkdfvfcsKyfjrudk ukd,fwkdifawG@jyD; eSKdif;,Of =unfhvkd pdwf u|efawmfhrSm jyif;jyif; xefxef jzpfqJ&Sdonf// AkdvfcsKyfjr arG;ae@ tcrf;em;onf/ tvGefpnfum;onf// vlxk tpnf;a0;yGJ=uD; wckr# =uD;rm; pnfum; okdufjrdKufonf// vlpkH wufa&muf =uygonf// OuUX=uD; b&efqdkif;/ AkdvfcsKyfoGif (0ef=uD;a[mif; OD;oGif)/ OD;&Jausmfol/ OD;wifarmif0if; wdk@vnf; wuf a&muf=uonfudk awG@&onf// xkdif;ekdifiHrS owif;axmufrsm;eSifh ekdifiHjcm; owif;axmuf rsm;/tpkHtvif wufa&mufvmonfudk awG@&onf// uGsefawmf. pdwful;xJwGif vGefcJhaomeSpfaygif;rsm;pGmu ykHaz:IjrifvmcJhaom AdkvfcsKyfjreSifh ,ae@vufawG@/ awG@ae&aom AdkvfcsKyfjrudk =udwfIS eSdKif;,SOfcg pl;prf;=unfhaerdonf// tvGefuGmjcm; aeonfudk awG@&onf// u|efawmfh. &kyfykHv$mwGif/ tpdk;& 0g'jzef@ umwGef; xJu a&;qGJ az:jyxm; ouJhodk@ AdkvfcsKyfjronf/ qHyifpkwfzGm;/ ygodkif;arG;/ rkwfqdwfarG; xlvjApf/ npfaypkwfyJhaom t0wftpm;/ &ufpuf =urf;=uKwfaom rsufeSmtaexm;eJ@ vlqdk;/ vlrdkuf vl=urf;=uD; wa,muftjzpff jrifaecJhrdonf// AkdvfcsKyfjrudk pOf;pm;wkdif; pdwfxJutjrJ jrifae=u &kyfykHv$mjzpfonf// ,ae@awG@&aom AkdvfcsKyfjronf/ rkqdwfarG;/ yg;odkif;arG; vkH;0r&Sd/ tvGef oef@jyef@jyD; cef@nm;aom vl=uD;vlaumif;wa,muf jzpfae onfudkawG@&onf//qHyifvnf;rpkwfzGm; oef@oef@jyef@jyef@zD;vdrf; 0wfpm;qif,Ofxm;aom AdkvfcsKyfjrudkawG@&onf// teSpfeSpf tvvu/ uGsefawmf pdwful;xJwGif =udwfI ykHaz:jyD; odrf;qnf;vmcJhaomykH&dyftoGifo¾mefvl=urf;=uD;eSifhvkH;0rwlbJ/ tvGefjcm;em;aeonf// ,ckvkd oeff@&Sif; pif=u,fwJh vlwa,muftjzpfeJ@ awG@&aomtcg/ u|efawmfhrSmt&om odyfrawG@ vSacs// AkdvfcsKyfjronf t&ufaopmaomufpm;jcif; vkH;0uif;onf/ bmoma&; tvGef udkif;&Skdif;onf/ at;aq; wnfjidrfaom vlyk*~dKvfwOD; jzpfaeonfukd tHh=opGm awG@&onf// OuUX=uD; AdkvfcsKyfjreSifh &if;ESD;jyD; teD;uyf aygif;az: rdaomtcg OuUX=uD;onf tvGef az:a&G wwfonf/ pdwfae oabmxm; aumif;onf/ &kd;om; ajzmifhrwfonf/ [efaqmifr_ uif;onf/ yGifhvif;onfudkawG@&onf//
Page 28: 28
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
AdkvfcsKyfjronf/ 'Jh'dk;ajymqdk wwfonf// &ifxJwGif okd0Suf odrf;qnf; xm;jcif;rsKd; r&Sd/ ajymp&m&Sdv#if a&S@Yyif ajymqdk wwfonfudk awG@&onf// AkdvfcsKyfjronf/ rnfr# yGifhvif; jyD;/ &kd;om;onfudk tenf;i,f wifjy&v#i/f 1992-ckeSpf Zlvkdifv (11)&uf ae@rSm/ (zuf'&,f jynfaxmifpk jrefrmekdifiH/ wnfaqmufa&;/ oabmwlnD csuf/rmemyavm pmcsKyf/vufrSwf a&;xkd;yGJ tcef;em;)w&yfudk/ rmemyavm&Sd AdkvfcsKyfjr aetdrfwGif/ usif;yygonf// aetdrf crf;raqmif tjynfh/ vlpkHwufa&mufygonf// TpmcsKyfonf/ jrefrm edkifiHa&; ordkif;twGuf tvGefta&;ygaom pmcsKyfw&yf jzpfonf// 'kwd,yifvkHpmcsKyf[kqdk=uonf// ppftm%m&Sifudk 0dkif;0ef;wdkufcdkufacsr_ef;jzKwfcsjyD;aemuf/ jrefrmedkifiHudk rnfuJhokd@aom/ jynfaxmifpk pHepfjzifh/ wnfaqmuf oGm;&rnfukd/ tajccH rlrsm;/ tckdifrm/csrSwfxm;aomoabmwl/ pmcsKyfw&yfjzpfonf//jrefrmtyg0ifvlrsKd;pkH yg0if a&;qGJxm;jcif;jzpfonf// jrefrmedifiHnGef@aygif;tpkd;&udk,fpm;/ 0ef=uD;csKyf a'gufwmOD;pdef0if; u4if;/ tef/t,f/'D/ (vGwfajrmuf e,fajr) udk,fpm; OuUX OD;wifatmifu4if;/ 'D/at/bD/ udk,fpm;OuUXAkdvfcsKyfjru4if;/ r'wukd,fpm;OuUX=uD;edkifa&$usifu4if;/ toD;oD;vufrSwf a&;xkd; =uygonf// 1992-ckeSpf/ Zlvkdifv(11)&ufae@wGif rme,fyavmY wkdif;&if;om; vlrsdK;acgif;aqmifrsm;eSifh'Drdkua&pDtiftm;pkacgif;aqmifrsm;/ ausmif;om; acgif;aqmifrsm; awG@qkH aqG;aEG;=ujyD; jrefrmjynf&Sd vlrsdK;tm;vkH;eSihf udkufnDaom/ tem*wf zuf'&,f jynfaxmifpk wnfaqmufa&; twGuf (rme,fyavm)pmcsKyfudk csKyfqkdcJhonf// pmcsKyfrSm/ atmufygtwdkif;jzpfonf//
rme,fyavmpmcsKyf
jrefrmjynfonf/ vGefcJhaomeSpfaygif;rsm;pGm uyifwkdif;&if;om; vlrsdK;toD;oD;wkd@ e,fajrcsif; qufpyfvSsuf twlwuG tajccs aexdkif vmcJhonfh/ wkdif;jynf jzpfonf// wkdif;&if;om; vlrsdK;tm;vkH; ydkifqkdifonfh wkdif;jynfvnf; jzpfonf// jrefrmjynfonf/ wkdif;&if;om; vlrsdK;tm;vkH;. qEN nDnGwfrSKudk tajccHonfh ppfrSefaom zuf'&,f jynfaxmifpk wnfaqmufekdifrSom pnf;vkH; cdkifrmpGm &yfwnf oGm;edkifrnfjzpfonf//Tokd@ jzpfajrmuf&eftwGuf AdkvfcsKyfatmifqef;eSifh wkdif;&if;om; acgif;aqmifrsm;onf/ 1947ckeSpf/ azaz:0g&Dv(12)&ufae@wGif yifvkHpmcsKyfudk csKyfqkd cJh=uonf// okd@&mwGif TpmcsKyf onf vufawG@taumiftxnf ray:cJhay// ,cktcg/(rqv)/ (e0w)paom/ r[mvlrsdK;=uD;0g' usifhokH;onhf zufqpfppf tm%m&Sif wkd@. =uD;pkd;rSKa=umifh/ wkdif;&if;om; vlrsdK;rsm;. trsdK;om; tcGifhta&;rsm; qkH;&SKH;ae=u
Page 29: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
29
&onf// jynfol vlxkonfvnf;/ 'Drdkua&pDeSihf vl@tcGifh a&;rsm;qkH;&SKH; ae=uonf// wkdif;&if;om; pnf;vkH; nDnGwfa&; ysufjym;jyD;/ jynfwGif;ppfrD; awmufavmifvSsuf &Sdonf// okd@jzpfI jrefrmjynf&Sd wkdif;&if;om;tm;vkH;/ jynfolvlxk tm;vkH;onf/ ppftm%m&Sifpepf tm;/ tjyKwfwkdufjyD;aemuf/ trsdK;om;wef;wla&;eSifh udk,fydkifjyXmef;cGifh &Sdonfh/ 'Drdkua&pD eSifhtajccHvl@tcGifha&;&Sdonfh/ zuf'&,fjynfaxmifpkekdfifiHawmfudk wnfaqmufvkd=uonf// wef;wlrSK/ vGwfvyfrSK/ pnf;vkH;nDnGwfrSK/ vkHjcKHrSK/ cspf=unf &if;eSD;rSK/ tjyeftvSef ,kH=unf av;pm;rSK/ zGH@jzKd;wkd;wufrSK&Sdonfh/jynfaxmifpkudkwnfaqmufekdif&eftwGuf/ t"duvkdtyf csufrsm;rSm/jidrf;csrf;a&;eSifhppfrSefaom/ zuf'&,fwnfaqmuf a&;yifjzpfonf// Todk@aom/ tajctaewGif/ (1) jynfaxmifpkjrefrmekdfifiHtrsdK;om;nGef@aygif;tpdk;&// (2) trsdK;om;'Drdkua&pDtzGJ@csKyf/(vGwfajrmufe,fajr)// (3) jrefrmjynf'Drdku&ufwpfr[mrdwftzGJ@csKyf// (4) trsdK;om;'Drdkua&pDwyfaygif;pk//tzGJ@pnf;(4)zGJ@wkd@onf/1992-ckeSpfZlvkdifv (31)&ufae@wGif/rme,fyavmXmecsKyfYatmufygtwkdif;tckdifrmoabmwl nD=uonf// (1) r[mvlrsdK;=uD; 0g'udkvnf;aumif;/ zufqpfppftm%m&Sif pepfudkvnf;aumif;/ r[mvlrsdK;=uD;0g'eSifh zufqpfppftm%m&Sif pHepfudkusifhokH;onfh/ e0wtm;vnf; aumif;/ tqkH;wkdiftwlwuG qef@usifwkdufzsufoGm;rnf// (2) e0wppftm%m&Sif =uD;pkd;rSK/ csKyfjidrf;jyD;aemuf vGwfvyfjidrf;csrf;onfh tajctae wGif wkdif;&if;om;vlrsdK;aygif;pkH/ ekdifiHa&;tzGJ@tpnf;aygif;pkH wufa&mufekdifonfh/ ppfrSefaom trsdK;om;nDvmcH=uD;udk ac:,lusif;yoGm;rnf// (3) ppfrSefaom/ zuf'&,fjynfaxmifpk. ekdfifiHawmfzGJ@pnf;ykHtajccH/ Oya'w&yfudk wkdif;&if;om; vlrsdK;tm;vkH;jynfovlxk. qENnDnGwfrSKudk tajccHIa&;qGJjyXmef; l oGm;rnf// (4) rnfonfh vlrsdK;udkrSs/ tcGifha&; ray;a&;eSifh vlrdsK;pkrsdK;eG,fpk tm;vkH;.tajccH trsdK;om;tcGifhta&;rsm;udk/ csKyfcs,fuef@owfrSK/ rjyKa&;udkusifhokH;oGm;rnf// (5) wkdif;&if;om; vlrsdK;tm;vkH;/ trsdK;om; wef;wla&;eSifh/ udk,fydkifjyXmef;cGifh&Sdonfh/ 'Drdkua&pDeSifh vl@tcGifhta&; tjynfht0 &&Sdonfh/ zuf'&,f jynfaxmifpkudk wnfaqmufoGm;rnf// xkdokd@wnfaqmuf&mwGif/ (u)ucsif/u&if/u&ifeD/csif;/Arm/ rGef/ &cdkif/ &Srf;paom jynfe,frsm;wGifpk aygif;zJG@pnf; xm;onf/ trsdK;om;jynfe,frsm;aygif;pk/ jynfaxmifpkjzpfa&;//
Page 30: 30
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
(c) jynfe,frsm;u/ jynfaxmifpkokd@ vGJtyfxm;aom/ tm%mrsm;rSty/ usefaom tm%mrsm;udk/ jynfe,frsm;wGif xm;&SdI/ jynfe,ftoD;oD;wGifvnf;/ Oya'jyK tm%m/ tkyfcsKyfa&;tm%m/ w&m;pD&ifa&; tm%mrsm; usifhokH;cGifh&Sda&;// (*) jynfaxmifpkwGif trsdK;om; v$Gwfawmf(txufvGwfawmf)eSifh jynfol@ v$wfawmf (atmufv$wfawmf)[laom v$wfawmf(2)&yfxm;&Sda&;// (C) jynfaxmifpkeSifh jynfe,frsm;. wyfrawmfrsm;ukd vlrsdK;pkH jynfol@ vlxk. uGyfuJrSK atmufwGif wnf&Sda&;// (i) jynfaxmifpk tcsKyftcsm tm%mjzpfaom Oya'jyK tm%m/ w&m; pD&ifa&; tm%meSifhtkyfcsKyfa&;tm%m(3)&yfukd tjyeftvSefxdef;nSdrSKpHepfudkusifhokH;a&;// (p) r[mvlrsdK;=uD;0g'eSifh zufqpf ppftm%m&Sifpepf jyefvnfI ray:ayguf vmekdfifa&; ponfhtcsufrsm;udk jynfaxmifpkzGJ@pnf;a&;wGif/ usifhokH;oGm;rnf// (ykH) apmbkdjr OuUX jrefrmjynf'Drdku&ufwpfr[mrdwftzGJ@csKyf (ykH) a'gufwmpdef0if; 0ef=uD;csKyf trsdK;om;nGef@aygif;tpkd;& 1354/ck/0gacgifvqef;(1)&uf 1992/ck/Zlvkdifv(31)&uf/ xkdae@Y OuUX=uD; edkifa&$usifonf/ euffjym/ &Syfwdk tifusDeSifh eufjym abmif;bDwdk@udk 0wfqif xm;ojzifh tvGef=unfhI ekysdKaeonf// touf&G,fjzifh rr#atmif i,f&G,fekysKdK aeonf// vef;qef;wuf=uG aeonfudkawG@&onf// (ykH) edkfifa&$usif OuUX trsdK;om;'Drkdua&pDwyfaygif;pk (ykH) OD;wifatmif OuUX trsdK;om;'Drdkua&pDtzGJ@csKyf (vGwfajrmufe,fajr)
Page 31: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
31
4if;vufrSwfa&;xkd;yGJY(zuf'&,fjynfaxmifpk jrefrmedkifiHwnfaqmufa&;/oabm J wlnDcsuf/ rmemyavmpmcsKyf vufrSwf a&;xdk;yG) [laom ezl;pnf; atmufrSm/ acgif;aqmif=uD;rsm; jzpfaom OuUX=uD;ekdifa&$usif/ 0ef=uD;csKyf a'gufwmpdef0if;/ AkdvfcsKyfjr/ OD;wifatmifwkd@u/toD;oD;ae&m,l xdkifae =uonf// tcrf;em;odk@ wuf a&muf =uonfh y&d\wf awGrSm/ OuUX=uD; AkdvfcsKyfjr. tdrfatmufxyf tdrfcef;r=uD; tjynfh&Sdonf// tcrf;em;odk@ wufa&mufaom y&d\wf txJrS tcsdK@udk az:jy&v#if/ autef,ltzGJ@rS/ z'dkoef;atmif/ AkdvfcsKyfwmyvmabm/ z'kdboif;/ z'dkpHvif;/ z'dkref&SH/ AkdvfcsKyfarmifarmif/ trsdK;om; 'Drdkua&pDtzGJ@csKyf (vGwfajrmufe,fajr)rS a'gufwmpef;atmif/ OD;bkdvSwifh OD;odef;OD;/ OD;armifarmifat;/ OD;xGef;OD; ausmif;om; acgif;aqmif/ udkrdk;oDZGef/ a'gufwm ekdkifatmif/ a'gufwm aomif;xGef;/ udkatmifxl;/ a'gufwm jrifhcsdK/ udkausmfausmfeSifh tjcm; ausmif;om; acgif;aqmifrsm;/ (r/'/w) twGif;a&;rSL; OD;ckdifpdk;ekdifatmif/ rGefjynfopfygwDrS ekdif[HomeSifh edkifazodef;jZm/ ucsiftrsdK;om; vGwfajrmufa&; tzGJ@rS/ AdkvfrSL;aZmfpdkif;/ a'gufwmwl*sm/ &ckdiftrsdK;om;tzGJ@rS ckdifapmxGef;/ ytkd@0ftrsdK;om; tzGJ@pnf;rS AdkvfrSL; cGefOum/ (CRDB)rS OD;&Jausmfol/ OD;wifarmif0if;/ tjcm; tzGJ@pnf;rsm;rS acgif;aqmif rsm;rSm/ OD;at;aqmif/ OD;ausmfvS/ OD;wifarmifouf wkd@vnf; yg0ifonf// tzGJ@aygif;pkH vlaygif;pkH wufa&mufaom tcrf;em; w&yfjzpfonf// (tcrf;em;odk@ wufa&mufvmaom acgif;aqmif tm;vkH;wkd@udk raz:jy ekdifwJhtwGuf cGifhvGwf apvkd ygonf//) xkd@ae@rSm AkdvfcsKyfjrajymqdkaom rdef@cGef;pum;rS pum;wcGef;onf tvGefrSwfom;p&m aumif;ygonf// uGsefawmftvGefoabmus vGef;IpdwfxJrSmcdkifjrJpGmrSwfom;xm;cJhrdonf// 4if;AdkvfcsKyfjrajymaompum;rSm/ “cifAsm;wkd@ArmawG/ opPmr&Sdvkd@ tckvkd jynfwGif;ppf jzpfae&wm// tu,fI cifAsm;wkd@ ArmawG/ opPm&Sd&if/ yifvkH nDvmcHrm AkdvfcsKyf atmifqef;eSifh S Arm acgif;aqmifawG *wd ay;xm;wJhtwdkif; &Sr;f wdk@/ u&ifewdk@/ ucsifwdk@/ D csif;wdk@udk (10)eSpjf ynfh&if cGJxGufcGifh ay;vdkufygvm;// jyD;awmh rGef/ u&if/ &cdkifwdk@udk udk,fykdif jyXmef;cGifh&SdwJh jynfe,fawG ay;vdkufygvm;// tckvkd jynfwGif;ppf &SdrSmr[kwfbl;/ jzpfrm r[kwfbl;// wa,mufudkwa,mufvnf; S wdkuf& ckduf&rSm r[kwfbl;// 'g[m cifAsm;wkd@ ArmawG opPmr&Sdvkd@ tckvkd wa,mufudk wa,muf wdkufae&wm// owfae&wm// uGsefawmfwdk@u/ wdkufcsifvdk@/ wdkufae&wm r[kwfbl;/ rw&m;vGef;vkd@ wdkufae&wm//”
Page 32: 32
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
y&dwf\wftm;vkH;/ &,farm=uonf/ OuUX=uD; ekdifa&$usifonf/ axmufcHr_ ay;aom oabmeSifh/ ab;wGifjyKH;&,fI aeavonf// ab;wGifxdkifaeaom/ OD;wifatmif/(NLD.LA) uvnf; acgif;wndrfhndrfheSifh oabmus eSpfjcdKuf aerdonf// nGef@aygif;tpkd;& tzGJ@0if tm;vkH;/ a'gufwm pdef0if;tyg0if AkdvfcsKyfjr. pum;ukd tvGef oabmusI jyKH;&,f =uonf// AdkvfcsKyfjronf/ Tr#avmufyif/ yGifhvif;jyD; &kd;om; ajzmifhrwfol wOD;jzpfonf// t&Sdukdt&Sdtwdkif; ajymqdk wwfonf// 'ga=umifhvlwkdif;onf AkdvfcsKyfjrudk tvGefcspfcif =uonf// vlrsKd;pkH awmfvSefa&;acgif;aqmif rsm;u4if;/ &Jabmf tm;vkH;u4if; AkdvfcsKyfjrudk cspfcif av;pm;=uonf// txl;ojzifh ausmif;om; acgif;aqmifrsm; jzpf=uaom/ rkd;oD;ZGef/ a'gufwmekdifatmif/ a'gufwmjrifhcsKd / udkarmif'D/ pkdif;jrifhol/ &Jabmfatmifoljidrf;/ &Jabmf pHvif;eSifhtjcm; ausmif;om;acgif;aqmif tm;vkH;wkd@uvnf;/ AkdvfcsKyfjrudk zcifwOD; uJhokd@ cspfcif=uonf// yGifhyGifh/ vif;vif;/ cspfcif &if;eSD;=uonf/ ,kH=unf av;pm;rSK &Sd=uonfudk awG@&onf// ajymwJh twkdif; vkyfonf/ vkyfwJh twdkif; ajymaom yk*~dKvftjzpf AkdvfcsKyfjr tay: av;pm; cspfcif=uonf// AdkvfcsKyfjr.pum;udk okH;oyf=unfhv#if tvGefrSefuef aeonfudk awG@&onf// AkdvfcsKyfjr onf/ trSefudk trSeftwkdif;/ ruG,frazsmuf taumuftauG@r&Sd &kd;&kd;pif;pif; yGifhyGifh vif;vif; ajymqkd oGm;jcif; jzpfonf[k uGsefawmf jrifrdonf// yifvkHpmcsKyf twdkif;/ jynfaxmifpkudk wnfaqmufcJhv#if/ rnfr# aumif;vkdufavrnfenf;// jynfwGif;ppfvnf; r&Sdedkfifawmhacs// udk,fhjynfe,feifhudk,f/at;csrf;pGmaexdkif=uv#ifuGsefawmfwdk@ wkdif;&if;om; S nDtpfudkrsm;/rnfr#at;csrf;I/ rnfr#aysmf&if om,mvkduf=urnfenf;// yifvkHpmcsKyft&/ $ jrefrmedkifiH/ vGwfvyfa&;&jyD;(10)eSpf=umv#if/ &Srf;/ u,m;/ ucsifeSifhcsif;wkd@udkcGJxGufykdifcGifh ay;&awmhrnf// yifvkHpmcsKyfrSmtwdvif;qdkxm;onf// Todk@aomckdifrmwJh tmrcHcsufjzifh awmifay:om;wkdif;&if;om;wkd@onf/ jrefrmekdifiHjynfaxmifpkzGJ@pnf;a&;wGif yg0ifcJh=uonf// 1958-ckeSpf/ yifvkHpmcsKyfoufwrf;(10)eSpfjynfhvmawmhrnf// &Srf;acgif;aqmifrsm;uvnf;/ nDr#rSKr&SdwJh/ jynfaxmifpkrS/ cGJxGufa&;twGuf/ acgif;xlpkdif;jyif;vm=uonf// wdkif;&if;om; ekdifiHa&;tzGJ@pnf;toD;oD;wdk@uvnf; axmufcH&eftvm;vm&Sdaeonf// rw&m;aom/ r#wr_r&Sdaom/ ukd,fykdifjyXmef;cGifhr&Sdaom/ jynfaxmifpk/twktvdrftwGif;wGif/ yl;aygif;I raevdk=uonfrSmvnf;tvGefobm0=uonf/ tjypf[krqdkomacs// 'gayrJh/OD;eK/ OD;baqG eSifh Adkvfae0if;wdk@ jrefrmacgif;aqmifrsm;u/ Tae&mwGif tvGefvsifonf/ tuif;yg;onf/ &dk;om; ajzmifhrwfaom/ jzLpifaom/ wdkif;&if;om;acgif;aqmifawGtay:/ wuGufausmfI pm;oGm;jyefonf[k qkd&ayrnf// OD;ek/ OD;baqGeSifh Adkvfae0if;wdk@onf/ rnfonfh tcsdefu/
Page 33: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
33
=udwfI =uHpnfxm; cJh=uonfrod/ jrefrmedkifiH vGwfvyfa&; &jyD; (10)eSpf jynfhaomeSpf (1958-ckeSpf)wGif/ AkdvfcsKyfae0if;tm; ekdifiHawmftm%mudk vGJtyfay;vdkufonf// TuJhokd@ tm%m vGJtyf vkdufjcif;tm;jzifh/ ynm&Sd/ yDopGm/ vlrkdufvl=urf; wOD;udk a&G;cs,fjyD;/ jynfaxmifpk jy\emeSifh/ yifvkH pmcsKyf jy\emudk/ ajz&Sif; ckdif;vkdufonf// OD;ekonf acgif;a&SmifI emrnfaumif; ,lvdkufonf// yifvkHpmcsKyf jy\emudk/ Oya'eSifh tnD/ &ifrqdkif&Jaom/OD;ek/OD;baqGwdk@onf/ Akdvfae0if;udk vlrdkufarG;vdkufjcif;jzpfonf// OD;ekurl/ emrnfaumif;eSifh wkdif;&if;om;wkd@. cspfcifr_udkyif/ &,lvkdufedkifao;onf// OD;ektpkd;&. vkyf&yfonf/ tem*gwf jrefrmedkifiH. uH=urRmukd/ =uD;rm;pGm/ wrsKd;wzkH ajymif;vJoGm;&ef tpysdK; zefwD; vkdufjcif;jzpfonf// edkifiHa&;orm;rsm;/ ausmif;om; acgif;aqmifrsm;eSifh ekdfifiHa&;ygwD toD;oD;wdk@u/ OD;ektpdk;&. vkyf&yfudk jyif;jyif; xefxef/ &_wfcs uef@uGuf =uonf// ppftpkd;&udk uefhuGuf=uonf// OD;eku pifay:wifay;vkdufwJh vl=urf;rif;om;Akdvfae0if;onf/ tdrfapmifhppftpkd;&tjzpfeSifh tm%m&v#if &csif;/ acgif;axmif vmrnfh &Srf;apmbGm;rsm;udk/ tjywf eSdrfawmhonf// zrf;qD;csKyfaeSmif oifholrsm;udk zrf;qD; csKyfaeSmifvkdufonf// ukdukd;u|ef;okd@ ykd@xkdufolrsm;udk ykd@vkdufonf// owfypfoifholrsm;udk owfypf=uonf// ppftpkd;&udk qef@usifaom/ edkifiHa&; orm;rsm;eSifh ausmif;om; acgif;aqmifrsm;udk/ zrf;qD;jyD;/ udkudk;uGsef;okd@ ykd@vkdufonf// udkudk;uGsef;onf tvGefemrnf=uD;onfh ekdifiHa&; tusOf;pcef; jzpfvmonf// jcdrf;ajcmufI &aom apmbGm;rsm;udk/ vSHpGyfjy jcdrf;ajcmufjyD;/ 4if;wkd@ zkd;zGm;pOfqufu usifhokH;vmcJhaom/ tcGifhtm%mtm;vkH;udk/ twif;t"rR pGef@v$wfaponf// taqmifta,mifwdk@udk cGswfap onf//jynfaxmifpkvdrf.Zgwfvrf;onf/zkH;r&awmhbJ/ Al;ay:ovkday:vmcJhav awmhonf// 1948-ckeSpfjynfaxmifpktajccHOya'ukd t"dua&;qGJol Oya'ynm&Sif OD;csefxGef;uvnf;/ ynmom;ygyg/ &kdk;om;wJh wkdif;om;wkd@tay: vSnfhpm; cJhonf// vGwfvyfa&; (10)ESpf jynfhaomtcg/ jynfaxmifpkrS/ cGJxGufvkdygu/ &Srf;jynfe,ff&Sd jynfolrsm;. qENudkaumufcH ,ljyD;rS cGJxGuf ydkifcGifh &Sd&rnf[laom tyk'fwyk'fudk tajccH Oya'wGif OD;csefxGef;u rod rom/ xnfhoGif; xm;jcif; tm;jzifh/ ynmjy vkdufonf// vSnfhpm;rSK w&yfjzpfonf// Ttyk'fu Arm acgif;aqmifwdk@. r&dk;om;rSKukd oufaoxl/ jyvkdufonf[k jrifrdonf// tb,fa=umifh qdkaomf/ Tae&mwGif/ Oya'oabmt& ajymajym/ qifjcifwkHw&m;jzifh =unfh=unfh/ yifvkHpmcsKyf/ csKyfqdkpOfwGif/ &Srf;jynfol vlxk. jynfol@qENjzifh/ csKyfqdkcJhjcif; r[kwfyg// awmifay:om;eSifh &Srf;jynfol. qENudk aumufcH ,ljyD;rS/ yifvkHpmcsKyf/ csKyfcJh =uonfvnf; r[kwfyg// wdkif;&if;om; jynfolwkd@. jynfol@qENudk/ cH,ljyD;rS aygif;=urnf/ qdkygu/ ,ckuJhokd@ jrefrmeSifhaygif;jyD; vGwfvyfa&;/ ,ljzpfrnfrSm r[kwfyg// &Srf;trsKd;om;/
Page 34: 34
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
acgif;aqmif apmbGm;rsm;/ u,m;trsKd;om; acgif;aqmifrsm;/ ucsifeSifh csif;trsKd;om; acgif;aqmifrsm;.oabmwlnDcsufjzifhom/vufrwfa&; xdk;cJhjcif;jzpfonf/ 4if;acgif;aqmif S qENjzifhom/ jrefrmwkd@eSifhyl;aygif;jyD;/ vGwfvyfa&; &,lcJhjcif;r[kwfygavm// cGJxuaomtcg G f vnf; 4if;acgif;aqmifrsm;. oabmqENjzifh cGJxGufykdifcGifhtjynfh&Sdonf[k xifjrifygonf// xkdpOfuyifvkHpmcsKyfudk qENjyK csKyfqdkxm;olrsm;vnf;/ udk,fwkdif touf&Sifvsuf &Sdao; onf r[kwfygavm// tb,fa=umifh jynfol@qEN aumufcH ,l&ef vdkao;oenf;/ rjzpfedkifonfht&mudkd/ xnfhoGif;xm;jcif;tm;jzifh/ &kd;om;wJhwkdif;&if;om;tay: wywf&kduf/ vdrfnm xm;onfudk awG@&onf// opPm&Sdaom/ AdkvfcsKyfatmifqef;/ rsufuG,fwGif/ xifovkd=uJ/ vdrfnm vkdufjcif;jzpfonf// &Srf;awG/ u,m;awG/ raygif;bJ aecJhygu/ ,ckvkd vnf;/ jynfaxmifpk jy\emeSifh olwdk@=uKH&rnfr[kwfyg// ArmvlrsdK;wkd@eJ@ryl;aygif;bJ/ rdrdwkd@ bmom rdrdwdk@vGwfvyfa&;ukdawmif;qkd,lygu ,ckavmufqkdv#if tcsKyftjcm/ tm%m tjynfh0&Sdonfh/ vGwfvyfaom &Srf;orwekdfifiHawmf/ u,m;orwekdifiHawmf/ ucsiforw edkifiHawmf/ csif;orwedkifiHawmfwkd@udk xlaxmifekdif aejyD;jzpfonf// ,ckrl&Srf;eSifh awmifay: om;wkd@rSm/ (usm;=uD;a=umufI &Sif=uD;udk;/ &Sif=uD;u/ usm;=uD;xufqdk;)[laom tjzpfrsKd; eSifh =uKHaecJh&onf// awmifay:om; eSifh &Srf;trsKd;om;wkd@twGuf 0rf;enf;p&m tvGef aumif;onf// ,l=uHK;r&aom ordkif;ocFef;pmw&yfyifjzpfonf// xdkae@/ rmemyavmpmcsKyfudk vufrSwfa&;xkd;jyD; jyefvmaom OuUX=uD;edkifa&$usif. jyKH;&$ifaeaom trlt,mukd/ uGsefawmfonf ,ckwdkifjrifa,mifaerdonf// OuUX=uD;onf/ ayghyg;oGufvufaeonf/ OD;acgif;armh/ &ifaumhI a&S@odk@&G&G=uG=uGuav; a&SmufoGm;onf// tcgwdkif;xuf/ ajcvSrf;oGufI jrefqefaeonf// OuUX=uD;. rsufeSmwGif ydwdjynfhv#HI jyKH;yef; qifaeonf// tem*gwf/ aemifvmaemufom;rsm;twGuf OuUX=uD;u pdwfcs vufcs jzpfoGm;[efwlonf// TuJhokd@ jzpfxkdufygonf// tb,fa=umifhqdkaomf/ (ordkif;0if pmcsKyfw&yfudk/ rdrukd,fwkdif yg0ifvufrwf a&;xdk;ay;cJhonf r[kwfygavm/)/ uGsefawmfeSifh d S ekdif[Homwkd@u/ OuUX=uD;.ajcvSrf;udk rvkdufekdif/ aemufrS/ at;aq;pGm/ vkdufyga&Smufjyef vm=uonf// ekdif[Homurl/ rnfuJhokd@cHpm;aeonfrodyg// uGsefawmfeSifh OuUX=uD;=um; wGif acgif;idkufqdkufcsI a&SmufvSr;f oGm;aeonfudk awG@&onf// tv,ftvwf a&SmufvSrf; oGm;aeonfudk axmufv#if olonf/ OuUX=uD;avmuf/ pdwfrcsedkif ao;onf rSm/ aocsmonf// aemufqkH;wGif vdkufygvmaom uGsefawmf uawmh OuUX=uD;vkd/ pdwfvuf/ rayghyg; ekdifao;yg/ ajcvSrf;vnf; roGufedkif ao;yg// pdwfvnf; rcsedkif ao;yg/ &ifxJrSm wckwnf;aom qkudkom/ =udwfI awmif;aerdonf// (¶Ç@ezN.jpu&mWY\ {qwjlPkuE d,alJ dokjt. qicjewnjxigHj r.dn. pMwjmocj p?Ysuitj huitjhuitj zzR\\)
Page 35: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
35
tcef;(2) OuUX=uD;. *k%faus;Zl;udkatmif;arhowd&=ujcif;/ ekdifoef;wif.ekdifiHa&;b0/vuf0JnDnGwfa&;okH;ygwDnDvmcH/1958-rGefwyfOD; tvif;0ifyJ/G wyfOD;.trSKaqmifopf/1960-ckeSpfa&G;aumufyGJ/ [dw*a0oD rGefoHCma=ujimcsuf/ jynfe,ft=uHay;tzGJ@eSifh rGefvl=uD;wkd@. toD;oD;qEN/ armfvjrdKifc&dkifrGefausmif;om;or*~zGJ@pnf;/ 1961-aumvdyf rGeftoif;trSKaqmif/ rif;0if;xdefeSifhpwifqkHqnf;/
aysmufol&Smv#ifawG@/ aool=umv#ifarh/ qdkaompum;onf/ =umbl;=uayvdrRnf// Tpum;onf/ w&m;oabmeSifh qifjcifjyD;/ a,bl,svGrf;jcKHI ajym=uv#if rSefuefonf [kqkdedkifygonf// tjcm;aomomrefyk*~dKvf wOD;OD;tm;&nfn$ef;I ajymqdkvmv#ifvnf;/ rSefuefonf// okd@aomf/ OuUX=uD;eSifh ywfoufjyD;/ eSKdif;,SOfcsufw&yftjzpf ajymqdkvmrnf qdkv#if/ vGJrSm;rnf[k qdkcsifygonf// OuUX=uD; uG,fvGefoGm;onfrSm/ (2)vyif &SdcJhjyD; jzpfonf// uGsefawmftyg0if rGefjynfolvlxkw&yfvkH;onf/ OuUX=uD;udkarh&ef rqdkxm;eSifh ykdIyif owd&atmif;arhvmrd=uonf// OuUX=uD;tm; arhaysmuf vdkpdwfvJ r&Sdedkif=uay/ wwfedkifv#if tpOfxm0& tjrJowd&aecsifaom pdwfom &Sdvkd=uonf// vlom;wOD;onf/ rdrd.ufdk,fhtusKd; pD;yGm;rSefor#wdk@ufdkpGef@cg/ rdrd.vlrsdK;eSifh wdkif;jynftwGuf b0tyfeSHjyD; aqmif&Gufaom olwOD;tm;/ / arhvG,f aysmufvG,f tb,frSmv#if &Sdekdif =urnfenf;// vG,fvG,fululjzifh/ arhaysmufypfbkd@qdkonfrSmvJ/ rjzpfedkifaumif;ay// xkdodk@aom yk*~dvf. *k%faus;Zl;udkom OD;xdyfxm;I tpOfxm0& owd&atmif;arh ae=u&rnf r[kwfygvm;// rSefygonf/ OuUX=uD;onf i,fpOfb0 odwwfp t&G,fuyif/ rdrdtrsdK;udk cspfonf/ trsdkK;udkjrwfedk;onf/trsKd;twGufaqmif&GufcJhonf// trsKd;twGuf b0udk pGef@v$wfcJhonf// rdrd. udk,fydkif/ aysmf&$ifr_eSifh om,mr_ rSefor#wdk@udk ypfy,fcJhonf// cufxef=urf;wrf;aom awmfvSefa&; c&D;vrf;udk a&G;cs,f a&SmufvSrf;cJhonf// rGefvlrsKd;wdk@. b0vGwfajrmufa&; twGuf rdrd.toufeSifh udk,fcE<mudk tyfeSif;cJhonf// aemufqkH; xGufouf&SLxkwfonfh tcsdefumvtxd/ rGefvlrsKd; vGwajrmufa&;twGuf =uHqawG;awmcJhonf/ ajymqdkcJhonf/ f rSm=um;cJhonf/ rGefvlrsdK;tay: pdk;&drfrSK=uD;rm;cJhonf// OuUX=uD;onf/ Tr#avmuf rGefvlrsdK;tay: oHa,mZOf =uD;rm;cJhonf// arwWm=uD;rm;cJhonf// TtwGuf rGetrsKd;om; f xk w&yfvkH; ua&m/ OuUX=uD;tm; arhvG,f aysmufvG,f &Sdedkif yghrnfvm;// OuUX=uD; uG,fvGef oGm;onfhtwGuf/ rGefjynfol w&yfvkH;onf/ trdrJhom;/ a&enf; ig;uJhokd@ cHpm; cJh=uonf// 0rf;enf; a=uuGJ/ idka=uG; ylaqG;cJh=u&onf//
Page 36: 36
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
Todk@ OuUX=uD; uG,fvGefwJhtwGuf cHpm;&rSKa=umifh/ rGefjynfol vlxkwdk@. eSvkH;om; toD;oD;rSm rD;tkH;cHxm;&ouJhokd@ waiG@aiG@avmifuGsrf;rSK a0'emudk cHpm;ae=u&onf// &ifuGJvkrwwf ylyifrSKaomurSKjzifh wrf;w ylaqG;idka=uG;cJh&onf// rGefvlxkwdk@.&ifxJY TuJhokd@cHpm;xkdufygonf// OuUX=uD;. *k%faus;Zl;tm; ae@pOfeSifhtr# atmif;arhwrf;wI rajyedkifaom t&mjzpfonf// xkd@a=umifh OuUX=uD;. aemufqkH;c&D;udk odef;oef; ruaom rGefjynfol vlxkuyg0ifjyD; *g&0jyKcJh=uonf// OuUX=uD;tay: rGefvlxku rnfr#avmuf cspfjrwfedk; =uonfudk oufaojycJh=uonf// rGefjynfolvlxk w&yfvkH;wdk@. toD;odD;aom eSvkH;om;&ifxJrsm;wGif OuUX=uD;. *k%faus;Zl;udk okdrSD; odrf;qnf;I tpOfxm0&/ atmif;arh owd&ae=urnfrSm {uefjzpfonf// urBBmwnfoI tcsdef&Sdor# OuUX=uD; ta=umif;udk om;pOfajr;quf/ vufqifhurf; ajymqdk=u/ atmif;arh=u ayvdrfhrnf// vGefcJhaom 2003-ck/{jyDv(5)&uf ekdifa&$vGif.orD;/ rduvsm.(12)eSpfajrmuf arG;ae@/ qGrf;auGs;r*FvmrSm/ uGsefawmfeSifh edkifoef;wif/ edkifa&$vGifwdk@ okH;OD;qkH=uI OuUX=uD; ta=umif;tm;/ ajymqdk=uao;onf// =opa=wvD;,m;rSm/ a&muf&Sdae =uonfh rGefvlrsKd;wdk@onf/ rdrdwdk@.&kd;&m ,Ofaus;r_eSifh udk;uG,fr_ bmomw&m;wdk@udk wwfekdifaom enf;jzihf/ xdrf;odrf;=uonf// rnfhonfhudpPudkyif aqmif&Gufaqmif&Guf/ jyKvkyf/jyKvkyf &wemokH;yg;udkrarh=uyg// xkdae@/ rduvsmarG;ae@wGif uifbm&mjrdK@&Sd rGef&[ef;q&mawmf OD;a0'Om%udk yifhzdwfjyD; qGrf;uyfI tvSL'gejyK=uonf// bkef;=uD;a0,sm0pP udpPrsm; jyD;ajrmufI bkef;=uD; jyef=uGoGm;aomtcg/ uGsefawmfwdk@usevlrsm; pm;aomuf =ujyD;/ f pk&kH;Ipum;0kdif;zGJ@ ajymqkd=uonf// OuUX=uD;eSifh ywfoufjyD;/ edkfifoef;wif ekdfifa&$vGif (edkifvs;x0f)eSifh u|efawmfwdk@ okH;OD;om;onf rdrdwdk@. tawG@=uHK tjriftoD;oD;udk ajymqdkrd=uonf// OuUX=uD; ekdifa&$usifeSifhywfoufjyD;/ ol@tjrifudk,fhtjrif ol@&Skaxmifh ukd,fh&SkaxmifheSifh toD;oD;wifjy ajymqkd=uonf// OuUXeSifh ywfoufI rdrdr=um;bl; ao;aom ta=umif;t&m topfrsm;udkvnf; edkifoef;wifeSifh edkifa&$vGifwdk@xHrS =um;od&onf// OuUX=uD;eSifhtwl eSpfaygif;rsm;pGm/ awmwGif;vufeufudkif awmfvSefa&;rSm twlwuG yg0ifcJholrsm;jzpfonf// OuUX=uD;. pdwfae oabmxm;eSihf tusifhpm&dwW/ aexkdifrSK tavhtx/ tm;vkH;wdk@udkvnf; twGif; usus odolrsm;jzpfonf// edkfifa&$vGifonf edkifvSKH&GmZmwdjzpfonf/ 1944-ckeSpf ZEMm0g&DvwGif/ trd/rdaiGpdef/ tz/edkif=umoD;wkd@rS arG;zGm;oef@pif vljzpfvmonf// tzedkif=umoD;onf/ rGefrsdK;cspf acgif;aqmifwOD;jzpfonf// rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&;twGuf/ 1948-ckeSpfwGif ekdifatmifxGef;/ ekdifcsrf;rGef/ edkfifzkd;pdefwkd@eSifhtwl awmckdcJhbl;oljzpfonf// rdrdom;rif;a&$vGif tm;vnf; trsdK;om;pdwf"gwf &Sdvmatmif/ trsdK;om;a&;rSm yg0ifaqmif&Guf vmekdfif
Page 37: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
37
atmif/ ajrawmifajrSmuf/ tm;ay;cJhonf// a&S@aqmifvrf;jycJhonf// rif;a&$vGifonf rGefausmif;om;acgif;aqmif rif;armifwifeSifhvnf; w0rf;uGJ nDtpfudk awmfoljzpfonf// xkdokd@rGefrsdK;cspfyk*~dKvfwkd@.t=um; a&cH/ ajrcH/ aumif;aumif;rSm=uD;jyif;vmoljzpfonf// 1966-ckeSpfwGif(10)wef; atmifjrifjyD;/ 1967-ckeSpfwGif &efukefwuUodkvfokd@ wufa&muf ynmoif=um;cJhonf/ ‘'\eduaA'’bmom&yfudkt"du,lcJhonf//wuUodkvfrGefpmayeSifh ,Ofaus;rSK aumfrwD. r*~Zif;aumfrwDwGif wufwuf=uG=uG yg0ifvSKyf&Sm;cJholwOD; jzpfonf// wuUokdvfwGif/ a&;jrdK@e,frSausmif;om; rif;atmifrdk;/ rif;jrifhaqG/ armhueifrS rdjrifhat;wkd@eSifh qkHqnf; cJh=uonf// wuUokdvfynmudk oif=um;&if;/ trsdK;om; wm0efudk vnf;/ pGr;f tm;&Sdoavmuf =udK;yrf; aqmif&GufcJhonf// rGefpmay wwfajrmuf vkdaom wuUokdvfausmif;ol/ om;rsm;/ wkdif;&if;om;ausmif;om;rsm; tyg0if wkd@udk oif=um; ay;jcif; tm;jzifh rGefpmayjyef@yGm;atmif aqmif&GufcJhonf// aEG&moD ausmif;ydwf &ufrsm; wGifvnf; rdrdaexkdifaom aus;&GmwGif rGefvli,frsm;eSifhtwl/ pmayvSKyf&Sm;rSKudk aqmif&GufcJhonf// xkdodk@ trsdK;om;a&;wGif wuUokdvfausmif;om; rif;a&$vGif wufwuf =uG=uG yg0ifvSKyf&Sm;aerSKudk rk'kHjrdK@ ppfaxmufa&;wkd@u rsufajcrjywf tuJcwf apmifh=unfh aev#uf&Sdonf/ 'kuQay;&ef tuGufacsmif;aeonf// Todk@&efwuUokdvfwGif ynmoif=um; vmcJhonfrSm/ (B.A)wef; aemufqHk;eSpf odk@yif a&mufvmcJhonf// xdkodk@wuUokdvfwGif ynmoif=um;aecJwJh (4)eSpftcsdefumvrSmyif h rif;a&$vGifonf/ ppftm%m&Sif. zdedkyfrSK csKyfcs,frSKa=umifh jynfolvlxkwkd@. b0 =uyfwnf; qif;&JcsdK@wJhaeonfh tjzpfudk udk,fawG@rsufjrif ae@pOfae@wkdif;yif jrifawG@ ae&onf// jynfol@vlxkwkd@. b0udkpmemrdjyD; pdwfqif;&J yifyef;=uD;pGm cHpm;ae&onf// pmoifI rajzmifhedkifatmif jzpfvmonf// ppftm%m&Sif tkyfcsKyfrSK atmufwGif/ zdeSdyfrSKcsKyfcs,frSK/ 'Drdkua&pD qdwfokef;aerSK/ vl@tcGifhqkH;&SKH;aerSK/ rw&m;tedkifusifhrSK wkd@udk rdrdudk,fwkdif ae@pOf=uKHawG@ ae&onfhtjzpfudk4if;/ ppftm%m&Sif. tedkifusifh rw&m; zdeSdyfrSKukd rdbjynfol rGefjynfolvlxkwkd@ =uKHawG@ cHpm;ae&onfhtjzpfudk4if; av;av; eufeuf pOf;pm;okH;oyfvmrdonf// aemufqkH;wGif rif;a&$vGifonf/ wuUokdvfY at;at;csrf;csrf;/ wudk,faumif; qHqH/ ynmoifae&ef pdwfvkH;0r&Sdawmhay// tm%m&SifwuUodkvfrS ay;tyfaombGJ@xl; *k%fxl; vufrSwfudkvnf; rrufarmawmhay/ tm%m&Sifwkd@. vufatmufcHu|efvkyfjyD;rS &&Sdrnfh/ &mxl;Xewkd@udkvnf; tvkdr&Sdawmhay// vGwfvyfrSKr&Sdonfh rGefvlrsdK;. tzdeSdyfcH u|efb0 udkvnf; wae@wjcm; xifxif &Sm;&Sm; jrifvmonf// rif;a&$vGifonf odwwfonfh
Page 38: 38
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
t&G,frSpI/ rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&;twGuf rGeftrsdK;om; wOD;jzpfaom rdrdYvnf; wm0ef&Sdonf[laom todw&m;eSifh cH,lcsufu &ifxJrSmtpOfjrJ udef;atmif; vmcJhol jzpfonf// rif;a&$vGifonf ppftpdk;&. u|efynma&;udk qufvuf oif=um; vkdpdwf vkH;vkH; crf;ajcmufvmonf// ppftm%m&Siudk rkef;wD;aompdwf/ awmfvSefvkdaom f pdwfwkd@onfom wae@wjcm; rdrd&ifYwkd;yGm; udef;atmif; vmaeonf// aemufqkH;wGif ppftm%m&Sif jyKwfusa&;/ rGeftrsdK;om; b0 vGwfajrmufa&; twGuf awmfvSefaom rGefausmif;om; wOD;tjzpfudkcH,l&ef jywfjywfom;om;qkH;jzwfvkdufonf// (B.A) aemufqkH;eSpf jyD;qkH;&ef vydkif;tvkdrSmyif/ edkifyef;om/ ekdif&\/ edkifom&ifwkd@eSifh nSdKeSKdif;wkdifyifjyD; awmckd&ef pDpOf=uonf// 1971-ckepf atjyDvwGif ekdfifyef;om/ ekdif&\wdk@eSifh rif;a&$vGifwkd@tkyfpkuyxr awmcdk xGufcJhonf// aemufwv avmuft=umwGif rif;om&if/ rif;azodef;(yi)eSSifh edkifqmeftmJwkd@ tkyfpkuvdkufI awmckdxGufcJh=uonf// rGefjynfopfygwD awmwGif;pcef;okd@ a&mufaomtcg/ rdrd.rlv trnfemr rif;a&$vGiftpm;/ rGefemrnf ppfppfjzpfonfh/ emJvs;x0f [laom trnfodk@ ajymif;vJ cH,lvkdufonf// rGefjynfopfygwD A[dkokd@ a&mufjyD;(2)v ausmfausmfavmuf t=umwGif/ jynfcspfvGwfajrmufa&; wyfrawmf/ awmifydkif;/ Akdvf&efedkifpcef;(om,mpcef;)wGif (2)vtajccHppfoifwef;udk oGm;a&muf oif=um;cJh&onf// &efukefwuUodkvf/ (,lwDpD)tajccHppfoifwef;udk wufa&mufoif=um; xm;bl;aom edkfifvs;x0ftwGuf/ ,ck ppfoifwef;a=umifh/ ydkrdkI ppft&nfcsif; jynfhk0 vmaponf// ppfoifwef;jyD;qkH;I rGefjynfopfygwD XmecsKyfodk@ jyefa&mufaomtcg/ ,m,DacwWr# ppfoifwef; enf;jyq&mtjzpf 0ifa&mufvkyfudkifcJhonf// edkfifvs;x0fonf/ ygwD&Sd vl=uD;vli,fra&G;/ &Jabmf toD;oD;wkd@eJ@ cifrif&if;eSDpGm qufqH aexkdifwwfonf// rmefrmeuif;oljzpfonf// rnfonfhwm0efukdrqkd ay;tyf vmv#if/ apoem oef@oef@eSifh av;av;pm;pm; ausausjyGefjyGef xrf;aqmifwwfonf// &kd;om; ajzmifhrwfol wOD;jzpfonf// &kd;&kd;om;om; usifh=uH aexkdifwwfoljzpfonf// trsm;. av;pm;jcif;ukd cH&oljzpfonf// 1973-ckeSpfrSm/ rGefjynfopfygwD. tjrJwrf;A[kd aumfrwD0if wOD;jzpfvmonf// 1975-ckeSpfppfaumfrwD. ppfOD;pD;&kH;tkyfjzpfvmonf// xkdpOfu ppfaumfrwD. OuUXrSm/ ekdifa&$usifjzpfjyD; ppfaumfrwD. twGif;a&;rSL;rSmemJEGvm † jzpfonf// edkfifvs;x0fonf/ ygwDrSwm0efay;csuft& txl;ojzifh befaumfjrdK@wGif oGm;a&muf aexkdif&jyd; xkdif;ekdfifiH&Sd rGefvlrsdL;wkd@. trsdK;om;a&;vkyfief;/ trsdK;om;a&; vSKyf&Sm;rSKrSmyg0ifulnD aqmif&Gufay;&oljzpfonf// xkd@a=umifh ekdifvs;x0fonf/ xkdif;rGef
Page 39: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
39
vl=uD;vli,f tm;vkH;wkd@eSifh tvGefcifrif &if;eSD;cJh&onf// xkdif;pum;udkvnf; u|rf;u|rf; usifusif ajymekdifqdkedkfifcJhonf// 1980-ckeSpfywf0ef;usifwGif/ ygwDwGif;Y/ ‘qkd&S,fe,fcsJ@”tay:tjrifrwlwJh/ t,lq wdkufyGJw&yf tjyif;xefjzpfay:cJhonf// edkfifvs;x0fonf/ ‘qkd&S,fe,fcJs@’ywfoufjyD; rdrdYjywfjywfom;om; =unf=unfvifvif tjrifr&Sdao;ojzifh/ rnfonfhbufrS&yfwnf cJhjcif;r&Sdyg// =um;aecJhonf// 1981-ckeSpf atjyDv(13)&uf/ rGefjynfopfygwD eSpfjcrf; uJ&mwGif/ ekdfifvs;x0fonf/ OuUX=uD;ekdifa&$usif tkyfpkwkd@eSifh yl;aygif;yg0ifcJhonf// 1982G ckeSpfrSmrGefygwDrSeSKwfxGufcJhonf// eSKwfxGufcJh&onfhta=umif;rSm/ ygwDYpnf;&kH; nDnGwfrSK r&Sdjcif;/ tcsdK@aom ygwDacgif;aqmif vl=ud;wkd@onf/ udk,fusdK;twGuftvGJokH;pm;jyKjcif;/ ygwDrS csrSwfxm;aom pnf;urf;/ Oya'wkd@udk csdK;azgufae=ujcif;/ ygwDrScsxm;aom qkH;jzwfcsuf udk ajAmifajAmif wif;wif; usL;vGefvkyfudkifaejcif;/ ponfhta=umif; wkd@a=umifh/ ekdfifvs;x0f onf/ rGejf ynfopfygwDrS ekwfxGufcJhonf// odk@aomfygwDeSifh tjyD;tydkif tqufjywf oGm;jcif;r&Sdyg// vkdtyfv#if vkdtyfovkd yg0ifaqmif&uf G ay;avh&Sdonf// txl;ojzifh OuUX=uD;ekdfifa&$usif/ xkdif;edkfifiHtwGif;odk@ c&D;oGm;onfjzpfap/ tpnf;a0;wufa&muf&ef c&D;oGm;&onfjzpfap/ ekdifvs;x0fudk tnDulawmif;avh&Sdonf// OuUX=uD;ekdifa&$RusifoGm; av&mrSm/ edkfifvs;x0fvkdufyg oGm;&onfursm;onf// OuUX=uD;eSifhteD;uyf aexkdifol jzpfonf// OuUX=uD;ekdifa&$usif. pdwfaeoabmxm;udk aumif;rGefpGmodoljzpf onf// 1998-ckeSpfwGif/ =opa=wvD;,m; edkifiHokd@ vma&mufckdvSKHaexdkifcJhonf// =opa=wvD,m; edkfifiHodk@ a&mufaom tcgvnf; ekdfifvs;x0fonf/ rGeftrsdK;om;ta&;udk vspfvSsL&SKI raeay// rddrdwwfedkfifor# =opa=wvD;,m; rGeftzGJ@(AMA)wGif wufwuf =uG=uG yg0if aqmif&Gufonf// rGeftzGJ@. OuUXae&mudk (2)eSpfwdkifwkdif wm0ef,l aqmif&GufcJh jyefonf// rGefpmayeSifh ,Ofaus;rSKudk jrwfekd;onf// pmayavhvmrSKrSm 0goemxkHonf// =opa=wvD;,m;a&muf rGefvli,f vl&G,frsm;/ rGefpmay wwfajrmufatmif vkH;vpdkuf tm;xkwfjyD; oif=um;ay;onf// rGefvli,frsm; rGefpmayeSifh ,Ofaus;rSKwkd@udk cspfcifjrwfedkf; wwfatmif vkH;vpkduf=udK;yrf;aqmif&GufolwOD;jzpfonf// edkifoef;wifudkrl/ 1961/62-ckeSpfuyif u|efawmfodu|rf;cJhonf// rk'l;&GmZmwdjzpfonf// 1950-ckeSpf aemufykdif;wGif awmckdcJhonf// rGefjynfol@wyfOD;wGif xifay:aom edkifiHa&;/ ppfa&;acgif;aqmifwOD; jzpfvmonf/ 1957-ckeSpfwGif/ wyfaygif;pkzGJ@pnf;a&; twGuf/ OuUX=uD; edkifa&$usifeSifhtwl/ yJcl;&kd;rokd@ oGm;a&muf aexkdifcJholjzpfonf// 1958-ckeSpf
Page 40: 40
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefjynfol@wyfOD;eSifhtwl tvif;0ifcJhonf// rGefjynfol@wyfOD; tvif;0ifonfhtay: rauseyf=uaom/ rGefvli,facgif;aqmifrsm;wGif ekdifoef;wifvnf; wOD;tyg0ifjzpfcJhonf// awmwGif; tvHeDuGefjrLepfpcef;odk@ oGm;a&mufaexkdifcJhbl;onfudk ta=umif;jyKI/ tvHeD oef;wif[lI rGefvlrsdK;tokdif;0kdif;rSm xif&Sm;vmoljzpfonf// ekdifoef;wifeSifh OuUX=uD; ekdifa&$usifwkd@onf tvGefcifrif &ifeSD;=uaom q&mwynfhrsm;jzpfonf// OuUX=uD; ta=umif;udk twGif;ususodoljzpfonf// 1963-ckeSpf AdkvfcsKyfae0if;OD;aqmifaom/ awmfvSefa&;aumifpDrS zdwfac:aom jynfwGif; jidrf;csrf;aq;GaEG;yGJtwGuf/ r'nw/wyfaygif;pkudk,fpm;tjzpf4if;/ rGefjynfopfygwD ukdk,fpm; tjzpfeSifh4if;/ekdifa&$usifonf jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;&ef/ &efukefjrdK@okd@ a&muf&Sd vmonf// ekdifa&$usiftm;/ u|efawmfwkd@ armfvjrdKif 'D*&D aumvdyf ausmif;om; wpkwdk@u txl; pdwf0ifpm; cJhygonf// rGefjynfopfygwD OuUX=uD; ekifa&$usif ta=umif;udk/ odcsif=uaom df u|efawmfwkd@ aumvdyf rGefausmif;om; wpkonf/ OuUX=uD;.Zmwd/ rdbrsdK;&kd;/ trsdK;om; ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK eSifh ywfoufjyD; rdrdwkd@ vufvSrf;rSDorSs/ vdkufvH&SmazG/ ar;jref;jyD; pkaqmifcJh ygonf// xkdpOfu/ rGefjynfol@wyfOD; c&kdifacgif;aqmif ekdifoef;wifxH csOf;uyfjyD;/ ekdifa&$usif. ta=umif;pkHwkd@ukd u|efawmfwkd@ ausmif;om;rsm;ar;jref;,lcJhonf//edkfifoef;wif onf/ OuUX=uD;edkfifa&$usifeSifh vufyGef;woD; tvGef&if;eSD;pGm/ awmwGif;Y twlaevmcJhbl; olwOD;jzpfonf// ekdifoef;wif ajymjyI/ OuUX=uD;ekdifa&$usif ta=umif;pkHukd twGif;usus tao;pdyf odcJh&onf// xkda=umifh ekdifoef;wifeSifh pmzwfy&d\wfrsm;udk/ rdwfquf ay;&ef vkdrnf[k xifygonf// edkifoef;wifonf/ 1928-ckeSpf 'kwd, 0gqkd vqkwf(9)&uf aom=umae@wGif/ oauUmf&GmY arG;zGm;oef@pif vljzpfcJhonf// rdbeSpfyg;rSm/ ekdifcspfp&meSifh rdpdeftkyfwkd@ jzpfonf// rdbeSpfyg; wkd@onf/ rGefvlrsdK;jzpfjyD;/ trsdK;ukdtvGefcspfjrwfekd;olrsm;jzpfonf//bmom/ omoemtay:/ tvGef=unfndk/ o'Ngw&m;xufoefolrsm;jzpfonf// zcifekdifcspfp&m/ rdcifrdpdeftkyfwkd@onf/ om;udkvnf;rsdK;cspfpdwf/bmom/ omoemudk =unfndkjrwfekd;aompdwf&Sdvmatmif/ i,fpOf uyif/ avhusifhoif=um;ay;cJhonf// edkifoef;wifonf/ rdom;pkY 'kwd,t=uD;qkH;om;jzpfjyD; armifeSr(5)a,muf&Sdonf// nDi,feSri,frsm;tay: tvGefcspfcif =uifemwwfoljzpfonf// nDi,f/ eSpfri,frsm;tay: arwWm *&k%m=uD;rm;onf// tpOftjrJ rdrdu tepfemcHwwf onf// nDi,feSri,fwkd@udk OD;pm;ay;wwfonf// edkifoef;wifonf/ i,fpOfuyif/ Om%fynm xl;cGsefaom ausmif;om; vli,f wOD;jzpfcJh onf//oauUm&Gm tpkd;&txufwef;ausmif;wGif/ tv,fwef;(7)wef;txd/ynmoif=um;
Page 41: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
41
cJhbl;onf// ekdifoef;wifwa,mufonf/ ynmudk oif=um; vkdaomfvnf;/ tajcae trsdK;rsdK;a=umifh touf&G,f (13)eSpfavmufrSm ausmif;rS xGufvkduf&onf// rdbeSpfyg; u touf&G,f a&mufvmaom/ rdrdwkd@.om;ukd/ omoemtarGeSpf&apvkdI/ armifoef;wif tm;/udk&if0wfapcsifcJhonf//yxrwGif/uanSmf&Gmq&mbkef;=uD;ausmif;wGif/ w0gqkdcJhonf// 'kwd,eSpfwGif/ rk'l;&Gmokd@ ajymif;a&G@I/ rk'l;q&mawmf/ xHyg;Y/ avmuD/avmukwW&m/ ynm&yfrsm;udk avhvmql;yl;cJhonf// rk'l;q&mawmfbk&m;xHwGif/ (2)eSpfwdwdtqkdtqkH;r =o0g'cH,lcJhonf//xkdaemuf/usdKuRa&mjrdK@e,f/usKH;reif;&Gmokd@ajymif;a&G@I/ q&mawmfbk&m; Odom&xHwGif/ ynmqnf;yl;&if;(4)0gqdkcJhjyefonf// touf&G,ftm;jzifh/ &[ef;b0okd@ ul;ajymif;&eftcsdefa&mufvmonf//usKH;reif;pmcsq&mawmf OK;om&q&mawmfbk&m;=uD; tm;OyZÇm,fq&mtjzpf trSL;xm;I/ &[ef;abmifokd@ 0ifcJhonf// edkifoef;wifonf/ &[ef;b0wGif/ ygVdtvwfwef;pmar;yGJudk atmifjrifcJhonf// rGefpmudku|rf;usifvdrRmpGma&; om;ekdfifcJhonf// udk&if/ &[ef; b0uyif/ aqmif;yg;rsm;udk rGefbmomjzifha&;om;I/ ekdifa&$usif OD;pD;xkwfa0aom/ weoFm&Dowif;pmwkdufokd@rSefrSef ykd@cJhonf// xkdpOfu ekdifcsrf;rGef(emJpEN)/ q&m[kwkd@OD;pD;jyD;/&mrnwkdif;owif;pmudkxkwfa0aeonf// &mrnwkdif; d owif;pmwGif/ rGefbmomjzifh/ aqmif;yg;rsm;udk a&;om;olaygrsm;aomfvnf;/ weoFm&D owif;pmwGif/ rGefbmomjzihf/ aqmif;yg;rsm; a&;om;ol enf;yg;aeonfudk awG@&onf// ekdifa&$usifonf rGefpmudk wwfajrmufaomfvnf; u|rf;u|rf;usifusifr&SdvS// olwyg;udk tm;udk; ae&ao;onf// edkifoef;wifonf/ rGeftrdsK;om;ta&;eSifh ywfoufaom/ aqmif;yg;rsm;udk rGefbmomjzifh/ a&;om;jyD;/ ekdifa&$usifxH rSefrSefay;ydk@ ulnDcJhonf// Todk@jzihf edkifoef;wif wOD;onf/ trsdK;om;ta&;wGif yg0ifywfoufvmonf/ Armjynf vGwfvyfa&; t=udKacwf/ rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om; vSKyf&Sm;rSKa=umifh edkifoef;wifwOD; onf/ edkifiHa&;tjrif edk;=um;vmonf// &[ef;omra%b0jzifh rdrdtaeeJ@ rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&; trsdK;om;edkifiHa&; vSKyf&Sm;rSKrSm udk,fwkdifudk,fus ryg0ifedkifaomfvnf;/ wwfekdifonfhbufrS wufwuf =uG=uG tm;ay;cJhonf// &[ef; omra%b0rSmyif trsdK;om; ta&;udk pwifpdwf0ifpm;cJhonf// trsdK;om;ta&;wGif yg0ifvSKyf&Sm;&efvnf; pdwfqEN jyif;jyif;ysys jzpfay:vmonf// aemufqkH;wGif &[ef;b0jzifh qufvuf aeoGm;&ef qENr&Sdjzpfvmonf// &[ef;b0jzifh/ (1)eSpf (3)&uf&aomtcg/ ekdifoef;wifonf/ jrifhjrwfaom&[ef;b0ukdpGef@vGwfjyD;/ vlb0odk@ul;ajymif;cJhonf// 1948-ckeSpf rGefvlrsdK;wkd@awmckdpOfwGif rdrdryg0ifedkfifcJhaomfvnf;/ wae@ae@wGif awmckd&ef pdwfqENjyif;jyif;ysys&SdcJhonf// rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&;twGuf/ vufeufudkif awmfvSefa&;wGif yg0if&efrlvu/ &nf&G,fcsuf &SdcJhonfhtwkdif;/ &[ef;b0rS xGufjyD; aemufydkif;wGif awmwGif;&Sd vufeufudkif rGeftzGJ@pnf;eSifh wdwfwqdwf tqufoG,frSK
Page 42: 42
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
,lcJhw,f// r=umrSDyif/ awmwGif;&Sd edkfiaiGodef;eSifh tqufoG,f &jyD; awmckdcJhonf// f aumhu&dwfwGif/ppfoifwef;wufcJhonf// xkdpOfu/ppfoifwef;q&mrSm/ Adkvfausmfjzpfonf// Akdvfausmfonf/ t*FvdyfwyfxGuf/ ppfom;a[mif; wOD;jzpfojzihf/ oifwef;wGif trdef@ay; &mwGif/ t*Fvdyf wyfwGif/ okH;aeus tokH;teSKef; twkdif; ay;ae&onf// xkda=umifh/ rGefpmayudk u|rf;usifaom/ edifpHaiG/ ekdifoef;wifwkd@u/ wyfwGif tokH;jyKaom/ t*Fvdyf tokH;teSKef;rsm;udk wckrusef/ rGefbmomokd@ bmom jyefajymif;vJ ay;cJhonf// xkdpOfu rGefwkd@wGif wyf&if;(1)eSifh wyf&if;(2)udkom zGJ@pnf;ekdifcJhonf// ppfOD;pD;csKyfrSm edkifaiGode;f jzpfonf//wyf&if;(2).wyf&if;rSL;rSm ekdifyef;omjzpfonf// ekdifoef;wifonf/ wyf&if;(2)wGif wyf=uyf=uD;wOD;jzpfvmonf// oHr&m&Gm.ta&S@bufjcrf;wGif wyfpcef;csI aecJh=uonf// ekdifaiGodrf;eSifh ocif&JvSdKifwkd@ OD;pD;zGifhvSpf oif=um;aom/ ekdifiHa&;oifwef;udk ekdifoef;wif wufa&mufcJhonf// tawG;tac: tvGefxufjrufol wpfOD;jzpfonf// ekdifiHa&;oifwef;u/ ykd@csvkdufaom/ ekdifiHa&; tawG;tac:opf wkd@onf/ ekdifoef;wiftm;/ ydkrkdI ta&mif awmufajymif xufjruf apcJhjyefonf// vufeufaumif;jzifh wyfqif ay;xm;aom/ ol&Jaumif;wpfOD;eSifh tvm;wl vmonf// rGefvufeufudkif awmfvSefa&; twGuf/ tvGef xufjrufaom/ ygwDau'gaumif;wa,muf jzpfvmonf// ekdifaiGodef;eSifhocif&JvSdKifwkd@u tvGefoabmuscJhonf// xkda=umifh/ tvHjzL uGefjrLepfygwD/ tvHeD uGefjrLepf ygwDeSifh &JabmfjzLygwDwkd@. oHk;ygwD nDnGwfa&; nDvmcHodk@ avhvmolwOD;tjzpf/ ekdifoef;wifudk apv$wfcJhonf// okH;ygwD nDvmcHrStawG@t=uKHonf/ ekdifoef;wiftm; ykdrdkI ekdifiHa&;tjrif us,fapcJhjyefonf/ emrnf=uD;ekdifiHa&;orm;=uD;rsm; jzpf=uaom/ocifpkd;/ ocifoef;xGef; wkd@eSifhvnf;/ &if;eSD; odu|rf;cJh&onf// tawG;tac: t,ltqrsm;vnf; zvS,fcJh&onf// tpkd;&.xkd;ppfa=umifh/ okH;ygwDnDvmcHudk wydkif;wp&yfvkduf&onf// tpkd;&.xkd;ppfa=umifh edkifoef;wif wOD;onf/ rdrdXmcsKyf&Sd&m rGefa'ookd@ tvG,fwul rjyefekdifbJ jzpfoGm;onf// tvHeD uGefjrLepfygwDrS &Jabmfrsm;eSifh vkdufoGm;jyD;/ jrpf0u|ef;ay: bufwGif aomifwif aecJhjyefonf// tvHeD u|efjrLepfpcef;/ Akdvfuav;wGif/ (8)vrSs =umcJhonf// xkdaemuf 195&-ckeSpfwGif/ rGefjynfol@wyfOD;.apv$wfrSKt&/ ekdifoef;wifonf/ ekdifa&$usif/ ekdifxGef;cif wkd@eSifhtwl/ wyfaygif;pk zGJ@pnf;a&; twGuf Armjynf uGefjrLepfygwD. A*dk;&dk;r/ a&miffeD pcef;odk@ oGm;cJhjyefonf// 1958-ckeSpfrGefjynfol@wyfOD;onf/ wkdufyGJenf;AsL[majymif;vJI/ Oya'abmifokd@0if&ef/ qkdif;jyif; aeonfhtcsdefwGif/ ekdifoef;wiftm;/ ygwDrS vSrf;ac:ojzifh/ A*kd;&kd;rrS jyefcJhonf// rGefjynfol@wyfOD;.wkdufyJG enf;AsL[m ajymif;vJjyD;/ Oya'abmifodk@ 0ifa&mufa&;udk/ edkifoef;wif wOD;onf/ odyfoabm rusvSacs// Armrsm; =uD;pkd;aom/
Page 43: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
43
t&if;&Sif ygvDref tay:/ edkifoef;wifonf vkH;0 t,kHt=unf r&Sday// 'gayrJh ygwDrS acgif;aqmifrsm;. oabm wlnDrSKt&/ qkH;jzwfcsufudkrl rdrd taejzifh/ jyif;jyif; xefxef ruef@uGufvkday/ trsm;qENt& qkH;jzwfcsufudk vufcHcJh &onf// 1958-ckeSpfZlvkdifvwGif/ rGefjynfol@wyfOD;eSifh twl/ Oya'abmifodk@ 0ifcJhonf// 1962-ckeSpfwGif ausmif;q&mr/ rdat;wifeSifh tdrfaxmifusonf// Oya'abmifokd@ 0ifa&mufjyD;aemuf/ rGefjynfol@wyfO;D udk jyefvnf zGJ@pnf;&mwGif/ edkifoef;wifonf c&kdifaumfrwDwOD; jzpfvmonf// 1962-ckeSpf awmfvSefa&; aumifpDrS tm%modrf;jyD;aemuf/ ekdifiHa&;ygwDtm;vkH;udkzsufodrf;apcJhonf// rGefjynfol@wyfOD; ygwDonfvnf;/ zsufodrf; vkduf&onf// ekdifoef;wifonf/ rk'l;&GmwGif/ aexkdifvkyfudkfif pm;aomuf&if; aus;&Gm zG@HjzdK;a&;vkyfief; rGefvli,frsm; todynm jrSifhwif a&;vkyfief;wkd@wGifyg0ifvkyfudkifcJhonf//1963-ckeSpf/ rGefjynfol@wyfOD;acgif;aqmifrsm;zrf;qD; xdef;odrf; cH&aomtcg/ ekdifoef;wifeSihf tzrf;rcH&aom/ rGefjynfol@wyfOD; acgif;aqmifrsm; jzpfonfh/ ekdifbdk;pdef(urm0uf)/ edkifatmif&Sdefwkd@onf/ wdwfwqdwf tpnf;a0;w&yfudk/ armfvjrdKifjrdK@/(okcum&D)rGefbkef;=uD;ausmif;wGif jyKvkyfcJhonf// 4if;tpnf;a0;rS/ rGefjynfol@ wyfOD; acgif;aqmifrsm;r&SdonfhtcsdefwGif/ rGeftrsdK;om;a&;&m udpPrsm;udk aqmif&Gufekdif&ef &nf&G,fI/ rGefjynfol@wyfOD;/ ,m,D xdef;odrf;a&; aumfrwD w&yfudk vsSdK@0SufpGm zGJ@pnf; cJhonf// ekdifbkd;pdefu OuUXtjzpf aqmif&GufjyD;/ ekdifoef;wifonf/ twGif;a&;rSL;. wm0ef udk,lcJhonf// edkifatmif&Sdefu trSKaqmiftjzpf yg0ifcJhonf// jrefrmhqkd&S,fvpfvrf;pOfygwD/ acwfwavSsmufwGif/ ppftm%m&Siftpkd;&. trsKd ;rsKd ;aom/ jcdrf;ajcmufrSKudk cHcJh&onf// rw&m; edSyfpufrSK trsdK;rsdK;udk cHcJh&onf/ ppftm%m&Sifwkd@. zdeSdyf csKyfcs,frSK/ rw&m; tekdifusifhrSKwkd@udk rcHekdifvGef; ojzifh/ awmckd&ef pdwfqkH;jzwfvkduf onf//1975-ckeSpfwGif/OuUXedkifa&$usif OD;aqmifaom/ awmwGif;vufeufudkifawmfvSefa&; ygwDjzpfonfh/ rGefjynfopfygwDukd tqufoG,fjyKjyD;/ awmckd vmcJhonf// xkdpOf rGefjynfopf ygwD. XmecsKyfonf e*g;armufpcef; wGif&Sdonf// ygwD. pnf;&kH;a&;Xme wGif wm0ef,l cJhonf// awmwGif;aepOf umvwGif/ xkdif;ausmif;om;rsm;/ awmcdkaom/ umveSihf=uKHcJh onf// 4if;tjyifOD;ek. jynfcspfygwDawmckdonfeSifhvnf; =uKHchJonf// 19&9-ckeSpfwGif/ rGefjynfopf. ygwDwGif;/ ekdifiHa&;t,ltq tawG;tac: wkdufyJGw&yf/ jyif;xefpGm jzpfay:vmonf// qkdAD,uf qkd&S,fvpfekdifiHu ta&S@awmif tm&S edkifiHi,frsm; tay:/ =oZmvGrf;rdk; csKyfudkifvmonfhudpPeSihfywfoufI tjrift,ltq uGJjym;vmonf// ygwD.tiftm;pk w&yfu/ Todk@ vGrf;rdk;rSKonf/ qkd&S,fe,fcsJ@[k jrifonf// tjcm;ygwD .tiftm;pkw&yfu/ qkdAD,uf ekdifiH. vGrf;rdk;vmrSKudk/ taumif;jrifonf// ta&S@awmif
Page 44: 44
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tm&SY qkdAD,ufekdifiH.=oZm =uD;rm;vmrSKonf/ ekdifiHi,frsm;trsdK;om; b0vGwfajrmuf rSKtwGuf=uD;rm;aomtaxmuftuljzpfonf[kjrifonf// rGefjynfopfygwDwGif; t,ltqwkdufyGJ jyif;xefrSKa=umifh/ ygwDY tif;tm;pkeSpf&yf oD;jcm; jzpfay:vmonf// ekdifoef;wifonf/ OuUXedkifa&$usifeSifhtwl qkdAD,uf e,fcsJ@pepfudk/ tjyif;txef qef@usif/ uef@uGuf tjypfwif &SKwfcsolrsm;jzpfonf// 1980-ckeSpfygwD eSpfjcrf; uGJ&mwGif/ ekdifoef;wifonf/ OuUXedifa&$usifbufwGif &yfwnfcJhonf// 1987-ckeSpf ygwDtiftm;pkeSpf&yf jyefvnf aygif;pnf;jyD;aomtcg/ ekdifoef;wifonf/ bk&m;okH;ql bufokd@ ajymif;a&$@I tajccswm0ef,lvmonf// rGefjynfopfygwD jyefvnfaygif;pnf; nDnGwfjyD;aemuf ac:,lusif;yaom/ 1993-ckeSpfygwDnDvmcHwGif/ ekdifoef;wifonf/ ygwD A[kdaumfrwDtjzpfjyefvnf ta&G;cH&jyefonf// 1995-ckeSpfrGefjynfopfygwDeihf/ e0wwkd@ S oabmwlaom/ typfcwf&yfpJa&;/ oabmwlnDcsufudk vkH;0vufrcH/ oabm rwlcJhay//2001-ckeSpfrSm/ygwDrStjyD;tydkif eSKwfxGufvkdufonf// xkdaemuf =opa=wvD;,m; edkifiHokd@ a&muf&Sdae=uaom/ om;oRD;jzpf=uonfh/ rif;wifpkd;/ rdEG,feDpkd;eSifh rif;0if;xGwfwkd@. zdwfac:csufjzifh/ 2002-ckeSpfwGif =opa=wvD;,m;ekdifiHodk@ tjyD;tykdif ajymif;a&$@aexkdif vkdufonf// ,cktcg/(4/1 Northbourne Flats, Canberra, ACT 2612) wGifZeD;onf rdat;wif/ om;=uD;rif;wifpkd;eSifhtwl/ at;csrf;pGmaexkdif vsSuf&Sdonf// ekdifoef;wifonf/ OuUX=uD;ekdifa&$usifeSifh tvGef&if;eSD;olrsm;jzpf=uonf// OuUX=uD;eSifh vufyGef;wwD; eD;eD;uyfuyf eSpfaygif;ajrmufrsm;pGmtwlwl aexkdif vmcJholjzpfonf// OuUX=uD;edkifa&$usif. pdwfaeoabmxm; tusifhpm&dwW/ aerSKxkdifrSK ajymrSKqkdrSKtjyif/ OuUX=uD;.edkifiHa&;t,lq/ ekdifiHa&;tjrif/ekdifiHa&;cH,lcsufwkd@udkyg twGif;ususod&Sdol jzpfonf// tcsdK@aomOuUX=uD;. twGif;a&;udk,fa&;udk,fwmudpPwkd@udkyg odoljzpfonf// u|efawmfonfvnf;/ OuUX=uD;eSihftwl/ eSpfaygif;rsm;pGm twlaexkdifvmcJhol jzpfI OuUX=uD;ekdifa&$usif. yifudk,fpdwfaeoabmxm;/ taetxdkif/ tpm;taomuf/ tajymtqdk/ tusifhpm&dwWwkd@udkyg/ txkduftavSsmuf od&Sdxm;cJhygonf// 'gayrJ/h ekdifoef;wifuJhokd@ twGif;usus u|efawmfrodcJhyg// Todk@ OuUX=uD;ekdifa&$usifeSifhtwl eSpfaygif;rsm;pGm/ eD;eD;uyfuyf/ cifcifrifrif/ &if;&if;eSD;eSD; twlaevmol edkifoef;wif. ajymqkdcsufrsm;eSifh u|efawmfudk,fwkdif teD;uyfavhvm/ =uKHawG@& orsSwdk@udk aygif;pyfjyD; okH;oyfvkdufvSsif/ OuUX=uD;rSm olwyg;eSifhrwl/ xl;jcm;aom/ *k%f&nfrsm;pGm&Sdonf[ku|eawmfjrifonf// OuUX=uD;onf/ udk,fhtm; f udk,fudk;wwfonf/ pnf;urf;&Sdonf/ oef@jyef@onf/ 0wfpm;qif,ifr_aooyfonf/
Page 45: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
45
csifhcsifhcsdefcsdef ek_dif;qI jyKvkyf wwfonf// tusifhpm&dwW tvGefaumif;rGefonf// taexkdif aooyf/ yd&donf// tpm;aomufrSm avmfvDr_r&Sd oifhwifhav#mufywfpGm csifhcsdefI pm;okH;wwfonf// tcddsefudktvGefav;pm;onf// =uD;oli,folra&G;/ rnfoltm;rqkd av;av;pm;pm; qufqH wwfonf// txl;ojzifhygwD&Sd &Jabmfwyfom;i,fwkd@tay: av;av;pm;pm;qufqHonf// pum;udkat;aq;/nSifompGmajymqkdwwfonf// us,favmifus,favmifajymqdkjcif;r&Sday// OuUX=uD;. pnf;urf;&Sdjcif;/ aphpyfaocsmjcif;eSifh ywfoufI tenf;i,fa&;&v#if aomufa& cyfaomuf&mrSmyifpnf;urf;xm;onf// aomufa&udkAkH;aAgvatm/ rcyfbJ/ rdrdaomufukefoavmufudkom/ aocsmpGm/ *&kpkduf/ cyf,ljyD;/ cyfoavmuf/ ukefpifatmif aomufonfudk awG@&onf// tykdtv#Hcyf,ljyD;/ w0ufwysufaomufcg/ tusefudk/ ta[mwdueftjzpf/ oGefjypfonfudk rawG@jrif&onf// vufokwfpuULudkvnf;/ okH;oifh oavmufudkom/ jzwf,ljyD; okH;pGJwwfonfudkawG@&onf// wcgw&HpuUL/ tcsdK@ae&mrSm/ puULtuef@wckvkH;udkrokH;bJ/ tuef@. xuf0ufudkyif/ aoaocsmcsm ykdif;jzwf,ljyD; ok;H pGJonfudkawG@&onf// rvkdtyfbJ tydktv#H jzwf,lokH;pGJjcif;rsdK; rjyKonfudk awG@& onf// ol@ae&meSifhol/ ukefoifhoavmufudkom wdwdusus jzwf,lokH;pGJonfh oabmyif jzpfonf// rukefoifhaomae&mwGif rukefapaomoabmjzpfonf// rnfhonfhudpPudkrqdk/ =uD;onf/i,fonfr[l/ pOf;pOf;pm;pm; pnf;urf;&Sd&Sd/ csifhcsifhcsdefcsdef aqmif&Gufvkyfwwfaom OuUX=uD;ukd uGsefawmfonf tvGef av;pm;=unfnKdrdonf// 0wfpm;qif,ifr_wGifvnf; aphpyfaocsmonf// aoaooyfoyf/ csyfcsyf,yf,yf/ oef@oef@ jyef@jyef@0wfpm; qif,ifwwfonf// xdkifaomae&mwGifvnf; tvGefaooyf yd,donf// 'l;axmif aygifum; xkdifavh xkdifxr&SdcJhay// tjrJwrf;xkdifv#if/ vkHcsnfudkaooyfpGm/ aoaocsmcsm zkH;zdjyD; xkdifwwfonf// OuUX=uD;onf/ acgif;aqmif aumif;wOD;Y&Sdtyf/ &Sdoifhaom t&nfcsif;eSifh jynfhpkHonf[k u|efawmfjrifonf// pnf;urf;&Sdr_/ aphpyfocsmr_/ oef@&Sif;r_wdk@udk tjrJwrf; owdxm;I aqmif&Gufwwfaom OuUX=uD;.tavhtxonf twk,lp&m/ enf;,lp&m/ tvGefaumif;onf// TuJhokd@ olwyg;xuf xl;xl;jcm;jcm; vuQ%m&Sdonfh OuUX=uD;. twÎKy`wWd ta=umif;t&mudk u|efawmftm; txl;pdwf0ifpm;apcJhonf// OuUX=uD;. trsKd;om;a&; OD;wnfcsuf/ trsdK;om;a&; vkyfaqmifcsufrsm;eSifh rdrdvlrsdK; twGuf rnfhokd@rnfykH udk,fusKd;pGef@ tepfemcHcJhykH/ aqmif&GufcJhykHwdk@udk aemifvmaemufom; rGefjynfolrsm; aocsm usepGmod&Sdygu tvGeftusdK;rsm;rnf[k u|efawmfpdwfxJwGif jzpfay: vmrdonf// rGefjynfol vlxkwkd@taejzifhvnf; rdrvlrsdK;wkd@. acgif;aqmif/ OuUX=uD;. ta=umif;&m d rsm;udk avhvmod&Sd&ef tvGefvkdtyfonf[k u|efawmfjrifrdonf//
Page 46: 46
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
TuJhokd@aomtjrif/ cH,lcsufjzifh OuUX=uD; ekdifa&$usifta=umif;ukd wwfodorSs pkaqmif; a&;om;&ef u|efawmf.&iffwGif jyif;ysaom pdwfqENjzpfay:I vmonf// ekdifoef;wif uvnf; rdrdwdk@od&SdorSs ta=umif;&m tcsuftvufwkd@udk jyefvnfajymjy ay;rnf[k qkdvmonf// u|efawmfonfvnf; aumvdyfausmif;om;b0wGif OuUX=uD; ekdifa&$usifeSifh ywfoufI/ pkaqmif;cJhbl;onfh tcsufvufrsm; udk jyefvnf pOf;pm;&orSs jyefvnf pOfpm;I &ekdifao;onf[kjrifonf// xkdokd@ jyefvnf pOf;pm;jyD; ay:vm aom tcsuftvufeSifh/ ekdifoef;wifwkd@ ukd,fwkdfif =uKHHawG@cJh&aom OuUX=uD;eSifh ywfoufonfh tcsuftvuf rsm;udk pkaygif;jyD; pmtkyfa&;om;vSsif aumif;rnf[k u|efawmf pOf;pm;vmrdonf// 4if;tjyif 1963-ckeSpf jidrf;a&; aqG;aEG;yGJtwGuf/ awmwGif;rS &efukefjrdK@odk@ a&muf&Sd vmaom OuUX=uD; ta=umif;udk uGsefawmfwkd@ armfvjrdKif 'D*&Daumvdyf ausmif;om;wpk pwifpdwf0ifpm;cJhykHeSihf xkdpOfu OuUX=uD;. ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK ta=umif;t&mrsm;udk pdwf0ifpm;pGm pkaqmif; rSwfom;cJhykH wkd@udkvnf; jyefvnf owd&vmrdonf// T ta=umif;&mtm;vkH;wkd@udk tajccHjyKjyD; OuUX=uD; b0 jzpfpOfta=umif;udk a&;om;&vSsif aumif;rnf[k u|efawmf. &ifxJwGif t=uHpnf jzpfay:Ivmonf// xkdae@ ekdifa&$vGiftdrfrStjyef/ rdrdaexkdifaom uifbm&mjrdK@(Canberra)/ uma&mif (Currong Appartments) wkdfufcef;odk@ a&mufaomtcg/ u|efawmfonf OuUX=uD; ekdifa&$usifta=umif;udk/ tjyefjyef tvSefvSef pOf;pm; aerdawmhonf// wcsdefwkH;u OuUX=uD;tay: u|efawmfwkd@ aumvdyfausmif;om;wpk/ pdwf0ifpm;cJhykH OuUX=uD; eSifhywfoufjyD; OuUX=uD;. udk,fa&; &mZ0if ta=umif;t&mwdk@udk vkdufvH&mazG pkaqmif;cJhykH/ odu|rf;olrsm; toD;oD;xHrS ar;jref;cJh=uykHwkd@udk wae@vkH;wa,mufwnf;/ jyefvnf pOf;pm; aerdonf// TuJhodk@ wa,mufwnf; av;av;eufeuf pOf;pm; jyD;aemuf OuUX=uD;. arG;&mZmwd i,f&G,fpOfb0 ausmif;ynm oif=um;ykHrSpjyD; OuUX=uD;. trsdK;om; ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSK vufeufudkif awmfvSefa&; b0ta=umif;&m tm;vkH;wkd@udkyg wwfedkfiforSs=udK;pm;a&;om;&ef pdwfvkH;vkH; qkH;jzwfvkdufonf// OuUX=uD; ekdifa&$usiftay: uGsefawmfpwif pdwf0ifpm;vmcJh&onfh tcsdefumveSifh ta=umif;&if;wkd@udk tajccHI a&;om;wifjy&vSsif/ 1958-ckeSpf/ rGefjynfol@wyfOD;ygwD vufeufeSifh 'Drdkua&pD vSJvS,fvdkufonfhtcsdefrS pwifa&;om;&rnf [kxifygonf// 1958-ckeSpf/ rGefjynfolhwyfOD;/ tvif;0ifvkdufjyD;aemuf/ rGefjynfopfygwDudk pwifzGJ@pnf; wnfaxmifcsdefrSpI OuUX=uD; edkifa&$usi.emrnfonf/ rGefjynfolawG=um;rSm pwif f xifay: ausmf=um;vmonf// 4if;tcsdefrSpI OuUX=uD;udk/ emrnftm;jzifh uGsefawmf
Page 47: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
47
oduGsrf;vmcJhygonf// uGsefawmfwkd@ ausmif;om;vli,frsm;=um;wGif/ rGefjynfol@wyfOD; tvif;0ifvkdufonfhtay: odyfauseyfrSKr&SdvSacs// okd@aomf =unfvifjywfom;aom ekdifiHa&;tjrifw&yf xkdpOfu uGsefawmfY r&SdcJhao;a=umif; &kd;om;pGm0efcH&rnfjzpfonf// ausmif;om; vli,fwOD;rSsomjzpfaom uGsefawmfonf rGefjynfol@wyfOD;. ekdifiHa&;tjrif tay: rnfokd@rSSs wdwdusus/ a0zefajymqkdjcif; rjyKedkifcJhacs// odk@aomf vufeufcsvdkufwJh twGuf/ rGefjynfol@wyfOD;tay:rauseyfjzpfrdjyD;/ vuffeufudkif awmfvSefaom/ rGefjynfopf ygwDtay: tm;ay; vkdpdwfonfom xkdpOfu xufoefcJhonf// rGefjynfol@wyfOD; vufeufeSifh 'Drdkua&pDvJvS,fa&; tcrf;em;udk/ uGsefawmfudk,fwkdif oGm;a&muf avhvmcJhygonf// xkdpOfu uGsefawmfonf(7)wef; ausmif;om;rsSom &Sdao;onf// armfvjrdKifjrdK@/ tpdk;& trSwf(1)ausmif;wGif ynmqnf;yl; aeaomumv jzpfonf// uGsefawmfheSifhtwl wwef;wnf; ynmoif=um; aeolwOD;rSm/ uavmhaomh&GmrS Anm;atmifjzpfonf// (aemifrGefjynfopfygwD A[kdaumfrwDwOD; jzpfvmoljzpfonf//) ekdifaiGodef;. eSrti,fqkH;/ rdar=unfonfvnf; armfvjrdKiftrSwf(1)wGif rlvwef;jy q&mr 0ifa&muf vkyfudkifaeonfudk awG@&onf// armfvjrdKifjrdK@ rkdif'guGif;Y usif;yaom rGefjynfol@wyfOD;. vufeufeSifh 'Drdkua&pD vJvS,fa&; tcrf;em;wGif rGefjynfol@wyfOD;ygwD0ifaygif; (1111)a,muf &Sdonf[k ausjim cJhonf// vufeufcswJhtcrf;em;pv#if rGefjynfol@wyfO;D tm;vkH;.udk,fpm;/ rGefjynfol@ wyfOD;. vufeufudkif wyfzGJ@wyf&if;rS/ wyf&if;rSL;jzpfolAdkvfpHa&$u umbGef aoeyf wvufudk/ a&S@awmifwkdif; wkdif;rSL;AdkvfcsKyfoef;azxHodk@/ ay;tyf&onf// xkd@aemuf/ rGefjynfol@wyfOD;. obmywdjzpfol ekdfifatmifxGef;u rdrdwkd@ tb,fa=umifh/ vufeufeSifh 'Drdkua&pD vJvS,f&onfh ta=umif;&if;eSifh/ rdrdwkd@. tem*gwf edkifiHa&;vrf;pOfudkyg/ rGefbmomjzifh rdef@cGef;ajym=um;cJhonf// 4if;tcrf;em;tjyD;wGif um;tpD;aygif; (20) ausmfjzifh rGefjynfol@ wyfOD;wyfzJ@G 0if rsm;wkd@onf armfvjrdKifjrdK@ rdkif'guGif;rS yi&Gmodk@ jyefoGm;=uonf// tjyefvrf;c&D; wavSsmufwGif/ (rGejf ynfe,f-csucsi;f ay;) (rGefjynfe,ff csufcsif;ay;)[k a=uG;a=umf atmftpf awmif;qkdoGm;=uonf// xkdae@jrifcJh&wJh jrifuGif;udk ,ae@wdkif uGsefawmfonf rarhedkifyg// 4if;ae@usif;yaom tcrf;em;onf// *k%f,l0ifh=uGm;onfh ppfatmifedkifolwdk@. atmifyGJcH usif;yaom tcrf;em; w&yf r[kwfrlbJ/ ppf&SHK;olu 'l;axmuf vufajrSmuf t&SKH;ay;jyD;/ usif;yaom ppf&SKH;ol.tnHhcHyGJjzpfaeonf// vGefcJhaom 1958-ckeSpfu Ttjzpfwkdf@onf/ tcsdeftcg umvtm;jzihf =umanmif; cJhygjyD;jzpfonf// u|efawmfonfyif touf&G,ftm;jzifh tkdrif;&ifha,mf vmjyD; jzpfonf// todw&m;onf vnf;/ &ifhusufvmjyD;jzpfonf//
Page 48: 48
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
okkd@aomf/ xkdae@jrif&aom jrifuGif;udk pOf;pm;rdygvSsif/ cHjyif;aompdwf/ emusnf;aompdwf/ tnHhrcHcsifaom pdwfawG url/ wjym;wcsyfrS ravsSmhoGm;ao;onfudk awG@&onf// xkdae@Y cHpm;cJh&aom a0'em cHpm;csuftwdkif; ,ae@wkdifyifpHpm; ae&qJjzpfonf// Tae@ tjzpfysufudk pOf;pm;rdwdkif; ppf&SKH;ol. b0rnfonfhtcgrSrjzpfygh&apeJ@vkd@&ifxJrSm =udwfI qkawmif;aerdonf// 1958-ckeSpf Oya'abmifokd@ 0ifvmjyD;aemuydkif;wGif/ rGefjynfol@wyfOD;onf t&Sdef[kef jyif;jyif; vsifvsifjrefjref ajcvufoGufoGufjzihf ekdifiHa&;vkyfaqmifrSK rsm;udkwckjyD;wck/ taumifxnfaz: aqmif&Guf vmonfudkawG@&onf// 1958-ckeSpf=o*kwfv(18)&ufwGif rGefwdkif;&if;om; tpnf;t&kH;rS yk*~dKvfrsm;eSihf awG@qkHaqG;aEG;jyD;nDnGwfrSKwnfaqmuf &ef=udK;yrf;vmonf// 1958-ckeSpf =o*kwfv(20)&ufae@wGif ekdifatmifxGef; ekdifxGef;odef;/ ekdifcsrf;rGef/ edkifaiGodrf; wkd@onf ekdifiHawmf 0ef=uD;csKyfOD;ektm; oGm;a&mufawG@qkHI/ ekdifiHa&;eSifhtrsdK;om;a&;udpP&yfrsm;udk aqG;aEG; ajymqkd cJh=uonf// 1958-ckeSpf=o*kwfv(31)&ufae@wGif/ rGefjynfo@l wyfOD;eSihf rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH; wdk@onf/ eSpfOD;eSpfzuftajccH oabmwlnDcsuf wpf&yf&jyD;/ rGejf ynfol@nDnGwfa&; wyfaygif;pkudk zGJ@pnf;ekdifcJhonf// rGefjynfol@nDnGwfa&;wyfaygif;pk.&nf&G,fcsufrsm;// (1) e,fcJs@qef@usifa&;// (2) rGeftrsdK;om;vGwfajrmufa&;// (3) rGGefjynfe,f&&Sda&;// (4) xm0pOfjidrf;csrf;a&;/wkd@jzpfonf// Tokd@rGefjhynfol@wyfOD;rSekdifiHa&;vkyfief;rsm;udk tm;oGefcGefpkduf =udK;yrf;aqmif&Gufaeonfh tcsdefrSmyif/ zqyvtpdk;&twGif;wGif uGJjyJrSKrsm;jzpfay:vmonf// wnfjrJzqyvtkyfpkeSihf oef@&Sif;zqyvtkyfpkwdk@onf/ ygvDrefwGif tm;jydKifrSKw&yf jzpfay:vmonf// OD;AaqG/ OD;ausmfjidrf; OD;aqmifaom/ wnfjrJzqyvtkyfpkonf/ OD;ektpkd;&tm;/ t,kH=unfr&Sd tqdkudk ygvDrefYwifoGif;cJhonf// okd@aomfrJcJaomtcg/ OD;AaqGwkd@tkyfpk&SKH;edyfhoGm;jyD;/ G oef@&Sif;zqyv OD;ekwkd@tkyfpkrS rJtedkif&oGm;onf// xkdokd@ OD;ektpdk;& tedkif&vkdufjcif;onf/ yrnwtrwfrsm;eSihf &ckdiftrwfrsm;. axmufcHrJudk&&Sdojzifh/ OD;ek. oef@&Sif;zqyv tkyfpkonf/ tm%mYwnfjrJekdifcJhonf// okd@aomf&kSH;edyfhoGm;aom wnfjrJzqyvtkyfpk. taeSmuf,Suf jyKrSKa=umifh oef@&Sif;OD;ektpkd;&onf/ ygvDrefwGif rnfonfh Oya'jyK vkyfief;udkrS rvkyfekdifjzpfaeonf// aemufqkH;wGif OD;ekonf rvGJra&SmifombJ/ ppfwyfodk@
Page 49: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
49
,m,D tm%mv$Jtyfay;&ef jzpfvm&onf// 1958-ckeSpfatmufwkdbmv(28)ae@rSm/ OD;ektpdk;&onf/ AdkfvfcsKyfae0if; OD;aqmifaom/ tdrfapmifhtpkd;& tzGJ@wzGJ@udk zGJ@pnf;jyD; ,m,Dtm;jzifh/ tm%mvGJtyfay;cJhonf// 4if;tdrfapmifhtpkd;&onf/ (6)vtwGif;wGif rSswaom a&G;aumufyGJudk usif;yay;rnf jzpfa=umif;ausjimcJhonf// 1958/ckeSpfekd0bFmv(21/22)&ufrsm;wGif/ rGefjynfol@wyfOD;. au'gaygif;pkH nDvmcH wpf&yf udk armfvjrdKifjrLeDpy,fcef;r wGifusif;ycJhonf// 4if;nDvmcHrS/ rGefjynfol@wyfOD;. zGJ@pnf;ykH tajccHOya'opfeSifh ygwDwnfaqmufa&;rlrsm;ukd a&;qGJtwnfjyKcJhonf// atmufyg trSKaqmifopfudkvnf; a&G;aumufwifajrmufedkifcJhonf// rGejf ynfo@l wyfO;D tvkytrSKaqmifopf f OuUX ekdifatmifxGef; 'kOuUX q&medkifbdk;pdef(urm0uf) taxGaxGtwGif;a&;rSL; ekdifxGef;odef; wGJbuftaxGaxGtwGif;a&;rSL; ekdifodrf;armif(aygif) A[kdtvkytrSKaqmifaumfrwD0ifrsm;/ f Ekdifbkd;aumif/(uavmhaomh) Ekdifom[ef(taygif) EkdifaiGodrf;/ edkifqdwfekd@ ekdifcsrf;rGef edkifatmifwifh ekdifausmif(Akdvfausmif) t&HA[kdtvkytrSKaqmifaumfrwD0ifrsm; f edkifpH&$ef/ edkifuGefAvm ekdifpdefausmf(aumhbdef;)wkd@jzpfonf/ ,cif rGefjynfol@wyfOD;. twGif;a&;rSL; ekdifcsrf;rGefae&mwGif/ taxGaxGtwGif;a&;rSL;opf jzpfvmol/ edkifxGef;odef;tm; yk*~dLvft& pmzwfy&d\wfrsm; tu|rf;0if odjrifjyD;om jzpfrnf// odk@aomf ekdifxGef;odef;.ekdifiHa&; vkyfaqmifcsufrsm;udk wdwdusus/ odol enf;onf[k xifonf/ xkda=umifh edkifxGef;odef;. ekdifiHa&;vkyfaqmifcsufrsm;udk Tae&mY az:jyIrdwfqufay;vdkygonf//
Page 50: 50
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
edkifxGef;odef;tm; vlcspfvlcif aygrsm;onf// pdwfaeoabmxm; tvGefel;nHh odrfarG@ol wOD;jzpfonf// pdwfaumif; eSvkH;aumif;&Sdonf/ az:a&Gwwfonf// rdrdxuf touf=uD; olrsm;udk &kdaoav;pm;pGm qufqHovkd/ vli,frsm;tm;vnf; av;av;pm;pm; qufqH wwfonf// ekdifxGef;odef;onf/ armfvjrdifjrdK@e,f/ uwdk;&GmwGif/ 1917-ckeSpf/ edk0bFvmv (30)&ufae@Y edkifatmifa'G;/ rda&$eSpfwkd@rS arG;zGm;oef@pif vljzpfvmonf// uwkd;aus;&Gm jrefrmpmoifausmif;wGif (6)wef;atmifjrifonftxd oif=um;jyD; armfvjrdKifjrdK@ t*Fvdyf/ jrefrmtpkd;&txuf wef;ausmif;wGif ynmqufvufoif=um;onf// xdktxufwef; ausmif;om;b0uyif/ edkifxGef;odef;onf/ ausmif;om; ta&;cif;eSifh ausmif;om; or*~vkyfief;wkd@rSm wufwuf=uG=uG yg0ifcJhonf/ 1935-36-ckeSpfwGif txufwef; ausmif;/ ausmif;om;or*~. twGif;a&;rSL;. wm0efudk,lcJhonf// 1938-ckeSpf wGif (10)wef;pmar;yGJudk/ ocsFmeSifh tydkocsFmbmom&yf rsm;wGif *k%fxl;jzifh atmifjrif cJhonf// &efukefwuUodkvfrS csD;jrSifhaom/ (Collegiate Scholarship)qkudk qGwf,ledkifcJh onf// paumvm&Spfqktjzifh wvv#if(35)usyf axmufyHhaiGudk (5)eSpfwkdifwkdif ynm oifqk tjzpf &&SdcJhonf// wuUokdvf ausmif;om;b0uyif/ trsdK;om;edkifiHa&; vSKyf&Sm;rSK wGif wufwuf=uG=uG yg0ifvmcJhonf// 1939-ckeSpf =o*kwfv(6)&ufae@wGif zGJ@pnf;aom &mrnwkdif;vkH;qkdif&m rGeftzGJ@csKyf pmayeSifh ,Ofaus;rSKtzGJ@wGif yg0ifvSKyf&Sm;cJhonf/ a'gufwmpdefxGef;atmif/ rGefazodef;wkd@ OD;aqmifzJ@G pnf;aom/ &efukefjrdK@ rGefvli,ftoif;wGif vnf;yg0ifcJhonf// 1940-ckeSpfwGif Oypmwef;udk atmifjrifcJhonf// 1945-ckeSpfrwfvwGif ody`HbJG@udkatmifjrifcJhonf// 'kwd, urBmppf jyD;qkH;jyD;aemuf/ jyefvnf vSKyf&Sm;vmaom &mrn wkdif;vkH;qkdif&mtzGGJ@csKyf. twGif;a&;rSL;wm0efudk ,m,Dxrf;aqmifcJhonf// xkdaemuftzGJ@csKyf./ wm0efay;csuft&/ rGefaus;&Gmrsm;wGif pmayoif=um;edkifa&;twGuf/ =uD;=uyfuGyfuJaom rGefynmtkyftjzpf 1947-ckeSpfrS 1949-ckeSpftxd aqmif&GufcJhonf// xkdodk@aqmif&GufaepOf/ tar&duefekdifiH/ rDcsD*ef wuUokdvfwGif "gwkaA' bmom&yf oif=um;&ef ynmawmfoiftjzpf a&G;cs,f cH&onf/ odk@aomf rGeftrsdK;om;pdwf tm;oefaom ekdifxGef;odef;onf/ ynma&;xuf trsdK;om;a&;udk OD;pm;ay;cJhonf// 1949-ckeSpf/ rGef-u&if vSKyf&Sm;rSKwGif yg0ifcJhjyD; awmckd cJhonf// ekdifiHjcm;okd@ oGm;a&mufynmoif=um;jcif;udk pGef@vGwfcJhonf// 1949-ckeSpfrSpI rGefvufeufudkifawmfvSefa&;tzGJ@pnf;. edkifiHjcm;qufoG,fa&; wm0efudk xrf;aqmifcJhonf// 1950-ckeSpfwGif edkifiHjcm;qufoG,fa&;twGuf AefaumufjrdK@wGif/ zGifhvSpfxm;aom rGef-u&if udk,fpm;vS,f&kH;wGif wm0efcHtjzpf aqmif&Guf cJhonf//
Page 51: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
51
1952-ckeSpf az:0g&Dv(19)&ufae@wGif zGJ@pnf;aom/ (rGeftrsdK;om;nDnGwfa&;wyfaygif;pk). taxGaxG twGif;a&;rSL;. wm0efudk xrf;aqmifcJhonf// 1952-ckeSpf 'DZbFmv (12)&uf ae@wGif/ rd[Hom. nDr/ rdcifaxG;eSifh jr0wDjrdK@wGif vufxuf cJhonf// rGeftrsdK;om; nDnGwfa&; wyfaygif;pkrS wqifh rGefjynfol@ wyfOD;ygwD toGifodk@ jyefvnf; zGJ@pnf;&mwGif/ ekdifxGef;odef;onf/ rGefjynfol@ wyfOD;ygwD. 'kOuUX wm0efudk xrf;aqmifcJhonf// 1958ckeSpf Oya'abmifodk@ 0ifvmonftxd/ rGefjynfol@wyfOD;. 'k-OuUX wm0efudk xrf;aqmif cJhonf// wzef Oya'abmif twGif;Y yxr t=udrf usif;yaom rGefjynfol@wyfOD;/ au'g aygif;pkH nDvmcHrS ekdifxGef;odef;tm; wnD wnGwfwnf;/ taxGaxG twGif;a&;rSL; tjzpf/ a&G;cs,f wifajrSmufcJhonf// TonfrSm rGefjynfol@wyfO;D taxGaxG twGif;a&;rSL;opf jzpfvmol/ ekdifxGef;odef;. ekdifiHa&; vkyfaqmifcsuf tusOf;r# jzpfonf// Oya'abmifoGif;okd@ a&mufvmaom rGefjynfol@wyfOD;onf/ vlrsdK;pkH cspf=unfa&; twGuf/ jynfol@ &JabmfygwD (yDpDyD)/ tvkyform;ygwD(qkd&S,feD)/ jynfol@ trsdK;om; nDnGwfa&; wyfaygif;pk (yrnw)/ jynfol@ wkd;wufa&;ygwD/ paom ekdifiHa&;ygwDrsm;eSifhawG@qkHaqG;aEG; jyD;/ emvnfrSK wnfaqmuf ekdifcJhonf// vlrsdK;pk tzGJ@pnf;rsm; jzpfaom/ u&iftrsdK;om; tpnf;t&kH;/ &ckdif/ ucsif/ csif;/ &Srf;/ ytkd@0f paom vlrsdK;pk tzGJ@pnf;rsm;eSifhvnf; awG@qkH aqG;aEG;jyD;/ ekdifiHa&; tjrifrsm;udk nSdeSdKif;ekdifcJhonf// 1960-ckeSpf azaz:0g&Dv(6)&ufwGif/ AkdvfcsKyfae0if; OD;aqmifaom/ tdrfapmifh tpkd;&onf/ ygvDreftaxGaxGa&G; aumufyJudk usif;yay;ygrnf[kausjimcJhonf//rGefjynfol@wyfOD;onf G G a&G;aumufyGJ0if&ef jyifqifvm&onf// rGefjynfol@wyfOD;rS/ a&G;aumufyJeSihfywfoufaom/ vkyfief;(3)&yfudkcsrSwfcJhonf// (1) rGeo;D jcm;rJqENe,fr&ao;cif/rGeftrsdK;om;rsm;onf/ f oD;jcm;uif;vGwfaomrGetrsdK;om;trwftjzpf 0ifa&mufta&G;cH&ef// f (2) xkdokd@ta&G;cH&mwGif/a&G;aumufyGJa=uG;a=umfoHtjzpf/ (rGefjynfe,fvkdcsifvsSif/rGeftrwfavmif;udkrJqEN ay;=uyg)// (3) a&G;aumufyJwGifrGeftrsdK;om;tcsif;csif;xdyfwkdufrjzpf&efeSifhr[mrdwfygwDrsm; G eSihfvnf;xdyfwkdfufrjzpf&efnSdeSdKif;&efwkd@jzpfonf// a&G;aumufyGJwGif/tjcm;rGeftzGJ@pnf;jzpfaom/rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;rSvnf;a&G; aumufyGJ Yyg0if,SOfjydKif&ef qdkif;jyif;aeonf// xkdtajcaewGif a&G;aumufyGJwGifyg0ifaom rGeftzGJ@pnf; rsm; wzGJ@eSifhwzGJ@ yÉdyuQ rjzpfyGm;&ef/ tvGef ta&;=uD;vmonf// txl;ojzifh/ rGefa'o&Sd trwfrJqENe,f wae&mwnf;rSm/ rGeftzGJ@pnf;eSpfzGJ@ jydKifwl xdyfwkduf ,SOjf ydKifrSKrjzpfyGm;&ef/ tvGefta&;=uD;onf// okd@r[kwfygrl/ rGefjynfol@ qENrJrsm;/ uGJjym;jyD;/ atmifyGJ&oifh
Page 52: 52
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
oavmuf r&&SdekdifbJ jzpfoGm;ekdifonf// rGeftcsif;csif; pnf;vkH;nDnGwfrSK jydKuGJekdifonf// tjcm;tzGJ@pnf;rS trwfrsm;tekdfif&oGm;ekdifonf// Ttcsufwdk@udk xnfhoGif;pOf;pm;I rGefjynfol@wyfOD;eSifh rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;wkd@ oabmwl zGJ@pnf;xm;aom/ rGefjynfol@nDnGwfa&; wyfaygif;pkonf/ nSdeSdKif;wdkifyifI/ rGeftrsdK;om; trwfavmif;pm&if;udk jyKpk=uonf// TudpPonfxifoavmufrvG,fvSay// rGefjynfolvlxk xlxyfrsm;jym;pGm aexkdifaom ae&mrsm;wGif rGeftrwfavmif;rsm;/ wyftyfaocsm atmifyJG ekdifjyD;/ rGefjynfvlxk enf;yg;aomae&m a'orsm;wGif/ rGef trwfavmif;rsm; atmifyJcHekdif&ef tvGefcJ,SOf;onf// rGeftrwfavmif;rsm; atmifyGJ G cHedkifaom ae&mrsm;udk/ vufcsdL;&nfwGufI &ekdifonf// atmifyGJcHedkifaom ae&ma'oonf/ odyfrrsm;vSay// atmifyJcHekdifaom a'orsm;wGifom/ rGeftrwfavmif;rsm;/ ololigig/ G yg0ifta&G;cHvdk=uonf// rGefjynfol@nDnGwfa&; wyfaygif;pktwGif;Y t=udwfte,f aqG;aEG;=u&onf// tcsdef,l aqG;aEG; wkdifyifnSKdeSdKif;=u&onf// aemufqkH;wGif/ rGefjynfol@wyfOD;rS tav#mhay;I rGefjynfol@wyfOD;eSifh rGefwkdfif;om; tpnf;&kH=um;wGif/ yÉdyuQrjzpfyGm;atmif/ a&Smifwdrf; ekdifcJhonf// eSpfOD;eSpfzuf a=ua=uvnfvnf/ av;av;eufeuf aqG;aEG;wkdifyif qkH;jzwfjyD; atmufygtwdkif; trwfavmif;eSihf 0ifa&muf ,SOfjydKifrnfhpm&if;udk oabmwlnDpGm xkwfjyef ekdkifcJhonf// armfvjrdKife,fwGif edkifcsrf;rGe/f usdKuQrDjrdK@e,fwGif ekdifatmifxGef;/ acsmif;qkHjrdK@e,fwGif ekdifxGef;odef;/usdKuRa&mjrdK@e,fwGif ekdifqdwfedk@/ zgtHawmiffydkif;wGif ekdifaiGodrf;/ rk'kHjrKd@e,fwGif q&mekdifzkd;pdef/taygife,fwGif ekdifodrf;armifwkd@ toD;oD;yg0if,SOfjydkifcJhonf// a&;jrdK@e,fudkrl/ wkdif;&if;om;tpnf;&kH;rS/ rGefzkd;csdKyg0if,SOfjydKifcJhonf// usdKuQrDawmifydkif; vlrsdK;pkvGwfawmf trwftwGuf/ wkdif;&if;om;tpnf;&kH;rS edkifaatmifvSaiGuyg0if,SOfjydKifcJhon/f/ 1960-ckeSpf a&G;aumufyJG0ifa&muf ,SOfjydKifta&G;cHaomrGeftrwfrsm;wGif/ rk'kHjrdK@e,frS q&mekdifzdk;pdef/ usdKuQrDjrdK@e,frS ekdfifatmifxGef;/ a&;jrdK@e,frS rGefzkd;csdKeSifh usdKuQrDc&kdif/ vlrsdK;pkvGwfawmf trwftjzpf/ ekdifatmifvSaiGwkd@ toD;oD;ta&G;cHcJh&onf// zg;tHawmifydkif;wGif/ 0ifa&muf ,SOfjydKifaomekdifaiGodrf;onf/ &SKH;edrfhoGm;onf// edkifaiGodrf;.jydKifbuf/ wnfjrJzqyvtrwf/ ekdifbnGef@onf/ tekdif&oGm;onf// wnfjrJzqyvtrwf ekdifbnGef@ ekdfifoGm;jcif;rSm rJrsm;udk vdrfvnf/ ckd;azguf,lIekdifonf[k rGefjynfol@wyfOD;rSekdifaiGodrf;upGyfpGJajymqkdonf//
Page 53: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
53
Tae&mY ekdifiHa&;ocFef;pm ,lp&maumif;aom tjzpfysufudk tenf;i,f a&;om;wifjy vkdygonf// rGefvlrsdK;rsm; ocFef;pm,lp&m tvGefaumif;aom ekdfifaiGodrf;eSifh ekdifbnGef@ (ekdifa&$usif.nD)wkd@ eSpfOD;ta=umif;udk tenf;i,f/ a&;om;wifjycsifygonf// 1960-ckeSpf/ a&G;aumufyGJwGif/ zm;tHawmifydkif; rJqENe,fwGif(wnfjrJz/q/yv)tzGJ@0iftjzpf/ edkfifbnGef@ ua&G;aumufyGJ 0ifcJhovkd/wzufwGif/ rGefjynfol@wyfOD;rS ekdifaiGodef;onfvnf;/ 4if;zg;tH awmifydkif;udkyif/ a&G;cs,fIa&G;aumufyJ0ifcJhonf// ekdifaiGodef;onf/ rdrd. ZmwdcsufauGs/ G &yf&Gmjzpfaom/ xkH;tkdif rGef&Gm=uD;udk/ tm;xm;I/ 4if;rJqENe,fudk a&G;cs,fum/ yg0if ,SOfjydKifcJhjcif;jzpfonf// zqyv trwfavmif; ekdifbnGef@eSifh xdyfwdkuf,SOfjydKif ta&G;cHonf// xkda&G;aumufyGJwGif/ (wnfjrJ)zqyvtrwftjzpf0ifa&muf,SOfjydKifaom/ ekdifbnGef@ekdifjyD;/ rGefjynfol@wyfOD; trwftjzpf/ 0ifa&muf,SOfjydKifaom/ ekdifaiGodrf;onf/ &SKH;edrfhoGm;onf// txufY qdkcJhonfh twkdif;/ Tokd@ ekdfifbnGef@ekdifoGm;jcif;onf/ wnfjrJzqyvtzJG@u rJrsm;udk vdrfvnf ckd;,lojzifh ekdifoGm;onf[k/ ekdifaiGodrf;wkd@bufrS pGyfpGJ ajymqkdonf// edkfifaiGodrf; pGyfpJajymqkd G ouJhokd@ jzpfedkifaom/ ta=umif;rsm;pGm&Sdonf// rnfokd@yif&Sdap/ 4if;yk*~dKvfeSpfOD;wdk@onf wcsdefu/ rGeftrsdK;om;ta&;wGif twlwl yg0ifcJh =uolrsm; jzpfonfudk awG@&onf// rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@csKyfwGif twlwlyg0if v_yf&Sm;cJholrsm; jzpfygonf// aoG;aomuf &Jabmfrsm;jzpf=uonf// oD;jcm; rGefjynfe,f awmif;qkda&;wGif4if;/ awmwGif;vufeufudkif awmfvSefa&;wdk@wGif4if;/ twlwuG yg0ifcJh=u olrsm;jzpfonf// twdwfudk jyefajymif; =unfhvSsif/ atmufygtwkdif;/ 4if;yk8~dKvfeSpfOD;wkd@. trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSKordkif; a=umif;udkawG@&ayrnf// 1947-ckeSpf/ rk'kHjrdK@e,f/ zg;atmufaus;&GmwGif/ usif;yaom/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf. nDvmcHrS/ ekdifvSarmiftm; OuUXtjzpf4if;/ edkifaiGodef;tm; twGif;a&;rSL;jzpf4if;/ ekdifbvGif (edkifa&$usif)tm; jyef=um;a&;Xme wm0efcHtjzpf4if;/ ekdifbnGef@tm; vli,fa&;&m XmerSL; tjzpf4if;/ toD;oD; a&G;aumufwifajrmufcJh=uonf// 4if;tjyifekdifbnGef@tm;/ rGefpHoleSifh wGJbufIvnf;/ rGefvlrsdkK;a&;&mtzGJ@. umuG,fa&;Xmeukd OD;pD;aqmif&Guf&ef wm0ef ay;cJhonf// rGefvli,frsm;tm;/ rdsK;cspfpdwfxuf oefvmatmif pnf;vkH;odrf;oGif;&aom wm0efudk,l&onf// pnf;&kH;odrf;oGif;I&aomvli,frsm;udk/ ekdifbnGef@uyif/ =uD;=uyfI/ ppfoifwef;ay;&onf// edkifbnGef@onf/ ppfoifwef;rSL;tjzpf aqmif&GufcJholjzpfonf// xkd@a=umifh ekdifaiGodef;eSifh edkifbnGef@wkd@onf/ rGeftrsKd;om;twGuf/ twlwuG/ oufpGef@ =udK;yrf; aqmif&GufcJholrsm; jzpfonfudk awG@&onf// 1948-ckeSpf armfvjrdKifudk odrf;ydkuf pOfuvnf;/ t"duae&m tcef;rStwlwl/ yg0ifcJholrsm;jzpf=uonf// armfvjrdKifjrdK@rS qkwfcGm
Page 54: 54
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
jyD;/ awmwGif;Y vufeufudkfifawmfvSefa&; orm;b0tjzpf twlwuG aevmcJh =uolrsm;jzpf=uonf// ,ckrl/ ekdifiHa&; tm%mtwGuf/ &efolozG,f wOD;udkwOD; oabmxm;vm&onf// zg;tH awmifydkif;rJqENe,fajr/ wae&mwnf;udkyif/ eSpfO;D om; xdyfwkduf ,SOfjydKif vm&onf/ T,SOfjydKifyGJwGif/edkifaiGodrf;&_H;edkrhfoGm;jyD;/ ekdifbnGef@onf trwfjzpfvmonf// 4if;tjyif edkifbnGef@onf u&ifjynfe,faumifpDtzGJ@0if/ 0ef=uD;wOD;vnf;jzpfvmonf// a&G;aumufyJG a=umifh/ wcsdefu aoG;aomuf&Jabmf&Jbuf tcsif;csif; &efolozG,fjzpfoGm;apcJhonf// rGeftcsif;csif; oabmqEN uGJcJh&onf// ygvDref'Drdkua&pDu zefwD;vkdufonfh tusdK;w&m; yifjzpfonf// rGefvlrsdK;wdk@twGuf tvGefowdoHa0*&p&m aumif;aom tcsufw&yf jzpfonf [kajymcsifonf// 1960-ckeSpfa&G;aumufyGJwGif/OD;ekacgif;aqmifaom/ jynfaxmifpk(yxp)oef@&Sif;/ z/q/y/v/ tzGJ@rS/ rJtjywfowf ekdifojzifh/ tpkd;&zGJ@ekdifcJhonf// oef@&Sif; rGeftrsdK;om;tzJG@csKyfrS/ rGefjynfe,f&&Sda&;udk awmif;qkdcJh=uonf// 1960-ckeSpf rwfv(19)&ufae@wGif oef@&Sif; rGeftrsdK;om;tzGJ@csKyf OuUX rGefazoef;eSifh twGif;a&;rSL; rGefaiGpdk;wkd@onf/ owif;pm uGefz&ifh wckudkjyKvkyusif;ycJhonf/ rGefazoef;onf/ tvGefemrnf=uD;rm;aom/ 0wfvkH f awmf&a&S@aewpfOD;jzpfonf// armfvjrdKifjrdK@xm;0,fpk&yf atmufvrR=uD;wGif aexkdifol jzpfonf// xkdowif;pmuGefz&ifhY rGeazoef;u atmufygtwdkif;ajym=um;cJhonf// f “armfvjrdKifjrdK@Y usif;ywJh rGea&;&mnDvmcHrSm/ oef@&if;zqyv OuUX=uD; f S OD;eku rGefjynfe,fudk trsm;pku vkdvm;ygu aqmif&Guf ay;rnfvkd@ twdtvif; uwday;cJhw,f// xkduwdt&/ OD;ekacgif;aqmifwJh oef@&Sif;tpkd;&u rGefjynfe,fudk aqmif&Gufay;r,fvkd@vJ/ u|eawmf arSsmvifh,kH=unfw,f// ,ckuJhokd@ rGefjynfe,f f f ukd awmif;qkd&wmvJ/ rGef,Ofaus;rSKeSihf rGefpmayrsm; aysmufuG,f oGm;rSmudk pkd;&drI awmif;qkd&jcif;jzpfw,f//” f oef@&Sif; rGeftrsdK;om;tzGJ@csKyf OuUX rGefazoef; &Sif;vif;wifjyoGm;onfhtjyif atmufyg twkdif;vnf;xyfrH&Sif;vif; wifjyoGm;onf// “rGefjynfe,fay;wJh ae&mrSm/ t&nfcsif;jynfhpkHjyD;/ tqifajy acsmarG@ ap&ef/ yxrOD;pGm/ rGea&;&m aumifpDwpf&yfudk zGJ@pnf;xlaxmif f oifhw,fvkd@ jrifw,f// rGefjynfe,f udpPa&;&meSifh ywfouf&if/ oef@&Sif;
Page 55: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
55
rGetrsKd ;om;tzGJ@csKyfudk OD;pm;ay;wkdifyifbdk@ tpkd;&opfxHawmif;qkdr,f// f rGeftrsdK;om;rsm;/ trsdK;rsdK;uGJjym;ae=uwm rSefaomfvnf;/ rGefvlxk taeeJ@/ rGejf ynfe,f&&Sda&;oabmrSmwpfckwnf; jzpfw,f//1” oef@&Sif;rGeftzJG@ OuUX rGefazoef;u txufygtwdkfif; &Sif;vif;wifjyjyD; aemufwGif owif;axmuf rsm;u atmufyg ar;cGef;udkar;jref;vmonf// “rGefjynfe,fay;&ifrnfonfha'otus,ft0ef;txd&Sd&rnfvJ” rGefazoef;uatmufygtwkdif;ajz=um;oGm;onf// “rGefjynfe,fudk owfrSwf&if/ usdKuQrDc&kdif/ u&ifjynfe,f a'otcsdK@/ ppfawmif;rS a&;txdtus,f t0ef;&Sd&r,f//” rGefjynfe,feJ@ywfoufI rGeazoef;onfwdwdusus&Sif;vif;wifjyoGm;onf// f 1960-ckeSpf{jyDv(5)&ufae@wGif usif;yaom/ wwd,jynfol@v$wfawmf/ yxr nDvmcHY/ ekdifiHawmf0ef=uD;csKyf OD;ekurdef@cGef;ajym=um;&mwGif/ jynfe,fay;a&;udpPeSihf ywfoufI yxptpkd;&onf oufqkdif&mwkdif;&if;om; jynfol vlxk.qENrSefudkod&SdatmifjyKvkyfrnf// xkdokd@jyKvkyf&mwGifjyKykH/ jyKenf;eSifhywfoufI oufqkdif&macgif;aqmifrsm;eSifh wkdifyifjyD;rS jyKvkyfrnfjzpfa=umif;ajym=um;oGm;onf// 1960-ckeSpf{jyDv(29)&ufae@wGif/ 0ef=uD;csKyfOD;ekonf/ rGefjynfe,feSifh &ckdifjynfe,f/ taumifxnfaz:a&;eSihf ywfoufI ekdifiHawmftpkd;&tm; t=uHay;ekdif&ef t=uHay;tzGJ@ wckukdzJ@G pnf;ay;cJhonf// 4if;tzG@JwGif ekdifiHawmforwa[mif; a'gufwmOD;bOD;u acgif;aqmifjyD; tzJG@0ifrsm;rSm/ a'gufwmodrf;armif/ OD;wif/ OD;cspfaomif;eSifh OD;tkH;azwkd@ tygt0iftm;vkH;pkpkaygif;(5)OD;yg&Sdonf// 1960-ckeSpfarv(14)&ufupItpkd;&twdkifyifcHt=uHay;tzGJ@onf/ rGefacgif;aqmifrsm;eSihf awG@qkHI 4if;wkd@. toD;oD; oabmxm;udk ar;jref;=uonf// rGefbdk;csdKtm; ar;jref;&m/ rGefbdk;csdKu atmufygtwdkif;ajym =um;vmonf//
1
1960/rwfv(20)&ufxkwf/&efukefowif;pm/
Page 56: 56
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
“'Drdkua&pD tcGifhta&; qkH;&SKH;rSKrsm;xJrSm/ tepfem qkH;aom/ qkH;&SKH;rSK[m/ vlrsdK; wdrfaum yaysmufrSKyif jzpfw,f// rGefvlrsKd ;rsm;[m/ ykorf 32/jrdK@/ [Hom0wD/ d 32/jrdK@/ rkwWr/ 32jrdK@/ [lI&SdcJh&mrS/ ,cktcg/ pum;a&m/ pmygwraum yaysmufrJh d f tajcaeokd@ a&mufaejyD jzpfw,f// rkwrbufYom rGefpm/ rGefpum; usef&Sdawmh W &m/ ,cktwkdif; qufvufxm;&Sdr,fqdkvsSif/ ysLvlrsdK;/yaysmufouJhokd@rGevlrsdK;yg/ f yaysmufoGm;edkifr,f// vufeufudkif rGeftzJG@pnf; tvif;0ifa&muf vmcJhjcif;rSm/ 0ef=uD;csKyfOD;ek&J@ rGefjynfe,f ay;r,fqkdwJh uwdudk ,kH=unfvkd@ 0ifvm=ujcif; f jzpfw,f// ,cktcg/ ekdifatmifxGef;/ ekdifzkd;pdef/ ekdifatmifvSaiGeJ@ u|eawmf/ tp&Sd wJhyk*~dKvfwkd@vnf;/ a&G;aumufyGJrSmtekdif&&SdjyD;jzpfw,f// tJ'DtrwfawG/u|efawmf tygt0if/ a&G;aumufyGJ 0ifpOfu/ rGefjynfe,f a=uG;a=umfoHeJ@ 0ifa&muf,SOfjydKif cJh=uw,f// rGefjynfe,f taumifxnf az:a&;eJ@ ywfoufjyD; rJqENxyf ,lbkd@ rvkdbl;vkd@ jrifw,f// u|eawmf taeeJ@ rJqEN ,lwmufdk oabm rwlekdifbl;// f rGeftrsdK;om;wkd@[m/ ekdifiHawmftpkd;&tm;/ ,kH=unf udk;pm;=uw,f/ u&if/ucsif/ tp&SdwJh vlrsdK;pkawGudk jynfe,f ay;ouJhokd@ rGejf ynfe,fudkvJ ay;apcsifw,f//” tpkd;& twkdifyifcH t=uHay;tzGJ@u/ rGefukefonf=uD; ekdifboGiftm; ar;jref; &mwGif/ ekdifboGifu atmufygtwdkif; ajym=um;oGm;onf// “yJcl;c&kdif/ oxkHc&kdif/usdKuQrc&kdif/ xm;0,fc&kdif/ jrdwfc&kdifwkd@udk rGefjynfe,ftjzpf D jyKvkyfay;bkd@ awmif;qkdw,f// rGejf ynfe,fudk rGefvlxku eSpfepfumum vkdcsif&if S ay;r,fqkdwJh 0ef=uD;csKyf&J@ uwdpum;udk rGetrsKd ;om;wkd@u eSpfoufvkd@/ f ,kH=unfvkd@ a&G;aumufyGJrm/ rJay;cJh=uw,f// rGefjynfe,f vkdcsifvkd@ rJay;cJh=u S w,fqkdwm xif&Sm;aejyD;rdk@ aemufxyf rJqENawmif;&ef rvkdawmhbl;[kjrifw,f// a&G;aumufyJG uJhokd@rJqENaumufcyJG jyKvkyfr,fqkd&if/vlenf;pkeJ@vlrsm;pk/ vlenf;pk H tcsif;csif;wkd@udk &efwkdufay;&m/ usa&mufoGm;ekdifw,f//” ekdifiHawmftpkd;& t=uHay;tzGJ@onf/ 1960-ckeSpf arv(16)&ufae@wGif/ rGefvl=uD;rsm;jzpf onfh/ ekdifbdk;aus;/ rdapm&SifeSihf ekdifjrwfxGef;eSihf awG@qkHjyD; ar;jref;cJhonf// ta&;ykdifa[mif; ekdifbkd;aus;ua tmufygtwdkif; ajym=um;oGm;onf//
Page 57: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
57
“rGefjynfe,ftjzpf yxrtqifhtaeeJ@ yJcl;c&kdif/ oxkHc&kdif/ usdKuQrc&kdifwkd@udk D owfrSwfay;oifhw,f// rGefjynfe,f az:xkwf&mrSm/ vlxkrJqEN ,lbkd@ rvkdbl;// u|efawmfhtaeeJ@vkH;0oabmrwlb;l //” ekdifjrwfxGef;rSvnf; atmufygtwkdif;ajym=um;oGm;w,f// “rGefjynfe,fay;a&;eJ@ ywfoufjyD; 0ef=uD;csKyf OD;ek ajym=um;oGm;wJh pum;[m/ jynfaxmifpk pnf;vkH; nDnGwfrSKudk a&S@&SkjyD; ajym=um;w,fvkd@ ,kH=unfw,f// D S yxrOD;qkH;taeeJ@ oxkHc&kdif/ usdKuQrc&kdifudk rGejf ynfe,ftjzpf owfrwf ay;oifhw,f// tjcm;aom/ yJcl;/ xm;0,f/ jrdwfpwJh c&kdifrsm;eJ@ ywfoufjyD;/ oufqkdif&m a'o&Sdvlxktm; pkHprf;ar;jref;jyD; aqmif&Gufay;apvkdw,f// vlxkrJqEN aumuf,lyGJ jyKvkyfwmudk oabmrwlbl;/ vlxkrJqEN aumufcHyGJ jyKvkyf&if/ vlrsdK;rkef;wD;rSK jzpfym;vmekdifw,f//” G rdapm&Sitm;vnf; t=uHay;tzGJrS ar;jref;pkHprf;cJhonf// rdapm&Sifonf/ rd[Hom.nDr f jzpfonf// armfvjrdKif rGefpm=unfhwkdufeSihfjywkdurL;jzpfonf// rdapm&Sifuvnf; atmufyg f S twkdif;ajym=um;oGm;w,f// “rGeflvlxk&J@qENudk tpkd;&u od&SdjyD;jzpfvkd@ rGefjynfe,fay;&efom &Sdawmhw,f// rGefjynfe,f zGGJ@pnf;&mrSm/ oxkHc&dkif/ usdKuQrDc&kdifwkd@udk tajccHzGJ@pnf;ay;&r,f//” edkifiHawmftpkd;& t=uHay;tzGJ@onf/ 1960-ckeSpf arv (16/17)ae@ &ufrsm;wGif/ ausmufpm0efa[mif; ekdifvlaz0if;eSSifh taxGaxGuefx&kdufwm/ ekdifrGefaxmfwkd@eSpfOD;udk awG@qkHar;jref;cJhonf// ekdifvlaz0if;uatmufygtwkdif;ajym=um;cJhonf// “jyD;cJwJh taxGaxG a&G;aumufyGJrm/ jynfe,f&,la&; a=uG;a=umfoHeJ@ h S 0ifa&muf ta&G;cH=uwJh trwfawG rsm;jym;&kHrubl;/ tJ'Da=uG;a=umfoHeJ@ wufvmwJh trwfawGvnf; &SdaejyD; jzpfw,f// rGefjynfol vlxk qEN ,la&;qkdwm rvkdtyfawmhbl;// rGefjynfolvlxk&J@qENudk xyf,ljcif;[m/ t"du&k%f;rsm;udk zefwD; ovkd jzpfoGm;ekdifw,f// ta&S@eJ@taemuf*smr%D/ awmifeJ@ajrmuf udk&D,m; wkd@uJhokd@ rjzpfapvkdbl;// ,cifu/ u&if/ u,m;/ ucsif/ pwJh vlrsdK;pkwkd@udk jynfe,fay;ovkd rGefjynfe,fudkvnf; ay;&efom&Sdw,f// rGejf ynfe,fudk tajccHtm;jzifh/ oxkHeJ@ usdKuQrc&dkifwkd@eJ@ D pwifzGJ@pnf;ay;jyD;/ yJcl;xnfhekdif&if yJcl;xnfh ay; apvkdw,f//”
Page 58: 58
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
t=uHay;tzGJ@u yJcl;e,fwGif oef;acgifpm&if;aumuf,l&mY/ rGefrsm;rawG@&onfh udpPeSihf ywfoufI/ ekdifvlaz0if;tm; xyfrHar;jref;jyefonf// ekdifvlaz0if;u atmufygtwdkif; ajym=um;oGm;w,f// “tJ'vkdjzpf&wm[m/ pm&if;aumuf,l=uwJh pma&;awGrSm/ c|wf,Gif;csufawG D &Sdw,f// ajzolu/ Ak'<bmomvkd@ ajym,kHeJ/ pma&;u ArmvlrsdK;vkd@ oef;acgif pm&if;rSm xnfhvkduf=uw,f// tJ'Dvkdvkyfc=Jh u[efww,f// rGepmayrwwf&if l f jrefrmpm vkdufpm;bkd@cufcJr,f// rGefpmay zG@HjzdK;wkd;wufbdk@twGuf/ rGefjynfe,f xlaxmifay;oifhw,f//” txufygtwdkif; ekdifvlaz0if;onf/ rdrd.tjrifudk jywfjywfom;om;/ &J&J0Hh0HhwifjycJhonf/ Tae&mwGif/ ausmufpm0efa[mif; edkifvlaz0if;eSifh/ pmzwfy&d\wfrsm;udk/ rdwfquf ay;csifonf// ekdifvlaz0if;onf/ rGefrsdK;cspfyk*~dKvfwOD;jzpf onf/1920-ckeSpf yxrOD;qkH; &efukefwuUokdvfoydwfwdkfufyGJrSm yg0ifcJhonfh ausmif;om;acgif;aqmifwOD;vnf;jzpfonf// edkifvlaz0if;ta=umif;udk/ u|efawmfwdk@refvlrsdK;rsm;odoifhodxkdufonf[k,lqonf// G q&m=uD;edkifvlaz0if;udk rGeftrsdK;om;=uD;tz edkif&H0if;/ rGeftrsdK;orD;=uD; trda':rdrdwkd@rS 1900-jynfheSpf ZGefv (20)&ufae@wGif/ armfvjrdKifjrdK@Y zGm;jrifcJhonf// rif;vlaz0if;onf/ 1917-ckeSpfwGif txufwef;ausmif;rS/ 10/wef;atmifjrifcJhjyD;/ armfvjrdKifjrdK@ &efukefwuUodkvfwGif qufvufynmoif=um;cJhonf// 1920-jynfheSpf/ yxrwuUokdvf ausmif;om; oydwfarSmuf&mwGif/ ausmif;om;wOD;tjzpfygcJhonf// rif;vlaz0if;onf xkdpOftcgu/ bD-at/txufwef;ausmif;om;r#om&Sdao;onf// yxroydwfarSmuf ausmif;om;rsm;rSm/ (11)OD;r#omjzpfjyD;/ aemufxyfjznfhpGuf(15)OD; pkkpkaygif; (26)OD; jzpfvmcJhonf// rlv(11)OD;wGif/ aemufxyf (15)OD; jznfhpGuf&m/ rif;vlaz0if;yg0ifcJhonf// rif;vlaz0if;onf/ (bD-at) bGJ@udk/ 1924-ckeSpfwGif &&SdcJhonf// 1925-ckeSpfZGefvrSpI &efukefwuUodkvf/ ta&S@wkdif; bmom&yfrsm;qkdif&m uxdutjzpf xrf;aqmifcJhonf// umvuwWm;wuUokdvfY/(trf-at)bGJ@udk tvGwf0ifa&mufajzqkd&m/ xl;c|efpGmatmifjrifcJhonf// yxryif&&SdcJhI/ a&$wHqdyfqkeSifhaiG/200d/ csD;jrSifhjcif;udkcHcJh&onf// q&m=uD; ekdfifvlaz0if;onf/ 1936-ckeSpfrS/ 1957-ckeSpftxd/ jrefrmedkfifiHa&S;a[mif; okawoe n$ef=um;a&;0ef (ausmufpm0ef)tjzpfvnf; aqmif&GufcJhonf// q&m=uD; ekdifvlaz0if;onf// usrf;aygif;ajrmufrsm;pGmudk jrefrmbmom/ t*Fvdyfbmom wkd@jzifh a&;om;jyKpkcJhonf//
Page 59: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
59
edkifiHawmftpdk;&t=uHay;tzGJ@rS/ekdfifvlaz0if;tm;ar;jref;jyD;aemuf/taxGaxGuefx&dkufwm/ edkfifrGefaxmftm; qufvufar;jref;jyefonf// edkfifrGefaxmfonf atmufygtwkdif;ajym=um;cJh onf// “oxkHc&kdifeJ@ usdKuQrDc&kdifwkd@udk yxrtaeeJ@ rGefjynfe,f owfrwfay;oihfw,f// S jzpfekdif&if/ yJcl;udkvnf; xnfhoGif;pOf;pm;ay;apvkdw,f//” xkdodk@ ekdfifiHawmftpkd;& t=uHay;tzGJ@rS/ rGeftrsdK;om;acgif;aqmifrsm;eSifh vl=uD;rsm;udk csOf;uyfjyD; qENar;jref;pkHprf;aepOfrSmyif/ 1960-ckeSpfZlvkdifv(1)ae@wGif/ rGefwkdfif;vkH;qkdif&m [dw*a0oD rGefoHCmhtzGJ@csKyf. eSpfywfvnf tpnf;ta0;udk &efukefjrdK@ykZGefawmif/ a&=unfjymom'fausmif;Yusif;ycJhonf// 4if;tpnf;ta0;rSatmufygawmif;qkdcsufrsm;udk awmif;qkdcJhonf/ (1) rGefjynfe,faz:xkwf&mwGif/ vlxkqENaumufcHyGJ vkH;0rjyKvkyf&ef// (2) rGefudk wvkdif;[k ac:a0: a&;om; aeaom olwkd@tm;/ w&m;pGJekdifaom/ Oya' wpf&yf tjrefqkH; jyXmef;ay;&ef// (3) rGefeSifh ArmvlrsdK; t"du&k%f; jzpfapekdifaom/ &efukefjrdK@ jynfvrf;&Sd tif*sDeD,m ausmif; taqmuftOD;wGif a&;qGJ xm;aom/ [oFm&kyfeSifh a'gif;&kyfwkd@udk zsufodrf;ay;&ef// (4) rGefjynfe,feSifh ywfoufjyD;/ &efukefjrdK@ ay:&Sd rGefacgif;aqmifrsm;eSihf t=uHay;tzGJ@wkd@ aqG;aEG;&mwGif/ rGefacgif;aqmifrsm;. wifjycsufudk TtzGJ@rS av;av;eufeuf axmufcH&ef// 4if;tpnf;ta0; tjyD;wGif/ qkH;jzwfcsufrsm;udk tpkd;&tzGJ@odk@ wifoGif; arwWm&yf cHonfh/ ausjimcsuf wpfapmifudkxkwfjyefcJhonf// [dw*a0oDrGefoHCmtzGJ@csKyfonf/ rGef&[ef;ysdK rsm; pkaygif; zGJ@pnf; xm;aom tzGJ@pnf; jzpfonf// OuUXrSm t&SiftdENu(tHcJ) jzpfjyD;/ twGif;a&;rSL;rSm t&Sifygvdw(urm0uf)wdk@jzpf=uonf// armfvjrdK@&Sd rGeftzJG@pnf;aygif;pkHuvnf;/ rGefjynfe,feSifh ywfoufI oabmxm;w&yf pkaygif;xkwfekdif&ef tpnf;ta0;wpf&yfudk ac:,lcJhonf// 4if;tpnf; ta0;udk 1960-ckeSpf Zlvkdifv(16)&ufae@wGif/ rGefjynfol@wyfOD;XmecsKyf&Sd&m/xm;0,fpk/ yef;bJwef;&yfwGifusif;y cJhonf/ nSdeSKdif; aqG;aEG; yGJodk@/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;/ rGefoef@&Sif;tzGJ@/ jynfaxmifpk rGeftzJG@/&mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftzGJ@/ wnfjrJzqyveSihfrGefjynfol@wyfOD;wkd@rSukd,fpm;vS,f rsm; wufa&muf=uonf// 4if;nSdeSKdif;tpnf;ta0;rS/ tzGJ@aygif;pkH vufrSwf a&;xkd; xm;aom/oabmxm;ausjimcsufwpfapmifxkwfjyefcJhonf//
Page 60: 60
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
edkifiHawmf tpkd;& t=uHay; tzGJ@0ifrsm; jzpfonfh/ OD;wif/ OD;cspfaomif;eSifh OD;tkH;azwkd@ acgif;aqmifaom tzJG@onf/ rGefacgif;aqmifrsm;eSifh awG@pkH ar;jref;&eftwGuf armfvjrdKifjrdK@ odk@/ 1960-ckeSpf Zlvkdifv(20)&ufae@wGif a&mufvmonf/ 4if;tzGJ@rS/ rGejf ynfol@ wyfOD;. OuUXekdifatmifxGef;tm; ar;jref;&m/ ekdifatmifxGef;rS atmufygtwdkif; ajym=um;cJhonf// “rGefjynfe,ftaumifxnf az:wJhae&mrSm/ vlxkqENrJaumufcH,lbkd@roifhygbl;// rGefvlxktaeeJ@ (10)eSpf(10)rdk;/ jynfe,fvkdvm;a=umif;udk vufeufudfkif awmfvSefa&; enf;eJ@ jycJhjyD; jzpfw,f// u&ifjynfe,f txJ yg0ifaewJ/h rGeaus;&Gm f (58)&Gmudkvnf; rGefjynfe,fowfrwf&mwGifxnfhoGif; ay;oifhygw,f//rGefjynfol@ S wyfOD;ygwDtaeeJ@ awmwGif; a&mufaevkd@ [kdwkH;u/ u&ifjynfe,f ay;pOf rGef&Gm (58)&Gm xnfhoGi;f jcif;udk ruef@uGuf ekdifcJhbl;// ,ckvkd rGejf ynfol@ wyfOD;ygwD taeeJ@ vufeufudkfif vrf;pOfudk pGef@v$wfwmvnf;/ rGefjynfe,fukd ay;r,fqkdw/Jh ekdifiHawmf 0ef=uD;csKyf OD;ek&J@uwdpum;udk ,kH=unfvkd@ jzpfw,f//” 1960-ckeSpf =o*kwfv(15)&ufae@rSm [dw*a0oDrGefoHCmtzGJ@csKyfrS/ OuUXt&SiftdENueSifh twGif;a&;rSL;t&Sifygvdwwkd@onf/ owif;pm&Sif;vif;yGJwpf&yfjyKvkyfcJhonf/ 4if;&Sif;vif;yGJ wGiftwGif;a&;rSL;t&Sifygvduu/ atmufygtwdkif; ajym=um;cJhw,f/ “rGefjynfe,f taumifxnf az:a&;twGuf/ ekdifiHawmftpdk;&eJ@ tpkd;& t=uHay; tzGJ@wkd@u/ vlxkqEN aumufcHyGJ jyKvkyfvkdw,fvkd@ =um;od&w,f// TuJhokd@ vlxk&J@ qENudk ,lr,fqkd&if/ vlrsdK;a&; jy\em/ yÉdyuQrsm;udk zefwD;ay;ovkd jzpfoGm; ekdifw,f// wkdif;jynf&J@ jidrf0yf ydjym;a&;udkvnf; xdcdkuf vmekdifw,f// tjcm;jynfe,fay;cJhpOfu/ vlxkqEN aumufcHyGJudk wpf=udrwpfcgrSvnf; rjyKvkyf f cJh=ubl;// ,ckrSvlxk qENaumufcyGJ jyKvkyfr,fqdkwm/ tpOfvmudk qef@usif&m H usa&mufw,f// 1960-ckeSpf =o*kwfvwGif usif;yrJh ygvrefY rGejf ynfe,f Oya' D =urf;wpf&yfudk tjrefqkH; wifoGif;ay;bkd@ [dw*a0oDrefoHCm tzJG@csKyfrS tav; G teufawmif;qkdw,f//” 1960-ckeSpf =o*kwfvwGifyif/ &efukefwuUodkvf rGefausmif;olausmif;om;toif;rSvnf; rGefjynfe,fudk tjrefqkH;taumifxnf az:aqmif&Gufay;&ef awmif;qkdonfhausjimcsuf wpfapmifudkxkwfjyefcJhonf//
Page 61: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
61
1960-ckeSpf =o*kwfv(22)&ufae@wGif usif;yjyKvkyfaom wwd,t=udrfv$wfawmf/ 'kwd,ae@ ygvDreftpnf;ta0;wGif/ ekdifiHawmf0ef=uD;csKyfOD;ekrS rGefjynfe,f/ &ckdifjynfe,f udpPudkatmufygtwdkif;xyfavmif;ajym=um;oGm;onf// “rGefjynfe,feSifh &ckdifjynfe,fudpPeSifh ywfoufjyD; txifvGJrSKawG r&Sd&atmif/ tpdk;&oabmxm;udk atmufyg twdkif;&Sif;vif;wifjyyg&ap// (1) oufqkdif&ma'o&Sd vlxku jynfe,fvkdcsifw,fvkd@qkd&if/ rGefjynfe,feSifh &ckdifjynfe,fudkay;ygr,f// (2) oufqkdif&ma'o&Sd vlxk&J@qENudk taumif;qkH;b,fenf;eJ@ ,l&r,f qkdwm oufqkdif&m yk*~dKvfrsm;eSifh wkdifyifjyD; tpkd;& twdkifyifcHtzGJ@u tpkd;&udk t=uHay;&rnf// twdkifyifcHtzGJ@ay;wJh t=uH&vSsif/ oufqkdif&ma'o&Sd vlxk&J@ qENudk tpkd;& ,lay;r,f// 'Dae&mrSm/ xyfjyD; &Sif;jyyg&ap/ tpkd;& twkdifyifcH tzGJ@u/ rGefeSifh&cdkif jynfe,fay;oifh ray;oifh udpPtwGuf/ tpdk;&udk t=uHay;&ef r[kwf/ oufqkdif&ma'o&Sd vlxk&J@qENudk taumif;qkH; b,fenf;eJ@ ,l&rnf qkdwmudk t=uHay;&efomjzpfw,f// 'Dt=uHudk apmedkiforSsapmay;&ef tpkd;&u wkdufwGef;ay;r,f// (3) rGefeSifh&ckdif jynfe,fudpPeSifh ywfoufjyD;/ twkdifyifcHtzGJ@eJ@ oGm;a&muf aqG;aEG;=uwJh/ jynfaxmifpktzGJ@ (yxp)0if r[kwfwJh yk*~dKvfawG[m/ oufqdkif&m a'o&Sd vlxkqENudk taumif;qkH; b,fenf;eJ@ ,lekdifr,f qkdwmudkvnf; ajymedkfifw,f// rGefeSifh &cdkifjynfe,fay;oifh ray;oifhqkdwmudk vnf; vGwfvGwf vyfvyf ajymqkdekdifw,f// (4) okd@&mwGif/ jynfaxmifpktzJG@(yxp)0if jzpf=uwJh oufqdkif&ma'o&Sd trsdK;om;rsm;rlum; twdkifyifcHtzGJ@ eSihf aqG;aEG;aomtcg/ oufqkdif&m a'o&Sd vlxkqENudk taumif;qkH;b,fenf;eJ@ ,loifhw,fqkdwJh tcsufudkom aqG;aEG;jyD;/ rGefeSifh &ckdifjynfe,fay;oifh/ ray;oifhqkdwJh udpPudk twkdifyifcHtzGJ@eJ@ raqG;aEG; atmifwm; jrpfay;&r,f// (5) jynfaxmifpktzGJ@0ifrsm;jzpf=uwJh oufqkdif&m a'o&Sd trsdK;om;awG[m/ rGefeSifh &ckdifjynfe,f,loifh r,loifh udpPudk/ oufqkdif&m a'o&SdvlxkeJ@ vGwfvGwf vyfvyfaqG;aEG;ekdifw,f// vGwfvGwfvyfvyfa[majymedkifw,f// (6) tu,fI oufqkdif&m a'o&Sdvlxku/ jynfe,fvkdcsifw,fvkd@ qkH;jzwfwJh twGuf/ rGefeSihf&ckdifjynfe,f ay;&efudpP v$wfawmfxJ aqG;aEG;&if jynfaxmifpk tzGJ@0ifrsm;jzpf=uwJh oufqkdif&ma'o&Sd trwfawG[m rdrd=udKufovkd vGwfvGwf vyfvyfaqG;aEG;ekdifw,f// rJay;&efudpP ay:vmvSsif vnf;/ rdrdwkd@&J@rJudk vGwfvGwf vyfvyfrJay;ekdifw,f//
Page 62: 62
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
(7) tu,fIoufqkdif&m a'o&Sd vlxku jynfe,f vkdcsifw,fvkd@ qkH;jzwfwJh twGuf rGefeSifh &ckdifjynfe,fay;&efudpP v$wfawmfxJrSm ay:vm&if/ jynfaxmifpk tzGJ@&J@ oufqkdif&ma'orS trwfawGuvGJjyD; tjcm;trwfawG tm;vkH;[m rGefeJ@&ckdifjynfe,fay;a&; udpPudk axmufcH=u&r,f//” txufyg 0ef=uD;csKyf OD;ek.rl(7)&ufcsufeSifh ywfoufI/ 1960-=o*kwfv(29)&ufrSm qufvufusif;yaom/ ygvDref tpnf;ta0;wGif/ usdKuQrDtrwf/ edkfifatmifxGef;u atmufygtwkdif; a0zefaqG;aEG;oGm;onf// “edkifiHawmf 0ef=uD;csKyf&J@ rdef@cGef;udk qef;ppfvkdufvsSif tajz(5)ck awG@&ygw,f// u|efawmf jriffwJhtjrif uawm/h (1)rGefwkdif;&if;om;rsm;[m/jynfe,f&xdkufw,f// (2)rGefwdkif;&if;om;rsm;[mjynfe,f vkdcsifwJh qENwu,f&SdvsSifjynfe,fay;rnf// (3) rGefwkdif;&if;om;rsm;&J@ wu,fhqENod&Sdatmif 'Drdkua&pDenf;eSifh at;at; csrf;csrf;/ cspfcspfcifcif aysmfaysmf&$if&$if tusdK;pD;yGm; jzpfxGef;aprnfhenf;eSifhjyKvkyf ay; rnf// (4) onfvkdaqmif&Guf&mrSm/ oufqdkif&macgi;f aqmifrsm;eSifh wkdifyifaqG;aEG;rnf// (5) rGefwdkif;&if;om;rsm;&J@ qENudk od&SdjyD;wJhaemuf od&Sd&wJhtcsuf qENtwkdif; tapmqkH; aqmif&Gufay;rnf/ qkdwJh tcsuf(5)csufbJ qef;ppfvkd@ &ygw,f// rGefvlrsdK;wkd@rS &oifh&xkdufwJh t*Fg&yfrsm;eSifh jynfhpkHw,f// rGefvlxkuvnf; rGefjynfe,fudk vdkcsif =ua=umif;udk/ (10)eSpf(10)rdk; vufeufudkif awmfvSefa&;eJ@ vnf;jycJhjyD; jzpfw,f// a&G;aumufyGJrSm/ rGefjynfe,f&,la&; a=uG;a=umfoHeJ@ 0ifa&muf ,SOfjydKifcwJh/ rGefukd,fpm;vS,f trwfrsm;vnf; ekdifcJh=uw,f// 'grdk@ Jh rGefjynfe,fudkom tjrefqkH; taumifxnf az:ay;&ef awmif;qkdw,f// rGefjynfe,fukd taumifxnf az:wJhae&mrSm vlenf;pkawGjzpfwJh &Srf;/u&if/ ucsif/csif;/u,m;/ trsdK;om;awGudk jynfe,f az:ay;pOftcgu/ rJykH;axmifwJh pepfr&SdcJhygbl;// wcg/ csif;0daoowkdif;/ yvuf0c&kdifudk csif;0daoowkdif;odk@ oGwfoGif;wJhtcgrSm/ rJykHaxmifcJhovm;// ucsifjynfe,fokd@ jrpf=uD;em; c&kdifudk oGwfoGif;wJhtcgrSm/ rJykH;axmifcJhovm;// rJykH;raxmifcJhbl;// tJonfjrpf=uD;em; c&kdifrSm qkdvSsifArmawG trsm;=uD; &Sdygw,f// 'gwifvm;qkdawmh r[kwfao;ygbl;/
Page 63: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
63
u&ifjynfe,fxJhudk/ rGefaus;&Gmaygif;(58)&Gm oGwfoGif;pOfuvnf; rJykH;axmifwm r&SdcJhygbl;// u|efawmfcyf&Sif;&Sif; tpD&ifcH&rnfqkdvSsif rJykH; axmifwJhpHepfudkawmh/ rvkyfygeJ@vkd@ ekdifiHawmf0ef=uD;csKyfudk t=uHay;vkdygw,f// jynfaxmifpk jrefrmekdifiH rSm/ vlrsdK;pktrsdK;rsdK; a&mjyGrf;onfh ekdifiHjzpfw,f// vlrsdK;pkH toD;oD; a&mjyGrf; aeonfh ekdifiHrSm/jynfaxmifpkpHepfeSifhjynfaxmifpktkyfcsKyfykHpepfeSifh tkyfcsKyfoGm; jcif;utrSefuefqkH;yifjzpfw,f//” ponfjzifhusdKuQrDtrwf/rGefjynfol@wyfOD;.OuUXekdifatmifxGef;onfygvDrefYtus,fw0ifh aqG;aEG;wifjyoGm;onf// 1960-ckeSpf 'DZifbmv(9)&ufae@wGif/ qufvufusif;yaom jynfol@v$wfawmf tpnf;ta0;Y rk'kHtrwf ekdifbkd;pdefuvnf; rGefjynfe,f az:xkwfa&; udpP&yfrsm;udk us,fus,fjyef@jyef@ wifjy aqG;aEG;oGm;onf// trwfedkfifbkd;pdefonf/ urm0uf&Gkm Zmwdjzpfonf// 1268-0gacgifvqkwf(10)&uf/ t*Fgae@rSm arG;zGm;onf// rdbrsm;rSm/ trd˜rduUkaeSmif/ tz˜emJzkdwkd@jzpfonf// acwfynm(10)weff; atmifjrifjyD;/ urm0uftpkd;& tv,fwef;ausmif;wGif ausmif;q&mtjzpf 0ifa&mufvkyfudkifcJhonf// rdaX;,OfeSifh tdrfaxmif usonf// om;oRD;(8)a,mufxGef;um;cJhonf// txufwef;jyq&mr rdtkH;&DeSifh rdat;=unfwkd@. zcifjzpfonf// 1946-ckeSpfrSm zGJ@pnf;aom wkdif;&if;om; tpnf;&kH;. tvkyftrSKaqmif wm0efudk ,lcJholjzpfonf// 1310-ckeSpfrSm ,kd;',m;edkifiH&Sd rGefvlrsdK; wkd@tm;/ pnf;&kH;&ef twGuf/ rGefzkd;csdK/ edkfifatmifxGef;/ ekdifpef;vSKdifwdk@eSifhtwl ,kd;',m;edkifiH odk@ oGm;a&mufcJhonf// 1948-ckeSpfrSm awmcdkcJhonf// 1958-ckeSpf rGefjynfol@wyfOD;eSifh twltvif;0if cJhonf// vufeufudkifawmfvSefa&; umvwav#mufvkH;wGif/ rGefjynfol@ wyfOD;. obmywd tzGJ@0ifwOD;tjzpff xrf;aqmifcJhonf// 1961-ckeSpf Zefe0g&Dv(3)&ufae@wGif/ ekdifiHawmftpkd;&t=uHay;tzJG@u ekdifiHawmf 0ef=uD;csKyfxHodk@ tzGJ@.tpD&ifcHpmukd wifoGif;cJhonf// 4if;tpD&ifcHpmwGif atmufyg tcsufvufrsm; yg0ifcJhonf// “rGefpum;wwfaom rGevlrsdK;ppfppfwkd@eSifh rdrwkd@udk,fudk rdrwkd@ rGeaoG;ygonf[k f d d f ,kH=unfaom vlwpfpkwkd@onf/ rGefjynfe,fzGJ@pnf; wnfaxmif&ef vkdvm;vSsuf &SdonfrSm ,kHrSm;oHo,&Sd&ef rvkda=umif;/ jynfe,fvkdvm;olwdk@u/ jynfe,f vkdvm;onfhta=umif;&if;rSm/ rGepmayeSifh,Ofaus;rSKudk xde;f odrf;apmifha&Smuf f vkdaoma=umifhjzpfonf[k ,kH=unfrSK&SdaeonfudkawG@&Sd&a=umif;/ 4if;,kH=unfrSK rSmvnf; obm0usonf[k t=uHay;tzGJ@u,lqyga=umif; wifjyxm;onf//”
Page 64: 64
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
oxkHc&kdifeSifh usdKuQrDc&dkif twGif;Y aexkdif=uaom/ vlxk. qENtppftrSefudk od&Sdatmif/ rnfonfh enf;vrf;jzifh pkHprf;&rnf qkdonfhjy\emeSifh ywfoufI t=uHay;tzJG@ OuUX. ar;jref;csufeSifh rGefxdyfoD; acgif;aqmif wpfOD;jzpfol/ a&;jrdK@e,f trwf rGefbkd;csdK. ajz=um; csufwkd@udk avhvmekdif&ef atmufygtwdkif;az:jyvkduf&onf// OuUX// rGefbdfk;csdK// OuUX// rGefbdk;csdK/ //u|efawmfwkd@u/ rGefjynfe,f ay;oifh/ ray;oifh qkdwJh jy\emudk ar;aewm r[kwfbl;// vlxk&J@qENudk b,fvkd ,l&ifaumif;rvJv@dk t=uHawmif; aewmyg// //rSefygw,f/a&G;aumufyJtm;jzifhxif&Sm;aeygw,f//qEN,lyGJvkyfwm G acwfrrSDygbl;// wm0eftvGef=uD;ygw,f/yËdyuQvJjzpfekdifygw,f// //vlxkqEN,lrSjzpfr,fqkd&ifaum/b,fvkdenf;eJ@,l&rvJ// // 'g[m vkH;0r,loifhygbl;// u&if/ ucsif/ u,m;/ tp&Sdwe,fawG Jh ay;wkH;u/ olwkd@&J@ oabmwl nDcsuf r,lbJ/ ay;vkduf ygw,f// 'Djy\em ray:cJhbl;// tck rGefwkd@=urS rJqEN,lbkd@ r,lbdk@ jy\em ay:vmwm[m tpkdk;& tay:rSm/ rGefvlxku ,kHrSm; oHo, jzpfvdrfh r,fvkd@ tpD&ifcH vkdygw,f// u|efawmf taeeJ@/ tpkd;&udk ,kH=unf tm;udk;ygw,f// &Srf;/ u&if/ ucsif/ u,m; rsm;enf;wl/ rGefrsm;udkvJ jynfe,f ay;oifhw,fqkdwm/ xyfrHtpD&ifcHvkdygw,f//
rGefjynfol@wyfOD;onf/ enf;AsL[majymif;vJjyD; Oya'abmifodk@ a&mufvmjyD;aemuf/ ekdifiHa&;udk ajcvSrf; us,fus,fjzifh =udK;yrf; vSKyf&Sm; vmonfudk awG@jrifekdifonf// rGefjynfol@wyfOD;. edkifiHa&; v_yf&Sm; pnf;&kH;r_a=umifh rGefwrsKd;om;vkH;onf ,cifuxuf edkifiHa&; edk;=um;vmonf[k qkdekdifonf/tjrdK@jrdK@t&yf&yfwdk@wGif rGefjynfol@wyfOD; tzGJ@pnf; toD;oD; ay:xGef;vmonf/ rGefjynfol@wyfOD; qdkfif;bkwfawG@ jrifvm&onf// yJcl;wGif rGefjynfol@ wyfOD; (yJcl;)udk zGJ@pnf;ekdifcJhonf// xkdtwl/ &efukefwGifvnf;/ a'o tvkduf A[ef;/ ykZGefawmif/awmifOuUvm/ ajrmufOuUvm/omauw/ r&rf;ukef;/ vSKdif/ urm&Gwf/ ordkif;/ tkwfusif;/ caemif/ tif;pdefwdk@wGif rGefjynfol@wyfOD; ygwDcJrsm; toD;oD; zGJ@pnf; G xlaxmifekdifcJhonf// ekdifxGef;odef;/ ekdifaiGodef;/ ekdifodrf;armifwkd@ =uD;rSL;aom ekdifiHa&;oifwef;rsm;a=umifhvnf;/ rGeftrsdk;om;wkd@t=um;wGif/ ekdifiHa&;tjrif/jrifhrm;/edK;=um;vmonf// 4if;rGefjynfol@wyfOD;. ekdifiHa&;pnf&kH;a&;/vSKyfaqmfrSKonf/aumvdyf/ wuUokdvftxd/ t&Sdeft0g/ oufa&mufvm onf// txufwef;ausmif;om;rsm;/aumvdyfausmif;om;rsm;/ wuUodkvfausmif;om;rsm;
Page 65: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
65
t=um;wGif/ trdsK;udkcspfaompdwf"gwfonf ydkrdk&Sifoef/ zG@HjzdK;vmonf// rGefjynfol@wyfOD;. a&S@aqmifrSKjzifh/ rGefjynfe,f&&Sda&;wnf;[laom/ trsdK;om;edkifiHa&;wkdufyJG tvHatmuf wGif/ rGefvlxk/ vlwef;pm;tvGm toD;oD;wkd@onf/ pkpnf; nDnGwfvmcJh=uonf// 1960/61-ckeSppmoifeSpfrSm/ uGsefawmfonf/ armfvjrdKiftrSwf(1)rSmyif ynmqufvuf f oif=um;aeonf// txufwef; aemufqkH;eSpfjzpfygonf// 4if;eSpfvnfykdif;avmufwGif/ &efukefwuUokdvf rGeftoif;rS/ udkpkd;rif;(t*FsifeD,mausmif;om;/ uavmhaomh/Zmwd)eSifh udktkef;jrdKif(armfvjrdKifaumvdyf/ uanSmfZmwd)wkd@eSpOD;onf/ trSwf(1)tpkd;&txufwef; f ausmif;rSm&Sd=uaom rGefausmif;om;rsm;eSifh vma&mufawG@qkHonf// rGefausmif;om; or*~tzGJ@/ zJG@pnf;&ef tpnf;a0; ac:xm;onfhta=umif; u|efawmftm;ajymjyonf// tm;vkH;tpnf;a0; wufa&muf=u&ef wkdufwGef;onf// xkdeSpfY/ armfvjrdKiftrSwf(1)wGif pmoifaeolrsm;rSm/ uGsefawmf rSwfrdoavmuf a&;om;&vSsif/ rif;usef&pf(zg;atmuf/ aemiftqkdawmfjzpfvmol)/ rif;cspfvkH;(aumhbdef;/ aemifa'gufwmcspfvkH;)/ rif;Anm;atmif (uavmhaomh)wkd@vnf;&Sdae=uonfudkowdxm;rdonf// u|efawmfonftpnf;a0;usif;yrnfae&mokd@tcsdefrSDoGm;a&mufcJhonf// xkdtpnf;a0;wGif/ &efukefwuUokdvf/ rGeftoif;acgif;aqmif/ armfvjrdKifaumvdyfrGefausmif;om;acgif;aqmif/ eSifh txufwef;ausmif;om;tcsdK@ yl;aygif;jyD; armfvjrdKifc&dkif rGefausmif;om; or*~tzGJ@ w&yfudk zGJ@pnf;cJh=uonf// ta=umif;rSm/ &efukefwGifusif;yrnfh/ ArmjynfvkH;qkdif&m ausmif;om; or*~(Auo) tpnf;a0;=uD;odk@ wufa&mufedkif&efjzpfonf// xdkzJ@G pnf; vkdufaom/ armfvjrdKifc&kdif rGefausmif;om;or*~wGif/ OuUXtjzpf/ rif;pdk;rif;/ 'kkOuUXtjzpf rif;tkef;jrdfKif/ twGif;a&;rSL;tjzpf/rif;armif=unf(uanSmf)/ wGJbuf twGif;a&;rSL;tjzpf rif;bZH/ tzGJ@0if trSKaqmiftjzpfrif;azodef;eSifh tjcm;ausmif;om;rsm; yg0ifzGJ@pnf; cJh=uonf// xkdeSpfwGifusif;yrnfh/ Auo/tpnf;a0;okd@ wuf&eftwGuf/ rif;pkd;rif;eSifh rif;armif=unf/ wkd@eSpfOD;tm; a&G;cs,fapv$wfcJhonf// 1960/61-ckeSpf pmoifeSpfrSm uGsefawmfonf/ txufwef;pmar;yGJrm/ &lyaA'*k%fxl;jzifh S atmifjrifcJhonf// 1961/62-ckeSpf pmoifeSpfwGif/ armfvjrdKifaumvdyfrSm qufvuf ynmoif=um;onf// xkdpOfu/ rif;bkd;tdef (uavmhaomh)/ rif;tkef;jrdKif (uanSmf) rif;aiGxGef;(&GmvGwf)/rif;aomif;cdkif(uGmef&kduf)/ rif;vSatmif=uD;(&GmvGwf/)/ rif;Om%fxGef; (&GmvGwf)/ rif;ausmfvSKdif(ekdifvkH)/ rif;armifav;/ rif;vSausmf/ rif;0if;xdef/ rif;xGef;vSKdif (urm0uf)/ rdtkef;&D/ rdpdef&D/ rdcifxm;a&$/ rd,Ofwif/ rdcifoef;(rk'l;)/ rdwifapmOD;/ rdtdef=unf (uavmhaomh) rdjrifhjrifhoef;(a&;/rGefcifarmif.orD;) wkd@eSifh qkHqnf;cJhonf//
Page 66: 66
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
1961/62-ckeSpfpmoifeSpfrSm aumvdyfrGeftoif;udk zGJ@pnf;&mwGif/ rif;ausmf0if;(rk'kH)u OuUXeSifhedkfifbdk;tdef(uavmhaomh)u'k-OuUX jzpfvm=uonf// twGif;a&;rSL;rSm/ rif;pkd;jrifh (a&;jrdK@) jzpfvmonf// rif;0if;xdefeSifh uGsefawmfwdk@u trSKaqmifrsm; jzpfvm=uonf// 'k-OuUX jzpfvmonf/ ekdifbkd;tdefonf uavmhaomh Zmwdjzpfonf// rGefjynfol@wyfOD; tzGJ@0ifa[mif;jzpfonf// rGefjynfol@wyfOD;eSifhtwl tvif;0ifvmol jzpfonf// xkdeSpf aumvdyf ausmif;om;or*~ zGJ@pnf;&mwGif rGefausmif;om; udk,fpm;vS,fwOD; yg0if&ef vdktyfvmonf// rGefausmif;om; udk,fpm;vS,fa[mif; rif;cifjrifh (zg;atmuf)onf/ aumvdyfausmif;om;or*~wGifryg0ifvkdojzifh/ qufvufwm0ef,l&ef rGefausmif;om;wOD; vkdtyfvmonf// aumvdyf ausmif;om;or*~wif wm0ef,l&ef uGsefawmhtm; a&G;cs,f G =uonf// xkda=umifh uGsefawmfonf/ rGefausmif;om; udk,fpm;vS,ftjzpf/ aumvdyf ausmif;om; or*~ trSKaqmif wOD;jzpfvmonf// xkdpOfu/ rGeftoif;.zGJ@pnf;ykH pnf;rsOf;wGif/ ausmif;om;or*~trSKaqmifwGif yg0ifaom rGefausmif;om;wOD;onf/ rGeftoif;.trSKaqmif rjzpf&[k yg&Sdygonf// xkda=umifh u|efawmf/ aumvdyf rGeftoif;. trSKaqmifwOD;tjzpfrS eSSKwfxGuf ay;cJh&onf// rdcifrGeftoif;udk oHa,mZOf &SdvsSufeSKwfxGufcJh&onf// 1961-ckeSpf aumvdyf ausmif;om;b0upjyD;/ rGefjynfopfygwD OuUX=uD; ekdifa&$usiftm; pdwf0ifpm;vmcJh&onfh ta=umif;&mrsm;ay:vmonf// aumvdyfausmif;om; rif;0if;xdef (rif;wifedkif)eSihfu|efawmfonf/ taygif;toif;jzpfvmonf// rif;0if;xdefonf/ usKHu'gwf Zmwdjzpfonf// rGeftrsdK;om;udk tvGefcspfjrwfekd;oljzpfonf// tvGefpmzwf 0goem ygolwOD; jzpfonf// pmayjzifhom/ tcsdeukefwwfonf// txl;ojzihfrif;0if;xdefudk f pm=unfhwkdufrSm awG@&onfursm;onf// pmzwf0goemcsif;wlaom u|efawmfwkd@ eSpfOD; aygif;rd =uonf// 4if;tjyif u|efawmfwkd@eSpOD;om;onf/ ekdifiHa&;Y pdwf0ifpm;=ujcif; f wlnD=uonf// Todk@jzifh rif;0if;xdeeSifh u|efawmfonf ausmif;om; taz:jzpfvm=u f onf// rif;0if;xdefonf/ ekdifiHa&; tawG;tac: t,ltq tvGef xufjrufolwOD; jzpfonf// ArmvlrsdK;onf/ wkdif;&if;om; vlrsdK;wkd@. e,fajra'o tm;vkH;ukd twif;t"rR/ wdkufckduf odrf;ykduftkyfcsKyf xm;onf[k rif;0if;xdefujrifjyD; Armtpdk;&udk udkvkdeDtpkd;&[k oluqkdonf// tkyfcsKyfol Armtpkd;&udk tvGefrkef;ol/ rauseyfol jzpfonf// tpdk;&. ynma&; pHepfonfvnf;/ u|efynma&; pHepf[k jrifoljzpfonf// 1757-ckeSpfrSpI/ rGefvlrsdK;wkd@. &mrna'oudk twif;t"rR wkdufckdufodrf;ydkufjyD;/ rGefvlrsdK;udk u|efjyK tkyfcsKyfcJhonf[k rif;0ifxdefjrifjyD; tpdk;&tay: tvGefrauseyfol jzpfonf// onfhtjyif &Srf;vlrsdK;/ u,m;vlrsdK;/ ucsifvlrsdK;/ csif;vlrsdK;wkd@/ 1947-ckeSpfrSm yifvkH pmcsKyfjzifh vdrfnmjyD;/ usnfqHwvkH;rSrukef/ ppfrwkduf&bJ/ ukdvkdeDjyKcJhonf[k rif;0if;xdefu pGyfpJGajymqkdonf// ol.ekdifiHtjrifudk &J&J0Hh0Hhwifjy wwfonf//
Page 67: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
67
&Srf;/ u,m;vlrsdK;wkd@onf/ t*FvdyfudkvkdeDb0rS/ tvsiftjref vGwfvkdI/ ArmtrsdK;om; acgif;aqmifrsm;eSifh yl;aygif;jyD; vGwfvyfa&; twl awmif;qkd cJh=uonf// Tonfudk/ tcGifhaumif; w&yfjzifh acsmif;aeaom/ Armacgif;aqmifrsm;u/ yifvkHpmcsKyfjzifh vSnfhpm;jyD; &Srf;/ u,m;tyg0if awmifay:om; wkd@udk tvG,fwulyif/ ukdvkdeDjyK edkifcJhonf[k rif;0if;xdefu jywfjywf om;om; ajymqkdonf// &Srf;/ u,m;vlrsdK; awmifay:om;wkd@. tcuftcJ t=uyftwnf;udk Arm acgif;aqmifwkd@u tcGifhaumif;,l cJhonf[k udk0if;xdef upGyfpGJ ajymqdkonf// rGefvlrsdK;udkrl/ t*FvdyfeSifh 'wfcsfwdk@. tulnDjzifh wkdufckdfuf odrf;ydkuf jyD;/ u|efjyKcJhonf[k rif;0if;xdefu ajymqkdonf// udk0if;xdef. awG;ac: ,lqcsuf wkd@udk u|efawmftvGefyif oabmuscJhonf// ArmudkvdkeDeSifh ywfoufjyD; u|efawmfeSifhrif;0if;xdef wkd@ onf tawG;tac: t,ltq wlnD=uonf// Armya'o&mZfeSifh ywfoufI u|efawmfwkd@eSpfa,muf. tjrifu&Sif;onf// rGefvlrsdK;wkd@. &mrna'o wckvkH;udk rw&m; odrf;ydkufjyD;/ ukdvdkeD jyKcJhonf// rGefvlrsdK;udk vlrsdK; jyKwfatmif/ owfjzwf cJhonf// t&ufpufqkH; e,fcsJ@ usL;ausmfol ya'o&mZfvkd@ u|efawmfwdk@ eSpfOD;pvkH;u jrifonf// ,ae@ Arm tpkd;&onf/ e,fcsJ@ Arm ya'o&mZf. tarGudk qufcHaom/ ArmudkvkdeD tpdk;&[k jrifonf// tawG;tac: t,ltq wlnDrSK a=umifh/ uGsefawmfeSifh rif;0if;xdefonf/ edkifiHa&; aqG;aEG;az: jzpfvm=uonf// rGefvlrsdK; wkd@udk/ rw&m; tedkifusifh u|efjyK tkyfcsKyfaeonfh Armtpdk;&udk u|efawmfwkd@eSpfOD;u rkef;wD;onf// cHjyif;aompdwf jzpfay:aeonf// rGefvlrsdK;wkd@. b0 vGwfvyfajrmufa&; twGuf vufeufudkif awmfvSefa&;udk pdwf0ifpm;=uonf// txl;ojzifh awmwGif; vufeufudkif tzGJ@pnf;rsm;tay: pdwf0ifpm;jyD;/ tm;ay;vdk=uonf// rGefjynfol@wyfOD;. vufeufudkif vrf;pOf pGef@vGwfonfhtay:/ u|efawmfwkd@ eSpfOD;pvkH;u eSpfjcdKufoabmuscJhjcif; r&SdcJhay// &efoludkvufeufcs tnHhcHonf[kjrifonf// awmwGif; vufeufudkif tiftm;pkudkom pdwf0ifpm;jyD;/ tm;ay;vkd =uonf// rGefjynfopfygwDeSifh ygwDacgif;aqmifrsm; tay: u|efawmfwkd@ eSpfOD;onf txl;pdwf0ifpm; avhvmcJh=u onf// xkdtcsdeftcg umvwGif/ wuUodkvf aumvdyf/ rGefausmif;om;rsm; txJrS tcsdK@aom ausmif;om; acgif;aqmifwkd@onf/ Armrsm;=uD;pkd;aom t&if;&Sif ygvDref 'Drdkua&pDtay: ,kH=unfrSK vkH;0 r&Sd=uay// rGeftrsKd;om; vufeufudkif awmfvSefa&;onf r&Sdrjzpf vkdtyfonf[k jrif=uonf// u|efawmfwkd@ eSpfOD;onfvnf; Ttjrifudk axmufcH oabm wlonf// TtajccH/ tjrifwlnDrSKa=umifh/ rif;0if;xdefeSifh u|efawmfwkd@ eSpfOD;onf ykdrdkeD;pyf cifrif&if;eSD; aomausmif;om; oli,fcsif; jzpfvmonf//
Page 68: 68
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
xkdeSpfYyif armfvjrdKif aumvdyf ausmif;om;or*~rS =uD;rSL; usif;yaom/ armfvjrdKif aumvdyftm;/ 'D*&Daumvdyftqifhokd@ wkd;jrSihfay;&ef pDwef;vSnfhvnfqENjyyGJw&yfudk usif;yekdifcJhonf//tvGefpnf;um;aom qENjyyGJw&yfjzpfonf// xkdjrdK@wGif; pDwef; vSnfhvnf onfh qENjyyGJwGif/ aumvdyfausmif;om;rsm;tjyif/ txufwef;ausmif; toD;oD;rS ausmif;ol§om;rsm;vnf; yg0if cJh=uonf// ausmif;om;xk aygif;pkH yg0if cJh=uonf// udk=unfjrifh/ udkxGef;vSKdif(urm0uf)eSifh u|efawmfwkd@ua&S@wef;rS aejyD; armfvjrdKifjrdK@wGif; aps;=uD; w0dkufwGif vSnfhvnfqENjycJh=uonf// jrdK@ay:&Sdrdbjynfolvlxk w&yfvkH;uvnf; qENjyyGJ udk tm;ay; axmufcH=uonf// ygvDreftwGif;Yvnf; rk'kHtrwfekdifbkd;pdefu/ armfvjrdKif aumvdyftm;/ 'D*&Daumvdyf tqifh wkd;jrSifhay;&efawmif;qkdcJhonf//
Page 69: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
69
tcef;(3) wyfOD;.=udK;yrf;rSK/rGefvlxkpkpnf;nDnGwfvm/rGefjynfe,ftvkyfnDnGwfa&;aumf rwD/ jynfe,fay;a&;OD;ek.rlopf(5)&yf/ 0ef=uD;jzpfvmaomekdifatmifxGef;/ 1961-ckeSpfjynfe,faygif;pkHnDvmcH/ wyfOD;tvif;0ifvmjcif;tay: ekdfifcsrf;.av#mufvJcsuf/ usm;pmau|;cH&aomedkfifcsrf;// S
Oya'abmifodk@ a&mufoGm;aom rGefjynfol@wyfOD;onf/ edkifiHa&;v_yf&Sm;pnf;&kH;r_udk oGufoGufvufvuf vkyfaqmifvmonf// rGefvlrSKtzGJ@pnf;toD;oD;eSifh vlwef;pm; tv$mtoD;oD;wdk@tm; csOf;uyfpnf;&kH;onf// rSefuefxufrsufaom edkifiHa&;tawG;ac: wkd@jzifh a&S@aqmif vrf;jy ekdifojzifh rGefjynfol@wyfOD;. OD;aqmifrSKudk rGefjynfol@vlxk w&yfvkH;wkd@u tjynfht0 ,kH=unf vufcHvmonfudkawG@&onf// rGefwrsKd;om;vkH;onf edkifiHa&;tjrif edk;=um;vmonf[k qkd&ayrnf// xkdodk@aom rGefjynfol@wyfOD;. tm;aumif; aom/ ekdifiHa&;pnf;&kH;a&;/ vSKyfaqmfrSKonf/ aumvdyf/ wuUokdvftxd/ t&Sdeft0g=oZm oufa&muf vmonf// wuUokdvf aumvdyfausmif;om;rsm;eSifh txufwef; ausmif;om; rsm;wkd@wGifvnf; trdsK;udk cspfaom pdwf"gwonf ydkrdkedk;=um; &Sifoef/ zG@HjzdK;vmonf// f rGefjynfol@wyfOD;. edkifiHa&; t&Sdef[kefa=umifh/ rif;cifarmif/ rif;wifaz/ rif;armifjrifh/ rif;armifwif/ rif;aiGodef;(Zelref)/ rif;atmifAv/ rif;cspfvSdKif/ rdtkH;&D/ rif;0if;a,mf/ rif;xGef;az/ rif;wifekdif(c) rif;0if;xdef/ rdcifxm;a&$eSifh u|efawmftyg0if rGefausmif;om; acgif;aqmif =uD;i,fwdk@rSm xufrsufaom edkifiHa&;tjrif/ ekdifiHa&;todw&m;rsm; &SifoefzG@HjzdK; vmonf[k uGsefawmfqkdcsifygonf// 1961-ckeSpfwGif/ rGefjynfol@wyfOD;. ekdifiHa&;xkd;azgufpnf;&kH;rSKonf/ tvGeft&Sdef[kef&/ tm;aumif;vmonf// rGefjynfol@wyfOD;.=udK;yrf;rSK/ vSKyfaqmfpnf;&kH;rSKjzifh/ rGeftoif; tyif;rsm;eSifh rGeftzGJ@pnf;aygif;pkHwkd@onftrsdK;om; ekdifiHa&;twGuf nDnGwfvm=uonf// rGeftoif;tyif; tzGJ@pnf;aygif;pkHrsm;rS udk,fpmvS,frsm;onf/ rGefjynfe,ftjrefqkH;/ taumifxnfaz:a&;udk xda&mufpGm aqmif&Gufedkifa&;twGuf/ 1961- ek0bFmv(19) d &ufae@rSpI ykZGefawmif&Sd/ rGef"gwk edkifarmifarmifausmif;wGif tpnf;a0;w&yfudk usif;y cJhonf// &[ef; oHCmtyg0if rGeftrsdK;om;rsm;pkHnDpGm wufa&muf=uonf// 4if;nSdkeSkdif; tpnf;a0;rS/ rGefjynfe,f tvkyfnDnGwfa&; aumfrwD(A[kd) jzpfajrmufa&;aumfrwDudk zGJ@pnf;ekdifcJhonf//
Page 70: 70
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGejf ynfe,f tvkyfnDnGwfa&; aumfrwD(A[kd) jzpfajrmufa&;aumfrwD// em,u/ OuUX twGif;a&;rSL; wGJzuftwGif;a&;rSL;rsm; ekdifboGif rGefzkd;csdK ekdifoef;armif ekdifvSwif edkifbdk;[ef ekdifausmfat;/(urm0uf) b'NEWuUKENom&([dw*a[oD) emJygvdw([dw*a[oD) rGef"gwk ekdifaiGodrf; rif;wifaz/ rif;cifarmif tzGJ@0ifrsm; aiGxdrf;
(jyef=um;a&;)
4if;zGJ@pnf;vkdfufaom/rGefjynfe,ftvkyfnDnGwfa&;aumfrwD(A[kd)jzpfajrmufa&;aumfrwD wGifOuUjzpfvmol/q&m=uD;rGef"gwkudkpmzwfolrsm;eSifhtenf;i,frdwfqufay;csifygonf// q&m=uD;onf/rGefvlrsdK;udktvGefcspfjrwfekdf;oljzpfonf// rGefzkd;csdK/ rGefoef;/ rGefxGef;&ifponfh/ rGefwkdif;&if;om; acgif;aqmifrsm;uJhokd@ q&m=uD;onf/ rdrdtrnfta&S@Y rGef[kxnfhI rGef"gwk[k xifxif&Sm;&Sm;okH;ekSef;cJhonf// Todk@rdrd.trnfemrta&S@Y (rGef)xnfhoGif; xm;rSKudk axmuf&Skjcif;tm;jzifh/ q&m=uD;. rGefrsdK;cspf pdwf"gwfudk cef@rSef;,lekdifonf// q&m=uD;.rdbrsm;rSm/ rGefvlrsdK; trSKxrf;aumif;bGJ@&/ wkdufol=uD; ekdifa&$csdK/ trdrSm rdnSmjzpfonf// 4if;rdbeSpfyg;rS oxkHjrdk@teD;/ ZifroG,frGefaus;&Gmuav;wGif/ 1890ckeSpfrSm/ arG;zGm;cJhonf[kod&onf// yxrOD;qkH;/ oxkHjrdK@&Sif Ak'<aCmoausmif;wGif ynmoif=um;jyD;/ aemuf/ armfvjrdKiftxuf wef;ausmif;okd@ a&$ajymif; ynmoif=um; armfvjrdKiftxufwef;ausmif;wGif/ (10)wef;atmifjrifcJhonf// xkdaemuf cJhonf// &efukefwuUodkvfrSm(2)eSpfaejyD; umvuwWm;wuUokdvfrSm qufvuf ynmoif=um;cJh onf// touf(22)eSpf rSm/bDtufpD(B.Sc)bGJ@xl;udk qGwfcl;&&SdcJhonf// q&m=uD;zcif/ wkdufol=uD;ekdfifa&$csdKonf/ pmay0goem&SifwOD;jzpfjyD;/ rGefpma[mif;/ aya[mif;rsm;udk tjrwfwekd; pkaqmif;olwOD;jzpfonf// q&m=uD;rGef"gwkonfvnf; zcifrsdK;&kd;vkdufIpmay 0goem&SifwOD;jzpfvmonf// pma&;om;jcif;Y0goemxkHvmonf/ txufwef;ausmif;om;
Page 71: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
71
b0uyifpma&;om;cJhonf//touf(30)wGif/at/wD/tifef/ bGJ@&ol/ wkdufol=uD;wOD;&JhorD;/ a':wifhqkdoleSifhtdrfaxmifuscJhonf//om;oDR;eSpfa,mufxGef;um;cJhonf// a':tkef;=uG,feSifh OD;tkef;wifOD;wkd@jzpfonf// q&m=uD;YnDtpfudkaarmifeSr/(6)a,muf&Sdonf// aq;rif;=uD; a[mif;/ a'gufwmodef;armif/ ukvor*~/ urBmhpm;eyf&duQmeJ@ v,f,mpkdufysdK;a&;tzGJ@ a'oqkdif&mn$ef=um;a&;rSL;a[mif; OD;oufpwkd@onf q&m=uD;. nDtudkrsm;jzpfonf// k q&m=uD;onf/bGJ@&jyD;aemufbD/tkd/pD/ukr`%DrSmtvkyf0ifvkyfonf// touf(60)rSmyifpif ,lonf// q&m=uD;onf i,fpOftcgu/ vBuf&nf/ umzDaomufokH;aomfvnf;/ touf(50) aemufykdif;wGif vkH;0raomufawmhacs// tjrJusdKcsufaom aq;jyKwf&nfudkom aomufavh &Sdonf[kod&onf// q&m=uD;onf rGefvlrsdL;jzpfonfhtnD/ rGef&kd;&m aq;rsm;udk eSpfjcdKufonf// rJZmvD&GufeSifh avmufao&Gufudk tajcmufjyK/ trSKef@axmif;jyD;/ a&jzifh usdKaomufonf// TuJhokd@/ jyKwf&nfudk aomufokH;jcif;tm;jzifh/ avvnfonf/ 0rf;rSefonf/ raumif;aom/ ykd;rGm;rsm;. tEW&m,fudkumuG,fonf/ tpma=uonf[k q&m=uD;u &Sif;jywwfonf// aumufnSif;aygif;eSifh aumufnSif;eSifh ywfoufaom tpm;pmrsm;udk q&m=uD;u a&Smif&Sm;onf// rGefvlrsdK;wkd@,lq=uouJhokd@ aumufnSif; pm;vSsif avylxonf/ avxkd;avatmifh jzpfwwfonf[k q&m=uD;u ajymjywwfonf// EGm;ekd@ukdrl/q&m=uD; tvGefeSpfoufonf// tjrJwrf;vnf; aomufokH;onf[k od&onf// aemufrGef/u&ifrsm; =udKufwwfonfh/ xef;vsufudkvnf; q&m=uD;onf tvGef=udKuf eSpfoufonf// t&ufaopm uif;onf// q&m=uD;onf/ &efukefjrdK@trSwf(25)wuUodkvf &dyfomvrf;aetdrfwGifaexkdifvSsuf&Sdonf//q&m=uD;onfusef;rma&;tvGefaumif;onf// ekdifaiGodrf;/ ekdifcifarmif/ ekdifwifaz/ ekdifausmfat;wkd@onf/ rGefwkd@eSifh tvGeftu|rf;0if olrsm;jzpfI txl;jyKjyD; rdwfquf&ef vkdrnfr[kwf[kxifygonf// edkfifcifarmifonf/ zJ@uwm;&Gmom;jzpfonf// tif*sifeD,mbJG@jzifh ausmif;jyD;xm;oljzpfonf// ekdifwifazonf/ bD;vlu|ef; &GmvGwf&GmrSjzpfonf//(B.A) bGJ@twGuf &efukefwuUodkvfwGif ynmoif=um; v#uf&Sdonf// ekdifausmfat;onf/ urm0ufZmwdjzpfonf// edkifausmfat;onf/ &efukefjrdK@Y ynmoif =uD;jyif;vmoljzpfjyD;/ trsdK;om;owif;pmwkdufwGif/ owif;axmuftjzpf vkyfudkif aeoljzpfonf// 1961-ckeSpf/Zefe0g&D(8)&ufae@wGif/ &efukefjrdK@/ Adkvfwaxmif&yfuGuf/ edaygtrsdK;om; txufwef;ausmif;Y rGefjynfe,f az:xkwfa&;tvkyf nDnGwfa&; aumfrwD (A[kd) jzpfajrmufa&; rGeftrsdK;om; nDvmcHw&yfudk atmifjrifpGm usif;yekdifcJhonf// 4if;nDvmcHukd/ q&m=uD;rGef"gwku obmywdtjzpf aqmif&GufI/ tcef;em;rSL;tjzpf/
Page 72: 72
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
&efukefwuUokdvfrGeftoif;rS/rif;wifazuaqmif&Gufygonf//obmywd/q&m=uD;rGef"gwk uatmufygtwkdif;rdef@cGef;ajym=um;oGm;konf// “rGeftrsdK;om;rsm;wkd@rSm/ vlrsdK;wpfrsdK;Y &Sdtyfaom t*FgvuQ%meJ@ nDnGwf jynfpkH aew,f// pum;/ pmay/ aemufcHorfdkif;wkd@eJ@ jynfpkHw,f// rGefjynfe,f awmif;aejcif;rSm/ rrdwkd@&mZ0ifordkif;t&/ bkd;bGm; ydkifqkdifcwJhe,fajrudk d Jh jyefvdkcsifwJhoabmyifjzpfw,f// rGeftrsdK;om;rsm;&J@ jynfe,fawmifqkda&;udk twwfekdifqkH; ygvDref'Drdkua&pD enf;t&/ vkyfaqmifoGm;rSm jzpfr,f// rGefjynfe,f&&Sda&;twGuf/ rGefjynfe,fudk vkdvm;wJhol rGeftrsdK;kom;wkdif; pkpnf; nDnGwf&r,f// jynfaxmifpkom;wkdif;axmufcH vmatmif/ pnf;&kH; vkyaqmifoGm;&r,f//” f nDvmcHwGif/ rGefjynfe,faz:xkwfa&; &Sif;wrf;udkvnf;/ wifjyaqG;aEG;cJh=uonf// xkdaemufatmufygtqdkrsm;udkwnD wnGwfwnf;twnfjyKcJh=uonf// (1) usdKuQrDc&kdif/ oxkHc&kdifeSihf rGefvlrdsK;rsm;aexkdifaom/ qufpyf&ma'orsm;udk rGefjynfe,ftjzpf owfrSwfa&; Oya'=urf;udk 1961-ckeSpfazaz:0g&DvygvDrefwGif/ wifoGif; twnfjyK owfrSwfay;yg&ef TnDvmcHrS/ awmif;qkdonf// (2) rGeftrsdK;om;ae@/rGeftrsdK;om;tvHeSihf rGeftrsdK;om;oDcsif;rsm;udk az:xkwfekdifa&; twGuf/ ykdrdkus,fjyef@aom/ rGeftrsdK;om;rsm;yg0ifonfh/ aumfrwDw&yf zGJ@pn;f I az:xkwfay;&ef/ TnDvmcHrS A[kdaumfrwDokd@ wm0efv$Jtyfonf// (3) (u)/ rSefuefaom trsdK;om;a&;0g' (vlrsdK;=uD;0g'qef@usifjyD;/ vlrsdK;pkHaoG;pnf; nDnGwfa&;wnfaqmuf&ef) xlaxmifoGm;&ef// (c)jynfaxmifpktm; ckdifrm awmifhwif;a&; twGuf/ vlrsdK;pkqkdif&m jy\emrsm;udk pDppf &Sif;vif;&ef// (*)/4if;jy\emrsm; ajyvnfoGm;ap&eftwGuf/ ekdifiHawmftpkd;&u =uD;rSL;jyD; vlrsdK;aygif;pkHyg0if aom/ yifvkHuGefz&ifhuJhokd@aom/ tvm;wluGefz&ifhrsKd ; usif;yay;&eftqkdudk TnDvmcHrSawmif;qkdygonf// (4) (u)jynfwGif;jidrf;csrf;a&; wnfaqmuf&ef/ (c)ygvDref'Drdkua&pDxdef;odrf;&ef/ (*)trsdK;om;nDnGwfa&; wnfaqmuf&eftwGuf/ wlnDaom tzGJ@pnf;rsm;eSihf jynfolvlxk w&yfvkH;wkd@ yl;aygif;um/ trsdK;om; nDnGwfa&;udk r&rae wnfaqmuf oGm;&efTnDvmcH=uD;utrsm;oabmwltwnfjyKonf//2
2
rGefjynfe,faz:xkwfa&;tvkyfnDnGwfa&;aumfrwD/ HDR: Political Papers CII.
Page 73: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
73
nDvmcHokd@ udk,fpm;vS,faygif;pkH wufa&mufvm=uonf// oHCmawmfrsm;/ jynfol@ vGwfawmftrwf rGefzkd;csdK/ ekdifatmifxGef;/ yrnw/ obmywdtzGJ@0if/ Adkvfzdk;uGef/ Adkvfvlat;ponfh/ekdifiHa&;acgif;aqmifrsm;vnf;wufa&muf=uonf// Tjzpfay:wkd;wufrSK tm;vkH;wkd@onf rGefjynfol@wyfOD;. =udK;yrf;rSK/ tarSsmf=uD;rm;rSK/ pdwf&SnfoD;cHpGm/ pnf;&kH;rSKwdk@a=umifh taumifxnf ay:vmonfqkdvSsif rSm;rnfr[kwf[k xifygonf// tvif;0ifvmaom rGefjynfol@wyfOD;=uD;rm;aom atmifjrifrSKw&yf[k qkd&ayrnf// 4if;aumfrwDwGif/ rGeftrsdK;om; tzGJ@aygif;pkH yg0ifvmonfudk awG@&onf// wuUokdvf rGeftoif;rS/ rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm;jzpfaom/ rif;wifaz/ rif;atmifAveSihf rGefvli,facgif;aqmif/rif;ausmfat;(urm0uf)wkd@vnf;wuf=uGpGm/yg0ifvSKyf&Sm;vmonf// xkdtcsdefumvY jzpfay:aeaom ekdifiHa&;tajcaeudk okH;oyf=unfhv#if/ ygvDref'Drkdua&pD enf;jzifh rGefjynfe,fudk taumifxnf az:&,ledkifonf[k rGefjynfol xlxkwkd@u,kH=unf ae=uonfudk awG@&onf// vGwfvyfaom rGefjynfe,ftwGuf vufeufudkif awmfvSef aeaom/ OuUX=uD;ekdifa&$usif. awmwGif;vufeufudkiftzGJ@/ rGefjynfopfygwD tay:/ rGefjynfolvlxk. pdwf0ifpm;rSK/tm;ay;rSK tvGeftm;enf; aeonfudk awG@&onf// rGefjynfopfygwDtay: ,kH=unfrKS tm;enf;onf[kqkdv#if ykdrdkrSefuefayrnf// txl;ojzifh OuUX=uD;ekdifa&$usif. OD;aqmifrSKtay: ,kH=unfrSK tvGeftm;enf;aeonfudk awG@jrifekdif onf// rGefjynfolvlxkonf/ Oya'abmifodk@ 0ifa&mufvmaom jynfol@wyfOD;. OD;aqmifrSKudk ,kH=unfvufcHvmonf// rGefjynfol@wyfOD; acgif;aqmifwkd@. OD;aqmifrSKjzifh/ udk,fydkifjyXmef;cGifh tcGifha&;tjynfh0&Sdaom rGefjynfe,fw&yfudk r=umcif taumifxnf az:ekdifrnf[ktjynfht0,kH=unfae=uonf// OuUX=uD;ekdifa&$usiftaejzifh t&if;&SifygvDref'Drdkua&pDtay: vkH;0t,kH=unfr&Sday// t&if;&Sif ygvDrefenf;jzifh/ udk,fydkifjyXmef;cGifh tjynfh0&Sdonfh rGefjynfe,fw&yfudk taumifxnfaz: &,lekdifrnf[kvnf; OuUX=uD;taeeSifh vkH;vkH;r,kH=unfay// 1960-ckeSpf a&G;aumufyGJY wnfjrJ zqyvtzGJ@rS &SKH;edyfhjyD;/ oef;&Sif; zqyvtzGJ@rS tedkif&oGm;onfh tay: ppfwyf&SdppfAkdvfcsKyfwkd@u vkH;0auseyfrSKr&Sdonfudk OuUX=uD;rS/ wGufqodxm; onf// tekdif&wufvmaom/ OD;ektpdk;&tay: auseyfrSKvkH;0r&Sdaom ppfwyfrS/ ppfAkdvfcsKyfwkd@onf/ wae@ae@wGift&yfom;OD;ektpkd;&xH rStm%mudk odrf;,lekdifrnf[k OuUXu=udKwifjyD;jrifxm;onf// 1961-ckeSpfazaz:0g&Dv(3)&ufae@wGi/f 0ef=uD;csKyfeSifh ekdifiHa&;tzGJ@toD;oD;rS udk,fpm;vS,f acgif;aqmifrsm;eSifh awG@pkHaqG;aEG;yJGw&yfudk0ef=uD;csKyf tdrf0if;{nfhcHr¾yfY usif;ycJhonf//
Page 74: 74
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
4if;aqG;aEG;yGJwGif/ rGef/ &ckdif/ yxp/yrnw/ zqyv/ paomekdifiHa&; udk,fpm;vS,frsm;pkHnD wufa&muf=uonf// xkdtaqG;aEG;yGJY 0ef=uD;csKyfOD;ekonf atmufygtwkdif; ajym =um;oGm;onf// “rGefjynfe,f/ &ckdifjynfe,f ay;&ef u|eawmh. uwdudk rzsufyg// ,ae@ay:ayguf f aewJh jy\emrSm/ t=uH ay;tzGJ@u jynfe,frsm; &,la&;eSihf ywfoufjyD; rJykH;axmifjyD; qEN &,loifhonf qkdwJhtcsuf tay:rSm/ uGJvGJcsufrsm; &Sdaew,f// TuGJvGJcsufrsm;udk nSdeSKdif;&ef twGuf/ u|efawmftm; tcsdef tenf;i,fay;ap vkdw,f// jynfol@v$wfawmf usif;ypOfrSmyif/ oufqkdif&m acgif;aqmifrsm;eSifh u|efawmf aqG;aeG;OD;rnf jzpfygw,f// onfhtjyif 0ef=uD;rsm;tzJG@/ yxptzGJ@/ zGJ@pnf;tkyfcsKyfykH tajccHOya' jyifqifa&; aumfrwD ponfhyk*~dKvfwkd@eSifh wdkifyifjyD;/ TudpPudk rwfvtwGif;jyD;pD;atmifaqmif&Gufay;ygr,f//” 1961-ckeSpfrwfv/ (13)&ufae@wGif usif;yaom/ jynfol@v$wfawmf tpnf;ta0;Y 0ef=uD;csKyfonf jynfe,fay;a&; qkdif&m tqdkjyKcsufopf w&yfudkwifoGif;cJhonf// OD;ek. tqdkjhyKcsufopfwGif tcsuf(5)csufyg0ifonf// teSpfcsKyfoabmrSm rJykH;axmifpepfudk rusifhokH;awmhbJ/rGefjynfe,fudktqifhokH;qifhjzifh taumifxnfaz:oGm;&efpDpOfxm;onf// yxrtqifhwGif rGefa&;&m0ef=uD;cef@&ef/ 'kwd,tqifhwGif rGefjynfe,fjyifqifa&;aumfrwD zGJ@&efeSihf wwd,tqifhwGif rGefjynfe,fzGJ@pnf;&ef tpDtpOfrsm;yg0ifonf// 0ef=uD;csKyf. jynfe,fay;a&;qkdif&m tqkdjyKcsufopfeSifh ywfoufI 1961-ckeSpf rwfv (16)&ufae@wGif usif;yaom/ jynfol@v$wfawmf tpnf;ta0;wGif/ a&;rJqENe,ftrwfrGefbdk;csdKeSifh usdKuQrD trwfekdifatmifxGef;wkd@ua0zefaqG;aEG; oGm;onf// edkifiHawmf0ef=uD;csKyf. rGefa&;&m0ef=uD;wpfOD; cef@xm;ay;a&;rludk rGefjynfol@wyfOD;eSifh rGefjynfe,f az:xkwfa&; aumfrwDwkd@uvnf; ,m,Dtm;jzifh oabmwlvufcH=uonf// 1961-ckeSpf {jyDv(18)ae@&ufwGif armfvjrdKifjrdK@ rGefjynfol@wyfOD; ygwD&kH;wnf&mXmeY usif;yaom rGefjynfe,f az:xkwfa&; aumfrwD tpnf;ta0;rS rGefa&;&m0ef=uD;wOD; a&G;cs,fa&;twGuf/ aqG;aEG;=uonf// tcsdK@u ekdifatmifxGef;udk tqkdjyK=uonf// tcsdK@u rGefzdk;csdKudk tqkdjyK=uonf// tacstwif aqGG;aEG;=uonf// rdrdwkd@.tqdkdukd tcdkiftrm/ oufaoxl ta=umif;jyI/ aqG;aEG;=uonf// rGefzkd;csdKudk/ rGefwkdif;&if;om;tiftm;pkrS/ ekdifatmifvSaiGwdk@u tqkdjyK=uonf// rGeftrsdK;om;wkd@twGuf/ rGefzdk;csKd.tepfemcHcrKS / Jh =udK;yrf;cJhrSK rGefzdk;csdK. ekdifiHa&;tawG@=uKH/ Om%fynm =uD;rm;rSKwkd@udk tajcjyKI/ rGefzdk;csdKonfom/ 0ef=uD; jzpfxkdufonf[k wifjyvm=uonf// edkifatmifxGef;tm;
Page 75: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
75
axmufcHaom tiftm;pkzufrSvnf;/ ekdifatmifxGef;. trsdK;om;ekdifiHa&;pGrf;aqmifrSK/ awmY(10)eSpf (10)rdk; tepfemcHcJhrSK/ wkd@udktajcjyKI edkifatmifxGef;onfom 0ef=uD; jzpfxkdufonf[k/ tckdiftrm tqdkjyKvmonf// wzufeSifhwzuf tjyefvSef tajcwif aqG;aEG;=uonf// aqG;aEG;nSdKeSdKif;,lI r&edkifonfhtajcaeokd@ a&mufvmonf// aemufqkH;wGif trsm;rJqENaumufcHI qkH;jzwf,l&onf// edkifatmifxGef;tm; axmufcHol rsm;u rJtom&oGm;onf// trsm;qENkudk av;pm; vufcHaomtm;jzifh rGefzkd;csdKonf edkifatmifxGef;udk 0ef=uD;ae&may;vkdufonf// ekdifzdk;csdKonf/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;&kH;udk pwifwnfaxmifcJholjzpfonf// vGwfvyfa&; t=udKacwfeSifh vGwfvyfa&;&p/ acwf wav#muf rGefjynfe,ftwGuf awmif;qkdwkdufyGJ 0ifcJhpOfwGif/ edkifatmifxGef;/ ekdifzdk;pdef/ ekdifcsrf;rGefwkd@udk edkifiHa&;t&/ OD;aqmifrSK ay;cJholjzpfonf// 1949-ckeSpwkdif;&if;om; f tzGJ@pnf;. acgif;aqmifrsm;jzpfaom/ ekdifatmifxGef;/ edkifzdk;pdef/ twGif;a&;rSL; edkfifcsrf;rGefwkd@ toD;oD;awmckdpOf/ rGefzdk;csdKonf/ tif;pdef axmifxJ a&mufaeonf// (au/te/f'D/tkd)u&if trsdK;om;tzGJ@pnf;rS tif;pdefjrdK@udkodrf;pOf/ rGefzdk;csdKeSifh ekdifvSarmifwkd@eSpfOD;u tm;ay;onf [ktpdk;&rS pGyfpGJjyD; xdef;odrf;xm; vkdufjcif;jzpfonf// rGefwkdif;&if;om;acgif;aqmifrsm; awmckdpOf rGefzdk;csdKryg0ifedkifcJhay// xkdtwl rGeftrsdK;om;a&;&mtzGJ@csKyf acgif;aqmifrsm; jzpfaom/ekdifomeSif;/ ekdifxGef;odef;/ edkifaiGodef;/ edkifodrf;armifwdk@ awmckdpOf/ tzGJ@.OuUX ekdifvSarmif onfvnf; ryg0ifekdifcJhacs// OD;ektpdk;&tzGJ@0if/ rGefa&;&m0ef=uD;tjzpf/ ygvDreftrwf/ ekdifatmifxGef;tm; a&G;cs,f vkdufonf// edkifatmifxGef; onf/1961-ckeSpf {jyDv/(27)&ufae@wGif/ ekdifiHawmforRw=uD; a&S@arSmufY rGefa&;&m0ef=uD;tjzpf usrf;opPmusdefqkdcJhonf// rGefa&;&m 0ef=uD; ekdfifatmifxGef;onf/ 0ef=uD;&mxl;udk usrf;usdef vufcH,ljyD;aemuf 0ef=uD;&kH;cef;Y 1961ckeSpf arv (3)&ufae@rS pIf&kH;xkdifonf// Todk@ ekdifatmifxGef;wOD; tpkd;&0ef=uD; wOD; jzpfoGm;onfhtay: awmwGif;vufeufudkif tzGJ@pnf;jzpfaom rGefjynfopfygwD taeeSifh rnfodk@r#wkef@jyefrSKr&SdcJhay// axmufcHrSKvnf;rjy/ &SKwfcsrSKvnf; vkH;0rjyKcJhacs// wcsdefu rdrd.awmfvSefa&; &Jabmf/ &Jbufjzpfaom/ edkifatmifxGef;0ef=uD;jzpfoGm;onfhtay:/ OuUX ekdifa&$usifonf/ vkH;0pdwf0ifpm;rSKr&SdcJhacs// 1961-ckeSpf/ ZGev(8)ae@rS/ ZGefv(16)ae@txd/ &Srf;jynfe,f awmif=uD;jrdK@wGif/ jynfe,f f aygif;pkH nDvmcH(awmif=uD; uGefz&if;)w&yfudkusif;ycJhonf// xkdnDvmcHokd@/ &Srf;/u,m;/ ucsif/ u&if/ csif;/ &ckdif/ rGefponfh wkdif;&if;om; udk,fpm;vS,faygif;pkH wufa&muf =uonf// nDvmcHodk@ wufa&mufaom rGeftzGJ@wGif/ rGefjynfol@wyfOD;ygwD/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;/ oef@&Sif;rGef/ rGefwkd;wufa&;ygwD/ rGefjynfe,faz:xkwfa&; aumfrwDrS
Page 76: 76
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
udk,fpm;vS,frsm; yg0if=uonf// rGefjynfe,faz:xkwfa&; tvkyfnDnGwfa&;aumfrwD udk,fpm;vS,frsm;tjzpfwufa&mufolrsm;rSm/ ekdifvSarmif/ ekdifbapm/ ekdifxGef;odef;/ ekdifaiGodef;/ ekdifodrf;armif/ ekdifatmifcspfpH/ ekdifatmifcspf(xkH;tkdif)/ edkifqefeD/ edkifjrwfom'Gef;/ ekdifpef;jrdKif/ rif;wifazwkd@jzpfonf// 4if;nDvmcHwGif/ ucsifjynfe,f udk,fpm;vS,f OD;Zefxmqifu atmufyg tqdkw&yfudk wifoGif;oGm;onf// “jynfaxmifpk jrefrmedkifiHawmf jynfe,f &oifh&xkdufaom t&nftcsif;eSifh jynfpkHonfh/ rGef/ &cdkfif/ csif;vlrsdK;rsm; qENjyif;pGmjzifh vkdvm;awmif;qkd vsuf&Sdaom jynfe,frsm;udktjrefqkH; taumiftxnf az:ay;yg&ef jynfaxmifpk ekdifiHawmf tpdk;&tm; TnDvmcH=uD;u wkdufwGef;a=umif;// ekdifiHawmftpkd;& onf/ tcsderqGJbJ/ tajccHOya' yk'fr(199)eSifh 200(u)yg f jyXmef;csufrsm;t& rGefjynfe,f/ &ckdifjynfe,f/ csif;jynfe,frsm;udk tjrefqkH; taumiftxnfaz: ay;&efwkdufwGef;onf//” f f &Srf;jynfe,fudk,fpm;vS,OD;ausmfpdeuvnf;/ ODZefxmqif.tqdkudk atmufygtwkdif; axmufcHaqG;aEG;oGm;onf// f “rGefjynfe,fudk u|eawmfwkd@ az:xkwfay;oifhw,fqkdwm txl;ajymaep&m vkdr,fvkd@ rxifyg/ bmjzpfvJ qkdawmh/ u|efawmfwkd@ jrefrm&mZ0ifudk jyef=unfhvSsif/ yXrOD;qkH; u|efawmfwkd@&J@ wkdif;jynfr/S t,Ofaus;qkH; ,Ofaus;rSKudk az:xkwfwm rGevlrsdK;rsm; jzpfygw,f// u|efawmfwdk@ onfae@ Armpmayudk f oif=um;aewmonf/ Armpmay[m/ b,fuaygufzGm; vmovJ qkd&if/ u|efawmfwkd@/ 'DrGef,Ofaus;rSKu aygufzGm;vmw,f// rGef[m &mZ0if tpOftvm eSifh wxD;weef; wkdif;jynf=uD;awG txift&Sm;&SdcJhw,f qkdwm/ u|efawmfwkd@ ok0Àblrwkdif;qkdwm/ a&S;wke;f urGejf ynfe,f=uD;ygbJqkdwm/ txift&Sm;&Sdyg d w,f// tJ'Dawmh/ rGefpmu/ tukefvkH;,Ofaus;rSK jyef@yGm; vmw,fqkdwm axmuf&SkKjcif;tm;jzifh/ u|efawmfwkd@ rGefvlrsdK;rsm;[m jynfe,f&oifhw,f// 'Dae@jynfe,f&oifhw,fqkdwmbmrS txl;ajymae p&m rvkdygbl;/” [lI/OD;ausmfpdefu/ rGejf ynfe,fay;oifha=umif; axmufcHajym=um;cJhonf//3
3
1958/1962/jrefrmhekdifiHa&;/pm/321/
Page 77: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
77
1958-ckeSpf/ Oya'abmifokd@ 0ifcJhonfh/ rGefjynfol@ wyfOD;ygwD. enf;AsL[m ajymif;vJrSK tay:/ uGsefawmfeSifh rif;0if;xdefwkd@u apm'u wufwwfonf// tcGifha&;&v#if&ovkd/ tcGifh=uKHvSsif/ =uKHovkd/ rGefjynfol@wyfOD; acgif;aqmifrsm;udk ar;jrefjyD;/ rGefjynfol@ wyfOD;. enf;AsL[m ajymif;vJrSKtjrifudk &Sif;vif; ckdif;wwfonf// wcgwGif/ u|efawmfwdk@eSpfOD;onf/ rGefjynfol@wyfOD;. A[kdaumfrwD0if wOD;jzpfaom ekdifcsrf;rGefESifh awG@qkH=uonf// ekdifcsrf;rGeftm;rGefjynfol@wyfOD; enf;AsL[m ajymif;vJrSKeSifh ywfoufjyD; ar;jref;bl;ygonf// u|efawmfwkd@eSpfOD; ar;jref;wJhtay: edkifcsrf;rGefu pdwf&Snfvuf&Snf&Sif;jyonf// edkifcsrf;rGe. f jyefvnf ajz=um;csufudk tao;pdyfrwifjycif/ edkifcsrf;rGefeSifh pmzwfolrsm;tm; tenf;i,f rdwfquf ay;vkdygonf// ekdifcsrf;rGefonf/ urm0uf&Gm Zmwd jzpfonf//1270-ckeSpf/ uxdkef(wefaqmifrkef; vqef; (3)&uf/t*Fgae@Y/ trd/rduUkxm/ tz/emHuHifwkd@rS arG;zGm;vljzpfvmonf// emJcsrf;rGefonf/ yxrtdrfaxmifrS ZeDonf/ uG,fvGeoGm;jyD;aemuf/ omoemabmifodk@ 0ifa&mufI f &[ef;0wfcJhonf// &[ef;b0eSifhaysmfarG@cJoljzpfonf// pmayy&d,gwWdudkvkdufpm;cJhonf// w&m;bm0emY aysmfarG@oljzpfonf// odk@aomf/ vGwfvyfa&; t=udKacwf/ rGettrsdK;om; f ta&; vSKyf&Sm;rSK t&Sdeft[kefonf/ edkfifcsrf;.rdsK;cspfpdwfudk edk;qGouJhokd@jzpfapcJonf// h &[ef;b0wGifyif trsdK;om;a&; aqmif&Gufvkdpdwf jzpfay:vmonf// rEWav;jrdK@okd@ wufI ynmql;yl;cJhonf// aemufydkif;wGif &efukefjrdK@odk@ jyefqif;vmjyD; rGefrsdK;cspf q&mawmf/ emJukoveSifhqkHrdonf// q&mawmfeSifhtwl/ &efukefjrdK@ a&wm&Snf&Sd rGefausmif; (jZyfa=wH) wGifaexkdifcJhonf// 1946-ckeSpfrSm pwifzGJ@pnf;aom rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;wGif &[ef;b0tjzpfeJ@yif yg0ifcJhonf// xkdzJ@G pnf;aom rGefwkdfif;&if;om;tpnf;&kH;wGif/ q&mawmf/ emJukov u em,ujzpfjyD;/ rGefzkd;csdK;uOuUXjzpfcg/ rGefoef;rSm twGif;a&;rSL;jzpfcJhonf// edkfifcsrf;rGefonf/ tzGJ@.trSKaqmifwOD;tjzpf a&G;cs,fjcif;cHcJh&onf// &[ef;b0jzifh/ tzGJ@pnf;.0g'jzef@csDa&; wm0efudk,lcJhonf// rGefjrefrmeSpfbmomjzifh (3)ywfw=udrf xkwfa0onfh/ wdkif;&if;om; tpnf;t&kH;.tmabmfjzpfaom/ &mrnowif;pmudk wm0efcH=uD;=uyfIq&m[kdeSifh twl xkwfa0cJholjzpfonf// 1947-ckeSpf zqyvwkdif;jynfjynfjyK vGwfawmfa&G;aumufyJG tay: rGefwkdfif;&if;om;tzGJ@pnf;twGif;wGifoabmxm;uGJvJ=G ujyD;/ rGefoef;onf/ rGefwdkif;&if;om; tpnf;&kH;. twGif;a&;rSL;ae&mrS eSKwfxGufcJhonf// xkdtcsdefrSpI ekdfifcsrf;rGefonf/ rGefwdkif;&if;om; tpnf;&kH;.twGif;a&;rSL;jzpfvmonf// xdkaemuf &[ef;b0udk pGef@vGwf cJhonf// rGefvlrsdK;udk tvGefcspfjrwfekd;I/ rGefvlrsdK;wkd@. tusdK;udk ydkrdkxda&mufpGm xrf;aqmifekdifa&;twGuf rdrdtvGefjrwfekd; wefzkd;xm;aom/ jrifhjrwfonfh &[ef;b0udk pGef@vGwfcJhonf// trsdK;om;ekdifiHa&;wGif udk,fzd&ifzdae@nrtm; yg0if aqmif&GufcJhonf//
Page 78: 78
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefbkd;csdK/ ekdifatmifxGef;/ ekdifbkd;pdefwkd@eSifhtwl/ wkdif;&if;om; tpnf;t&kH;ukd OD;aqmif cJhonf// rGeftrsdK;om;ae@udkyxrOD;qkH;/ acgif;aqmifusif;yaom rGefacgif;aqmif(7)OD;wGif/ edkfifcsrf;rGefvnf; wOD;yg0ifcJhonf// xkdpOfu edkifcsrf;rGefonf/ tpnf;&kH;. twGif;a&;rSL; jzpfaeonf// &[ef;b0rS xGufjyD;aemufydkif;wGif yi&GmoltysdK=uD; rdydktf (cCi]yjpuiaj)eSihf tdrfaxmif us onf// 1949-ckeSpf wGifurm0ufaus;&Gmudk jynfol@&Jabmfwkd@u vma&mufrD;&SKd@ zsufqD; vkdufonfhaemufykdif;wGif ekdifatmifxGef;/ ekdifbkd;pdef/ q&m[kd/q&mxGef;cif/ q&m&$ef;wkd@eSifh twlawmckd cJholjzpfonf// 1956-ckeSpfrGefjynfol@wyfOD;ygwDudkyxrOD;pGmzGJ@pnf;&mwGif/ ekdifcsrf;rGefudk taxGaxGtwGif;a&;rSL; tjzpftrsm;rSa&G;aumufwifajrSmufcJh=ujyefonf/ 1958-ckeSpf Oya'abmifodk@ 0ifvmaom umvtxd/ rGefjynfol@wyfOD;. twGif;a&;rSL; wm0efudk/ ,lxm;oljzpfonf// rGefjynfol@wyfOD;. enf;AsL[m ajymif;vJ&mwGif/ t"dutcef;rS yg0ifcJhaom acgif;aqmifwOD;jzpfonf// 1958-ckeSpf rGefjynfol@wyfOD;/ enf;AsL[majymif;vJjyD; Oya'abmifodk@ 0ifa&;twGuf/ zqyvtpkd;&eSihf awG@qkHaqG;aEG; &mwGif/ OD;aqmifcJholjzpfonf// ekdifcsrf;rGefudk rGefv=l uD;vli,ftm;vkH;u/ cspfcif=uonf// vlwkdif;vlwdkif;udk cifrifwwfonf// aysmfaysmf&$if&$ifaexkdifwwfonf// tvGefaz:a&G wwfaom ekdifcsrf;rGefudk/ vkyfaz:/ udkifbuf/ &Jabmfrsm;u/ cspfpekd;jzihf/ ekdifcsrf;[kac:qkd okH;ekSef;=uonf// 1960-ckeSpfrJa&G;aumufyGJwGif/ armfvjrdKifjrdK@/ rJqENe,frSm/ yxptrwf avmif; OD;oGifeSifh xdyfwkduf,SOfjyKdifjyD; a&G;aumufyGJ0ifcJhonf// &SKH;edyfhoGm;cJhonf// rGefjynfol@wyfOD;onf/ vufeufudkfif awmfvefa&; enf;AsL[mrSonf/ 'Drdkua&pDenf; S ygvDrefwGif; wkdufyGJ enf;AsL[modk@ tb,fa=umifh/ ajymif;vJcJh&ovJvkd@ edkifcsrf;tm; u|efawmfwkd@eSpfOD;u ar;jref; aomtcg/ u|efawmfwkd@.tar;udk ekdifcsrf;onf/ pdwf&Snfvuf&SnfpGmjzifh/ atmufygtwdkif; &Sif;vif;ajz=um;ygonf// “1958-ckeSpfrSpjyD; rGefjynfol@wyfOD;[m/ vufeufudkifawmfvSefa&; enf;AsL[mrS onf/ 'drdkua&pD wdkufyGJ enf;AsL[mtoGGif o¾mefokd@ ajymif;vJvmw,f// tJ'Dvkd rGefjynfol@wyfOD;ygwD[m/ vufeuf udkifvrf;pOfenf;AsL[mudk tjyD;tydkif pGef@v$wfjyD; 'Drdkua&pDwdkufyJG toGifo¾mefodk@ vkH;0ul;ajymif; oGm;wJhae&mrSm/ rdrwkd@r[mAsK[mvrf;pOf(trsdK;om;vGwfajrmufa&;/ udk,fydkifjyXmef;cGifh&jynfe,f d xlaxmifa&;)udk vkH;0rpGef@v$wfygvkd@ twdtvif;ausjimcJhw,f// rGefjynfol@ wyfOD;[m xkdtcsdef umvu/ jzpfay:aewJh edkifiHa&; t&yf&yfwdk@udk aocsmpGm
Page 79: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
79
qef;ppfokH;oyfjyD;rS/ enf;AsL[majymif;vJ wmjzpfw,f// rGefjynfol@wyfOD;ygwD[m atmufyg trsKd;om;a&; wm0ef(2)&yftay: aocsm/ usepGm avhvm okH;oyf cJhygw,f// rGeftrsKd;om;wdk@. b0vGwfajrmufa&;/ r[mAsL[myef;wkdiftwGuf rGeftrsKd;om;wdk@&J@rvGJra&Smifom/ xrf;aqmif&rJh r[mwm0efrsm;rSm// (u) awmwGif;vufeufudkifawmfvSefa&; eSifh (c) 'Drdkua&pD/ ygvDref wGif;wdkufyGJ/ qdkwJh vrf;pOf(2)&yfwdk@&Sdw,f// wkdufyGJ enf;AsL[m eSpf&yfvkd@ ajymekdifw,f// tJ'enf;AsL[m eSp&yfukd rGevrsKd ;wk@d D f f l vGwfajrmufa&;twGuf/ rv$Jra&Smifom wkdufyJG0ifoGm;&rJh/ trsKd;om; r[m wm0ef(2)&yf jzpfw,fvkd@/ rGejf ynfol@wyfOD;rS cH,lxm;w,f// tJ'DtrsdK;om; wm0ef(2)ckqkdwJh/ wkdufyGJ(2)&yfudk/ aphaph pyfpyfavhvm okH;oyfcJhw,f// 4if;trsK;d om; r[mwm0ef(2)&yfjzpfwJh/ 'Drdkua&pDwdkufyGJeSifh vufeufudkif awmfvSea&; wdkufyGJ wdk@onf/ jydKifwl/ csdefcGifvsmnDrsSpGm/ tm;aumif;aumif;/ f f S nDnDnGwfnGwfeJ@ v_y&m; awmfvSefoGm;bkd@ vkdtyf w,fvkd@ rGefjynfol@wyfOD; acgif;aqmifrsm;ujrifcJh =uw,f// trsKd;om; wm0efcGJa0r_t&/ 1948-rS 1958-ckeSpfumvwGif 'Drkdua&pD wdkufyGJqdkwJh/ trsKd;om;wm0efudk rGefwdkif;&if;om; tpnf;&kH;rS wm0ef,lxm;jyD;/ vufeufudkif awmfvSefa&;wkdufyGJqkdwJh/ tjcm;trsK;d om;a&; wm0efudkrl rGejf ynfo@l wyfO;D rS wm0ef,l xm;w,f qkdwJh tcsufudkawG@&r,f// 1957/ 58ckeSpf umvrSm/ jzpfay:ajymif;vJvmwJh/ jynfwGi;f ekdifiHa&;tajcaeudk avhvm&if zqyv tpkd;&rSm tuGJtjyJ jzpfvmwmukdawG@&r,f// OD;eK.zqyvtpkd;&onf/ tm;tifcsdeJ@ vmw,f// pnf;vkH;rSK/ nDnwfjcif;vnf; r&Sdjzpfvmw,f// G (OD;/Akdvf/ocif) tkyfpktrsdK;rsdK; ay:xGef;aew,f// OD;ek acgif;aqmifrSKudk twkdufcH jyKwJh OD;baqG/ OD;ausmfjidrf;wkd@ OD;aqmifwJh/ twkdufcHtkyfpkay:xGuf vmw,f// zqyvtwGif;wGif trsdK;trsdK;tjym;jym;/ jcm;em;ae=uw,ff// OD;eKtpkd;&tay: jynfol vlxk&J@ axmufcH,kH=unfrSKvnf; wjznf;jznf; usqif;vmw,f// jynfolvlxktaeeJ@vnf;/ wzufwGif ekdifiHa&;tjrif/ jrifhrm;/ ekd;=um;/ wuf=uG vmw,f// twdkif;wmwckxd/jynfolvlxk&J@ ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSK[m/ t&Sdeft[kef tm;aumif;vmw,f// vlrsdK;pkwkd@&J@ ygvDrefwGif;awmif;qkdrSK eSifhygvDrefwGi;f wdkufyGJvnf;/ t&Sdeft[kef &vmw,f// vlrsdK;pkwkdif;&if;om; tzGJ@rsm;eJ@ tjcm;aom/ twdkufcH/ tzGJ@pnf;jzpfwJh/ y/r/n/wwkd@&J@ aygif;pnf; nDnGwfrSK vnf;/ tm;aumif;/ vmw,f// wkdif;&if;om; trwfrsm;eJ@ y/r/n/w/ trwfwkd@&J@/ vufwJG nDnGwfjyD;/ ygvDrefwGif;/awmif;qkdrSK/ ekdifiHa&; wkdufyGJonfvnf; t&Sdeft[kef&/ tm;aumif;vm w,f//
Page 80: 80
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
Ttcsuw@dk u/kd rGejf ynfo@l wyfO;D u aumif;rGepm tuJcwfrdvmw,f// f f G 4if;tjyif 1958-ckeSpf ywf0ef;usifwGif/ t&yf&yf&Sd (rGef/u&if/uGefjrLepfygwD tygt0if) vufeufudkif awmfvSefa&;vnf; wjznf;jznf; tm;enf; vmwmudk awGG@&r,f// 1949-ckeSpf ywf0ef;usifumvu awmfvSefa&;tajcaeeSifh vkH;0 rwlbl;/ 'gudk rGefjynfol@wyfOD;rS okH;oyfvmrdw,f// 1949-ckeSpf umvwGif awmwGif;vufeufudkif tiftm;pkwdk@u tvGeftm;aumif;cJhw,f// OD;eKtpdk;&udk &efukeftpdk;& (okd@) q,fheSpfrdkiftpdk;&[k ac:qdk&avmufatmif e,fajr usOf;ajrmif; apekdifcJhw,f// wjynfvkH;udk vufeufudkifawmfvSeftiftm;pkwdk@u odrf;ydkufedkif vkenf;enf; &SdcJhw,f// rGe/f u&if vufeufudkif awmfvSea&; f tiftm;pkwdk@[m armfvjrdkifjrdk@udkyif odrf;ydkufedkifcJhwmudk rSwfrd=u ygvdrfr,f// okd@ao: rdrwdk@awmfvSea&;tiftm;pktcsif;csif;uGJvJjG yD; wedkifiHvkH;udkrodrf;ydkuf d f edicJh=ubl;// 1958-ckeSpfrSm 'Dtajctae tm;vkH;wdk@udk rGejf ynfol@wyfO;D u k f aumif;aumif;tuJcwfrdw,f// 1949-ckeSpfaemufydkif; awmfvSea&; tiftm;pkwdk@onf wjznf;jznf;tiftm; f enf;vmw,f// 'ga=umifh vufeufudkif awmfvSea&;eJ@ atmifyJcjH yD;/ wedkifiHvkH;udk f G odr;f ydkuf,lbkd@/ vuf&Sdtm%m& tpkd;&udk jzKwfcsbdk@qdkwm/ xifoavmuf rvG,fulawmhbl;// rGejf ynfol@wyfOD; acgif;aqmifrsm;eJ@ wyfzJ@G 0if wyfrSL;wdk@u/ tuJcwfrd=uw,f// wzufrSmvJ/ ygvDrefwGif; wdkufyGJ[m/ ydkrdk tm;aumif; vmw,f// twdkufcHwdk@&J@/ ygvDrefwGif;/ 'Drdkua&pDwdkufyGJonf t&Sdeft[kef& tm;aumif;vmw,f/ jynfolwkd@&J@ 'Drdkua&pD todw&m; ekd;=um; pjyKvmw,f// z/q/y/v/ tpdk;& twGif;wGifvJ/ tuJGtjyJawGjzpfvmw,f// tm;enf; vmw,f/ ygvDrefonf/ vlrsK;dpkvlenf;pk wdk@&J@wkdufyGJ e,fajropf jzpf vmw,f// 1958-ckeSpf[m/ vGwfvyfa&;&jyD;(10)eSpf jynfhwJheSpfjzpfw,f// yifvkHpmcsKyft&/ &Sr;f /u,m;/ucsif/ csif;pwJh/awmifay: a'oudk/ cGJxGufcGifh ay;&rJheSpfjzpfvmw,f// ygvDrefwGif; wkdufyGJonf/ rvGJra&Smifom/ jyif;xefvmrJh t&dyfta,mifudk rGejf ynfol@wyfOD; acgif;aqmifwkd@u =udKwifjrifxm;w,f// 'DyGJ=uD;yGJaumif;rSm/ rGefvlrsdK;wkd@twGuf tcGifhaumif;,lwwfbkd@vkdr,fvkd@ vJ/jrif=uw,f// 'Dtcsdef[m rGefvlrsdK;eSihf wkdif;&if;om;tm;vkH;wkd@&J@/ tcsdefaumif;/ tcgaumif;jzpfw,f// nDnDnGwfnGwfeJ@ ygvDrefwkdufyJ0if=u&if jrefrmedkifiHudktusdK;&SdpGm jyKjyifajymif;vJ G vmapekdifw,fvkd@ jrifw,f// tJ'tcsuf tm;vkH;wkd@udk rGejf ynfol@wyfO;D u D okH;oyfrdw,f// wcsefwnf;rSm/ tvGefrSwfom; p&maumif;aom tcsufw&yfudk d
Page 81: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
81
wifjyr,f// tJ'DtcsdefumvrSm/ rGeftrsKd;om;udkudk,fpm;jyKwJh/ ekd;=um;wuf=uG onfh/ ekdkifiHa&;ygwDw&yf/ ygvDrefrSmr&Sdao;bl;qkdwJhtcsufudkawG@&r,f// ygvDref/ 'Drdkua&pDwkdufyJ/G trsdK;om;wm0efudk ,lxm;&wJh/ rGewdkif;&if;om;tpnf;&kH;uvJ/ f 'Drdkua&pD wdkufyJudk yDyDjyifjyif OD;raqmifedkifwmudk awG@&r,f/ 'Dtcsufudk G rGefjynfol@wyfOD;u aumif;rGefpGm tuJcwfrdw,ff// qkdvkdcsufrm/ trsKd;om;a&; S wm0ef(2)&yf&SdwJh ae&mrSm/ 'Drdkua&pD wdkufyGJ[lwJh/ trsKd;om;a&; wm0efudk xufxufjrufjruf pGr;f pGrf;wrH xrf;aqmifekdifwJh/ trsKd;om;edkifiHa&; ygwDw&yf/ jynfwGif;rSm/ r&SdbJ/ vpf[if;aewmudk awG@&r,f// 'DtrsKd;om;wm0efudk xrf;aqmifbkd@/ xufjruf wuf=uGjyD;/ rGewrsKd ;om;vkH;udk OD;aqmifekdifwJh/ f trsKd;om; ekdifiHa&; ygwDw&yf tvGefvdktyf aewmudk awG@&r,f// ygvDrefwkdufyGJtwGuf/ jynfwGif;rSm/ rGefwdkif;&if;om; tpnf;t&kH;bJ&Sdw,f// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;vJ/ tvGeftm;enf;aewmudkawG@&r,f/// OuUX}uD; rGezdk;csKdeifh twGif;a&;rSL; ekdifatmifvSaiG eSpOD;om&Sdw,fvkd@ qkd&ravmufatmif f S f tvGef tm;enf;aewmudk awG@&w,f// tzGJ@0ifrsm;rsm; r&dSbl;// pnf;&kH;rSK tm;enf;w,f// 'Dtcsufwdk@udkawG@&r,f/ ygvDrefwGif;/ 'Drdkua&pDwdkufyGJukd yDyDjyifjyif rxrf;aqmifedkifbl; qkdwm jrif&r,f// rGeftrsKd;om;xk w&yfvkH;udk edkifiHa&;t&/ xufxufjrufjruf OD;aqmifr_ ray;edkifcJhbl;// 'ga=umifh/ rGefvlxkrSm/ edkifiHa&; edk;=um;r_/ &Sdoifhoavmuf r&SdcJhwmudk awGG@&w,f// 'Dtcsufwdk@udk rGejf ynfol@wyfOD; acgif;aqmifwkd@uaumif;rGefpGmokH;oyfrdw,f// tJ'ga=umifh/ txufygwifjycJwJh/ aumufeSkwfcsuf t&yf&yfwdk@udk okH;oyfjyD;/ h trsKd;om;wm0ef(2)&yf &Sd&mrSm/ tajctaeeJ@ tcsdeftcgu awmif;qkdvmwJh tay:/ rGetrsKd;om;wdk@twGuf taumif;qkH;eJ@/ tusKd;jyKedkifqkH;jzpfwJh/ 'Drdkua&pD f wdkufyGJwm0efudk/ rGejf ynfol@wyfOD;u a&G;cs,fvkdufwm jzpfw,f// &efoludk ppfa&;t& a=umuf&GH@jyD;/ tjyF;tydkif vufajrmuf t&SkH;ay;jcif;rsKd;awmh r[kwfygbl;// wqifhjrifhwJh/ trsKd;om;wm0efudk zckH;ajymif;vGJ,ljyD;/ wdkufyGJ t&Sdefjrifh oGm;bdk@jzpfw,f// vufeufcsw,fvkd@bJ ajymajym/ vufeufeJ@ 'Drdkua&pD vJvS,fw,fvkd@qdkqdk/ rGejf ynfo@l wyfO;D &J@ enf;AsL[m ajymif;vJr_[m/ rSefuefw,fvkd@qdk&r,f// rGefjynfolw&yfu =udKqdkaxmufcH=uw,f// a&G;aumuf yGJrSm/ rGefjynfol@wyfOD; ekdifvmw,f// trwfrsm;&vmw,f// ygvDrefwGif; wkdufyGJtwGuf/ tiftm;aumif;wJhygwD w&yf jzpfvmw,f//”
Page 82: 82
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
(ekdfifcsrf;. &Sif;vif; wifjycsufudk =unfhvSsif oHwref a&;&mwkdufyGJtay:okH;oyfrSK xm;jcif;r&SdcJhonfudk pmzwfolrsm; owdxm;rdrnf[k xifygonf// tb,fa=umifh qdkaomf 4if;um;vwGif ,ae@tajcaeavmuf/ oHorefa&;&mwdkufyJGonf tm;raumif; ao;yg// rGefvlrsdK;rsm;onfvnf; wdkif;wyg;ekdifiH&yfjcm;wGif/ oGm;a&mufaexdkifol/ tvGefenf;yg;aejcif;/ ponfhta=umif;wkd@a=umifh/ xnfhoGif;I tav;teuf rokH;oyf cJh=uonf[k ,lq&ayonf//ta&0fcswf)// ekdifcsrf;rGefonf/ TuJhokd@rdrd. t,ltqudk yGifhyGifhvif;vif; &Sif;vif;wifjy&onfhtwGuf/ auseyftm;&jyD; pdwfvuf ayghyg;oGm;[efwlonf// jyKH;aomrsufeSmjzifh/ u|efawmfwkd@ eSpfOD;tm; ai;=unfhaeonf// rif;wkd@bmrsm; aemufxyfodcsif ao;ovJ/ bmrsm; ar;OD;rvJqkdaomt=unfhjzifhf/ u|efawmfwkd@eSpfa,mufudk csJvif;(Chalenge)vkyfaeonf// u|efawmfwkd@ eSpfa,mufuvnf;/ bmrSjyefvnfI/ rar;vkdawmhyg// bmrSsvnf; rajymvkdawmhyg// 'gayrJh/ ekdifcsrf;ajymonfh tcsuftvuf tm;vkH;udk/ t=uGif;rJh vufrcH ekdifao;yg// ygvDrefwGif;/ 'Drdkua&pD wkdufyJGtay: u|efawmfwkd@u t,kH=unf uif;rJonf// h Armrsm;=uD;pkd;wJh/ t&if;&SifygvDrefudk vkH;0,kH=unfrSKr&Sday// vufeufudkfif awmfvSefa&; udkom/ u|efawmfwkd@eSpfOD;u pdwf0ifpm;onf// ekdifa&$usifOD;aqmifaom/ awmwGif; vufeufudkif ygwDjzpfonfh/ rGefjynfopfygwDudkom tm;ay;vkd=uonf// awmwGif; vufeufudkfif awmfvSefa&;r&SdvSsif/ ygvDrefwGif; 'Drdkua&pDwkdufyJGonfvnf;/ t"dy`g,f r&Sdedkif/ toufr&Sdekdif/ vkH;0t&m ra&mufekdif[k u|efawmfwdk@u,kH=unfonf// vufeufudkfif awmfvSefa&;onfom/ ygvDrefwGif; 'Drdkua&pDwkdufyGJtwGuf/ taumif;qkH; taxmuful jyKaom/ xda&mufonfhwGef;tm; jzpfonf[ku|efawmfwkd@ujrifonf// xkda=umifh ekdifcsrf;udk bmrSqufI ar;cGef;rxkwfvkdawmhay// ekdifcsrf;ukd tjiif;yGm;vkyfI ar;cGef;rxkwfvkday// ekdifcsrf;udkvnf; 'kuQay;I xyfrHr&Sif;apcsifvkdawmhay// qdwfqdwfyif aevkdufonf// odk@aomf ekdifcsrf;onf/ rdrd.&Sif;vif;wifjycsufwkd@udk/ tm;vkH;t=uGif;rJh rSefuefaeojzifh/ u|efawmfwkd@eSpfOD;bmrSjyefrajym ekdifbJ/ ikdifusaeonf[kxifrSwfykH&onf// ekdifcsrf;ajymqkdorSsudk t=uGif;rJhvufcHjyD;/ rdrd.&yfwnfcsufudk/ vkH;0vufajrmuft&SKH;ay; vkdufonfh oabmjzifhjidrfouf aejcif;r[kwfyg/ Ttcsufudk/ekdifcsrf;tm;/ csJvif;vkyfjyD; jyefajymcsifygao;onf//odk@aomfajymrxGufcJhyg//xkda=umifh/ ekdifcsrf; onfatmifyGJ&vkdufonfh/ ppfol=uD;wOD;tvm;/ 0ifh=uGm;aomrsufeSm/ awmufyaom rsufvkH;tpkHjzifh u|efawmfwkd@ eSpfOD;tm; pdkuf=unfhjyD; xyfrHIqufajymjyefonf//
Page 83: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
83
“rGefjynfol@wyfOD; enf;AsL[majymif;jyD;/ Oya'abmifokd@ 0ifvkdufonfh aemufydkif; rSm/ rGejf ynfo@l wyfO;D &J@ qkdif;bkwfawG te,fe,f t&yf&yfrSm awG@vm&w,f/ ekdifiHa&; oifwef; zGifhvSpfjyD;/ ygwD au'gaumif;rsm;pGmudk arG;xkwf ekdifcJhw,f// rGefjynfolvlxkeSifh ausmif;om; vli,frsm;wkd@rSm/ trsdK;om; ekdifiHa&; todw&m; ekd;=um;=uw,f// jynfolvlxkeJ@ xdawG@cGifh&wJhtwGuf/ rGefjynfol@ wyfOD;&J@ vrf;pOf&nf&G,fcsufrsm;udk &Sif;vif;wifjycGifh&cJhw,f// rGefjynfolvlxkeJ@ ygwD[m wom;xnf; jzpfvmonf// rGejf ynfol@wyfOD;ygwDtay:/ ,kH=unfrSK &Sdvmw,f// axmufcHrSK ay;vm=uw,f// 1960-ckeSpf a&G;aumufyJrm/ rGejf ynfo@l wyfO;D &J@ trwfavmif;awG atmifyJGcHekdif G S cJhw,f// rGefjynfe,f az:xkwfa&; vSKyf&Sm;rSKudk/ t&Sdeft[kef aumif;aumif;eJ@/ nDnD nGwnGwf pkaygif; aqmif&Gufekdif cJhw,f// 'gawG[m/ rGejf ynfo@l wyfO;D &J@ f rSefuefwJh &yfwnfcsufeJ@ rSefuefwJ@/ ay:vpDa=umifh jzpfw,f qkdwm/ xif&Sm; f aew,f// rGejf ynfol@wyfOD;&J@ trsdK;om; ekdifiHa&;vrf;pOf rSefuefrSKeJ@ rSeuefwJh OD;aqmifrSKa=umihf/ rGeftzGJ@pnf; aygif;pkHeJ@ tjcm; r[mrdwf ekdifiHa&; tzGJ@rsm; rGefjynfol@ wyfOD;eJ@ vufwJG vm=uw,f// rGefjynfe,f az:xkwfa&;/ tvkyf nDnGwfa&; aumfrwD w&yfudk tm;aumif;aumif;/ nDnD nGwfnGwfeJ@ zGJ@pnf; vmekdifcJhw,f// tzJG@aygif;pkH/ udk,fpm;vS,faygif;pkH/ ausmif;om;rsm; tygt0if pkaygif;zGJ@pnf; edkifcJhw,f// 'gawG tm;vkH;tm;/ rGejf ynfol@ wyfOD;&J@ rSeuefw/Jh f enf;AsL;[m/ ajymif;vJrKS / rSeuefwJ@ OD;aqmifrSK&J@ &vg'ftusdK;w&m;awGbJ//” f Edkifcsrf;onf/pum;ajym&if;/ tm;0ZHawG@vmonf[kxif&onf// tm;&yg;& toHus,fus,f ajymvmonf// pum;tqkH; wGifvnf;/ vufwD;wGwf˜wcsufudk tm;&yg;&wD;vkdufw,f// 'Dwcgawmh/ rGefjynfol@ wyfOD;u/ pm;jyD;a[h/ qkdwJhoabmyif jzpfonf// atmifekdifol. tjyKtrlrsdK;jzifh vufwD;wGuf˜ vkdufjcif;yifjzpfonf// 'DwcsD/ 'DekdifiHa&; wauG@rSm/ rGefjynfol@ wyfOD;twGuf/ atmifyJGcH&rnfhtvSJ@tajymif;/ rGefjynfol@wyfOD;.acwfbJa[h[k a=uG;a=umf vkdufonfh oabmeSihf/ ekdifcsrf;onf/ vufwD;wGwf˜ tcsufay; vkdufjcif; jzpfonf// rif;0if;xdefu/ ekdifcsrf;. tajymtqkd/ tjyKtrludk tvGefoabmusI/ cwfjyKH;jyKH; uav; jzifh/ ekdifcsrf;udk =unfhI acgif;wndrfhndrfh vkyfaevkdufonf// u|efawmfuyif &kd;&kd;om;om; pdwfjzifh atmufyg twkdif;/ ekdifcsrf;udk qGI ar;vkdufonf// “edkifcsrf;u ajymawmh/ rGejf ynfol@wyfOD; trwfavmif;awG/ 1960-ckeSpf a&G;aumufyJrm/ atmifjrifrSK&cJ@w,fvkd@qkdw,f// 'gayrJh/ekdifcsrf;usawmh/ G S &SKH;w,fyguvm;//”
Page 84: 84
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
u|efawmfonfedkifcsrf;. &ifwGif;cHpm;csufudk twGif;od/ odxm;oljzpfojzifh/ edkifcsrf;pdwfudk qGay;vkdI ar;vkdufjcif;jzpfonf// ekdifcsrf; pdwfxdckduf apvkdaomoabm/ &nf&G,fcsuf vkH;0 rygay// okd@aomfedkifcsrf;onfcHpm;csuf tjynfhjzihfTokd@qkdvmonf// “'guuGm/ &Si;f aewmbJ/ ighukdusm;pm xkd;au|;vkdufwmbJ// igh[m usm;pm;bkd@ twGuf/ uHqkd;ol armif&SifjzpfoGm;wm// rGejf ynfol@wyfOD;&J@ ay:vDpDvrf;pOfeJ@ bmrSrqkdifbl;// ight&nfcsif;eJ@vnf; bmrS rqkdifbl;// rif;wkd@ pOf;pm;=unfh/ armfvjrdKifjrdK@vkd/ rGevlrsdK; OD;a&enf;jyD;/ Arm/w&kwf/ ukvm;vlOD;a&u rsm;awmh/ f b,frSm/rGeftrwfekdifekdifyghrvJ// ignHhw,fvkd@rif;wkd@uqkdcsifvkd@vm;// 'gqkd&if a[h˜ igeJ@OD;oGif yk*~dKvft& wpfOD;csif; ,SOfjydKif&Jw,f// b,fzufu ,SOjf ydKif,SOjf ydKif/ ,SOfjydKif&Jw,f// OD;oGifudkajymvkduf/ igcsJvif;vkyfw,f//” rif;0if;xdefwa,mufonf/ tvGefoabmusI toHcD;cD; xGufvmonfhtxd &Drdonf// u|efawmfurlr&Dekdif/ ekdifcsrf;pdwf xdckdufoGm;onfhtjzpfudk em;vnfoabmaygufrdojzifh/ pdwfyifraumif;jzpfrdonf// udk,fcsif;vnf; pmemrdonf// okd@aomf ratmifhekdifvGef;I toHxGufavmufatmif &Dvkdufonfh rif;0if;xdefufdkvnf; tjypfrjrifrday// ekdifcsrf;tm; ydkrdkemusnf;atmif pdwfudkqGay;ovkd jyKrdonfh rdrdtjzpfudkyif tjypfwifaerdonf// 1960-ckeSpf a&G;aumufyGJY armfvjrdKifjrdK@e,f rJqENe,fwGif OD;ektzGJ@rSyxptrwfavmif; OD;oGifuekdifoGm;jyD;/ rGefjynfol@wyfOD;rStrwfavmif; ekdifcsrf;u&SKH;edyfhoGm;onf// ekdifcsrf; onf ra=ueyfekdifao;bJ/ rdrd. cHpm;csufudk qufvuf ajymjyefonf// “ighudk/ oHjzLZ&yfe,fwkd@vkd/ a&;e,fwkd@vkd ae&mrsdK;rSm 0ifa&mufa&G;cHcGifh ay;ygvm;// rekdif&if ighvnfyif;udkjzwf/ igtjzwfcHekdifw,f// a[h˜ 'gekdifcsrf;uG/ rGefvlxku ekdifcsrf;udk b,fawmhrS rrkef;bl; qkdwmodw,f// tm;vkH;u ekdifcsrf;udk cspf=uw,f// edkifcsrf;u b,fawmhrS udk,fudsK;twGuf tcGifhta&; r,lcJhbl;// jynfolvlxk&J@ ypPnf;udkvnf; wjym;wcsyrS tvGJokH;pm;rjyKcJhbl;// 'gudk f rGefjynfolvlxkawG odw,f// 'grdk@ oHjzLZ&yfjrdK@e,fwkd@vdk/ a&;jrdK@e,fwkd@vkd ae&m rSm/ ,SOfjydKif&r,fqkd&if/ b,fol@udkrS edkifcsrf;˜ ra=umufbl;// tm;vkH;eJ@ ,SOjf ydKif &Jw,f// OD;oGifeJ@ tJ'e,frSm ,SOjf ydKifcsiw,f// b,folekdif/ od&atmif/ OD;oGifbJ/ D f edkifrvm;/ edkifcsrf;ubJ/ rJtjywftowfeJ@ ekdifrvm; qkdwm od&atmif/ ,SOfjydKifcsifw,fuGm//”
Page 85: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
85
ekdifcsrf;onf cHjyif;aompdwf/ emusnf;onfhpdwfwkd@a=umifh toHus,fvmonf// rif;0if;xdef onfvnf;aemufqkH;wGifr&Dedkifawmhay// ekdifcsrf;tm;oem;oGm;[efwlonf// ekdifcsrf;onf vnf; wu,fyifpdwfxdckdufoGm;ykH&onf// atmufygtwkdif; qufIajymjyefonf// “vlawGu/ ekdifcsrf;[m t*Fvdyfpm rwwfb;l qkdjyD; txifao;ae=uwm/ txifrao;vkdufygeJ@// ekdfifcsrf;[mt*Fvdyf pmrwwfayrJh/ ekdifiHa&;rSm em;vnf w,fuG// b,fol[m tcGifha&;orm;vJ/ b,fol[m tcGifha&;orm; r[kwfbl; qkdwm avhvm=unfh=uyg// ekdifcsrf;wkd@uawmh/ tcGifha&;orm; r[kwfbl;// udk,fusdK;twGuf b,fawmhrSvnf; tcGifha&;r,lcJhbl;/ qkdwmawG@ &r,f// trsdK;om; twGuf/ udk,fusdK;pGef@tepfemcHjyD; woufvkH; vkyfaqmif cJhw,f qkdwm awG@&r,f// 'gudkrGefjynfol awG odw,fuG//” aemufqkH;wGif u|efawmfuyif/ ekdifcsrf; pdwfa=uat;atmif pum;vSD;vGJ ajymqkdjyD; pdwfajymif;atmif ajymvkduf &onf// “edkfifcsrf;udkvlwkdif;cspfcifw,f// vl=uD;vli,futp/ekdifcsrf;udkcspf=uw,f// vlwkdif; av;pm;w,f// trSefawmh/ ekdifcsrf;[m yskKdwdkif;=udKufwJheSif;qDckdifbJ//” 'DawmhrSyif ekdifcsrf;onf jyKH;&$ifvmonf// 4if;aemuf u|efwmfwkd@ eSpfOD;onf pdwfraumif;pGm/ ekdifcsrf;udk eSkwfqufjyD; aumvdyfokd@jyefvmcJhonf// u|efawmfwkd@eSpfOD; tjyefvrf;wGif rif;0if;xdefonf Todk@aumufcsufcsajymqkdvmonf// “ekdifcsrf;udk ol@&J@vkyfaz: udkifzufawGu t*Fvdyfpmrwwfwm wckxnf;eJ@ tedkif,lcJh[efwlw,f// edkifcsrf;&J@ ajymqkdcsufawGukd =unfh&if/ edkifcsrf;&J@&ifwGif; cHpm;csufawG ygaew,f/ emJ˜owdxm;rd&J@vm;//” u|efawmfonf acgif;omjidrfhvkdfufonf bmrSjyefrajymjzpfacs// rif;0if;xdef. tar;a=umifh u|efawmh.pdwfonf twdwfwae&mqDodk@ a&mufoGm;onf// wcsdefu/ ekdifcsrf;ajymcJhaom pum;rsm;udk jyefvnfowd&vmrdonf// ekdifcsrf;eSifh u|efawmftwlwuG/ oGm;vm aexkdifbl; aoma=umifh/ ekdifcsrf;. cHpm;csufeSifh ywfoufjyD; txdkuftav#muf u|efawmf =um;xm;bl;ygonf// wcgwkH;u/ ekdifcsrf;udk t*Fvdyfpum; rwwfbl;qkdjyD;/ r[mrdwfrsm; eSihf aqG;aEG;&efoGm;rnfh ukd,fpm;vS,ftzGJ@wckrSm rxnfhbJ csefxm;cJh=uw,f// t*Fvdyfpum; ajymekdifoludkom a&G;cs,fjyD; udk,fpm;vS,ftjzpf apv$wf oGm;=uonf// 4if;udk,fpm;vS,ftzGJ@onf/ vrf;ckvwfwGif &efol.jcHKckd wkdfufckdufrSKa=umifh tm;vkH; toufqkH;&SKH; oGm;=uonf// t*Fvdyfpum; rwwfaom edkifcsrf;wpfa,muf/ uHaumif; cJhonf// rif;0if;xdefeSihf u|efawmfonf/ taqmifa&mufaomtcg toD;oD; udk,fhtcef; qDokd@ oGm;I tem;,lvkduf=uonf//
Page 86: 86
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tcef;(4) wyfOD;trsdK;oRD;rdwifh/armfvjrdKifc&kdifrGefausmif;ol/om;rsm;toif;zGJ@pnf;/ aumhbdef;pnf;&kH;a&;c&D;pOf/ wm0efausaomrsdK;cspfrGefvli,fwOD;/ rif;0if;xdef.trsdK;om;a&;tjrif/ArmudkvdkeDvufopf0g'/
1961-ckeSpftv,fydkif;wGif aumvdyfrGeftoif;rS =uD;rSL;jyD;/ rGefjynfol@wyfOD; a[majymyGJ w&yfudk jyKvkyfcJhygonf// xkda[majymyGJwGif a[majymaqG;aeG;&ef twGuf rGefjynfol@ wyfOD;rS/ udk,fpm;vS,ftjzpf/ rdwifh(c)rdpdefawmhudk apv$wfvmonf// rdwifh(c)rdpdefawmh onf/ rGefjynfo@lygwD. vkyfief;pOf vrf;pOf/ygwD. ekdfifiHa&;tjrif oabmxm;/ rGefjynfol@ wyfOD;. rGefjynfe,f vSKyf&Sm;rSKwdkd@udk/ vma&muf a[majymoGm;onf// u|efawmfwkd@ rGefausmif;om;rsm;/ pdwf0ifpm;pGm em;axmifcJhygonf// rGefjynfol@wyfOD;. vufeufeSifh 'Drdkua&pD vJvS,fonfh/ wkdufyGJ enf;y&d,m,f ajymif;vJa&; tay:/ u|efawmfwkd@ ausmif;om;wpk/ ar;cGef;xkwfygonf// rdpdefawmhonf/ edkifcsrf;rGefuJhokd@yif/ rdrdtjrifudk pdwf0ifpm;pGm ajz=um;oGm;onfudkawG@&onf// 'gayrJhrdwifh. ajz=um;rSKtay:/ tcsdK@aom/ ausmif;om;rsm; auseyfrSK &Sdovkd/ tcsdK@aom/ ausmif;om;rsm;onf/ odyfrauseyf=uacs// u|efawmfonf/ rGefjynfol@wyfOD;. wkdufyJGenf;y&d,m,f ajymif;vJonfudk rnfokd@rsS tjypfwifa0zefjcif;rjyKvkdyg// rGefjynfol@wyfOD;. enf;y&d,m,f ajymif;vJrSKtay: a0zef edkfifonfh/ edkifiHa&;tawG;ac: tjrifvnf; u|efawmfhYr&Sdyg// 'gayrJh vufeufcswJhtay: vkH;0rauseyfcJhonfrSmtrSefjzpfonf//&efoludkt&SK;H ay;tnHhcHonf[ku|efawmfujrifonf// awmwGif;vufeufudkfif tzGJ@pnf;tay: oHa,mZOf&SdcJhonf// awmwGif; vufeufudkfif awmfvSefa&;onf r&Sdrjzpf&Sd oifhonf[k u|efawmfjrifonf// 'gayrJh rGefvlrsdK;wkd@. vufudkfifawmfvSefa&; tajcae/ awmwGif; tajcaewdk@udk u|efawmfvkH;0 tu|rf;0ifrSK r&Sdao;yg// xkdpOfu/ wuUodkvf/ aumvdyf ausmif;om;rsm;jzpfonfh rif;armifwif/ rif;armifjrifh/ rif;0if;xdefeSifh u|efawmf wkdk@u/ vufeufudkifawmfvSefa&;tay: txl;pdwf0ifpm;=uonf// rGefjynfopfygwDudk tm;ay;csif olrsm; jzpfonf// rdwifhonf/ rGefjynfolwyfOD;/ trsdK;oRD;tzGJ@. OuUXjzpfonf/ trsdK;oRD;Xme/ wm0efcH jzpfonf/ tvGefa[majymaumif;.// a[majymrSKudk avhvmjcif;tm;jzifh/ rdwifhonf ekdifiHa&; tawG@t=uKH &ifhusufa=umif; ay:vGifaeonf// rdwifhonf/ yi˜aus;&Gmol jzpfonf/ ekdifatmifxGef;eSihf w&Gmwnf;jzpfonf// om;oRD;vifwdk@udk pGef@cGmjyD;/ trsdK;om; twGuf/ ekdifatmifxGef;wkd@eSifhtwl 1949-ckeSpfuawmcdkcJhonf// vufeufudkifawmwGif; b0rSmusifvnfcJhonf// om;oRD;rsm;udk yifowdr&/ pGef@y,fekdifcJhaom/ olwOD;jzpfonf//
Page 87: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
87
rdwifhudk pHerlem xm;p&m tvGefaumif;ygonf// tvGefcsdD;=uL;p&m aumif;aom/ rGeftrsdK;oRD; wOD; jzpfygonf// om;oRD;.ta&;udkvnf; rpOf;pm;cJh/ rdrd.vifom; aemuftdrfaxmif jyKonfudkyif *&krpdkufekdifbJ/ trsdK;om; vGwfajrmufa&;twGuf/ awmwGif; vufeufudkfif awmfvSefa&;orm; wOD;tjzpf rdrd.b0udk jrKyfESHxm;cJhonf// rGefjynfol@wyfOD;wGif/ rd[Hom/ rdwifhwkd@vkd/ rGeftrsdK;oRD; au'gaumif;rsm;/ rsm;pGm&Sdonfudk awG@&onf// xkdpOfu/ rd[Hom/ rdpdefawmh/ edkifxGef;odef;/ ekdfifaiGodef; /ekdfifcsrf;rGefwkd@ uJhokd@aom/ rGefjynfol@wyfOD;rS acgif;aqmifrsm;.ekdfifiHa&; xkd;azgufpnf;&kH;rSKa=umifh/ rGefjynfolawG edfifiHa&;edk;=um;vmonf// wuUodkvf/ aumvdyfrGefausmif;om;rsm;wGif/ trsdK;om; ekdifiHa&; tjrif/ ekdk;=um;vmonf[k qkdekdifygonf// xkdtwl/ txufwef; ausmif;rsm;rS/ txufwef; ausmif;om; rsm;onfvnf;/ trsdK;om; ekdifiHa&; todw&m; ekd;=um;vm=uonf// rGejf ynfe,f awmif;qkdrSK/ trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK t&Sdeft[kef onf/ vlxkvlwef;pm; tv$mtoD;oD;okd@xH/ jyif;xefpGm &kdufcwfvmonf/ 1961-ckeSpfrSm u|efawmfeSifh rif;0if;xdef/ rif;armifav;(uavmhaomh)/ rif;xGef;vSKdif (urm0uf)wkd@onf/ armfvjrdKif txufwef; ausmif;omm;rsm;jzpfaom/ rif;xGef;az (xkHtkdif)/ rif;xGef;jrifh(rk'l;)/ rif;wifatmif(aumh'Gwf)/ rif;tD(urm0uf)/ rif;0dwf(eSD;ya'g ekdifqdwfedk@.arG;pm;om;)/ rif;wifpdk;(Zmojyif)/ rif;xGef;wif(a&;)wkd@eSifh yll;aygif;jyD;/ armfvjrdifc&kdif/ rGefausmif;ol§om;rsm;toif; w&yfudk zGJ@pnf;&ef/ =udK;yrf;vm=uonf// t"du&nf&G,fcsufrSm/ rGefausmif;om; vli,fwkd@/ trsKd;om;pdwf xufoefvma&;eSifh/ trsKd;om; vufeufudkif awmfvSefa&;wGif yg0ifvmedkifa&; wkd@jzpfonf// xdkpOftcgu rGefjynfopfygwDY tm;raumif;ao;yg// rGefjynfopfygwD. vufeufudkif awmfvSefa&;ay:/ okH;oyf&mwGif/ wkd;wufr_ &Sdoifhoavmuf/ r&SdcJhonf[k/ edkfifiHa&; orm;a[mif;rsm;wdk@u a0zef=uonf// OuUXekdfifa&$usif. OD;aqmifrSKtay:/ tm;rvkd tm;r& jzpfvmrd=uonf// wuUokdvfaumvdyf&Sd rGefausmif;om; acgif;aqmifwkd@uvnf; TtcsufudkjrifcJh=uonf// xkdumvY OuUX=uD; edkifa&$usifrSmrl awmwGif; jyef@usJaeaom/ rGefvufeufudkif tiftm;pk i,fwdk@udk pkpnf; nDnGwfvm&ef =udK;yrf; aqmif&Gufae&aom tcsdefjzpfonf// rGefjynfol@ wyfOD; tvif;0ifa&mufoGm;jyD; aemufykdif;wGif/ rGefvufeufudkif awmfvSefa&;onf/ r&Sdoavmuf tm;enf;oGm;onf// OuUX=uD;edkfifa&$usifonf/ edkif"rRae tkyfpki,feSifh tjcm;"g;jromomtkyfpki,frsm;wkd@udk jyefvnfpnf;&kH; odrf;oGif;ae&aom umvjzpfonf// rGefvufeufudkif tkyfpki,f tcsif;csif;=um;wGif/ vufeufudkifyÉdyuQyif r=umc% qkdovkd jzpfay:aewJhtcsdefjzpfonf//
Page 88: 88
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefjynfol@wyfOD;. pnf;&kH;rSKtm;aumif;rSKa=umifh/ rGefjynfolvlxkeSifh ynmwwf wuUokdvf/ aumvdyf/ txufwef;ausmif;&Sd rGefausmif;om; rGefvli,frsm;wkd@onf// rGefjynfol@wyfOD;. OD;aqmifrSKudk vufcH,kH=unfvmonf// rGefjynfol@wyfOD;. ygvDref 'Drdkua&pDwdkufyJjG zifh rGefjynfe,fr=umcif ay:vmrnf[k toD;oD; ,kH=unf ae=uonf// awmwGif; vufeufudkif awmfvSefa&;tay: pdwf0ifpm;ol tvGefenf;onf// rGefjynfopf ygwDudk tm;ay;jcif;/ 0ifa&muf yl;aygif;jcif;twGuf rnfolr#owdr&=uacs// 'gayrJh tcsdK@aomwuUokdvfeSifh aumvdyfrGefausmifom; acgif;aqmifwdk@onf/ t&if;&Sif ygvDreftay:/,kH=unfrSKtm;enf;aeao;onfudkawG@&onf// rGeftrsdK;om;vGwfajrmufa&; twGuf/ vufeufudkif awmfvSefa&;onf/ r&Sdrjzpf vkdtyfonf[kjrif=uonf// awmwGif; vufeufudkif tzGJ@pnf;jzpfaom rGefjynfopfygwD tay: pdwf0ifpm;=uonf// armfvjrdKif c&dkif/ rGefausmif;om; vli,ftoif;udk zGJ@pnf;&ef =udK;yrf;aom u|efawmfwkd@ ausmif;om; vli,fwpk. &nf&G,fcsufrSm/ rGeftrsdK;om;ta&; vSKyf&Sm;rSKwGif/ rGefausmif;om; vli,frsm; wufwuf=uG=uG yg0ifvmekdifa&;twGuf t"duxm; &nf&G,fjcif;jzpfonf// tjcm;wzufwGif OuUX=uD; ekdifa&$usif. awmwGif; vufeufudkif awmfvSefa&; tay:Y vnf;/ pdwf0ifpm;rSK&Sdae=uonf// xdkacwfumvY Armtpkd;&. tkyfcsKyfr_ atmufwGif/ raevkdaom wuUodkvfaumvdyf rGefausmif;om; vli,frsm;eSifh Armtpkd;&. u|efjyK ynma&;pHepfudk qufvuf roif=um;vkdaom/ rGefausmif;om; vli,ftcsdK@wdk@&Sdonf/ xdkolwdk@onf vufeufudkif awmfvSefa&; e,fajrodk@ oGm;a&muf =u&ef pdwftm; xufoef ae=uonf// 1961-ckeSpfrSmyif/ armfvjrdkif/ yef;bJwef;&yfuGuf atmufvrf;r=uD;Y wnf&Sdaom/ rGefjynfol@wyfOD;XmecsKyfY rGefausmif;om;rsm; tpnf;yGJw&yfudk ac:,lusif;yygonf// 4if;tpnf;a0;okd@/ armfvjrdKifaumvdyfrS/ rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm;eSifh txufwef; ausmif;toD;oD;rS/rGefausmif;om;acgif;aqmifrsm; wufa&muf=uonf// 4if;tpnf;a0;rSm/ armfvjrdKifc&dkif/ rGefausmif;ol§om;rsm;toif; zGJ@pnf;&efqkH;jzwf=uonf// uGsefawmftm; toif;. OuUXtjzpf a&G;cs,fwifajrmuf=ujyD;/ twGif;a&;rSL;udk/ rk'l;&GmrSrif;xGef;jrifhtm; a&G;cs,fwifajrmuf=uonf// tr_aqmifrsm;rSm/ rif;0if;xdef/ rif;xGef;az/ rif;xGef;vSdKif/ rif;wifatmif(aumh'Gwf)/ rif;tD;/ eSDya'grif;0dwf (edkifqdwfedk@. arG;pm;om;)/ rif;wifpkd; wdk@jzpfvm=uonf// 4if;toif;jzpfajrmufa&;twGu/f rGefjynfol@wyfOD;rS/ A[kdaumfrwD0if/ vli,fa&;&mwm0efcH/ ekdifqdwfedk@ursm;pGm tm;ay; ulnDcJhonf// ekdifqdwfekd@onf/ pdwfae oabmxm; tvGefel;nHhodrfarG@aom yk*~dKvfwOD;jzpfonf// vl=uD;vli,frsm;tm; az:a&GpGm
Page 89: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
89
qufqHwwfonf// olwyg;tm;qufqH&mwGif tvGefel;nHhaom ekdifqdwfedk@ukd/ u/Gsefawmf wkd@ vli,frsm;u =unffndkav;pm;pGm/ cifrif&if;eSD;cJhonf/ armfvjrdkifc&kdif rGefausmif;ol/vli,frsm;toif; zGJ@pnf;jyD;aemuf uGsefawmfwkd@onf/ e,ftoD;oD;okd@ qif;I/ pnf;vkH;a&; vkyfief;vkyf=uonf// aus;&GmtpkH/ e,ftpkH a&muf&Sd jyD;/ aus;&Gm/ rGefausmif;ol§om;rsm;toif;udk zGJ@pnf;edkifcJh=uonf// armfvjrdKifc&kdif rGefausmif;ol§om;toif;rS/ ausmif;om;rsm;onf/ &GmvGwf&Gmokd@ oGm;Ivnf;/ rGefausmif;ol§om;rsm;toif;udk zJG@pnf;ekdifcJhonf// &GmvGwf&GmrS rif;at;=uLudk toif;. acgif;aqmiftjzpf/ a&G;cs,f wifajrSmuf=uonf// aumhbdef;&Gm/ vrdkif;&Gm/ a&;jrdK@ wkd@wGifvnf; rGefausmif;ol§om;toif;udk zGJ@pnf;ekdifcJhonf// Todk@ u|efawmfwdk@ onf/ rGefaus;&Gmrsm;odk@ oGm;a&mufjyD;/ rGeftoif;zGJ@ pnf;&ef=udK;yrf;aom/ c&D;pOfrsm;wGif/ aumhbdef;aus;&Gmodk@ oGm;aomc&D;pOfudk tvGefpdwf0if pm;p&mjzpfrdI ,ckwkdifrSwfrd aeao;onf// 1961-ckeSpfatmufwkdbmausmif;ydwf&ufwGif armfvjrdKifrGefausmif;ol§ om;rsm;toif;rS/ u|efawmfeSifhtwl rif;0if;xdef/ rif;xGef;az/ rif;wifatmif/ rif;tD/ rif;xGef;jrifh ponfh/ ausmif;om;rsm;onf pka0;jyD;/ aumhbdef;aus;&Gmodk@ oGm;a&mufI/ rGefausmif;ol/om;rsm; toif;udk zGJ@pnf;&ef =uddK;yrf;=uonf// (Tae&mwGif/ vkdufygoGm;aom ausmif;om; tm;vkH;udk rrSwfrdI rxnfhrdcJhonf&Sdaomf/ cGifhv$wf&ef awmif;zefygonf/)/ armfvjrdKifjrdK@rS reufapmapmxjyD;/ usKH'kd;oGm;rnfh oabFmudk/ u|efawmfwkd@wawG vdkufygpD;oGm;&onfudk trSwf&ao;onf// rdk;&moDukefqkH;p/ aqmif;&moDtul;umv jzpfonf/ reufykdif; cyfapmapmwGif/ tenf;i,f at;&kHrSvGJI/ ae@cif;ae@vnfydkif;wGif/ vkH;0rat;ao;acs// tvGefom,m vSyaom/ tcsdefumv[k qkdekdfifygonf// u|efawmfwkd@ vkdufyg pD;oGm;aom/ armfvjrdKif/ usKH'kd;oGm;/ a&$[oFm trnf&Sdaom oabFmonf/ eHeuf(6)em&DwGif/ armfvjrdKifjrdK@ oabFmqdyfurf;rS xGufcGmcJhonf/ usKH'kd;jrpfwavSsmuf/ oabFmonf a&qefI ckwfarmif; oGm;&onf// odyfjrefjrefqefqef r&SdvSacs// aeS;aeS;rSefrSefjzifh ckwfarmif;oGm;aeonf// u|efawmfwkd@onfvnf; oabFmjzwfoGm;aom/ urf;eSpfzuf eSpfcsuf&Sd rGefaus;&Gm rsm;udk4if;/ opfoD;0vH pkdufydsK;xm;aom jcHO,smOfrsm;udk4if;/ ai;arm=unfh&SK&if;/ oabFmeSifh vkdufygvm=uonf// oabFmonf/ jrpfurf;ab;&Sd aus;&GmtcsdK@wGif xkd;qkdufjyD; c&D;onfrsm;udk wifaqmif vmonfudk awG@&onf// Zmojyifaus;&Gmta&mufwGif/ oabFmonf c%acwW&yfem;onf// oabFm tqkdufwGif/ urf;ab;Y&yfI ol@xufigt&if;OD;atmif/ tvkt,uf/ wkd;a0S@I/ aps;a&mif;=u aom/ rGefuav;i,frsm;udk awG@&onf// Tuav;oli,frsm;udk awG@jrif&I/ u|efawmfwkd@
Page 90: 90
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
vltkyfonf pdwfrcsrf;ajr@vSay// tzdeSdyfcHb0jzifh; qif;qif;&J&J =uyf=uyf wnf;wnf;eJ@ aexkdifpm;aomuf aexkdif=u&onfh rGefvlrsdK;wdk@.b0udk rsuf0g;xifxifawG@jrifae&onf// rGefuav;oli,frsm;/ TuJhokd@ 0rf;pma&;twGuf/ tvkt,uf aps;a&mif;ae&onfh tjzpfudk jrifae&onfhtwGuf u|efawmfwkd@ tvGefpdwfraumif; jzpfrd=uonf// u|efawmfwkd@ tm;vkH;onf/ [if;oD;[if;&GufawG/opfoD;0vHawG/ xrif;xkyfawG/ [if;awG/ =uufO/ bJOjyKwfawG/ a&aeG;tkd;wkd@udk olxufig tvkt,uf/ atmf[pf a&mif;ae&onfh/ rGefuav; oli,frsm;b0udk/ tvGefpdwfrcsrf; ajr@pGm/ tuJcwf=unfhae=uonf// tvGefa=uuGJ/ 0rf;enf;bG,f&mjrifuGif;jzpfonf// TjrifuGif;udkjrifrdaom/ udk0if;xdefonf/ rdrdpdwfudk rxdef;ekdfifojzihf/ trSwfwrJh awmufwcsuf acgufvkdufonfhtoHudk =um;rdonf// u|efawmfu/ tHh=opGm udk0if;xdefudkvSrf;=unfh vkdufrdonf udk0if;xdefonf u|efawmfudk=unfhjyD; atmufygtwkdif; rSwfcsufcsajymvkduf onf// “u|efawmfwkd@u/ uHaumif;vdk@ wuUokdvfaumvdyfrSm/ at;at;aq;aq; ynmoif=um;ekdifayrJh/ 'Duav; oli,fawGuawmh/ u|efawmfwkd@vkd uHraumif; &Smbl;˜ emJ// uHqkd;ae=uw,f// 'Duav;awGukd =unfhjcif;tm;jzifh/ u|efawmfwkd@ rGefjynfolawG[m/ u|efb0 a&mufaew,fqkdwm xif&Sm;w,f// rGefvlrsdK; wrsdK; wnf; rubl;// wkdif;&if;om;tm;vkH; u|efb0 usa&mufae=uw,f// rw&m;zdeSdyfh aoG;pkwftkyfcsKyfwJh pHepfa=umifh/ u|efawmfwkd@ wkdif;&if;om; tm;vkH;/ ,ckvkd/ qif;&JrGJawae&w,f// u|efawmfwkd@wawG/ ausmif;ynm oif=um;jyD;/ rdrd aumif;pm;a&;udkom/ =unfhr,fqkdvSsif tvGefwudk,f aumif;qefw,fvkd@ qkd&r,f// ukd,hfvlrsdK;qif;&J/ iwfrGwfaewJhtcsdefrSm/ ukd,fuaumif;aumif;ae/ aumif;aumif;pm;jyD;/ ynmoifae&wmudku/ tjypfwckvkd@ u|efawmf jrifrd w,f˜emJ// u|efawmfhawmh/ ausmif;ynmawmif/ qufroifcsifawmhbl;// wdkif;&if;om; tm;vkH;udk/ u|efjyKaewJh/ pepfatmufrSmwae@rS/ raecsifawmhbl;// wkdif;&if;om; tm;vkH;udk u|efjyKtkyfcsKyf aewJh/ vufopf ArmudkvkdeDpHepfudk jzpfwJh enf;eJ@ awmfvSefcsifaejyD;˜emJ//” udk0if;xdef. emusnf;aom avoHjzifh/ av;eufwnf=unfpGm ajym=um;onfh/ pum;udk =um;&aom/ u|efawmfwkd@tm;vkH;onf txl;yifpdwf0ifpm;/ vSKyf&Sm;oGm;=uonf// u|efawmfwkd@tm;vkH;onf pdwfraumif;pGm uav;oli,frsm;.tjzpfudk ai;=unfhjyD; tawG;udk,fpDjzifh wdwfqdwf ae=uonf// TrsScHpm;csuf jyif;xefaom/ udk0if;xdefudk/ u|efawmfwkd@u udk,fcsif;pmemrd=uonf// u|efawmfwkd@tm;vkH;onf/ rif;0if;xdefuJhokd@ yg;pyfrS xkwfaz: rajym=uaomfvnf;/ rif;0if;xdefuJhokd@yif/ wxyfwnf; cHpm;rd=uonf//
Page 91: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
91
tvkt,ufaps;a&mif;ae=uaomuav;oli,f rsm;udk pdwf0ifpm;=u&mrS/ u|efawmfwkd@ vltkyfonf/ Zmojyifaus;&Gmudk vSr;f jyD; pdwf0ifpm;pGm =unfh&Sk tuJcwf aerdjyefonf/// xdkpOfu Zmojyif&GmwGif/ u|efawmfwkd@ vma&muf pnf;&kH;a&; rjyK&ao;ay// aus;&Gm rGefausmif;ol§ om;toif;vnf; rzGJ@pnf;ekdifcJhao;yg// Tc&D;pOfonf/ aumhbdef;aus;&Gm udk yXrOD;pm;ay; oGm;a&mufpnf;&kH;jyD;/ rGefausmif;ol§ om;toif; zGJ@pnf;a&; c&D;pOf jzpfonf// Todk@ u|efawmfeSifh rif;0if;xdefwkd@ eSpfO;D onf/ Zmojyifaus;&GmeSifh rGeftrsdK;om;wkd@. b0ta=umif;udk/ qufpyfIpdwf0if pm;pGm/ ajymae =upOfrSmyif/ vli,fwa,mufonf/ vltkyf=uD;udk wkd;acG@I tajy;tv$m; oabmodk@ wufvmonfukd awG@&onf// xkdvli,f F onf/ a[mif;eGrf;/ aqG;ajr@aeaom t0wftpm;eSifh vufwGifudkifaqmif xm;aom/ ypPnf;rsm;udk avhvmjcif;tm;jzifh/ c&D;onfr[kwfrSe;f odekdifonf// tvGef qif;&JjyD;/ vkdufvH awmif;pm;ae&aom/ vli,fwOD; jzpfa=umif;/ awG@vSsifawG@csif; cef@rSef;od&Sd ekdifygonf// jrefrmedkifiHwGif qif;&JvGef;ojzifh uav;oli,frsm;onf/ 0rf;pma&;twGuf/ vkdufvH awmif;pm;ae&onfudk/ awG@bl;=uKHbl; ae=urdk@/ txl;tqef;w&yf r[kwf[k qkdekdifygonf// okd@aomf Tuav; i,fudkjrifrdaom/ u|efawmfonf tvGefxl;jcm;aom a0'emw&yfudk cHpm;rdonf/ &kyf&nf tvGefoem; urm;jzpfjyD;/ touftm;jzihfvnf;/ (12)eSpfywf0ef;usifYom&Sdekdifonf// rGeftrsdK;om;wOD; jzpfaejyefawmh/ u|efawmhpdwfudk tvGef xdckdufapcJhonfrSm trSefyifjzpfonf// u|efawmf. teD;tem;wGif &yfaeaom/ udk0if;xdefukd vufwkd@I/ arhaigh jyrdonf// udk0if;xdef onfvnf;/ uav;oli,fudk=unfhjyD;/ u|efawmfuJhokdyif tvm;wlcHpm;aerd[efwlygonf// r=umcifrSyif/ oabFmatmufxyf wGif/ oDcsif;qkdoHudk u|efawmfwkd@=um;&onf// taotcsm *&kpdkufem;axmif aomtcg/ uav;i,f wOD;u/ oem;p&m *&k%mtoHjzifh/ oDcsif;udk av,lavodr;f ususee/ qGJiifoDqdkaeonfudkod&onf// oloDqkdaom/oDcsif;onf/ (&mrn)rGefoDcsif;jzpfaeonf// u|efawmfwkd@ tvGefeSpfouf oabmusaom/ rGefoDcsif; jzpfaeojzihf/ u|efawmfeSifh rif;0if;xdfefonf oabFm atmufxyfodk@ tajy;tv$m qif;oGm;=uonf// usefaom/ udkxGef;az/ udkwifatmifwkd@vnf; oDcsif;oH=um;I ajy;qif; vm=uonf// oDcsif;udk cHpm;csufygyg/ toHudkqJGiifjyD; oDqkdaeaom uav;i,fudk u|efawmf wkd@tm;vkH;u/ *&k%m oufpGm/ pl;pkduf=unfh&if; nufanmif;aom oDcsif;oHudk pdwf0ifpm;pGm em;axmifae=uonf// (r,mxpX]cj /]cj'uipjhoq. kL.eto /]cjmnj lM]hjK;pjrocjpLnj pu&ek.njgkU ea.njsuitj lC]hjlCnjtuY bHjbN]hja.pLnja.pLnj r,mnjpikL. f>qJ /]cjmut=mauitjzercj
Page 92: 92
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
/]cjhuJpX]cj ruihjercja. tNcj{qIpu& pL/]cj'uipjhoq. yWoelwj kel.hu& pu&d,a.suipj s"]Yes".j led>wj -gi]pj8Nicj Tcj/.jkajkHj bHjb;icj n.Ypu&qM]icjmnj ea.njsuitj lC]lCnj tnjmocjp?YkuE -gipjezN.j eb.jq", ek~.jy.nj qkjmH.njer.hMY pu&d,e/.cj'uitj auitjDtjti/nj pu&d,tnjdMocjp?YkuEzuicj /.jel<.wj Œ(el0.wj p?Y a[k.-gi]pjgNicj qMicj'uipjhicjhuipj a[k.ltuipjduEkM.)2 qMicjtLhoq. (pwj8#.njdOpY>)2 x,n.Y qMicj'uipjhoTwj (pwj g#.njdO tNJ 8wj8NO eT.ow>8Wo-8i]pj k k*bmj -pi]hj auiQuJkuJKM.Y)2 (qMicj'uipjTwj egtjqWwj pL,eqNcj pwj8L.Y zcjmH.Y a.suipj k?]ipjbx.sicj)2 pwje8tj8L.Y pwje8tj8L.Y ef;oKM.Y /]cjd;}d;. d;}.d;.er.hWomipj eb<.er.cj mipjqnj ek~cjpLnjelwj n.Y awjek.nj qMicj'uipjTwj k.leqNcjepcj e8Ccj pwjsOsuipj /]cj'uipjhoq.wtI)2 awj ek.njx, zcjmH.Y kW.Y blob#i]pjncj qMicj'uipjTwjehcj pwjek~cjsOer.cj kW.Y b#]ipjauE duEkuE/]cjmnj v.q.px.pu& hu& ek~.mnj eb=.njxir q.qN.mnjpu& eb=.njxir eb=.njxir q.qN.mnjpu& tuY 8Wosuipj /]cjhoqwtI\ oDcsif;. t"dy`g,fuvnf; tvGefaqG;ajr@p&maumif;ouJhokd@/ uav;oli,f.qGJiifaom/ *&k%mtoHonfvnf; tvGefa=uuGJ/ 0rf;enf;p&m aumif;aejyefonf// toHvnf; aumif;/ tqkdygydkifekdifvSaom oli,f.oDcsif;oHonf/ ywf0ef;usifwckvkH;udk vGrf;rdk;aeav onf/ ywf0ef;usif&Sd y&d\wftm;vkH;wdk@ pdwftpOfudk qGJiif,laqmif xm;ouJhokd@ &Sdaeonf// vltm;vkH;onf/ pdwftjidK@cH&olrsm;uJhokd@ jidrfoufpGm tm&kHpl;pkduf em;axmifae=uonf// vli,fonf/ oDcsif;oDqkd&if;/ vlwOD;pD/ wOD;pDxHodk@ cGufxkd;I aiGawmif;cH aeonf// oDcsif;tqkH;wGif/ vlwkdif;onf/ rdrdwdk@Yygvmao/ ykdufqHrsm;udk/ toD;oD;xnfh=uonf// tcsdK@aom/ rGeftrsdK;oRD;rsm;. rsufvkH;tdrfrsm;rS/ rsuf&nfyif/ 0Jusvmonfudk awG@vkduf&onf// rdrdwdk@.rsufvkH;tdrfrS usvmaom/ rsuf&nfudkyif/ t0wfpjzifh/ wdwfwqdwf okwfjypf ae=uonfudkawG@&onf// xkdrGeftrsdK;orD;=uD;wdk@. rsufvkH;tdrfrsm;rS ,kdpD;usqif;vmaom rsuf&nfwkd@onf/ t"dy`g,faygif;ajrmufrsm;pGm &Sdekdifonf[k u|efawmfawG;aerdonf// xkdvli,ftay: om;oRD;csif; pmempdwfjzpfrdI tvGefoem;jyD; usaom rsuf&nfrsm; jzpfedkfifonf// okd@wnf;r[kwf tvGef nufanmif; om,maom oDcsif;oHa=umifh pdwfaysmhajymif; el;nHhvmjyD; usvmaom rsuf&nfrsm;vnf; jzpfekdfifonf// odk@wnf;r[kwf xkdoli,f oDqkdcJhaomoDcsif;. pmom;eSifh t"dy`g,f aphaqmfrSKa=umifh twdwfutvGefqkd;0g;cJhaom/ rdrdwkd@ rGefvlrsdK;. tjzpfoeSpfudk/ jyefvnf owd&/ atmif;arhrdI/ 0rf;enf;a=uuGjJ yD;
Page 93: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
93
usvmonfh rsuf&nfrsm;vnf; jzpfekdifonf// xkdtrsdK;oRD;rsm;udk rqdkxm;eSifh xkdvli,f. oDcsif;oHudk =um;rdaom u|efawmfonfyif/ =uufoD; arG;nSif;rsm; xvmrdonf// &kd;&kd;om; 0efcH&v#if/ u|efawmfonfvnf; xkdoli,f qkdoGm;aom oDcsif;a=umifh tvGef pdwfevkH; xdckdufrdoGm;onf// rdrd. eSvkH;om;udk xufaom 'g;oGm;jzifh yg;yg;vGm vSD;jzwf S vkdufovkd cHpm;vdkuf &onf// xkdoDcsif;onf rGefvlrsdK;wkd@. b0 o&kyftrSefudk az:=uL; xm;onf// rGefvlrsdK;wkd@. b0uH=urRm qdk;cJhykHudk uGufuGuf uGif;uGif; jrifvmatmif zGJ@EJ@G odD;qkdxm;aom oDcsif;jzpfonf// uH=urRm qkd;vSwJh rGefvlrsdK;wkd@. b0jzpfpOf trSefudk jyefajymif; owd&rdaponf// em;axmifol. &ifwGif;eSvkH;om;xJrSm/ emusnf;pdwfawG wzGm;zGm; jzpfay:vmaponf// xkdvli,f oDqkdaomoDcsif;(2)(3)yk'f jyD;qkH;onfhwkdif/ u|efawmfwkd@ vlpkonf/ pdwf0ifpm;pGm em;axmif=u ao;onf// oabFmxGuf&ef tcsufay;rSyif/ xkdvli,fonf/ uref;uwef; jzifh oabFmay:rS ckef;qif; vkdufonf// oabFmay:wGif usef&pfcJhaom/u|efawmfwdk@ vlpkudk/ jyefvnf ai;=unfh&if;/ vufjyaeonf// u|efawmfwkd@uvnf; jyefvnfjyD;/ vufa0S@&rf;jy onf// xkdvli,fonf/ u|efawmfwkd@ vlpkudk vufa0S@&rf;jyD;/ rdrd &&SdonfhaiGa=u; tcsdK@udk ckdifjrJpGm/ vufwGif; qkyfudkif&if; Zmojyif aus;&Gmay:okd@ ajy;v$m; wufoGm;onf// u|efawmfwkd@vnf; obFm tay:xyfodk@ jyefwuf vmonf// oabFm tay:xyfodk@ a&muf aomtcg/ rif;0if;xdeftm; Tokd@u|efawmfar;rdonf// “udk0if;xdef cifAsm; 'Duav;&J@ oDcsif;udk em;axmifjyD; b,fvkdcHpm; rdovJ// u|efawmfawmh/ wrsdK;rsdK;cHpm;rdw,f// 0rf;enf; ovkdvkda=uuGJ ovkdvkdvGrf;qGwf ovkdvkd &ifxJrSmcHpm; rdw,f//” udk0if;xdefuatmufygtwkdif;av;av;eufeufajz=um;vmonf// “u|efawmfvnf; 'Dtwkdif;bJ cHpm;&w,f// oDcsif;&J@ t"dyg`,fu/ av;euf oavmuf oDqdkwJhcav;oli,f&J@ toHuvnf;qGJiifrSK tjynfh&Sdw,f//em;axmif ol&J@ pdwfudkqJGiif vSKyf&Sm; apedkifcJhw,f// twdwfu rGefwkd@&J@ ordkif;udk jyefvnf owd& atmif;arh apw,f/ w=udrfwnf;rSm rGefcav;oli,ff wdk@&J@ b0uH =urRm udku|efawmfpOf;pm;rdjyD; 0rf;enf;vkd@ rqkH;jzpfrdw,f// u|efawmfwkd@u ausmif;=uD; rSmat;at; csrf;csrf; pmoif=um;aeekdifayrJh olwdk@rSm toufi,fi,f &G,f&G,feSifh b0udk&kef;uefvSKyf&Sm;ae&w,f// pOf;pm;=unfh&if odyfh0rf;enf; bkd@aumif;w,f//” wqufwnf;rSmyif/udk0if;xdefonf/av;eufaom/rSwfcsufwckudkcsvdkufonf// “'Doli,f[m/ rGefrsdK;cspf vli,fwOD;bJ// ol&J@trsdK;om;twGuf/ rdrdwwfpGrf;aom ae&mrS/ us&m wm0efukd ausjyGefpGm xrf;aqmif aew,fvkd@ u|efawmfjrifw,f//
Page 94: 94
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rsdK;cspf oDcsif;udk oDqkdjyD;/ trsdK;om; pdwf"gwfudk/ vkdufvH ekd;aqmf aew,fvkd@ u|efawmf jrifw,f// ol@oDqkdaom/ oDcsi;f a=umifh rGeftrsdK;om;wkd@rSm twdwfukd atmif;arhowd&jyD;/ rsdK;cspf pdwfekd;=um;/ wuf=uGvmedkifw,f˜emJ// 'Dvli,f oDcsif; qkdaewmudkawG@awmh/ u|efawmf zwfbl;aom *smr%D vlrsdK;awG&J@ trsdK;om; jyefvnfaygif;pnf; nDnGwfa&;/ =udK;yrf;csdefudk oGm;owd&rdw,f//” 1871-ckeSpfu *smr%DedkifiH[m/ ,ckvdk tajctae r[kwfbl; jynfe,frsm;jzifh/ tpdyfpdyftr$mr$m uJGjym;jcm;em;ae=ujyD;/wjynfe,feJ@ wjynfe,fvnf; rnDnGwf =ubl;// tcsdK@ jynfe,frsm;[m y&&Sif; zuf'a&;&Sif (Prussian) vufatmufrSm &Sdw,f/ tcsdK@ jynfe,frsm;[m/ jyifopf tkyfcsKyfrSKatmuf a&mufae =uw,f/ tcsdK@=uawmh/ awmifydkif;*smr%D jynfe,frsm; (States of South Germany)tjzifh oD;jcm;zGJ@pnf; &yfwnfaew,f// tcsdK@*smr%Djynf e,frsm;rSm/ =opa=w,m (Austria)vlrsdK;wkd@. vufatmuf a&mufae&wJh tcsdefaygh// 'Dvkdaevkd@awmh rjzpfbl;/ *smr%DvlrsdK;awGtm;vkH; nDnGwfjyD;pnf;vkH;bkd@vkdw,f/ vGwfvyfa&;twGuf =udK;yrf;bkd@vkdw,fvdk@jrifwJh/ wuUodkvfu ygarmuQwOD; ay:vmw,f// uGJjym; ae=uwJh *smr%DvlrsdK;awGjyefvnf/ aygif;pnf;nDnGwf =u&eftwGuf/ tJ'DygarmuQu =udK;yrf;vmawmhw,f// tJ'DwuUodkvfygarmuQu/ *smrefvlrsdK;wkd@&J@ jrifhjrwfwJh vlrsdK;jzpfwJhta=umif;/ *smrefvlrsdK;wkd@&J@ pdwf"gwfudk jrSifhwifay;rJh trsdK;om;oDcsif;/ pnf;vkH; nDnGwfa&; oDcsif;wdk@udk oDukH; a&;pyfjyD;/ wjrdK@0if/ wjrdK@xGuf/ vkdfufvHoDqdkw,f// *smreftrsdK;om;pdwf"gwfudk ekd;aqmf w,f// ola&;pyfwJh oDcsif;uvnf; tvGeft"dy`g,faumif;/ oloDqkdwJh oDcsif;u vnf; tvGefaumif;awmh/ em;axmifrd=uwJh/ *smr%DvlrsdK;awG rsuf&nfus=u w,f// 0rf;enf;=uw,f// *smrefrsdK;cspf pdwf"gwf jyefvnfx=uG ekd;=um; vm=u w,f// tvGefjrifhjrwfwJh/ rdrdwkd@*smrefvlrsdK;u/ ,ckvkd olwyg; vufatmufrSm/ u|efwayguf b0tjzpf a&mufae&wJh tjzpfudk jyefvnfpOf;pm; vmrd =uw,f/ *smr%DvlrsdK;awG tcsif;csif;uGJjym;aevkd@ rjzpfbl;/ jyefvnf nDnGwf=ubdk@vkdw,f qkdjyD;/ owdw&m;&vm=uw,f// tJ'DvkdtcsdefrSm/ bpfpruf(Bismarck)4vkd/ rsdK;cspf acgif;aqmifwOD; ay:vmw,f// bpfpruf&J@ xufjrufwJh pnf;&kH;a&; =udK;yrf; aqmif&GufrSK a=umifh/ olwyg;
4
Germany In The Age of Bismarck by W. M. Simon 943.083. sim
Page 95: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
95
vufatmuf a&mufaewJ@ *smrefjynfe,frsm;[m/ wppvGwfajrmuf vm=u w,f// ol&J@acgif;aqmifrSKatmufrSm/ uGJjym;jcm;em;ae=uwJh/ *smr%Djynf e,frsm; jyefvnfaygif;pnf; nDnGwfvm=uw,f// wkdwkdajym&if aemufqkH;rSm/ ,ckvkd *smr%DekdifiHudk jyefvnfxlaxmif vmekdifcJhw,f// 'Dvli,fudktJ'D*smreDu wuUokdvfygarmuQeSifh eSKdif;,SOfjyD; u|efawmfjrifrdw,f// tvGefoabmusoGm;jyD;/ rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&;twGuf/ rdrdpGrf;aqmifekdifwJhzufrS/ yg0ifaqmif&Guf aewJh/ awmfvSefa&; orm;wOD;vkd@ jrifrdw,f// csD;=uL;bkd@ tvGef aumif;w,f// trsdK;om; twGuf tvGef wm0efauswJh rsdK;cspfvli,f wa,mufygbJ//” u|efawmfvkH;0 rar#mfvifhaompum;udk rif;0if;xdefxHrS=um;&onf// rif;0if;xdefonf av;av;eufeufajymqkdaeudkawG@&onf// rif;0if;xdefajymaom/ *smr%DtrsdK;om;wkd@. trsdK;om;jyefvnfaygif;pnf; nDnGwfa&;/vSKyf&Sm;rSKordkif;udk u|efawmfvnf; zwfbl;onf// tvGefvnf;eSpfjcdKufoabmuscJhbl;ygonf// *smr%DtrsdK; om;wkd@. pnf;vkH;nDnGwfa&; =udK;yrf;rSKta=umif;udk usefaomrGefausmif;om;rsm;vnf; =um;bl;=uonf// vkH;0owd r&=u/ ,ckrif;0if;xdfef eSdKif;,SOfajymjyoGm;onfudk u|efawmfwkd@tm;vkH;/ tvGefoabmus =uw,f// rif;0if;xdefuyif qufvufI atmufyg twkdif;ajymjyefonf// “u|efawmfwkd@rGefvlrsdK;[m/ ,Ofaus;rSK/jrihfrm;cJhw,f/ pmay/ tekynm/ bufrSm/ Arm/ xkdif;vlrsdK;wkd@xuf eSpfaygif;rsmpGm/apmcJhw,f// Armpmay/ xkdif;pmaywkd@[m rGefpmayrS/ oufqif;vmcJhw,f// ArmvlrsdK;qkd&if/ Ak'<bmomudk;uG,frSKudk rGefvlrsdK;xHrS&cJhw,f// 'gudkrnfolrS jiif;y,fvkdr&bl;// 'Dvkdtpp t&m&m jrifhrm;cJwJh vlrsdK;wrsdK;[m/ bma=umifh/ ,ckvkd/ tjcm;aom vlrsdK;&J@/ h vufatmufrSm/ zdeSdyfcHu|efb0tjzpf/ usa&mufae&ovJ// rGefpmay/pum;awG wjznf;jznf; wdrfaum yaysmufwJh tajcudk a&mufvmw,f// wjznf;jznf;eJ@ vl&mr0ifjzpfvmw,f// rGefpum;ajym&rSm &Sufvm w,f// rGefvlrsdK;vkd@cH,l&rSm/ &Sufa=umufvm=uw,f// 'Dtcsufudk u|efawmfwkd@ ynmwwf vli,fawG/ avhvmokH;oyfbdk@vkdr,fxifw,f//” udk0if;xdefonf/ cwWc%r# pum;udkrajymbJ u|efawmfwkd@ tm;vkH;udk tuJcwfjyD; =unfhaeonf// u|efawmfwkd@vnf; bmrS0ifa&muf ajymqkdjcif;rjyKbJ// udk0if;xdef qufajymrJh pum;udkom pdwf0ifpm;pGm ar#mfvifh ae=uonf// rnfolrS0ifa&muf rajymbJ jidrfaewJhtwGuf/ udk0if;xdefonf/ rdrdajymvkonfhtjrifudk atmufygtwkdif; av;av; d eufeuf qufvufajymjyefonf//
Page 96: 96
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
“r[mArmvlrsdK;&J@ acwfopfudkvkdeD u|efjyKtkyfcsKyfrSK pepfa=umifh jzpfw,fvkd@ u|efawmfjrifw,f// 'gudk b,folrS rjiif;edkifbl;// vufopfudkvkdeDtkyfcsKyfrSK pepfa=umifh/ rGefvlrsdK;awG/ rGefvlrsdK;tjzpf cH,l&rSmawmif/ &Suf&GH@vm=uw,f// &Srf;vlrsdK;vnf; &Srf;vlrsdK;vkd@ cH,&rSm &Sufa=umufvm=uw,f// udk,fhpum;udk l awmif rajymwwfjzpfvm=uw,f// udk,pmayudk ukd,frzwfwwfjzpfvmw,f// fh rdrdwdk@pmay/ pum;udk txifjrifao; vmw,f// ArmvlrsdK;wkd@ usifhokH;wJh 'DudkvdkeD tkyfcsKyfrSKpepfopf[m/ wkdif;&if;om;vlrsdK;rsm; tm;vkH;udk wjznf;jznf;eJ@ 0g;rsdKbkd@ OD;wnf;aew,f// 'Dpepfudk u|efawmfwkd@ awmfvSefypf&r,f// rGef/u&if/ &Srf;/ &ckdif/ ucsif/ csif;/ u,m;ponfh vlrdsK;wkdif;/ vlrsdK;wkdif; udk,fhvlrsdK;udk cspfwwfwJh pdwf"gwf ay:xGef;apwJh pHepfrsdK;/ ukd,fhvlrsdK;&J@ pmay/ pum;awGudk jrwfjrwfekd;edk; oif=um;vdkwJh pdwf"gwf &SdvmaprJh tkyfcsKyfrSK pHepfrsdK;udk u|efawmf wkd@tpm;xkd; xlaxmif&r,f// vlrsdK;wkdif; vlrsdK;wkdif; wef;wl &nfwl wkd;wuf zG@HjzdK;jyD; wef;wl&nfwl vGwfvyfrSK &SdwJhpHepfrsdK;udk u|efawmf qdkcsifw,f// ppfrSefwJh zuf'&,f jynfaxmifpkpHepfukd xlaxmif&r,f//” rif;0if;xdef ajymaeonfrSm tm;vkH;trSefjzpfaeonf// av;av;eufeuf awG;ac:jyD; ajymaewJhtwGuf/u|efawmfwkd@ tm;vkH;u/ pdwf0ifpm;pGm em;axmif ae=uonf// wOD; wa,mufrS 0ifazguf rajymao;bJ/ rif;0if;xdef qufajymrnfh pum;udkom/ tm&kHjyK ae=uonf// rif;0if;xdfef uyif/ qufvufI atmufyg twdkif;ajymjyefonf// “vufopfArmudkvkdeDtkyfcsKyfrSKpepfa=umifh/ tpkd;&ausmif;awGrSm/ rGefausmif;om; u/ rGefpmudk roif=um;&bl;/ u&ifausmif;om; vli,fawGu/ u&ifpmayudk roif=um;&bl;/ &Srf;uav;i,fawGu/ &Srf;pmayudk oif=um;cGifh r&bl;// 'DtkyfcsKyfa&;pHepfu/ bmpHepfvJ// 'g[mudkvdkeDpHepf r[kwfbl;vm;// t*Fvdyf udkvkdeDtkyfcsKyfrSK atmufrSmawmif/ 'Dvkdwkdif;&if;om;wkd@&J@ tcGifha&;awG rqkH;&SKH; cJhbl;// 'DudkvdkeDtkyfcsKyfrSK pepfopf&J@ ukd,fpm;vS,f=uD; tpdk;&ua&m bmtpdk;&vJ udkvkdeDtpkd;& r[kwfbl;vm;// ausmif;rSm Armpm wckudkom/ oif=um; &w,f/ ArmpmwwfajrmufrS 'D*&D&r,f/ 'D*&D&rS tvkyf&r,f t&m&Sdjzpfekdifr,f// ArmudkvkdeDpepfopfudk taxmufuljyKrJh/ cdkif;aumif;wJh u|efaumif;wa,muf jzpfvmedkifr,f// 'gArmudkvkdeD vufopf&J@ ynma&;pepf r[kwfbl;vm;//”
Page 97: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
97
udk0if;xdefonf/ pum;udkc%jzwfxm;jyD;/ u|efawmfwkd@udktuJcwf=unfhonf// tm;vkH;wkd@ updwf0ifpm;pGm em;axmifae=uonfudkawG@&ojzifh tm;wufoGm;ykH&onf// qufvufI ajymjyefonf// “jyifyavmuudk=unfhyg// Armpum;udk u|rf;u|rf;usifusif ajymqdkekdfifwJholu/ G pD;yGm;a&;t&ukefonfyJpm; =uD;=uD;rm;rm;jzpfvmw,f// pmyGJrSmxkdifjyD;pDrHcef@cJwJh G pD;yGm;a&; vkyfief;=uD;=uD;udk OD;aqmifvkyf=uw,f// Armpum;udk &nf&nf vnfvnf/ rajymqkdedkfifwJh/ wkdif;&if;om;vlrsdK;wkd@u/ atmufwef;uswJh pD;yGm;a&; vkyfief;awGrSmom vkufudkifpm;aomuf ae=u&w,f// v,f,mawGGrSm/ um, t&if;jyKjyD;/ pdkuf&/ysdK;&w,f// xGufvmwJh ukef=urf;udk/ ukefonfyGJpm;=uD;xHrSm/ tvSJvS,fjyK&w,f// ukef=urf;,l/ ukefacsmay;wJh t*FvdyfudkvdkeDpHepfa[mif;eJ@ bmjcm;ovJ// pmaytekynmvkyfief;rSm jzpfjzpf/ &kyf&Sifobifonf/ tekynm vkyfief;wkd@rSm jzpfjzpf/ Armpum;/ Armpmwwfolwkd@ twGufomjzpfw,f// ArmvkdajymekdifrS/ pD;yGm;a&; aumif;rGefpGm ul;oef;a&mif;0,f vmekdifr,f/ ArmvkdwwfrS/ vl&m0ifr,f ponfhrrSefuefwJh tusdK;w&m;udk jzpfay: vmap w,f// ArmvlrsdK;udk txif=uD;/ udk,fhvlrsdK;udk txifjrifao;vmatmif zefwD;wJh pepfjzpfw,f// Arm pum;udk txif=uD;jyD; udk,fhbmompum;udk txifjrif ao;vmatmif/ 'Dpepfu zefwD;xm;w,f// 'grStrsdK;om; pnf;vkH;nDnGwfa&;vkd@ r[mArm udkvdkeDpepfopfu qkd=uw,f//” udk0if;xdef ajymqkdoGm;wJhtjrifonf/ tvGefrSefuefaeaom tjrifjzpfonf// ,ae@Arm vlrsdK;wdk@ =uD;pkd; tkyfcsKyfaewJhpepfudk ArmudkvkdeDvufopf tkyfcsKyfrSKpepfvkd@ ajymqkd&Jol jrif&JoltvGefenf;w,f// ArmvlrsdK;wkd@.ndkjiifrSKudkcH&rnfudk pdk;&drfa=umuf&GH@jyD; ra0zef&J =ubl;// udk0if;xdef&J&J&ifh&ifhajymqkdoGm;wJhtjrifudk axmufcHaomtaejzifh u|efawmfvnf; atmufygtwkdif;0ifajymvkdufonf// “udk0if;xdefajymwmrSefw,f// ArmudkvdkeDvufopftkyfcsKyfrSKpepfbJ// wjznf;jznf; eJ@ wdkif;&if;om; vlrsdK;tm;vkH;udk 0g;rsdKrJhpepfjzpfw,f// aemufqkH;rSm ArmvlrsdK; wkd@udk txif=uD;jyD; udk,fhvlrsdK;udk txifjrifao;wJh tajcudk qkdufa&muf oGm;apw,f// 'geJ@ywfoufjyD; t*FvdyfudkvkdeDacwfukd jyefajymif;owd&apw,f// t*Fvdyf acwfrSm/ t*Fvdyfpm/ t*Fvdyfpum; ajymwwfrS vl&m0ifr,f/ txufwef;v$mtodkif;0kdif;xJ 0ifqef@r,f/ &mxl;aumif;aumif;&r,f// pD;yGm;a&; aumif;r,f/ qkdwJhtawG;ac:rsdK;0ifvmjyD; ArmvlrsdK;wkd@u t*Fvdyfpm/ t*Fvdyf pum;udk=udK;pm;yrf;pm; vkdufpm;vm=uw,f// t*FvdyfpmeSifh t*Fvdyfpum;udk
Page 98: 98
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
txif=uD;vmw,f// ArmpmeSifh Armpum;udk txifjrifao;vmw,f// t*Fvdyf vkd rwwfwJh ArmvlrsdK;wkd@udk txifao; tjrifao; jzpfvm=uw,/f/ ,ae@ wkdif;&if;om;awGrSm tJ'Db0rsdK;a&mufatmif/ ArmudkvkdeD tkyfcsKyfrSK pepfopfu zefwD;aew,f// rGefvlrsdK;wkd@&J@ ,ae@tajctaeudk =unfhvSsif/ rGefvlrsdK;awG[m/ pD;yGm;a&;/ pm;0wf aea&;/ vlrSKa&; twGuf ArmvlrsdK;eSifh &ifabmifwef; ekdifatmif=udK;pm; vm=u&if; udkf,fhvlrsdK;udk/ arhvm=uw,f// Armvkd u|rf;u|rf;usifusif ajymwwf atmif =udK;pm;vm&if; rGefpum;ukdawmif/ ajymrwwfjzpfvm =uw,f// ukd,fhrGefvlrsdK;pum; rGefpmoif=um;&rSef; rodjzpfvm=uw,f// 'gawGtm;vkH;[m r[mArmudkvkdeD pepfa=umifhbJvkd@ u|efawmfjrifw,f// ausmif;rSm rGefpm oif=um;cGifhray;bl;// Armpmwckwnf;udk oif=um;apjyefw,f// rGefvlrsdK;uav; awG Armpmukd tcsdefay; =udK;pm;oif=um; ae&wJhtwGuf/ ukd,fhrGefpmudk oif=um;bkd@awmif/ tcsdefray;edkfifawmhbl;// rGefpmwwfvkd@ tvkyfr&ekdifbl;/ ArmpmwwfrS tvkyf&r,f/ 'DpepfuzefwD;xm;w,f// ArmpmwwfrS vl&m0ifr,f rGefpmwwfvkd@awmh/ bmrSt&mra&mufbl;qkdwJh tajcaersdK; qdkufvmatmif/ ArmudkvkdeD pepfopfu zefwD; xm; w,f//” u|efawmfpum;tqkH;rSm udk0if;xdefonf/ rdrd.tjrifudk qufvufjyD; atmufygtwdkif; av;av;eufeuf cHpm;csuftjynfheJ@ ajymoGm;jyefonf// “,ae@ynma&;avmuudk u|efawmfwkd@ aoaocsmavhvm=unfhyg// rw&m;rSK awGudkawG@&r,f//wkdif;&if;om; uav;i,fwOD;eSifh Armausmif;om;i,fwOD;wdk@ &J@/tajcaeuGmjcm;rSKudk txif&Sm;awG@&rnf// Armausmif;om;eSifh wkdif;&if;om; uav;wkd@/ Armpmudk twlwl oif=um;=uwJhae&mrSm/ Arm ausmif;om; vli,fu/ wbrf;om aew,f// Armuav;awGu/ rdrd&J@rdcif bmomrdk@ oif=um;&wm pdwf0ifpm;rSK &Sdw,f/ wwfajrmufrSK vG,fulw,f// wkdif;&if;om; cav;awG twGufuawmh/ rdrdwkd@rdcifbmom r[kwfwJhtwGuf/ oif=um;&wm tvGefcufcJ aew,f// pdwf0ifpm;rSK r&Sdbl;// Oyrm ArmuAsm wyk'fudk Armuav;awGu t&om awG@awG@ &GwfqkdekdifayrJh/ wkdif;&if;om; uav; awG@tbdk@ t"dy`g,frwJh/ uAsm wyk'fudk &Gwfqkdae&ovkd jzpfae&w,f// Jh bmrSt&om rawG@ekdifbl;/ =uufwla&G; tvGwf&Gwfovkd&Gwfae &w,f//”
Page 99: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
99
tJ'Dawmh b,fvkd tusdK;w&m;udk jzpfay:apovJ qkd&if// Armuav;eSifh wkdif;&if;om; uav;awG/ twef;xJrSm pmtqifhwef; uGmjcm;vmw,f// Armuav;awG twef;pmtm;vkH;udk vG,fvG,fulul oif=um;ekdifjyD;/ pmar;yGJudk tvG,fwul ajzqkdatmifjrifekdif=uw,f// atmifrSwf aumif;w,f// wkdif;&if;om; uav;awG usawmh twef;pmrSm redkifreif; jzpfvmw,f// twef;pmnHhzsif; vm w,f// pmar;yGJrSmusqkH;rSKrsm;vmw,f// atmif&ifvnf; trSwfaumif;aumif; r&jzpfvmw,f// q&m0efvkdif;wkd@udkr&ekdifbl;// 'Dynma&;pHepfudk aoaocsm okH;oyf=unfh&if/ wkdif;&if;om; ausmif;om;awGtbdk@ teSdrfcHae&w,fqdkwm xifxif&Sm;&Sm; awG@&r,f// vl@tcGifha&; rnDr#rSKudk jyaew,f// aemufqkH;rSm wkdif;&if;om;awG pmrwwfol vlOD;&rsm; vmw,f// ArmvlrsdK;rSm pmwwfwJh vlOD;a&rsm;vmw,f/ tvkyfusawmhvJ/ pmrwwfwJhtwGuf/ wkdif;&if;om; awG[m/ atmufwef;uswJh/ pma&;/ pmcsD/ ulvD tvkyfrsm;udkom &ekdfif=ujyD;/ ArmvlrsdK;usawmh/ ynmwwfw,fqkdwJh/ t&nfcsif;wckeJ@t&m&Sd/ t&mcHawG jzpfvm=uw,f// &mxl;=uD;=uD;rm;rm; awGudk&=uw,f// tJ'Dawmh/ csKHjyD;ajym&&if/ wkdif;&if;om;awGu/ atmufwef;uswJh pma&;pmcsDulvD/tvkyfudk vkyf=u/ ArmvlrsdK;awGu/ =uD;=uD;;rmpwm ocifawGjzpf/ oufom ZdrfuswJh tvkyfudkvkyf/ &kH;um;udk ZdrfcHpD;/ vufatmuf wkdif;&if;om; awGukdcdkif;/ eSdrfjyD;qufqH/ t&m&SdyDyD trdef@ay;// vpmusawmh/ wkdif;&if;om; tvkyform; wOD; &wJhvpm;xuf/ tq(100)ru&=uw,f// 'g[m wkdif;&if;om; awGudk/ u|efvkyf/ *kwfcGpD;xm;wJhpHepf r[kwfbl;vm;//ArmudkvdkeDvufopfr[kwfvm;//” udk0if;xdefpum;udkem;axmif&wm/ t&omawG@vGef;vkd@ u|efawmfwdk@ ausmif;om; wpkonf/ rnfolr#rvSKyf&Sm;bJ/ jidrfjidrfoufouf tm;&kHjyK em;axmifae=uonf// udk0if;xdef vnf; rdrdajymvkdwJh ta=umif;&mawG rukefao;ojzifh qufvufjyD; atmufygtwkdif; ajymoGm; jyefonf// “ArmvlrsdK;eJ@ wkdif;&if;om;awG/ vlaerSKb0tqifhwef;awG/ tvGefuGm[mrSK jzpfvmw,f// qif;&Jwmu wkdif;&if;om; csrf;omwmuArmawG jzpfvmw,f// 'g[m/ wkdif;&if;om;awGudk/ aoG;pkwfu|efjyKaewJhpHepf r[kwfbl;vm;/ 'g[m vufopfArm udkvkdeDpepfr[kwfbl;vm;// 'gudku|efawmfwkd@ ynmwwfvli,fawG wkdufzsufjypf&r,f// Arm ausmif;om;jzpfjzpf/ 'Dtcsufjrifwwf&r,f// rw&m; wmudk u|efawmfwkd@vli,fawG/ vkH;0vufrcH&bl;/ rSefuefwJhpepfudk xlaxmif &r,f// tem*gwf wkdif;jynf&J@ =urRm[m/ u|efawmfwkd@ vli,fvufxJrSm &Sdw,f//
Page 100: 100
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
twdkcsKyfajym&if ,ckacwfrSm rdrdwdk@wkdif;&if;om;pmayawG wwfu|rf;jyD; acwfrSDwJh ekdifiHwum acwfrSDtwwfynmawGudkvnf; oif=um;I &ygw,f// ArmpmwwfrS r[kwfygbl;// 'gudkArmtpkd;&u rsufaphydwfxm;w,f// Armpm wwfrS/ Armpum;wwfrS rif;wkd@t&m&Sd t&mcHjzpfr,f// &mxl;aumif;aumif; &r,fqkdjyD;/ ArmudkvdkeD tkyfcsKyfrSK pepfopfu zefwD;xm;w,f// 'Denf;eJ@ wkdif;&if;om; pmayawG oif=um;cGifhray;bl;/ wdk;wufcGifhray;bl;// wkdif;&if;om; awG rsufaphyGifhvmrSm udka=umufae=uw,f// wkdif;&if;om;awGudk u|efrvkyf&rSm a=umufae=uw,f//” udk0if;xdef. pum;onf tvGefav;eufaom/ tawG;tac: t,ltqrsm;ygaeonf// u|efawmfwkd@ rpOf;rdwJh awG;ac:rSKawGudkvnf; tusdK;ta=umif; ckdifckdifvkHvkHeJ@/ okH;oyfjyD; a0zefoGm;onfrSm/tvGefwefbdk;&Sdonf// pdwf0ifpm;bdk@ tvGefaumif;onf// rnfolwOD;r#/ 0ifa&mufajymqkdjcif;rjyKbJ/ udk0if;xdefqufvuf ajymqkdvmrnfh ta=umif;&mudkom ar#mfvifhae=uonf// “u|efawmfajymqdkwJh tcsufawGudk aoaocsmcsm prf;ppf=unfh&If rSeuef f aewmawG@&r,f// ynma&;/ pD;yGm;a&;a=umifh vkH;yrf;&if;/ rGefvlrsdK;wkd@[m/ wjznf;jznf;eJ@ udk,fbmom pum;udkawmif rajymwwfawmhbl;// rGefppfppf jzpfjyD; rGefpum; rajymwwfolawG/ 'keJ@a'; &Sdvmw,f// u|efawmfwkd@vkd rGefawG jzpfvmw,f// rGefpum;udkrajymwwfwcGef;/ ajymwwfwcGef;jzpfvmw,f// tJ'Duwqifh rdrdukd,fudk rGefvlrsdK;vdk@awmif rcH,lcsif=uawmhbl;// rGefvlrsdK;vdk@ ajym&rSm &Sufvmw,f// tJ'grSm;w,f// rGefvlrsdK;wOD;[m/ Armpum; wwf&kHeSihf udk,fhudk,fudk ArmvlrsdK;vkd@ cH,l=ubkd@ rvkdygbl;// Armpum;udkom ajymjyD;/ udk,fhrGefvlrsdK;pum;udk ajym&rSm &Sufw,f/ qkdwJht,ltq[m rrSefuefbl;// udk,fhvlrsdK;pum; rwwfwJholom/ &Sufbkd@ aumif;w,fqkdwm jrif&r,f// ukd,fhvlrsdK;pum;udk rajymbJ/ Armpum;udk ajymwJhvl[m/ Armvdk [efaqmif aumif;aewJh vlwOD;omjzpfr,f// Armppfawmh rjzpfedkfifbl;// [efaqmif ae&wJh/ rdrd&J@tjzpfudk jrifwwfbkd@/ &Sufwwfbkd@vkdw,f//” udk0if;xdefpum;tqkH;rSm/ udkxGef;azvnf; rdrd.tjrifudk atmufygtwkdif; 0ifa&muf ajymqdk oGm;w,f//
Page 101: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
101
“yifudk,ftm;jzifh/rnfolrqkd udk,fhvlrsdK;udk udk,fcspfwm=uD;bJ// bmjzpfvkd@,ckvkd/ udk,fhvlrsdK;tjzpfudk cH,l&rSm &Sufa=umufjyD;/ Armvlrsdk; jzpfcsifae=uovJ// bmjzpfvkd@ ukd,fhvlrsdK;udktxifao;jyD;/ ArmvlrsdK;udk txif=uD; ae=uovJ qkdw/Jh ta=umif;&if;udk odbkd@vkdr,f// w&m;cHtppfudk jriffbkd@vdkw,f// w&m;cHtppf[m/ ukd0if;xdef ajymoGm;ovkd@/ r[mArm vlrsdK;=uD;0g'a=umifh jzpfw,f// Arm udkvkdeDtkyfcsKyfrSK pepfopfa=umifh jzpfw,fqdkwmb,folrSrjiif;edkifbl;// 'Dpepfudk u|efawmfwkd@ wkdif;&if;om; jynfolawG tm;vkH; pkpkpnf;pnf; nDnD nGwfnGwfeJ@ wkdufzsufypf=ubkd@vkdr,f//” u|efawmfvnf; raeedkifawmhbJ/ atmuf.ygtwkdif; yg0ifaqG;aEG; ajymqkdrdvmonf// “rGefvlrsdK;jzpf&if/ rGefpum;/rGefpmwwfajrmufatmif/ =udK;pm;&r,f// rGefvlrsdK;[m rGefvlrsdK;bJjzpf&r,f// ArmvlrsdK;wOD;tjzpf [efaqmifjyD; udk,fhudk,fudk txif=uD;pdwf0ifaewmxuf rGefvlrsdK;wOD;jzpf&wm*k%f,l=uprf;yg// rGefvlrsdK;wkd@ rSm *k%f,lp&m ta=umif;&mawG trsm;=uD; &Sdygw,f// (1) Ak'<omoemudk yXrOD;pGm udk;uG,f&wJ@vlrsdK;/ Ak'<.qHawmf&SifudkyxrOD;pGm &&SdwJhvlrsdK;/ a&$wd*kHbk&m;tm; wnfxm;udk;uG,fcwJ@vlrsdK;// Jh (2) pmaytekynmbufrSm/ Arm/ xkdif;vlrsdK;wkd@xufrsm;pGm apmw,f// Armpm/ xkdif;pmaywkd@[m/rGefpmayudktajccHjyD;rS/wDxGifvmaom pmayawGjzpfw,f// (3) qef/ pyg;udk/ ajruGufaz: pdkufysdK;enf;/ a&oGif; pdkufysdK;enf; pepfwdk@udk/ yxrOD;pGm pwiftokH;jyKcJwJh vlrsdK;jzpfw,f// pkdufysdK;a&;enf;pepfopfudk h ta&S@awmif tm&SrSm yXrOD;pGm/ pwiffpkdufysdK;jyD;/ tjcm;vlrsdK;rsm;udk ynmay; cJwJhvlrsdK;// h (4) t&nf;=uD;&[ef;rsm;udk okwfoifz,f&Sm;jyD;/ ArmjynfrSm rSefuefaom/ Ak'<omoemtppf ay:xGef;vmatmif/ omoemjyKcJwJh &[ef;oljrwf/ h &Siftm&[H[m/ rGefvlrsdK; jzpfw,f// t&nf;=uD; &[ef;udk udk;uG,fjyD; t,lwdrf;ae=uwJh ArmvlrsdK;wkd@udk u,fwifay;wJhvlrsdK;// (5) *gr%dw&kwfol&Jauif;udk/ 'g;vSH,SOfjydKifxkd;jyD; tekdif,lekdifcJhwJh ol&Jaumif; ordefA&mH[m/ rGefol&Jaumif;jzpfw,f// rGefol&Jaumif; ordefA&mH u,fwif ay;vkd@ ArmvlrsdK;awG/ w&kwfwkd@&Jhu|efcH&rJhb0rSvGwfajrmufcJh=uw,f// (6) &mZ0ifordkif;udk avhvm&if/ rGefvlrsdK;[m/ tvGefopPmckdifjrJwJh vlrsdK;/ opPmpum;udk apmifhxdef;wJhvlrsdK;/ owWdAswWd tvGefaumif;wJhvlrsdK;/ Om%f ynmxufjrufwJhvlrsdK;// ponfhxl;jcm;wJh *k%fawG&Sdw,f// 'geJ@ywfoufjyD; rGefol&Jaumif;/ Anm;v*Gef;tdefukd axmufjyD; oufaojy ajymekdifw,f//
Page 102: 102
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
Anm;v*Gef;tdef[mbk&ifrif;acgif. OD;acgif;udk udk,fwkdif ykdif;jzwf ekdifvifhupm; bk&if&J@ bk&m;pifay:u wifxm;wJh qGrf;wvkyfukd pm;rdwJhtwGuf/ bk&if&J@ *k%faus;Zl;udk odwwfaomtaeeJ@ bk&ifudkrowfawmhbJ jyefvmcJ@w,f// 'gawGudk taxmufxm;jyekdifw,f// rGefvlrsdK;wdk@rSm/ *k%f,lp&m tcsufawG/ trsm;=uD;&Sdw,f// 'gawGudk *k%f,lwwf&r,f// ukd,fhvlrsdK;udk cspfjrwfekd; wwfvmatmif/ rsdK;cspfpdwf"gwf jyefvnfekd;=um;vmatmif vkyfbkd@vkdw,f// *smr%Du wuUodkvf ygarmuQvkd yk*~dKvfvlrsdK; u|efawmfwkd@ rGefvlrsdK;xJrSm ay:vmbkd@ vkdaew,f//” u|efawmfh.pum;tqkH;rSm/ udk0if;xdefonf/ rdrdajymvdkao;aom t,lqudkrqdkif;rwG atmufygtwkdfif;qufvufajymqkdoGm;jyefonf// “rGefvlrsdK;wpfOD;u udk,fhrGefvlrsdK;udk txifao;jyD;/ ArmvlrsdK;udktxif=uD;atmif zefwD;wJhpepf[m rSefuefygovm;// okd@r[kwf/ rGefvlrsdK;wpfOD;u rGefvlrsdK;udk txif=uD; wwfatmif/ cspfjrwfekd; wwfatmif/ *k%f,lwwfatmif/ oif=um; ay;wJhpepfu rSefuefygovm;qkdwm pOf;pm;=unfhyg// todOm%f&SdwJhvlwkdif; em;vnfekdifw,f// trSefu/ udk,fhvlrsdK;udk cspfatmif/ udk,fhvlrsdK;&J@ pmay/ pum; w@dkudk cspfjrwfekd;wwfatmif tm;ay;wJh tpkd;&pHepfrsdK;jzpf&r,f// ekdifiHawmf zGJ@pnf;ykH pHepfrsdK; jzpf&r,f// ,ckvuf&Sd tpdk;&pHepfu udk,fhvlrsdK;&J@ pmay/ pum; tekynm&yfrsm;udk txifjrifao;apjyD;/ Armpmay/ Armpum; Armtekynmudk txif=uD; vmatmif oif=um;ay; aew,f// vlrsdK;wrsdK;u tjcm;vlrsdK;wrsdK;udk 0g;rsdKbkd@ =udK;pm;wJh pHepfjzpfaew,f// vufopf udkvkdeDpHepfbJ// 'DpHepf[m rrSefuefbl;/ wkdif;&if;om;tcsif;csif; nDnGwfapwJh pHepfr[kwfbl;// tcsif;csif; pdwf0rf;uGJapwJh pHepfjzpfae w,f// wkdif;jynfuawmh wjynffaxmifvkd@ trnfcHxm;ayrJh/ 'Dwkdfif;jynfxJrSm aexkdif =uwJh vlrsdK;awGu tcsif;csif; rnDnGwf=ubl;// wpdwfw0rf;xJ rjzpfbl;// wdkuf=u ckduf=u/ &efyJGawG jzpfae=uw,f// rqkH;ekdifwJh jynfwGif;ppf jzpfae&w,f// vlwrsdK;wrsdK;u tjcm;vlrsdK;wrsdK;udk 0g;rsdKae&w,f// zdeSdyfae=uw,f// u|efjyK aew,f// tJ'Dawmh wjynfaxmifvkd@ b,fvkdbJ/ atmfajymaeae/ tpdyfpdyf trGmrGm uGJaewJh wkdif;jynfbJ jzpfaerSmbJ// jyifytjrifrSmawmh wjynfaxmifpkbJ/ twGif;rSm jy\emaygif;pkH/ yÉdyuQaygif;pkHeJ@ tcsif;csif;wkdfufcdkfufae=uw,f// 'gudk wjynfaxmifpkvkd@ vkH;0rac:ekdifbl;//”
Page 103: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
103
udkxGef;azvnf; rdrdajymqkdvkdaomtjrifudk atmufygtwkdif; pdwftm; xufoefpGm xyfrH yg0if aqG;aEG;oGm;jyefw,f// “udk0if;xdfef ajymwm u|efawmf vkH;0 axmufcHw,f// 'ga=umifh u|efawmfwkd@ ynmwwfwJh vli,fawG rGefausmif;om; Armausmif;om; u&if ausmif;om; &Srf;ausmif;om;awG pkaygif;nDnGwfjyD; 'DrrSefuefwJh/ rw&m;wJh pepfqkd;udk wkdufzsufypfbdk@vkdw,f// rSefuefwJhpepf zuf'&,fpepfudk xlaxmif =u&r,f// wefwlaom wdkif;&if;om;jynfe,frsm;jzihf zGJ@pnf;&r,f// wdkif;&if;om;awG jynfe,ft& cGJjym;jcm;em;ygap/ udk,fhtcsif;csif;u/ wpdwfw0rf;xJ&SdwJhb0rsdK;/ nD&if;tpfudk uJhokd@cspfcif=ujyD;/ wrdom;pk pdwf"gwf&SdwJhb0rsdK;udk/ u|efawmf wkd@u vkdvm;csifw,f// rGefuvnf;ArmvlrsdK;udkcspfcifw,f// ArmvlrsdK;uvnf; rGefvlrsdK;udkcspfcifw,f// tJ'Dvkdb0rsdK;udkvkdcsifw,f// wef;wl&nfwl&SdwJh b0rsdK;udk jzpfcsifw,f/// pmay/ pum;awG trsdK;rsdK;uJGjym; =uygap// tcsif;csif; wef;wl/ &nfwl/ =unf=unfjzL/jzL cspfcspfcifcif &if;&if;eSD;eSD;eJ@ aysmfaysmf&$if&$if ae=uwJh b0rsdK;udk/ u|efawmfwdk@ ausmif;om;vli,fawGu vkdvm;w,f// trnftm;jzifh wkdif;jynfu wjynfaxmif/ pdwf0rf;u trsdK;rsdK; uGJjym; aewmrsdK; udku|efawmf wkd@ rvkdvm;bl;// jynfe,ft&uGJygap/ pdwf0rf;u wckxJ&Sdwmudk u|efawmfwkd@u vkd vm;w,f// yef;aygif; rsdK;pkH/ yGifhvef; aewJh/ yef;O,smOf vkdaygh yef;aygif; rsdK;pkH ta&mifrsdK;pkH/ yef;awG&SdayrJh/ O,smOfu wckxJaygh/ b,favmuf om,mvkdufrvJ/ tckawmh ArmvlrsdK;u wudk,faumif;qefqef/ yef;O,smOfwckvkH;rSm/ Armyef;wrsdK;bJ &Sifoef yGihfvef;apcsifw,f// tjcm;yef;awGudk yGifhvef;cGifhray;bl;// okwfoifypfbkd@ =udK;pm;w,f// yef;wrsdK;wnf;u O,smOfwckvkH;udk v$rf;rdk; cs,fvS,fcsifw,f// 'Dwudk,faumif;qefrSK[m rSefyghovm;// wkdif;&if;om; tm;vkH;u acgif;ikHaejyD; vufcH &rvm;//” u|efawmfwkd@ tm;vkH;onf ukdxGef;az ajymoGm;wJh t,lqtjrifudk tvGefoabmus eSpfjcdKufvGef;ojzifh u|efawmfwkd@ txJu ausmif;om;wOD;/ eSpfOD;u rrSefuefbl;/ vufrcHekdifbl;/ ab;rS 0kdif;ajymjyD; udkxGef;az. pum;udk axmufcHrSK ay;=uonf// udk0if;xdefuvnf;jyKH;jyD; udkxGef;azudk tm;ay;onf// u|efawmfwkd@ pum;0kdif;onf pnf;um;vmonf// ukd0if;xdefonfvnf; ydkrdkpdwftm;wuf=uG vmykH&onf// atmufyg twkdif; qufvuf ajymqkdoGm; jyefonf//
Page 104: 104
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
“ukd,fhvlrsdK;vGwfajrmufa&; twGufwkdufyGJ0if aewJholudk/ tjrifusOf;ajrmif;wJ/h vlrsdK;vdk@ pGyfpGJ ajym=u jyefw,f// usOf;ajrmif;wJh tjrif &SdwJh vlrsdK;qkdwm/ ukd,fhvlrsdK;udk txif=uD;r,f// tjcm; vlrsdK;udk txif ao;r,f// jyD;awmh/ udk,fhvlrsdK;udk txif=uD;&kHrubl;/ tjcm; vlrsdK;awGudkyg/ udk,fhvlrsdK;udk udk;uG,f txif=uD; vmatmif vkyfwJhvlrsdK;udk ac:wm// 'grdk@ usOf;ajrmif;wJh tjrif[m r[mArm 0g'DawGrSmom&Sdw,f// zdeSdcHae&wJh wkdif;&if;om; vlrsdK;awGrm S usOf;ajrmif;wJh tjrifr&Sdbl;// w&m;aomtjrif/rSefuefwJhtjrifbJ olwkd@rSm&Sdw,f// zdeSdyfcHae&wJhb0rS/ vGwfajrmufatmif/ &kef;uef vSKyf&Sm;rSK rSeforSs[m/ rSefuef w,f// w&m;rSsww,fvkd@bJ/ u|efawmf ajymcsifw,f// 'Dvdk vGwfajrmufa&; twGuf wkdufyGJ0ifaewJh vlrsdK;awGudk usOf;ajrmif;wJhtjrif &Sdolvkd@ b,fvkdvkyf ajymvkd@&rvJ// trSefrSmjrifhjrwfwJhtjrif&SdolbJjzpf&r,f// r[mvlrsdK;=uD;0g'Dorm;awGrSmom/ usOf;ajrmif;wJhtjrif&Sd=uw,f// ArmvlrsdK;udk avhvm =unfh&if usOf;ajrmif;wJh tjrifudk awG@ekdifw,f// ArmvlrsdK;awG[m/ udk,fhvlrsdK;udk txif=uD; r,f// udk,fhvlrsdK;udk olwyg; txif=uD;atmif vkyfcsif w,f// olwyg;udk;uG,fatmif vkyfcsifw,f// Armordkfif;udk=unfhv#if Ttcsufudk awG@&r,f// ArmvlrsdK;udk rdk;ay:uusvmwJh/ rkd;usa&$udk,fuJhodk@ tvGeftu|H csJ@xGif a&;om;=uw,f// wkdif;&if;om;/ rGef/ &ckdif/ &Srf;/ ucsif/ csif;/ u&if/ u,m; vlrsdK;awGta=umif;udk txifao; tjrifao; a&;om;=uw,f// ordkif;rSm rGefvlrsdK;/ &ckdifvlrsdK;/ &Srf;vlrsdK;wkd@ taa=umif;udk ckeSdrfjyD; tvGefrw&m; a&;om; =uw,f// wkdif;&if;om;vlrsdK; awG[m/ ,Ofaus;rSK/ edyfhuswJhvlrsdK;/ Armudk cpm;&wJhvlrsdK;/ Armudk armfr=unfh&JwJhvlrsdK;/ ArmvlrsdK;omv#if wu,fh vlpGrf;aumif;/ owWdAswWdeSifh jynfhpkHwJhvlrsdK;/ bkef;wHckd;eSifhjynfhpkHwJhvlrsdK;/ jrifhjrwfwJh omuD0if rif;rsdK;rif;EG,fqkdjyD; trsdK;rsdK;tvGeftr$ef;wif a&;om;=uw,f// Armhpmay/ Armhpum;udk/ tjcm;wkdif;&if;om; vlrsdK;awG roifrae&/ vkyfxm;w,f// Armpmrwwf&if tcGifha&;trsdK;rsd; qkH;&SKH; apw,f// wdkif;&if;om; pmayudk trsdK;rsKd; ydwfyifwm;jrpfw,f// rGefpmay/ &ckdifpmay/ u&ifpmay/ &Srf;pmay/ xGef;um;rSmudk enf;enf;rS rvkdvm;=ubl;// wdkif;&if;om;pmayawG xGef;um; vmjyD;/ wkdif;&if;om;awG todw&m;wkd;wuf vmrSmudkrvdkvm; =ubl;// tJ'Dtjrif[m/ r[mvlrsdK;=uD; 0g'tjrifvnf;jzpfw,f// usOf;ajrmif;wJh tjrifvnf;jzpfw,f// wudk,faumif;qefwJh tjrifvnf;jzpfw,f// tJ'Dtjrif [m/ r[mArmvlrsdK;=uD; 0g'DawGrSmom&Sdw,f// zdeSdyfcHae&wJh wdkif;&if;om; vlrsdK;wkd@rSm tJ'DtjrifrsdK;r&Sdbl;//”
Page 105: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
105
udk0if;xdef.pum;tqkH;rSm u|efawmfwkd@ tm;vkH;u/ 0kdif;0ef;jyD;/ vufckyf/ vuf0g;wD;jyD; tm;ay; jyefonf/ ab;vlrsm;vnf; u|efawmfwkd@ vltkyf &Sd&mudk0kdfif; =unfh=uonf// rif;0if;xdefonf rdrd. &ifxJrSm &Sdaeonfh/ cHpm;csufudk/ yGifhyGifh vif;vif; ajymvdkuf&I/ tvGefauseyf tm;&aeykH ay:aeonf// udk0if;xdef ajymqkdoGm;wJhtay: axmufcHonfh taejzifh u|efawmfuvnf; atmufygtwkdif; ajymqkdvkdufonf// “'Duae@ac:qdkaewJh jrefrmedkifiHwckvkH;udk ArmvlrsdK;/ wrsdK;wnf;u urBmhOD;rS tpjyKjyD; pdk;rdk;tkyfcsKyfvmcJhw,f// ArmvlrsdK;wrsdK;wnf;u ydkifqdkifcJhw,fqdkwJh oabmrsdK;eJ@ tcsdK@Armorkdif; pmtkyfawGrSm a&;om;xm;=ujyefw,f// tjcm; wkdif;&if;om;/ rGef/ &ckdif/ &Srf;vlrsdK;wkd@ukd rw&m; usL;ausmf0ifa&muf aexkdif ae=uwJh vlrsdK;awGtjzpf owfrSwf=uw,f// wkdif;&if;om; rGefvlrsdK;/ &ckdifvlrsdK;/ &Srf;vlrsdK;awG udk,fhwkdif;jynf/ udk,fha'orSm at;at;csrf;csrf; tkyfcsKyfrif;vkyf aewmukd/ wdkif;jynf&J@ ql;anSmifh cvkwfuoif;awG/ wkdif;jynf&J@ &efnSdK;&efpG,f awGtjzpf owfrSwfjyD; oGm;a&muf wkdufcdkufw,f// rGef/ &ckdif/ &Srf;e,fajrwkd@udk t"rRe,fcsJ@ odrf;ydkufcJh=uw,f// vufatmufcH vkyfcJh=uw,f// 'DvkdoGm;a&muf wdkufcdkufwm rSefuefw,fvkd@ ajym=ujyefw,f// &ckdifjynf/ rGefjynfwkd@udk wdkufckdfufjyD;/ e,fcsJ@edkifcwJh/ Armrif;awGudk/ ol&Jaumif;tjzpf tr$ef;wif a&;om; Jh =uw,f// rw&m;oGm;a&muf wdkufcdkfufodrf;ydkufcJhwJhrGefjynf/ &ckdifjynfwkd@udkvnf;/ rdrdwdk@&J@ bkd;bGm;ydkifqkdifwJh ypPnf;tjzpf owfrSwfxm;vkduf=uw,f// jyD;awmh/ rGefvlrsdK;/ &ckdifvlrsdK;/ &Srf;vlrsdK;wdk@udk ArmvlrsdK; wkd@&J@tEW&m,f/ wdkif;jynf&J@ &efpG,ftjzpf owfrwfjyD; rsdK;jyKwfatmif owfcJhw,f// 'Dtcsufudk/ rSefeef; S &mZ0ifudk =unfh=unfh/ ukef;abmif &mZ0ifudk =unfh=unfh awG@ekdifygw,f// txufyg u|efawmfajymaomtjrifudk axmufcHaomtm;jzifh udk0if;xdefonf atmufyg twkdif;ajym=um;jyefonf// “ArmvlrsdK;u/ tm%m&xm;awmh/ rdrdwdk@pdwf=udKuf&mZ0ifudk a&;om;=uw,f// tJ'Dvdk rdrdwkd@pdwf=udKuf jyKjyifajymif;vJjyD; a&;om;xm;wJh ordkif;udk ausmif;om; awGudk oif=um;apjyefw,f// ausmif;om;/ vli,fawG udktwif; t"rR/ oif=um;apjyD;/ rSm;,Gif;wJhtjrifudk oGwfoGif;=uw,f// wkdif;&if;om;ausmif;om; awGuvJ/ pmar;yGJ atmifcsifawmh/ tJ'DrrSefuefwJh ordkif;udk =udK;pm;oif=um; &w,f// wjznf;jznf;eJ@ ArmvlrsdK;udk txif=uD;jyD; udk,fhvlrsdK;udk txifjrifao; vm=uw,f// udk,fhvlrsdK; tjzpfudk cH,l&rSmudk &Sufa=umuf vmw,f// 'DvkdeJ@/
Page 106: 106
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefvlrsdK;/ &cdkfifvlrsdK;/ &Srf;vlrsdK;/ u&ifvlrsdK;/ u,m;vlrsdK;vdk@ udk,fhukd,fudk ajym&rSm &Sufvmw,f// vlrsdK;yaysmuf vm=u w,f//” udk0if;xdefonf/ pum;udk wcsuf&yfwef@vkdufjyD; em;axmifaewJh u|efawmfwkd@ tm;vkH;udk tuJcyf =unfhvkdufjyefonf// tvGef pdwf0ifpm;jyD;/ tm&kHpkdufem;axmifaeonfh u|efawmfwkd@ rsufeSmudkawG@&aomtcg tvGefauseyfoGm;onf// ukd0if;xdefajymoGm;wJh ta=umif;&m/ tcsufvufwkd@[m tvGefrSefuefaeonf// A[kokw jzpfp&mvnf; tvGefaumif;aeojzifh u|efawmfwkd@tm;vkH;u udk0if;xdefudkqufvufjyD; ajymapcsif ae=uonf// udk0if;xdefajymr,fh pum;udkomqufjyD; em;axmif vkdae=uonf// udk0if;xdefonf atmufygtwkdif; qufajym jyefonf// “tcsdK@Armpma&;q&mawG/ ya'o&mZftawG;ac:wkd@ vuf0,f odrf;ydkufxm;qJ bJ&Sdw,f// r[mArmvlrsdK;=uD;0g'udk/ 0dkfif;0ef;umuG,f ae=uw,f// zuf'&,f pHepfudk qef@usifjyD; trsdK;rsd; a&;ae=uw,f// zuf'&,fpHepf xlaxmif&if/ wkdif;&if;om;awG tm;vkH; wkd;wufzGH@jzdK; vmedkifr,f// ArmvlrsdK;eJ@ wef;wl jzpfvmr,f// 'gudk rvkdvm;=ubl;// tJ'D vkdvGJrSm;wJh t,lqawG Armpma&; q&mtcsdK@&J@ OD;acgif;xJ 0ifa&mufaew,f// wukd,faumif; qefwJhtawG;tac:eJ@ usOf;ajrmifwJhtjrifeJ@ touf&Sif ae=uw,f// 'grdk@ zuf'&,f pHepfudk raumif;wJh pHepf wkdif;jynfudk jydKuGJapwJhpHepfvkd@/ 0kdif;0ef;/ vdrfvnffjyD;a&;om; ae=uw,f// wkdif;jynfjydKuGJbdk@/oD;jcm;cGJxGufbdk@/ b,fwkdif;&if;om;urS rvkdvm;bl;// oD;jcm; bk&if/ oD;jcm;rif;jzpfcsifwJh/ ya'o&mZfacwfutawG;ac:rsdK;awGvJ/ wkdfif;&if;om; awGrSm r&Sdawmhbl;// wef;wlyl;aygif;a&;udkajymae=uwmjzpfw,f// wkdif;&if;om; G tm;vkH;wef;wl tcGifha&;&SdwJh zuf'&,f jynfaxmifpkpHepf xlaxmifbkd@wkdufyJ0if awmif;qkdaewmjzpfw,f// ,ae@jynfaxmifpkpHepfu ArmvlrsdK;wrsdK;wnf;udkom aumif;pm;apw,f// tjcm;wkdif;&if;om;awGudk *kwf*GpD;xm;wJh pHepfjzpfw,f// rw&m;vGef;vkd@/ wef;wlrSK r&SdvGef;vkd@ a&G;cs,f p&mvrf; r&Sdvkd@ cGJxGufa&;udk awmif;qkdvm&w,f// 'Dtjrifudk ArmvlrsdK;wkd@ &Sif;&Sif;vif;vif; jrifbkd@vkdw,f//” u|efawmfvnf; udk0if;xdef.t,lqudk axmufcHaomtm;jzifh atmufygtwkdif;ajymvkduf onf// “udk0if;xdefajymwmawG tm;vkH;rSefw,f// acwfumv ajymif;vJaejyD;/ ya'o&mZf acwfu tjrifrsdK;vJ/ rnfolrS r&Sdawmhbl;// udk,fhrif;/ udk,fhbk&ifeJ@ oD;jcm;urBmh=uD;
Page 107: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
107
xlaxmifvkdwJhtjrifrsdK;vJ/ wkdif;&if;om; vlrsdK;wkd@rSm r&Sd=uawmhbl;// cGJxGufa&;udk rnfolrS rvkdvm;awmhbl;// wdkif;jynfudktpdyfpdyf trGmrGmuGJapwJh tjrifrsdK;vJ/ b,folrSr&Sdbl;// wef;wlyl;aygif;a&;eJ@ wef;wltcGifha&; twGufawmif;qkd wkdufyGJ0if ae=uw,fvkd@ u|efawmfjrifw,f// wdkif;&if;om;tm;vkH; ArmvlrsdK;tyg0if wkd@udk wef;wl nDr#wJh tcGifha&;ay;ekdfifwJh taumif;qkH;pHepf[m/ zuf'&,fpepfvkd@ wdkfif;&if;om;acgif;aqmif awGujrifw,f// tJ'Dvkd wef;wl tcGifha&;twGuf awmif;qkd aewJh wkdif;&if;om; acgif;aqmifwkd@udk/ cGJxGufa&;orm;vkd@ ArmvlrsdK;wkd@u rw&m; pGyfpJajymqdk ae=uw,f// 'ga=umifh rvkdvm;tyfwJh jynfwGif;ppf jzpfae&w,fvkd@ G u|efawmfjrifw,f//” u|efawmfhpum;tqkH;rSm/udk0if;xdefuatmufygtwkdif;ajymqdkoGm;jyefonf/// “jrefrmedkifiHudk zuf'&,f jynfaxmifpk pHepfeJ@xlaxmifr,fqdk&if/ zuf'&,f pHepftwGif;&Sd/ wkdif;&if;om;tm; vkH;wef;wl tcGifha&;&Sdvmr,ff// wkdif;&if;om; vlrdsK;awG vGwfvGwfvyfvyf wkd;wufzG@HjzdK; cGifh&vmr,f// wdkuf=uckduf=uwJ@ jynfwGif;ppfvnf; tqkH;owfoGm;r,f// wkdif;jynf =uD;vnf; at;csrf;om,m vmr,f// wkdif;&if;om; tcsif;csif; nD&if;tpfudkuJ@okd@ cspfcifvm=ur,f// wkdif;&if;om; pmayawG wkd;wufzG@HjzdK;vmr,f// wkdif;&if;om;awG ynmA[kokw awG =uG,f0vmr,f// tzufzufrSm wkd;wuf=uD;yGm;vmr,f// tJ'Daumif;uGuf rsm;udk rjrif=ubl;// wudk,faumif;qef pdwf"gwfeJ@ usOf;ajrmif;wJh pdwf"gwfudk tajcHcHjyD;vufopf/ r[mArm udkvdkeDpHepfudk tumtuG,fay; ae=uw,f// zuf'&,fpHepf[m/ wdkfif;jynfudk tpdyfpdyf trGmrGmuGJapwJh pHepfqdkjyD; rrSefruef 0g'jzef@ a&;om; ae=uw,f// zuf'&,f jynfaxmifpkpHepf aumif;ygw,f qkdjyD; axmufcH a&;om;wJh Armpma&;q&mqdkvkd@ wpfa,mufrS ray:vmbl;// ArmudkvkdeDtkyfcsKyfrSKpHepf[m raumif;bl;vkd@/ a&;wJhArm pma&; q&mqdkvJ wa,mufrSr&Sdbl;// u|efawmfwkd@tm;vkH;u/ rif;0if;xdef pum;tqkH;wGif/ 0kdif;0ef;jyD;/ vufckyf vuf0g;wD;jyD;/ axmufcHrSKay;=ujyefonf// rSefw,frSefw,fvkd@vnf; ygpyfuajymjyD;axmufcHrSKay;=uonf/ xkdpOfvlwa,mufonf/ oabFmOD;cef;rS/xGufvmjyD;/ u|efawmfwkd@tm;/ q&mawmf OD;ynm'Dy/ uawG@vkda=umif;ajymonf// ol@udkolvnf; u|efawmfwkd@eSifh rdwfqufonf// olonf/ aumhbdef;aus;&GmrS/ q&mawmf OD;ynm'DyeSihf twlvkdufygvmaom/ 'um jzpfonf// q&mawmfonf/ armfvjrdKifwGif udpP&SdI oGm;a&muf aqmif&GufjyD;aemuf/ ,ckreuf armfvjrdKifrS aumhbdef;&Gmokd@ jyefvmonf[k od&onf// q&mawmfeSifh/
Page 108: 108
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
'umrsm;onf/ oabFmOD;cef;/ txl;wef;wGif vkdufygpD;vm =uojzifh/ u|efawmfwkd@ vltkyfowdrxm;rdjzpfcJh=uonf// q&mawmfOD;ynm'Dyudk/ u|efawmf emrnftm;jzifh odu|rf; &if;eSD;aeonfrSm/ =umjyD;jzpfonf// 'gayrJhvludk,fwkdifwcgbl;rSs/ rawG@&ao;acs/ &if;eSD;rSKvnf; r&Sdao;yg// OD;ynm'Dyonf/ rGef&[ef;oHCm todkif;t0kdif;wGif/ tvGef emrnf=uD;aom/ q&mawmfwyg;jzpfonf// rGe&[ef;awmfrsm;jzpf=uaom/ edkifodCF/ f edkifygvdwwkd@uJhokd@yif/ trsdK;om;ta&;wGif/ tvGefemrnf=uD;rm;aom/ yk*~dKvfyifjzpfonf// rGeftrsdK;om;xk w&yfvkH;u/ txl;av;pm; =unfndKjcif;udk cH&onfhyk*~dKvf jzpfonf// ynmwwf tausmftarmf wOD;vnf;jzpfonf// usrf;aygif;ajrmufrsm;pGmudk jyKpka&;om; cJhaomyk*~dKvfwOD;jzpfonf// 4if;tjyif/ &mrn"rRp&d,tzGJ@. twGif;a&;rSL;wm0efudkvnf; ,lxm;oljzpfonf// acwfopf/ aumhbdef;/ rGefpmoif=um;enf;opfudkwDxGif;a&;om;&mrSm t"duyk*~dKvfvnf;jzpfonf// xkdq&mawmf OD;ynm'Dyudk/ vludk,fwkdif awG@vkdjrifvkd aeonfrSm/ =umjyD;jzpfonf// tcGifhr=uKHcJhI r&if;eSD;cJhygacs// ,ckrl awG@qkH &if;eSD;cGifh/ zl;arsSmfcGifh&onfhtwGuf tvGef0rf;ajrmuf0rf;omjzpfrdonf// u|efawmfwkd@ vltkyfonf/ q&mawmf&Sdaom/ oabFmOD; txl;cef;xJokd@ 0ifa&mufoGm;=uonf// q&mawmftm;/ =unfndkzl;arsSmf=uonf// tvGefOy"d&kyfaumif; rGefonf/ udk,fcE<m tawmftoifh 0[ef&Sdonf// usef;rm oefpGrf;aom ukd,fcE<m&Sdonf// tvGef=unfnkdbG,f&m &kyf&nf vuQ%meSifh jynfpkHonf// “rif;wkd@armfvjrdKifaumvdyfurGefausmif;om;awGvm;/” [kq&mawmfonf/rGefbmompum;jzifh/csdKompGm/u|efawmfwkd@vltkyfpkudkar;onf// “wynf@awmfwkd@u/ aumvdyfausmif;om;vJygw,f// txufwef;ausmif;u ausmif;om;awGvnf; ygw,f/bk&m;//” vkd@u|efawmfuyif&kdaopGmajz=um;onf// “b,fudkoGm;=urvkd@vm;/” “aumhbdef;&GmbJ/oGm;=urvkd@yg/bk&m;/” “udpeJ@vm;/odk@r[kwftvnfoufoufvm;/” P “tvnfvmwm r[kwfygbk&m;/ ausmif;om;tzGJ@tpnf; udpPeJ@vm w,fbk&m;// aumhbdef;aus;&Gm/ rGefausmif;ol§om;toif; zGJ@pnf;bkd@ vma&muf pnf;&kH;jcif; jzpfygw,f bk&m;//” u|efawmfu vma&mufonfh &nf&G,fcsufudkajymjyonf// q&mawmfu atmufygtwkdif; ar;jref;vmjyefw,f// “aumhbdef;&GmrSm/tod&Sdovm;/b,fol@udkodovJ//” “u|efawmfwkd@ausmif;aebuf/aumvdyfausmif;om;rif;cspfvkH;/rif;tkH;wifwkd@ &Sdygw,fbk&m;/ olwkd@eJ@u|efawmfwdk@/ csdef;xm;jyD;rSvmwmjzpfw,f bk&m;//”
Page 109: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
109
“'Dvkdqdk/ ausmif;udkvmvnf=utkH;/ ausmif;rSm uxdefcif;&Sdw,f//”[k q&mawmfuzdwf=um;onf// “[kwfuJhygbk&m;”vdk@ u|efawmfwkd@tm;vkH;onf/jyefvnfajz=um;onf// “'geJ@/ tckeifu/tjyifbufrSm/ a[majymaewJhol[m/ b,folvJ/ odyfh a[majym aumif;wmbJ// tcsuftvufvJ/ tawmfjynfhpkHw,f//” q&mawmfonf/u|efawmfwkd@vltkyfudk=unfhjyD;ar;vkdufonf// “u|efawmfygbJ/q&mawmfbk&m;//” rif;0if;xdefu/rGefvkdryDrojzifhajz=um;onf// “rif;b,f&GmuZmwdvJ” “usKHu'gwfaus;&Gmuygbk&m;// rdbeSpfyg;pvkH;[mrGefyg/ ausmif;q&m jzpf=uw,f bk&m;// u|efawmfusawmh/ rGefpum; aumif;aumif; rajymwwf jzpfaew,f// u|efawmfhudk,f u|efawmfvnf; tawmf&Sufae rdw,fbk&m;// usKHu'gwf aus;&GmwckvkH;/ Armjzpf=uukefjyD;// Armpum;vkdbJ ajym=uawmhw,f// rGefvkdajym=uwm enf;vmjyD;/ rGef&Gmuae/ Arm&Gm jzpfvmawmhr,f// tvGef 0rf;enf;bkd@ aumif;w,f/ bk&m;//” q&mawmfonf/ rif;0if;xdef.pum;ukd =um;rdaomtcg/ tvGef0rf;enf; oGm;[efwlonf/ atmufygtwkdif;trdef@&Sdvmonf/ “'kd@rGefvlrsdK;&J@b0u tvGef0rf;enf;=ubkd@ odyfaumif;w,f// rGefvlrsdK; rvGwfvyf ao;orSsawmh/ 'DvkdbJ jzpfaerSmbJ// rGefvlrsdK; awG/ rGefpum; rwwf/ rGefpmrwwf jzpfvm=ur,f// rGefvlrsdK;awG/ udk,fhuH=urRm udkf,fzefwD;cGifh&bdk@/ ololigig/ =udK;pm; =ubdk@ vkdw,f// rif;wkd@ckeifu ajymqdkaewmawG tm;vkH;[m/ trSef=uD;bJ// 'Dpepf rrSefuefrSKa=umifh wkdif;&if;om; tcsif;csif; pdwf0rf;uGJae=uw,f// wOD;udk wOD; rkef;ae=u w,f// wpdwfw0rf;rjzpf=ubl;// tcsif;csif;owfjzwfae=uw,f// q&mawmfwkd@u/ tcsif;csif;owf=u/ jzwf=uwmudk rjzpfapcsifbl;// nDnD nGwfnGwf jzpfapcsifw,f// rSsrSsww jzpfapcsifw,f// rGefvlrsdkK;/ u&ifvlrsdkK;/ &Srf;vlrsdK;/ ArmvlrsdkK; tm;vkH;[m/ wef;wl/ nDwljzpfapcsifw,f// udk,fhuH =urRm udk,fhzefwD;=u/ wa,mufudkwa,muf/ tekdifusifh/ cs,fvS,f wmrsdK; r&Sdapcsifbl;// rGefvlrsdK;wdk@vufeufudkif awmfvSefa&;p&wmvnf;/ wef;wlwJh tcGifha&; awG r&vkd@/ udk,fhuH=urRm/ udk,fzefwD;cGifh r&vkd@ xawmfvSef=uwmbJ// rGefvufeufudkfifawmfvSefa&; pwif/ jzpfay:cJh&wJhta=umif;udkrif;wkd@vJ/ =um;bl; rSmaygh//”
Page 110: 110
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
“=um;bl;em;0avmufbJ&Sdw,f//aoaocsmcsmta=umif;pkHudk rodygbk&m;//” rif;0if;xdefuaxmufIajymqkdonf//q&mawmfbk&m;uatmufygtwkdif;&Sif;jyonf// “rGefawmfvSefa&;tp/ Zmojyifaus;&Gmuvkdk@ qkdxm;w,f// ckeifu 'dk@jzwfausmf vmwJh/ Zmojyifaus;&Gmu/ pw,fvkd@ ajymprSwf jyK=uw,f// ta=umif;u 'Dvkdyg/ rGefvlrsdK;awG/ oD;jcm;rGefjynfe,f awmif;wmudk/ zqyv tpkd;&u/ ray;bl;// rGef ArmeJ@ twlwlbJ qkdjyD;ray;bl;// tjcm;wkdif;&if;om;awGukd jynfe,f ay;aomfvJ/ rGefvlrsdK;udk ray;bl;// rGefacgif;aqmifrsm;udkvnf;/ trsdK;rsdK; vkdufvH jcdrf;ajcmufw,f/ zrf;qD;w,f/ owfjzwfw,f/ 'geJ@ &kd;&kd;om;om;enf;eJ@ awmif;,lvkd@r&&if/ &wJhenf;eJ@ 'kkd@wkdufyGJ0ifr,fqkdjyD;/ rGefvlrsdK;awG vufeufudk pkaqmif;=uw,f// rGefvlrsdK;wkd@rSm/ u&ifvlrsdK;vdk/ vufeufudkif wyf&if;r&Sdbl;// vufeufcJ,rf; rD;ausmufr&Sdbl;// tJ'DtcsdefwkH;u vufeufudk 0,f,lvkd@vJ rvG,fbl;// 'geJ@vufeufudk &wJhenf;eJ@ &SmazG pkaqmif;,lbdk@ rGefacgif;aqmifawG t=uHxkwf=uw,f// aus;&GmrSm/ &Sd=uwJ/h ykvdyfpcef;udkjrifw,f// aus;&Gm&Sd ykvdyfpcef;ukdtwif;0ifpD;jyD;/ ykvdy&J@ aoeyfrsm;udk f odrf;ykduf,lbkd@/ ekdifvSarmif/ ekdifaiGodrf;/ekdifa&$usifwkd@ut=uH&w,f// 'geJ@ekdifyef;omudk acgif;aqmifapjyD;/ aoeyfrsm;udk pkaqmifapcJhw,f//(1948-ckeSpf/ Zlvkdif(20)ae@/) 1309-ckeSpf 0gacgifvjynfhrSm/ edkifyef;om/ Adkvfodef; (xkH;tkdif&Gm) wdk@eSpfa,mufeJ@ rGef&Jabmfuav;(30)wkd@[m vufeuf(3)vufeJ@ 'DZmojyifaus;&Gm/&Jpcef;udk twif; 0ifa&mufpD;jyD;/ &Jrsm;xHu/ vufeufcJ,rf; rD;ausmufrsm;udk odrf;,l&&SdcJh=uw,f// 'DvkdeJ@ rGefvlrsdK;wkd@&J@ vufeufudkifawmfvSefa&;udk pwifcJh=uw,f// ekdifyef;om/ Adkvfodef;eSJ@ vufeufrygbJ/ vkdufoGm;wJh rGef&Jabmfuav;(30)wkd@udk tvGefcsD;=uL;bdk@ aumif; w,f// trsdK;om;twGuf/ toufpGef@jyD; vkyf=uwmbJ// tvGefowWd&Sdw,fvkd@ qkd&r,f// tJ'D 1309-ckeSpf0gacgifvjynfhae@/ 1948-Zlvkdif(20)&ufae@udk rGefvlrsdK;wkd@&J@ awmfvSefa&;ae@tjzpf owfrSwfcJh=uw,f// 'Dae@&ufudk eSpfpOfeSpfwkdif; rGeftrsdK;om; vufeufudkifawmfvSefa&;ae@tjzpf/ usif;y cJh=uw,f//” q&mawmfonf/ pum;udkt&Snf=uD; ajymqkd&ojzifh/ tenf;i,farmoGm;[ef&Sdonf/ acwW c%rSs/ pum;rajymbJ wdwfqdwfvSsufaeonf// ta0;rSm usef&pfcJhaom/ Zmojyif&Gmudk vSrf;=unfhaeonf// q&mawmfonf/ tvGefa0;vHaom/ twdwfutjzpftysufrsm;udk txift&Sm;/ jyefvnfjrifa,mifae[efwlonf// twdwfwcsdefu jzpfysufcJhonfh rGefvlrsdK; wkd@.ta=umif;udk jyefajymif;owd&I/ pdwfrcsrf;ajr@rSK jzpfrd[efwlonf// bmrSrajym ao;bJ/ ta0;wae&mqDudkom pkduf=unfhaeonfudk awG@&onf// xkdtcsdefwGif vkdufyg vmaom'umonf/ qGrf;pm;csdefa&mufjyD;jzpfa=umif;/ q&mawmftm; avsSmufxm;onf//
Page 111: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
111
q&mawmfonfvnf;/ oabmwlonfh[ef/ bmrS jyefrajymbJ/ qdwfqdwfaeavonf// u|efawmfwdk@ vltkyfeSihf 'umonf/ q&mawmftwGuf/ qGrf;rsm;ukd 0,fcsrf;jcif;/ o,faqmif jyifqifjcif;rsm;udk vufnD/wufnD vkyfaqmif=uonf// jyifqifI jyD;jynfhpkH aomtcg/ q&mawmftm; qGrf;uyf=uonf// q&mawmfonf/ qGrf;udk bkrf;ay;&if;/ wcGef;peSpfcGef;pqkdovkd/ pum;udkajymjyD; u|efawmfwkd@ vlpkudk ar;jref;aeavonf// q&mawmfonf/ qGrf;toifhwifh bkrf;ay;ygonf// q&mawmf qGrf;bkrf;jyD;Ivnf;/ u|efawmfwkd@ vlpkonf/ q&mawmf. oabFmOD;tcef;rSmyif qufvuf aeavonf/ q&mawmfeSihf tvmypum;ajymqkd&if; c&D;twlwleSifcJhonf// aumhbdef;aus;&Gmokd@ nae(2)em&DavmufwGif a&muf=uonf// aumhbdef;&Gm/ ausmif;'um 'umrrsm;u oabFmqdyfwGif pka0;a&muf&SdaejyD; q&mawmftm;/ =udKqkd=uonf// u|efawmfwkd@ vltkyfpkudkrl/ csdef;qkdxm;onfh twkdif;/ udkcspfvkH;eSihf udktkH;wifwkd@u vma&muf =udKqkd=uonf// xkdaemuf u|efawmfwkd@vltkyfudk/ udkcspfvkH;.tpfudk(wkdfif;&if;aq;q&m) tdrfwGifwnf;ckd=uonf// aemufwae@wGif/ aus;&Gm&Sd ausmif;om;vli,frsm;udk pka0;jyD;/ tpnf;a0;usif;yonf// tpnf;a0;odk@ aumhbef;aus;&Gm&Sd vli,frsm;wufa&muf vm=u d onf// 4if;wkd@txJrSm/ rif;a&$odef;(edkfifa&$odef;)ygonf[k u|efawmfxifygonf// odk@aomf twdtus u|efawmfrrSwfrdI tckdiftrmrajym&Jyg// yxrOD;pGm tpnf;a0; ac:,l&onfhta=umif;&if;udk/ u|efawmfwkd@u &Sif;vif;wifjyonf// ,ae@ tajctaet&/ rGefausmif;ol§om;toif;udk zGJ@pnf;&ef tvGefvkdtyf aea=umif; wkd@udk yg&Sif;vif;wifjyonf// ausmif;om;tm;vkH;u/oabmwl=uonf// toif;zGJ@pnf;&ef vnf;/ pdwftm;xufoef=uonf// Tokd@jzifh trsm;qENeSifhtnD/ aumhbdef;aus;&Gm/ rGefausmif;ol§om;toif;udkzGJ@pnf;=uonf// aemufae@wGif u|efawmfwkd@vltkyfpkonf/ q&mawmf OD;ynm'DyrSm=um; xm;onfhtwkdif; q&mawmfausmif;odk@ oGm;=uonf// q&mawmftm; zl;arSsmf=uonf// uxdef;cif;tvSLrSm yg0ifcJh=uonf// tvGefpnfum; odkufjrdKufaom uxdefcif;yGJjzpfonf// aumhbdef;&Gmol/ &Gmom;wkd@onf tvGefo'Ngw&m; =unfjzLolrsm;jzpf=uonf// vma&muf=uaom y&d\wf taygif;wkd@udk/ apwem tjynfheSifh{nfhcH au|;arG;=uonf// tvGefpdwfapoemjzLpifjyD; az:a&Golrsm;jzpfonf// u|efawmfwdk@vltkyfpkudk vkdavao;r&Sdatmif/ {nfhcHau|;arG;=uonf//aemufae@ reufwGif/ u|efawmfwkd@vlpkonf/ aumhbdef;aus;&Gmudk/ 0rf;enf;pGm eSKwfquf xGufcGmvmcJh &avonf// u|efawmfwkd@. pnf;&kH;a&;c&D;onf/ atmifjrifcJhonf[k qdk&ayrnf/ rGeftrsdK;om; v/Gwfajrmufa&; vufeufudkfif awmfvSefa&;twGuf/ aumhbdef;&GmwGif awmfvSefaomausmif;om;rsdK;aphaumif;rsm;udk ysdK;axmifay;ekdif cJhav onf//
Page 112: 112
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tcef;(5) Armausmif;om;or*~uGefz&ifh/ OD;oGif.rGefjynfe,fqef@usifqENjyyGJ/ rGefjynfe,faz:xkwfa&;rGefvlxkqENjyyGJ=uD;/ wkdifwvkH;tdrfydkif&Sif/ rGefpHoltkwf*l/ppfwyfrStm%modrf; rmHaw;(c)rif;atmifxGef;/ ekdifausmfat;eSifhaqG;aeG;cef;/(7)Zlvkdifta&;cif;/ rGefausmif;om;awmckd&ef/ xkH;tkdif&GmaEG&moDoifwef;/jidrf;csrf;a&;urf;vSrf;csuf/ awmwGif;ukd,fpm;vS,feSifhedkifa&$usif&efukefa&muf/
1961-ckeSpf pufwbFmv(30)&ufrS atmufwkdbmv(4)&ufae@txd ArmjynfvkH;qkdif&m ausmif;om;rsm; or*~ (Auo)uGefz&ifhudk&efuefjrdK@ t"dywdvrf;r=uD;ay:&Sd ausmif;or*~ k taqmuftOD;Y usif;yrnfjzpfonf// xkduGefz&ifhokd@ wufa&muf&ef/ armfvjrdKifaumvdyf ausmif;om;or*~rS udk,fpm;vS,frsm;udk a&G;cs,f=uonf// aumvdyfausmif;om; or*~ tzGJ@0if rif;azodef;/ udkaZmf0if;/ rif;udkOD;(acsmif;qkH)eSifh armfvjrdKifc&dkif ausmif;om;or*~rS udkwifat;wkd@onf/nDvmcHokd@ wufa&muf&ef udk,fpm; vS,frsm;tjzpf a&G;cs,fcH&onf// nDvmcHY/ 'Drkdua&pDa&;/ trsdK;om;ynma&;/ uarmufur ynma&; zsufodrf;a&;/ jynfwGif;ppf tqkH;owfa&;/ jynfwGif; jidrf;csrf;a&; wnfaqmufa&;wkd@udk tus,fw0ifh aqG;aEG;cJh=uonf// edkifiHwumtajctae/ ausmif;om; or*~wkd@. vSKyf&Sm;rSK udpP&yf rsm;udk us,fus,f jyef@jyef@ aqG;aEG; cJh=uonf// 4if;nDvmcHwGif/ ausmif;om; acgif;aqmif udkouf(Auo/ 'kOuUX)/ udkwifxGef; (Auo/ twGif;a&;rSL;)/udkAaqGav;(wuo/ OuUX) udkvSa&$(wuo/ twGif;a&;rSL;)/ rtrmat;/ ukdpkd;0if; (vlxkOD;vS/ a':trmwkd@.om;)/ &Jabmfom'kd;(&ckdif)ponfh ausmif;om; acgif;aqmifrsm;pGmeSihf awG@qkH &if;eSD; cJh&onf// xkdnDvmcHtjyD;wGif/ u|efawmfwkd@ausmif;om; tm;vkH;onf/ 0ef=uD;csKyf OD;ektdrfodk@csDwuf jyD;oGm;a&mufqENjy=uonf//jynfwGif;ppftqkH;owfa&;/jynfwGif;jidrf;csrf;a&; wnfaqmuf a&;twGuf awmif;qkdcJh=uonf// ynmp&dwfwkd;jrSifhokH;pGJ&ef awmif;qkdcJh=u onf// ppfp&dwf avsmhcs&ef awmif;qkdcJh=uonf// xkdpOfu wuUokdvf/aumvdyf ausmif;om; rsm;wkd@onf/ edkifiH.ta&;udpPk/ rdbjynfolwkd@.ta&; udpPwkd@udk rdrdwkd@eSifh wkduf&kdufaomf4if;/ okd@r[kwf/ oG,f0dkufIaomf4if;/ oufqdkfif aeonf[k cH,lxm;=uonf// wkdif;jynf. ta&; rdb jynfol wkd@.ta&; udpPonf ausmif;om; udpPjzpfonf[k cH,lonf// 1962-ckeSpf ZEMm0g&Dv (14)&ufae@wGif/ yxptpdk;& ukefoG,frSK wkd;wufa&;Xme 0ef=uD; OD;oGifrS =uD;rSL; usif;yaom/ rGefjynfe,f qef@usifa&; yxpvlxk qENjyyGJ w&yfudk/ armfvjrdKifjrdK@ jynfawmfom yef;jcHwGif usif;y&ef pDpOf=uonf//
Page 113: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
113
4if;qENjyyJGokd@/ armfvjrdKifjrdK@&Sd rdb jynfolrsm;eSifh e,ft&yff&yfrS rdbjynfolrsm; wuf a&muf=u&ef/ OD;oGifwkd@tzGJ@rS =uD;=uD;us,fus,f pnf;&kH;vSKyfaqmfxm;onf// txl;ojzifh rGefjynfol vlxkawG aexkdifaom/ usdKuRa&me,f/ rk'kHe,f/ bDvl;u|ef;/ acsmif;qkHe,fwkd@rS jynfolawGwufa&muf=u&efvnf; pnf;&kH;vSKyfaqmfxm;onf// tcsdK@aome,fa'o wkd@rSm rGefjynfolvlxkudk vSnfhpm;jyD; pnf;&kH;vSKyfaqmfxm;=uonf// rGefjynfe,fvkdcsif&if/ OD;oGifvlxk qENjyyGJodk@ wufa&muf=u&ef vSnfhpm;jyD;vSKyfaqmf=uonf[k =um;od&onf// OD;oGif. rGefjynfe,fqef@usifa&; vlxkqENjyyGJudk wkdufzsuf&eftwGuf/ armfvjrdKifc&dkif rGefausmif;om; vli,ftoif;rS qkH;jzwf=uonf// OD;oGif.vlxk qENjyyGJodk@ jynfol vlxkrsm; rwuf a&muf&eftwGuf/ te,ft&yfodk@oGm;jyD; vSKyfaqmf=u&ef u|efawmfwkd@ pDpOf=uonf// armfvjrdKifc&dkif rGefausmif;om; vli,ftoif;rS toif;om;rsm; 'wf(pf)qef;um;(3)pD; tjynfhjzifh oGm;=uonf// armfvjrdKifaumvdyf ausmif;om;or*~ OuUX udk=unfjrifh(rdcifrSmxkH;tkdifoljzpfonf)vnf; u|efawmfwkd@eJ@twl vkdufygoGm;onf// yxrOD;pGm rk'kHjrdK@odk@ oGm;a&muf vSKyfaqmf=uonf// xkdrSwqifh 0ufwJwHcGefwdkifokd@ oGm;=uonf// xkdrSwqifh/(7)acGawmif udk jzwfausmfjyD; usdKuRa&mjrdK@ odk@oGm;I vSKyfaqmf=uonf// xkdrSwqifh armfvjrdKifjrdK@odk@ oGm;I jrdK@ay:&Sd rdbjynfol vlxkudk vSKyfaqmf=ujyefonf// OD;oGifqef@usifa&; w&m;vSnfhvnf a[majym=uonf// OD;oGif. jynfe,fqef@usifa&; vlxkqENjyyGJodk@ rwufa&muf=u&ef edSK;aqmfwkdufwGef;=uonf// armfvjrdKifjrdK@wGif OD;oGifeSihf yxptzGJ@acgif;aqmifrsm;/ tpnf;a0;usif;y&m/ rdkif'guGif; ae&modk@yif oGm;a&mufjyD; OD;oGifqef@usifa&;w&m;udk toHcsJ@pufjzifhu|efawmfwkd@ oGm;a&muf a[majym=uonf// armfvjrdKifaumvdyf/ ausmif;om;or*~OuUXudk=unfjrifh onf/tvGefa[majymaumif;oljzpfonf// OD;oGiftm; trsdK;rsdK; ykwfcwfa0zef a[majym oGm;onf// xkdodk@OD;oGifwdk@ tpnf;a0; usif;yaeaom ae&mudk oGm;a&mufjyD;/ OD;oGiftm; wkdufckduf qef@usifjyD; w&m;a[moGm;onfudk OD;oGifrS vkH;0rauseyfjzpf oGm;onf// rGefausmif;om;rsm;. tjyKtrltay: rauseyfaom OD;oGifonf/ rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm;udk w&m;pGJrnf[k jcdrf;acsmufvmonf// xkdpOfu ukefoG,fa&;Xme 0ef=uD; OD;oGifonf/ 0ef=uD;csKyf OD;ekjyD;vSsif/ yxptpkd;&wGif/ tm%mt&SdqkH; yk*~dKvfwOD; jzpfonf// 1962-ckeSpfZEMm0g&Dv(14)&ufwGif usif;yaom rGefjynfe,f qef@usifa&; OD;oGif.vlxk tpnf;a0;yGJokd@/ (rGefjynfe,fay;rnf/ tpnf;a0;wuf=u)[k/ vdrfvnfjyD; ac:aqmif vmaom/ rGefvlxk tenf;i,fom wufa&mufvm=uonf// xkdae@Y OD;oGifonf/ jynfol@&Jabmf t0wfpm;0wfqifjyD; rdef@cGef;ajym=um;cJhonf// Tae@Y Tt0wfpm;ukd a&G;cs,fjyD; 0wfaom OD;oGif. pdwfxJY t"dy`g,frsm;pGm&Sdonf// 1948-ckeSpfrGef-u&ifwkd@ armfvjrdKifjrdK@udkodrf;pOfwGifOD;oGifonf/ usdKuRa&mjrdK@. jrdK@ydkifjzpfaeaomtcsdefjzpfonf//
Page 114: 114
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
xkdpOfurGef-u&ifwkd@onf armfvjrdKifjrdK@eSifh tjcm;jrdK@aygif;rsm;pGmwkd@udk odrf;ykdufekdifcJhonf// odk@aomfusKduRa&mjrdK@wjrdK@udkrl rodrf;ydkufbJ csefxm;cJh=uonf// Tonfudkta=umif;jyKjyD;/ OD;oGifonf rdrdeSifh jynfol@&Jabmfwkd@u owWd&Sd&Sd ckcHwkdufckduf umuG,fcJhonfhtwGuf/ rGefu&ifvufxJokd@ usKduRa&mjrdK@ruscJhonf[k tjrJwrf;*k%f,l 0ihf=uGm;ajymqdkcJholjzpfonf// xdk@a=umifhusduRa&mjrdK@udk umuG,fcJhonfhtcsdefu ol0wfcJhaom/ jynfol@&Jabmft0wfpm; udkwrifwum 0wfqifcJhjcif;jzpfonf// xkdvlxktpnf;a0;wGif/ OD;oGifonf atmufyg pum;udk rmefygyg ajymoGm;onf// (armfvjrdKifjrdK@udk/ wvufrrSrxdeJ@/ xdvSsif rD;yGifhoGm;rnf) [lI vufwD;qkwf vufarmif; qef@wef;I tm;&yg;& rdef@cGef; ajym=um; cJhonf// rGefjynfe,fxJokd@ armfvjrdKifjrdK@udk rxnfhoGif;&ef jyif;jyif;xefxef uef@uGufajymqkdonf// OD;oGif. rdef@cGef;xJwGif/ 1948-ckeSpf rGef-u&ifwdk@ armfvjrdKifjrdK@udk odrf;ydkufjyD; aomif;usef;cJh=uykH/ qdk;oGr;f cJh=uykHwdk@udk tus,fw0ifhxnfhoGif; a[majym oGm;onf// xkdokd@ OD;oGifu rGefjynfe,f qef@usifa&; rdef@cGef;udk tm;&yg;& a[majymaeonfhtcsdefrSm/ armfvjrdKifc&kdif rGefausmif;om; vli,frsm;toif;. OuUXrif;azodef;/ armfvjrdKifaumvdyf ausmif;om; or*~OuUX rif;=unfjrifheSifh aumvdyfrGeftoif; trSKaqmif/ rif;xGef;vSKdif (urm0uf)wkd@u OD;oGifqef@usifa&;/ pm&Gufpmwrf;awG/ ausjimcsufawGudk ajAmifajAmif wif;wi;/ vltkyf=um;0ifjyD; jzef@a0cJhonf// Ttjzpfudkowif;axmuf/ekdifyef;atmif(rif;xGef;az.OD;av;)/ owif;axmufekdifwifat; (uanSmf/ aemifrGefjynfe,f aumifpD0if)eSifh weoFm&D owif;pm t,f'DwmcsKyfudk =unfjrvGifwkd@ (3)OD;u/ &ifwrrjzifh/ pkd;&drf=uD;pGm tajcaeudk ab;rSaeI tuJcwf apmifh=unfh ae=uonf// &kef;&if;qefcwf jzpfedkfifonf[k olwdk@u pdk;&drf ae=uonf// OD;oGif qef@usifjyyGJodk@ usKduRa&mjrdK@e,frSm rGefjynfolvlxk tenf;i,fvnf; wufa&muf=u onfudk awG@&onf// 4if;wkd@u/ rGefjynfe,f ay;rnfxifI vlxktpnf;a0;udk wufvm rda=umif; ajymjy=uonf// xkdodk@OD;oGifrS rGefjynfe,f qef@usifa&; vlxkqENjyyGJ usif;yjyD; aemuf r=umcifrSmyif/ rGefjynfe,f tjrefqkH; taumifxnfaz: ay;bkd@twGuf vlxk tpnf;a0;yGJ=uD;w&yfudk usif;y&ef rGefjynfe,ftvkyfnDnGwfa&; aumfrwDrS pDpOf=uonf// 1962-ckeSpf/ azaz:0g&Dv(22)&ufae@wGif/ armfvjrdKifjrdK@/ jrLeDpy,fO,smOfY rGefjynfe,f tvkyfnDnGwfa&; aumfrwDrS =uD;rSL;jyD; tzGJ@aygif;pkH yg0ifaom/ rGefjynfe,f axmufcHyJG jynfol vlxkqENjyyGJ w&yfudkusif;y=uonf//
Page 115: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
115
4if;vlxktpnf;a0qENjyyGJwGif/ yxptrwf/ a':eSif;vSu obmywdtjzpf aqmif&GufjyD;/ yrnw/rS &Jabmfatmifxl;u tcrf;em;rSL;tjzpfaqmif&GufcJhonf// xkdtpnf;a0;wGif/ tpnf;a0;obmywdrS rdef@cGef; ajym=umonf// xkdaemuf rGejf ynfe,f tvkyfnDnGwfa&; aumfrwDobmywd/ rGef"gwkrSvnf; rdef@cGef;ajym=um;oGm;onf// tjcm;aom wkdif;&if;om; udk,fpm;vS,frsm;vnf; rdef;cGef; ajym=um; oGm;onf// &ckdifwdkif;&if;om; ukd,fpm;vS,f yg0ifonf// 4if; vlxkqENjyyGJwGif/ rGefjynf olvlxk/ odef;oef;csDI wufa&mufyg0ifconf// Jh bDvl;u|ef;rS edkfifoef;wifwkd@ OD;aqmifaom rGefvlxk=uD;onf/ oabFmrsm;/ armfawmfbkwf rsmjzifh toD;oD;vm=uonf// armfvjrdKifjrdK@ urf;em;vrf; wavsSmufwGif/ pka0;a&muf &Sdvmaom/ rGefvlxk. tiftm; tvkH;t&if; onf/ urf;n$wfrSs jynfheSuf aeonf// xkdrS wqifh jrLeDpy,f O,smOfodk@ nDnmzszs wef;pD oGm;=uonf// wef;pD csDwuf oGm;pOf (rGefjynfe,f csufcsif;ay;)(rGefjynfe,f csufcsif;ay;)[k wcJeuf a=uG;a=umf oGm;=uonf// rGefvltkyf=uD;. a=uG;a=umfoH/atmf[pfoHonf/ armfvjrdKifjrdK@ wckvkH;udk wkef[D;oGm; apcJhonf// xkduJhokd@yif/ usdKuRa&m/ rk'kH/ urm0uf/ uavmhaomh/ uGmefvSm/ oHjzLZ&yf/ yi/ u&kwfyd/ aumh'Gwf/ vrdkif;aus;&Gmwkd@rS rGefjynfolvlxkwkd@onf/ um;eJ@4if;/ &xm;eJ@4if;/ pdwftm;wuf=uGpGmtpnf;a0;yGJodk@wufa&mufvm=uonf// tpnf;a0;odk@ wufa&muf vm=uaom rGefvlxk=uD;onf/ urf;ajcokd@ vdrfhI vdrfhI wufvmaom 'Da&vSKdif;=uD;yrm jrLeDpy,f O,smOf=uD; wjznf;jznf; tdItdI 0ifa&muf vm=uonf// tpnf;a0; usif;y aom uGif;wckvkH;tm;/ jynfhvsSHoGm;aponf// 4if;qENjyyGJ atmifjrifa&; twGuf/ &efukefwuUodkvf rGeftoif;/ armfvjrdKif aumvdyf rGeftoif;/ armfvjrdKifc&dkif/ rGefausmif;om; vli,ftoif;wdk@u wufwuf=uG=uG yg0if vSKyf&Sm;cJhonf// vlxkvSKyfaqmfa&;wGifyg0ifvSKyf&Sm;cJhonf//tzJG@pnf;. ausjimpmwrf;rsm; xkwfa0I rGefvlxkudk vSKyfaqmfcJhonf// Tvlxk qENjyyGJonf tvGefatmifjrifonf[k qkd&ayrnf// t&yf&yf te,fe,f&Sd rGefjynfol vlxkwkd@onf/ pnf;vkH;nDnGwfrKS udk jyekdfif cJhonf// vlxkvlwef;pm; tv$mv$mtoD;oD;udk aygif;pnf;edkfifcJhonf// trsdK;om; vSKyf&Sm;rSK wGif/ nDnD nGwfnGwf pnf;pnf; vkH;vkH;jzifh yl;aygif; yg0ifvm&ef Ttpnf;a0;=uD;rS vSKyfaqmfedkifcJhonf// trdsK;om; pdwf"gwf wuf=uGapcJhonf// rGefjynfvlxkwkd@. ekdifiHa&; tjrif/ ekdfifiHa&; todw&m;onf/ 'Da&tvm; t&Sdefjrifhrm;vmonf// rGefjynfolvlxkwkd@. rSefuefaom trsdK;om; awmif;qkdrSKudk tjcm;aomwkdif;&if;om; jynfolvlxkrsm;uvnf; yg0ifaxmufcH vm=uonf// rGefjynfe,f/ &ckdifjynfe,fudk rvGJra&Smifom ay;&rnfh tajcodk@ a&mufvmjyD; jzpfonf/ rGefjynfe,f/ &ckdifjynfrlusrf;udkyif/ ygvDrefwifoGif; twnfjyK&ef pkdif;jyif;vm=uonf//
Page 116: 116
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
1961/62-ckeSpfpmoifeSpf/ aEG&moDausmif;ydwf&ufonf eD;uyfonfxufeD;uyfvmonf// aEG&moDausmif;ydwf&uf(2)vwGif/ ausmif;aebuf oli,fcsif;rsm;eSifh rvGJra&Smifom cGJcGm=uOD;rnfqkdaom todonf/ ausmif;om; toD;oD;Y jzpfay: vm=uonf// oli,fcsif; rsm;eSifh cGJcGm&jcif;onf/ tvGefpdwfyifyrf;/ eGrf;e,faom/ tvkyfjzpfonf// cGJcGm=u rnf[laom todonf ausmif;om;wkdif;tm;/ ajcmufvSef@aeonf/ xkda=umifh/ aumvdyf ausmif;om;rsm;onf/ ausmif;rydwfcif/ taz:taygif;toif;rsm;eSihftwlwl/ a&Smufvnf =ujcif;jzifh tcsdefudk ukefqkH;apwwfonf// u|efawmfwdk@ aumvdyfrGefausmif;om;wpkonf/ wOD;udkwOD;rcGJcGm=ucif/ uwdk;aumheSyf&Gmodk@oGm; a&mufavhvm&efqkH;jzwf=uonf// 1962-ckeSpf azaz:0g&Dv(25)&ufae@ reuf(6)em&DrSm/ taqmifrSxGufjyD;/ uwkd;aumheSyf oGm;oabFmudkvkdufyg pD;&efxGufcJh=uonf// rif;0if;xdef/ rif;pkd;jrifh/ rif;tkef;wif/ eSihfu|efawmfonf// aysmfaysmfyg;yg;yif oabFmtm;pD; vmcJh=uonf// uwkd;&Gmodk@ oabFm qkdufonfeihfrif;0if;xdfefonf/ wkdifwvkH;tdrfudk yxrOD;pGmoGm;a&mufavhvm&ef t=uHjyK S onf// u|efawmfwkd@tm;vkH;vnf;oabmwl=uonf// wdkfifwvkH;wnf;jzifh aqmufvkyf xm;aom/ okH;xyfu|ef;opf tdrf=uD;udkd awG@&onf// taumif;qkH; u|ef;om;rsm;jzifh aqmufvkyfxm;onf/ tvGefxl;qef;onf/ jrefrmedkifiHwGif/ aqmufvkyf ae=uykHrsdK;/ r[kwfbJ/ taemufekdifiH/ AdokumpHepftwdkif; ajrpdkufwkdifryg/ xl;qef;pGm aqmufvkyf xm;onfudk awG@&onf// xdktdfrfudk/ yDeefjrdK@rS/ w&kwfvuform;eSifh rGefvuform; q&m(100)ausmfeSifh(3)eSpfwdkifwkdfif aqmufvkyfcJh=u onf[kod&onf// jrefrmedkifiH tjrdK@jrdK@ t&Gm&GmrS/ uwkd;aumheSyfodk@ bk&m;zl;vma&muf=uaom/ c&D;onfwkd@onf/ xkdwdkifwvkH; tdrfudk txl;qef;jyKI oGm;a&muf avhvm=uonf// xkdxl;qef;aom/ wkdifwvkH;tdrfudk ykdifqkdifolonf omrefvlom;xuf/ Om%fynm t&mwGif/ =uD;rm;ol jzpf&rnf[k u|efawmf. pdwfxJY jzpfay:rdonf// xkdOm%fynm=uD;rm;oludk awG@csivSygbdonf// f odk@aomf xkdyk*~dLvfonf/ u|efawmfvlrjzpfcifuyif/ uG,fvGefoGm;onf[k od&onf/ xkda=umihfxkdyk*~dKvfta=umif;udk ajymjyekdfifoludk/ uwdk;&GmY &SmazGrdonf// uHtm;av#mfpGm/ ajymjyekdifaom/ vlwpfOD; awG@cJhonf// xkdvlajymcsuft&/ wdkifwvkH;tdrfydkif&Sif/ Om%fynm=uD;rm;ol. ta=umif;udkodcJh&onf// xkdwkdifwvkH;tdrfydkfif&Sifonf/ ekdifa&$avS; jzpfonf// edkifa&$avS;tm;/ ouU&mZf 1229-ckeSpfY uwkd;aumheSyf&GmwGif/ zGm;jrifonf// edkifa&$avS;. zcifrSm aumheSyf&Gm olaX;=uD; ekdifxGef;ausmf jzpfjyD;rdcifrSm/ rdÁaxmf jzpfonf// armfvjrdKife,fwGif txl;xif&Sm;aom rGeftrsdK;om;=uD;rsm;jzpf=uonf// ekdifxGef;ausmfonf aumheSyf&Gm a0,efbkHausmf wkdufausmif;=uD;eSifh pG,fawmfwkduf wefaqmif;=uD;. 'g,umjzpfonf// 4if;tjyif ekdifxGef;ausmfonf omrefacolwOD; r[kwfyg// Zif;r,fjrdK@e,f/ vkH;=uD;/ r,fiJhopfawm/ xm;cGifopfawm=uD;rsm;.
Page 117: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
117
pmc|efawmf&ydkif&Sif/ ‘znm;qvDaqmifrke;f / &mZmrdkif;xD;’ [laombGJ@xl;eSifhwuG a&$om; yuwdjzpfaom/ "g;/ a&$xD;/ a&$zvm;/ jrdK@pm;/ &Gmpm;wdk@. taqmifta,mifwkd@jzifh/ Zif;r,fjrdK@tpdk;&wkd@. csD;jrSSifh olaumif;jyKjcif; udkcH&oljzpfonf// ekdifa&$avS;wGif/ nDrrdeif;*kefeSifh nDi,f ekdiftkef;cifwkd@tyg0if om;csif;(3)a,muf&Sdonf// S ekdifa&$avS;onf om;=uD;=o&ojzpfonf// rif;a&$avS;onf/ i,fpOfu rdzwkd@ukd;uG,faom/ aumheSyf&Gm/ q&mawmf=uD;.ausmif;wGif/ rGefvlrsdK;bmom&if; jzpfaom rGefpmudk aumif;rGefpGm oif=um;aponf// xdk@aemuf armfvjrdKifjrdK@/ pdefyufx&pfausmif;wGif t*Fvdyfpm ay;ynm&yf udkoif=um;apcJhonf// rif;a&$avS; touf(14)eSpft&G,fwGif armfvjrdKifta&;ydkif ume,fzmavmif. enf;ay;n$efjycsuft&eSifh/ rdbeSpfjzmwdk@. oabmwlnDrSKjzifh/ bdvyfodk@oGm;a&muf ynmoif=um;&ef pDpOf=uonf// ta&;ydkif ume,f zmavmifeSifh twl/ vef'efjrdK@odk@ vkdufygoGm;cJhonf// rif;a&$avS;onf vef'efjrdK@ pmoifausmif;rsm;wGif txufwef; pmayrsm; oif=um;jyD;/ (4)eSpf=umaomtcg rdzwkd@u 4if;wkd@. pD;yGm;a&; vkyief;wGif OD;pD;aqmif&Guf&ef jyefac:ojzifh uwkd; aumheSy&Gmodk@ f f jyefvmcJhonf// 1886-ckeSpfwGif uwkd;&Gmae opfacgif;=uD;ekdifa'G;. orD;t=uD;qkH;jzpfol rd=uifOeSifh vufxyfxdrf;jrm;cJhonf// rif;a&$avS; touf(20)eSpft&G,fwGif/ Zif;r,fjrdK@ e,f/ rSdKif;vkH;=uD;jrdK@odk@ oGm;a&mufI zcif.udk,fpm; opfawm=uD;rsm;udk OD;pD;tkyfcsKyf vkyfudkif&avonf// Zif;r,frif;=uD;.om;awmf tdrfa&S@rif;u/ rif;a&$avS;udk/ rkef;yJ opfawm=uD;udk pmc|efeSifhwuG tyfeSif; ay;oem;awmfrlcJhonf// Trkef;yJopfawmudk opfukefonf=uD;rsm;/ ukr`%D=uD;rsm;wkd@u/ aiGodef;aygif; ajrmufrsm;pGmay;I awmif;cH aomfvnf; rif;om;onfray;bJ/ rif;a&$avS;udkom ay;oem;cJhonf// ekdifa&$avS;onf Zif;r,fe,fwGif opfvkyfief;ukd teSpftwef=um vkyfudkifjyD;aemuf uwkd;&Gm&Sd vkyfief; rsm;udk jyefvnf OD;pD;vkyfudkfif&ef jyefvmonf// Zif;r,frS jyefvmjyD;aemuf/ TwkdfifwpfvkH; tdrfudk aqmufvkyfcJhonf[kod&onf// Ak'<bmomY udkif;&SdKif;aom ekdifa&$avS;onf/ ygVdawmfjrwfydËduwfwkd@udk jrefrmbmom pum;ajyoufoufjzifh jyefqdk&ef/ vliSm;IaiGtvkH;t&if;eSifh vSL'gef;cJhonf// jyefqkdjyD; or#pmrlwkd@udk/ ekdifa&$avS;onf/ udk,fusdK;twGuf/ a&mif;csokH;pGJjcif;rjyKbJ/ xkdpOftcgu/ bk&ifcHjzpfaeaom/ rGeftrsdK;om;/ qm/a*s/at/ armif=uD;vufodk@ ykHeSdyfjzef@csD&ef ay;tyf vkdufonf// ekdifa&$avS;wGif/ om;axmuforD;cHwa,mufr# xGef;um; cJhjcif;r&Sday/ arG;pm; om;oRD;rsm;om&SdcJhonf// touf(53)eSpfwGif/ Oya'jyK v$wfawmf rif;wkdifyif trwftjzpf/ tpdk;&.cef@tyfjcif;udkcH&onf//
Page 118: 118
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ekdifa&$avS;onf pdwfxm;ckdifrmonf/x=uGvkH@v0d&d,&Sdonf// owdaumif;./ pOf;pm;Om%f &Sdonf// uwdopPm rysuf/ yv$m;rSKr&Sd/ ed0gw/ edrmw/ w&m;&Sdonf// jypfwifuJ&J@jcif;udk h a=umufonf// &yfudpP/ &GmudpP/ ekdifiHudpPrsm;udk OD;pD;aqmuf&Gufwwfoljzpfonf// ekdifa&$avS;onf/ 1923-ckeSpf/touf(64)eSpft&G,fwGif/ uG,fvGeftedpPa&mufoGm;onf// Om%fynm=uD;rm;aom/ rGeftrsdK;om;ekdifa&$avS;tm;/ u|efawmfwkd@ rGefausmif;om;wpku csD;=uL;*k%f,lcJhrdonf// u|efawmfwdk@ rGefausmif;om;wpkonf/ uwkd;aumheSyf&GmrS nae apmif;rSyif xGufcGmjyD; taqmiffokd@ jyefvmekdifcJh=uonf// aemufw=udrf/ zg;atmuf&Gm&Sd/ ekdifpHoltkwf*lodk@ oGm;a&muf avhvm&efvnf; oabmwl qkH;jzwf =uonf// 1962-ckeSpfrwfv(1)&ufae@wGif/ u|efawmfwdk@rGefausmif;om;wpkjzpfaom/ rif;pkd;jrifh(rk'kH)/ rif;vSausmf/ rif;0if;xdef/ rif;tkH;wif/ rif;oef;xGef;eSifh u|efawmfonf/ rGefpHol.tkwf*lokd@ oGm;a&mufavhvm&ef zg;atmuf&Gmodk@ oGm;=uonf// u|efawmfwkd@ vlpkonf/ armfvjrdKifjrdK@rS/ bwf(p)um;jzihf zg;atmuf&Gmokd@ xGufcJ=h uonf// ekdifpHolonf/ G rGeftrsdK;om; acgif;aqmifwOD;jzpfonf// ekdifbvGifeSifhvufwJI/ rGefvGwfvyfa&;tzGJ@udk OD;pD;IzGJ@pnf; cJh=uonf// rGefvGwfvyfa&;tzGJ@. twGif;a&;rSL;wm0efudk,lcJholjzpfonf// 1948-ckeSpfrSm/ armfvjrdKifjrdK@ v,facgifY zqyvtpdk;&. vufatmufcH/ jynfol@ &Jabmfwkd@.vkyf=uH owfjzwfjcif;udkcHoGm;&onf// rGefpHolonf/ uwkd;aumheSyf Zmwd jzpfonf// odk@aomf4if;. tavmif;udkrl/ zg;atmuf&Gm ocsFKKdif;wGif jrKyfeSHxm;onf// zg;atmuf&GmwGif oGm;a&muf jrKyfeSHxm;&onfh &nf&G,fcsuftppftrSefudk wdwdusus rod&yg//odk@aomf zg;atmuf&Gmonf/ rGea&;&mtzGJ@csKyf tpnf;a0;=uD; usif;y&m f rGef&Gm=uD;jzpfI oGm;a&muf jrKyfeSHxm;onf[k omreftm;jzifhod&onf// edkifpHoltm; jrKyfeSHxm;aom ae&mudk aoao csmcsm avhvmaomtcg/ bmrSxl;xl;jcm;jcm; rawG@&yg// vrf;r=uD;ab;em;&Sd ocsFKKdif; tv,fwGif edkfifpHoltrnf a&;xm;onfh/ edkifpHoltm; todrSwfjyK pdkufxl; xm;aom/ ausmufwkdifi,f wckudkom awG@&onf// xdkausmufwkdifonf/ odyfhr=uD;vSyg// aygifvkH;r#om=uD;onf// tjrifhrSm/ vlw&yfpmr#om &Sdonf// rxifr&Sm;aom rSwfwkdfifwck jzpfae onfudkawG@&onf// u|efawmfwkd@. &nf&G,fcsufrSm/ rGefpHol.tkwf*ludk avhvmjyD; rnfokd@jyKjyif rGrf;rHrSKrsm; vkyfekdifonfudk qkH;jzwf&efjzpfonf// ausmufwkdifi,fwckjzifh todtrSwfjyK xm;aom/ rGefpHol jrKyfeSHxm;&mae&mudk awG@aomtcg u|efawmfwkd@ tm;vkH;onf pdwfraumif; jzpfrd=uonf// Tvkd tvGefxif&Sm;aom rGefrsdK;cspf yk*~dKvfwOD;udk/ tkyf*l aumif;aumif; cef@cef@nm;nm;jzifh txdrf;rSwf rjyKedkifcJhonfhtjzpfudk awG;rdjyD; u|efawmfonf tvGef pdwfraumif; jzpfrdonf// TuJhokd@emrnf=uD;aom/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmifwpfOD;udk
Page 119: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
119
omrnavmufjzifh jrKyfeSHxm;onfudk awG@&ojzifh u|efawmfwkd@ auseyfrSK odyfr&SdvSay/ onfhxuf aumif;rGefaom xnf0gcef@nm;onfh/ ausmufwkdif wwkdif jzpfapcsif=uonf// xkdae@ u|efawmfwkd@onf tvGefaemufusrS taqmifodk@ jyefa&muf vm=uonf// xkdpOfu u|efawmfonf/ aumvdyf ausmif;0if;ab;&Sd/ eEN0ef prf;acsmif;teD;/ yk*~vduykdif eEN0ef taqmifYaexkdifaeonf//eEN0efaqmifwGif/rif;cspfvkH;(aumhbdef;)/ rif;tkef;wif(aumhbdef;) eSifh rif;vSausmf(aygif/xef;yifa=umif)wkd@vnf; aexdkifonf// taqmifa&mufjyD; xrif;[if; pm;=ujyD;/ tem;,ltdyfpuf =uonf// aemufae@ 1962-ckeSpf rwfv(2)&uf reuf(8)em&DwGif/ AdkvfcsKyfae0if; OD;aqmifaom/ awmfvSefa&; aumifpDrS/ ekdifiHawmf. tm%mudk odr;f ydkuf vkdufonfhowif; xkwfjyef ausjimonf// tdyfrSKHpkHr$m;jzihf/ u|efawmfwkd@ ausmif;om; wokdufonf/ xIowif;udk/ em;axmif&onf// ppfawmfvSefa&;aumifpDonf atmufyg a=ujimcsufwapmifudkvnf; wkdif;jynfokd@ xkwfjyefcJhonf// “wkdif;jynf.,kd,Gif;vmaom/ tajctaeudk xdef;odrf;aomtm;jzihf/ ppfwyfrS rvGJra&Smif om edkifiH.tm%mudk odrf;vkduf&a=umif;/ wkdif;oljynfom;rsm;taejzifh/ ae@pOfae@wdkif; uJhokd@at;at;csrf;csrf; aexkdifvkyfudkifoGm;=u&ef wdkufwGef;yga=umif;/ t&mxrf;rsm;onf vnf;/ rdrdwdk@wm0ef 0wW&m;rsm;udk rysuruGuf qufvufaqmif&Guf=uapvkda=umif;/ f txl;ojzifh/ ynma&;qkdif&m wm0efcrsm;eSifh/ ausmif;ol/ ausmif;om;rsm;onf/ rdrwkd@ H d ppfaq; ajzqdkqJ/ udpPrsm;udk rysufruGuf qufvuf aqmif&GufoGm;&ef/ wkdufwGef; yga=umif;//” 1962-ckeSpf rwfv(2)&ufae@/ Adkvfae0if; OD;aqmifaom ppfwyfrS ppfAdkvfcsKyfwpkwdk@onf/ edkifiHawmftm%mudk odrf;ykdufjyD;wjydKifeuf/ vGwfawmfudk zsufodrf;vkdufonf// ekdifiHawmf tpkd;&wzGJ@vkH;/ wekdifiHvkH;&Sd ekdifiHa&;orm;rsm;eSifh ausmif;om; acgif;aqmifrsm;udkvkdufvH zrf;qD;csKyfaeSmif vkduf=uonf// edkifatmifxGef;onf/ OD;ekeSifhtwl/ 1962-ckeSpf rwfv (2) &ufae@Yyif zrf;qD;xdrf;odrf; cHvkduf&onf// rGefjynfol@wyfOD; ygwDtyg0if/ wedkfifiHvkH;&Sd/ edkifiHa&;ygwDtzGJ@pnf; toD;oD;wkd@onfvnf;/ zsufoDrf;cHvkduf&onf// OuUX=uD;ekdifa&$usif =udKwifwGufq xm;onfhtwkdif;/ rGefjynfo@l wyfOD;onf/ avSavSmf&if;/ t&Sdeft[kef aumif;pOf/ avSmfwufusdK;onfh tjzpfokd@ qkdufa&muf oGm;onf// y&d,m,f a00kwf rsm;aom/ t&if;&Sif ygvDref 'Drdkua&pD. aumufuspf pif;vJ/ azgufjyef wwfonfh toGifo¾mef tppftrSefudk u|efawmfwkd@ rsufjrifudk,fawG@ jrifawG@&onf// &kwfw&uf tvpfwkdufcdkufjcif;udk/ rGefjynfol@wyfO;D rSyk*~dKvfrsm;eSifhtidkufcHvkduf&onf//
Page 120: 120
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
wuUodkvf aumvdyf ausmif;tm;vkH;udk csufcsif; ydwfvkdufonf// u|efawmfonf/ urm0uf&mudk jyefjyD; tem;,l ae&onf// aumvdyfrS ausmif;om; oli,fcsif;rsm;udk G cGJcGmcJh&ojzifh/ tvGefpdwfrcsrf;ajr@ jzpfcJh&onf// aumvdyfudk tuef@towfr&Sd ydwfyif vkdufojzifh/ u|efawmftbdk@ jyifp&mjzpfaeonf// pmzwf&if; tcsdefudk ukefqkH;apcJhonf// wcgw&H todrdfwfaqGtdrfudk oGm;a&muf vnfywf&if; tcsdefudk ukefqkH;apcJhonf// wae@wGif/ &Gmtv,fydkfif;&Sd rdwfaqG wa,mufxH oGm;a&muf vnfywfjyD;aemuf tdrfodk@tjyef/ rarSsmfvifhbJ/ 0rf;qGJq&mr/ rat;=uLeSifh vrf;Y qkHrdonf// u|efawmfeSifh tvGefcifrifol jzpfonfhtwGuf rma=umif; oma=umif; pum;pjrnf ajymqkd&if;/ rat;=uL. armifav;/ vlowfrSKjzifh axmifusaeaom/ rif;atmifxGef;ac: (udkaw;) ta=umif;udk ajymqkdrdoGm;=uonf// ukdaw;onf u|efawmfxuf touftenf;i,f =uD;oljzpfonf// urm0uf ausmif;wGif i,fpOfu twlwl aevmcJholrsm;jzpfonf// rat;=uLonfol@. armifav; ta=umif;ukd 0rf;omtm;& atmufygtwkdif; ajymvm onf// rat;=uL/ /eifhwdk@udkaw;wa,mufvGwfawmhr,f// aemuf(2)(3)eSpfavmufqkd&if vGwfekdifawmhr,f// u|efawmf/ /b,fvkd ta=umif;a=umifh vGwfapm&ovJ/tr// rat;=uL/ /OD;ektpdk;&&J@/ omoem(2500)jynfheSpf/ vGwfjidrf;csrf;omcGifh/ ay;wJh txJrSm ygoGm;vkd@ teSpf(20) woufwu|ef;uae/ axmif'g%f (10)eSpftxd/ avsSmhayghcGifh &oGm;w,f// tckqkd&if aecJwJh/ axmifouf h udk eSKwfvkduf&if/ trsm;qkH; (3)eSpfavmufbJ ae&awmhr,f// 'gxuf apmjyD; vGwf&ifvnf;/ vGwfekdifw,f// u|efawmf/ /odyf0rf;omp&m aumif;vkdufwm tr&,f// trwdk@ axmif0ifpm oGm;awG@wJhtcg/ u|efawmf tvGef owd&wJhta=umif; ajymay; ygaemf// udkaw;udk u|efawmf odyfawG@csifvkdufwm// udkaw;eSifh rawG@ &wm/ vGefcJhwJh 1954-ckeSpfuqkdawmh/ tckqkd&if/ (8)eSpf eD;yg; &SdaejyD;// [ku|efawmfujyefajymvkdufrdonf/xkdaemufu|efawmfonf// rat;=uLeSifh eSKwfqufjyD;/ vrf;cJcJhonf/ vrf;wavsSmuf wGif/ u|efawmhf.tawG;wGif G udkaw;(ac:)udkatmifxGef; ta=umif;u vGrf;rdk;vmcJhonf// udkaw;onf ausmif;q&mr a':oef;&if/ 0rfqGJq&mra':at;=uLwkd@ armifav;jzpfonf/ u|efawmfeSihftouftm;jzifh (3)(4)eSpf =uD;ol jzpfonf// urm0uf tv,fwef;ausmif;wGif twlwuG ausmif;aecJol h
Page 121: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
121
jzpfonf// u|efawmfeSifh tvGefcif rif&if;eSD; =uoljzpfonf/ pdwfaumif; eSvkH;aumif; &Sdoljzpfonf// twef;xJYpmawmfaomausmif;om;wOD;jzpfonf// &dk;om; ajzmifhrwfonf// rGefvlrsdK;eSifh rGef"avhxkH;pHudk tvGefcspfjrwfekd;oljzpfonf// r[kwfrcH wwfaomoljzpfonf// rw&m;rSKrSeforSsudk tenf;i,frSsoD;rcHwwfoljzpfonf// 1954-ckeSpfwGif/ rmHaw;(7)wef;atmifjrifjyD;/ a,muFsm; olemjyKoifwef; avsSmufI atmifjrifcJhonf// &efukefolemjyK oifwef;udk oGm;a&mufwufcJhonf// xkdokd@ olemjyK oifwef; wufaepOf/ rar#mfvifhbJ vlowfrSK jzpfcJhjcif;jzpfonf// vlowfrSKjzpf&onfh udpPrSm Tokd@jzpfonf/ xkdolemjyK oifwef;wufaeaom ausmif;om;rsm;rS tnmom; Armausmif;om; wa,mufonf/ rmHaw; (ac:) rif;atmifxGef;tm; awG@v#if (wvkdif;av;) (wvkdif;av;) vkd@ac:ajymjyD; aemufajymifwwfonf// xkdArm ausmif;om; av;rSm rnfokd@aom &nf&G,fcsufjzifhac:onfukd rlrod&ayrJh/ rmHaw;(ac:) rif;atmifxGef; taejzifh/ Todk@rdrdtm; ac:onfudktenf;i,fr#rcHcsifay// rdrdvlrsdK;udk apmfum;onf[k cH,lonf// aemufqkH;wGif rmHaw;(ac:)rif;atmifxGef;onf/ rdrdtm; Tokd@ac:onfudk f rcHedkif&yf ekdifjzpfrdonf// rdrdvlrsKd;onf wvkdif;vlrsdK;r[kwf/ rGevlrsdK;omjzpfonf/ rdrdtm; wvdkif; ac:jyD; eSdrfhcsonfudkrcHcsifay// Todk@rdrdtm; aemufwcg/wvkdif; rac:&eftwGuf xkdArm ausmif;om;tm; olaeaom tcef;xd rmHaw; (ac:) rif;atmifxGef;eJ@ rGefausmif;om;wpk vkdufoGm;jyD; rmHaw; (ac:) rif;atmifxGef;u aatmufygtwdkif; awmif;awmif;yefyef &Sif;vif;ajymqkdonf// “ighudkrif;u‘wvkdif;’‘wvdkif;’vkd@ac:wm igr=udKufbl;// ighwkd@ vlrsdK;[m‘wvkdif;’ vlrsdK;r[kwfbl;// igwkd@[m jrifhjrwfwJh rGefvlrsdK; jzpfw,f// rif;wkd@Arm &mZ0if uom 'kd@rGefvlrsdK;udk eSdrfwJhoabmeJ@‘wvkdif;’vkd@ a&;om;jyD; ac:aewm// igwkd@ rGefvlrsdK;awG vkH;0 r=udKufbl;// eSdKif;,SOfjyD;ajym&r,fqkd&if/ rif;wkd@ArmvlrsdK; udk ‘t&nf;=uD;rsdK;’vkd@ eSdrfjyD; ac:qdk ovkdygbJ// rif;wkd@vJ =udKufrSm r[kwfbl;// aemufwcg/ igwkd@ rGefausmif;om;udk/ ‘wvkdif;’vkd@ rac:zkd@ igawmif;yefw,f// igwkd@rGefvlrsdK;[m/ rif;wkd@ArmvlrsdK;xuf/ apmjyD;pmay xGef;um;cJhwJhvlrsdK;// rif;wdk@ Arm pmay[m/ rGGefpmayrSwqifh aygufzGm;vmwm// rGefvlrsdK;[m apmjyD; Ak'<bmom w&m;udk udk;uG,fcwJh vlrsdK;/ ,Ofaus;wJh vlrsdK;// rGefvlrsdK;wkd@&J@ Jh oxkHjynf=uD;rSm/ Ak'<omoem pnfyif zG@HjzKd;aewJhtcsdefrSm/ ArmvllrsdK;wkd@yk*HrSm/ t&nf;=uD;&[ef;udk udk;uG,faejyD; ‘yef;OD;qGwf’qdkwJh p&kdufuxGef;um; aeqJ bJ&Sdao;w,f// ArmvlrsdK;awG t&nf;=uD;&[ef;udk;uG,f qnf;uyf/ ae&wJhb0rS Ak'<w&m;ppf w&m;rSefudk udk;uG,f qnf;uyf wwfwJh b0a&mufatmif/ omoemjyKcJwJh/ &Sift&[H[m rGef&[ef;oHCm wyg;jzpfw,f// *gr%dw&kwf h
Page 122: 122
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ol&Jaumif;udk ,SOfjydKifxkd;owf tedkif,ljyD; rif;wkd@ArmvlrsdK;udk olwyg;aus;u|ef jzpf&r,fhb0rS u,fwifay;cJhwmvJ/ rGefol&Jaumif; ordefA&mHjzpfw,f// 'D*k%faus;Zl;awGudk rif;wkd@ArmvlrsdK;awG odwwfbdk@ aumif;w,f// rGefvlrsdK;&J@ *k%faus;Zl;udk ArmvlrsdK;awG[m/ b,fawmhrSvJ rodwwfbl;// aus;Zl;uef; =uw,f// Arm&mZ0ifu vGJvJrSm;rSm; a&;om; xm;wmudk oif=um;jyD; rif;wkd@ G Arm vli,f[m/ 'dk@rGefvlrsdK;wkd@tay:rSm/ rSm;,Gif;wJh tjrifawG udef;atmif; ae=uwm/ rif;wkd@udk igwdk@tjypfrwifcsifbl;/ tjypfvJ rjrifcsifbl;// yk*Htif;0 acwf/ rSefeef;&mZ0ifwkd@rSm rGefvlrsdK;udk rGefvdk@bJokH;eSKef; cJhw,f/ ukef;abmifacwf ordkif;/ OD;atmifaZ,swkd@acwfus awmhrSbJ/ 'dk@rGefvlrsdK;udk eSdrfwJh oabmeJ@ ‘wvkdif;’vkd@ ac:qkdokH;eSKef;vm=uw,f// t"dy`g,fu ‘vl&kdif;rdp>maumif’qkdjyD; rGefvlrsdK;udk eSdrfjyD;ac:vm=uwm// 'kd@rGefvlrsdK;u rif;wkd@ArmvlrsdK;xuf ,Ofaus;rSK jrifhrm;w,f/ bmomw&m; udkif;&Skdif;w,f// 'kd@vlrsdK;[m vl&kdif;r[kwfbl;// ‘vl&kdif;rdp>maumif’ac:p&m&Sd&if/ rif;wkd@ ArmvlrsdK;udkbJ 'dk@uac:&rSm Arm ya'o&mZf ordkif;q&m awG&J@ rSKdif;wkdufrSKudk rif;wkd@vli,fawG cHae&wm// igwkd@ oabmaygufygw,f// 'ga=umifh ordkif;trSefudkrod em;rvnfwJh rif;wkd@ Arm vli,fawGtay: igwdk@u cGifhv$wf oD;cHcJhw,f// rif;wkd@ em;vnfatmif &Sif;&Sif;ajym&if/ igwdk@rGefvlrsdK;[m/ xD;eJ@eef;eJ@/ usiSef;eJ@ aevmcJwJhvlrsdK;/ Armtif;0e,f txd 'kd@rGefvlrsdK;awG/ ykdifpdk;cJhbl;w,f/ 1752h ckeSpfrSm/ tif;0e,f[m/ 'kd@rGefvlrsdK;&J@ ajczsm;atmuf a&mufcJhbl;w,f// rif;wkd@ Armtif;0e,f[m 'dk@rGefvlrsdK;&J@ vufatmufcHe,f jzpfcJhbl;w,f// 'dk@rGefbk&if/ Anm'vrif;[m tvGefpdwfxm;jrifhjrwfw,f// bmomw&m;udkif;&SdKif;w,f// owW0gwkd@tay:/ arwWmw&m; =uD;rm;w,f// ArmawGudk wa,mufrS rowf apcJhbl;// OD;atmifaZ,svkd ,kwfrm&kdif;pdkif;wJh pdwfxm;r&SdcJhbl;/ ArmawG tm;vkH; udk 'dk@rGevlrsdK;awGu rsdK;jyKwfatmif rowfcJhbl;// tu,fI OD;atmifaZ,svkd f &ufpuf,kwfrm &kdif;pdkif;wJhpdwf 'kd@rGefvlrsdK;awGrSm &SdcJh&ifrif;wkd@ ArmawGudkrsKd;jyKwf atmif owfedkifcJhygw,f// 'Duae@qkd&if/ rif;wkd@ ArmvlrsdK; qkdwm/ 'DurBmrSm awmif r&Sdawmhbl;// 'gayrJhrGefvlrsdK;[m/ bmomw&m; udkif;&kdif;wJhvlrsdK;/ ,Ofaus;wJhvlrsdK;/ owW0gawGtay:/ arwWm w&m;=uD;rm;wJh vlrsdK;jzpfvkd@ rif;wkd@ArmawGudk rowfbJxm;cJhw,f// oem;cJhw,f// 'gayrJh/ 1757-ckeSpfrSm/ igwkd@rGefvlrsdK;wkd@&J@ [Hom0wDekdifiHawmffudk rif;wkd@ArmvlrsdK; rkqdk;OD;atmifaZ,su vma&mufwkdufcdkuf zsufqD;vkdk@ ysufqD;cJhw,f// igwkd@rGefvlrsKd;udkvJ/ rsKKd;jyKwf atmifowfcJhw,f// cav;i,fawG/ udk,f0efaqmifrdefcav;awGeSifh rGef&[ef;
Page 123: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
123
oHCmtyg0if/ rGefvlrsdK;tm;vkH;udk wa,mufrusef vdkufvHzrf;qD; owfcJhw,f// usLyifckwfusLikwf rusefqkdjyD; 'dk@rGef vlrsdK;udkowfcJhw,f// OD;atmifaZ,s[m arwWmw&m; acgif;yg;w,f &ufpuf=urf;=uKwfw,f// 'ga=umifh igwkd@rGefvlrsdK; wkd@&J@ b0[m/ 'Dtajc 'Db0a&mufae&wm/ vlenf;pk jzpfae&wm// Arm&J@ vufatmufcHjzpfae&wm// igwkd@rGefvlrsdK;awG b,fawmhrS tcJra=ubl;// igwkd@ rGefwkdif;jynfudk rw&m; usL;ausmf odrf;ydkufxm;wJh ArmawGudk 'kd@rGefe,fajru wae@ae@rSm armif;xkwf =urSmaocsmw,f// tckawmh tm;redkifvkd@om oD;cH ae=uwm// 'DavmufbJ igajymcsifw,f// aemufwcg igwkd@ rGefausmif;om; awGudk ‘wvdkif;’vkd@ rac:bkd@ igawmif;yefygw,f// 'Davmuf ajym&if rif;em;vnfr,f xifw,f/ uJ˜igoGm;awmhr,f//” txufygtwdkif; rmHaw;(ac:) rif;atmifxGef;u xkdtnmom; Armausmif;om;udk rdrdpdwfxJrSm &SdwJhtwkdif; yGifhyGifhvif;vif; raxmufrnSmajymvkdufw,f// rif;atmifxGef; taeeJ@ tJ'Dvkd w&Snfwac:=uD; ajymcsvdkuf&wJhtwGuf &ifxJrS cHpm;csuf tenf;i,f ayghoGm;w,f// rdrdajymoGm;wJhtxJrSmrdrdcHpm;csufeJ@twl cufxefrma=umwJh pum;vkH; awGvJ ygoGm;w,f// rajymoifhwJhpum;awG ajymoifhwJhpum;awGa&mygoGm;w,f// tJ'D pum;vkH; awG[m tvkdvkd yg;pyfzsm;u rpOf;pm;bJ ol[mol ay:xGufvmwmudk rif;atmifxGef;taeeJ@ tHh=ovdk@ rqkH;jzpfaerdw,f// rlvu &kd;&kd;eJ@ at;at; aq;aq; ajymbkd@ &nf&G,fxm;ayrJh ajym&if;ajym&if;eJ@ cHpm;csufjyif;xefvmw,f// cHpm;csufeJ@twl pum;vkH;av;awGvJ rma=um cufxefvmw,fvkd@/ rif;atmifxGef; odvdkfufw,f// xkdtnmom;Arm ausmif;om; taeeJ@ em;vnfoabmaygufonf raygufonfudk h pOf;pm;raeawmhbJ rdrdteSpfeSpftvvu jrdKodyfxm;cJwJh &ifwGif;cHpm;csuftwdkif; zGifh[ajymcswmjzpfw,f// e*kducHpm;csuf &SdaewJhtwGuf pum;ajymwJhtcg tenf;i,f rmefygygajymqkdrdwmuvGJ&if rif;atmifxGef;ajymoGm;wJh ta=umif;&m tm;vkH;wkd@[m trSef=uD;jzpfw,f// 'gayrJh xkdtnmom; Armausmif;om;tbdk@rSm tenf;i,f cHjyif;aumif;jzpfoGm;[ef&Sdw,f// rmHatmifxGef;&J@ ajympum; awGudk vkH;0em,l[efr&Sdbl;// rdrdtcef;rSausmckdif;xGufoGm;onfh rif;atmifxGef;eJ@ rGeausmif;om; wpkwkd@udkd/ aemufrS f rsufeSm&GJ@jyjyD; vsmxkwfjyao;w,f// wvkdif;vkd@ac:awmh bmjzpf&rvJ qdkwJoabm h yrmrcef@wJh[ef jycJhw,f// 'gayrJh aemufausm vSnfhxGufoGm;wJh rif;atmifxGef;wkd@ rGefausmif;om;wpk uawmh 'Dausmif;om;&J@ yrmrcwJh tjyKrludk rodvkduf=ubl;// aemufae@rsm;wGif/ xkdArmausmif;om;onf/ rmHaw;udkawG@wkdif;awG@wdkif;/ aemufaeus twkdif; ‘wvkdif;’[lI aemufajymifajymqkd aejyefonf// xrif;pm;cef;Y4if;/ pmoifcef;Y 4if;/ tm;upm;uGif;Y4if;/ rmHaw; (ac:) rif;atmifxGef;udk awG@v#if/ ac:aeustwkdif;
Page 124: 124
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
‘wvkdif;’ [kyif aac:qkdjyefonf// rmHaw;onf qufvufI oD;rcHekdifawmhay// rdrdtm;Tokd@rac:&ef t=udrf=udrf awmif;yef ajymqkdv#uf/ rdrdtm; xyfrHac:aejyefonf// wae@wGif rif;atmifxGef;onf xrif;pm;aqmifodk@ apmapma&mufjyD;acgif;ikH@I xrif;pm; aeonf// xkdokd@ xrif;pm;aeaom rmHaw;(ac:) rif;atmifxGef;tm; awG@v#Sif xkdArm ausmif;om;u wvkdif;[k aemufajymif ac:qkdoGm;jyefonf// rifatmifxGef;. OD;acgif;udk vnf; ykwfoGm;jyefonf// TwcgwGif rmHaw;onf qufvufI oD;rcH edkifawmhay// xkdausmif;om; vGefoGm;jyD;aemuf/ rmHaw;(ac:)rif;atmifxGef;onf rdrdtem;wGif&Sdaom acgif;avmif;acguf oHacsmif; aumufudk aumufudkifjyD; xkdArmausmif;om; &Sd&mokd@ wtm; ajy;v$m;oGm;onf// bmr#rajymrqkdbJ/ acgif;ikH@I xrif;pm;&ef [efjyifaeaom xkdArmausmif;om;.OD;acgif;udk/ aemufrSaejyD; oHacsmif;aumufc|efjzihf wtm;vGJ&kduf csvkdufonf// xdkArmausmif;om;. OD;acgif;wGif oHacsmif;aumuftc|efu euf&Sdif;pGm pl;0ifjyD;/ pkdufaxmifaeonf// tnmom;ausmif;om;onf/ xkdae&mYyif yGJcsif;jyD; aoqkH; oGm;onf// rmHaw;tm;/ w&m;&kH;awmfrS jypfrSKxif&Sm;awG@&Sdojzifh/ jypfrSK axmif'g%f woufwu|ef; csrSwfvdkufonf// rmHaw;onf/ rdrdrGeftrsdK;om;tm; apmfum;onfudk rcHedkifIrcHcsif aompdwfjzifhjyKcJhrdaom rdrd.jypfrSKjzihf axmifuscJhonf// rdbwkd@onf rmHaw;twGuf a=uuGJ0rf;enf;vkd@ rqkH;jzpfcJh&onf// rmHaw;twGuf urm0ufausmif;rS rGefausmif;ol§om;rsm; tm;vkH;wkd@u 0rf;enf;a=uuGJcJh=uonf// rmHaw;twGuf/ qkawmif; arwWmykd@=uonf// ,ckqkd rmHaw;axmifxJhodk@ a&mufaeonfrSm/ (6)eSpf ausmfjyD;jzpfonf// rmHaw;. tpfrajymjycsuft& rmHaw;onf r=umcifrSm axmifrS xGufajrmufvmawmhrnfjzpfonf// rmHaw;twGuf tvGef0rf;ajrmufoGm;onf// (Tae&mYaoqkH;oGm;aom xkdausmif;om;tm;/ vGefpGmoem;rdonf// xdkausmif;om; aooGm;onfhtwGuf/ u|efawmfvkH;0 pdwfraumif;jzpfrdonf// tvGef0rf;enf;rdonf// xkdaoqkH;oGm;aom ausmif;om;.*k%f/ rdbaqGrsdK;wkd@.*k%fudk xdcdkufapvkdaomapoem/ u|efawmfY vkH;0r&Sda=umif; odapvkdygonf// Ttjzpfudk a&;om;jcif;tm;jzifh/ xkdausmif;om;. *k%fudkxdckdufapekdifygonf[k jrifcJhv#if/ TtwGuf u|efawmf awmif;yefygonf// trSefudk trSeftwdkif; jynfolvlxk od&Sdatmif a&;om;jcif;om jzpfonf// trSefudkod&SdjyD; oifc%f;pm,ledkfif&efjzpfonf// u|efawmftm;cGifhv$wf=u&ef/ aoqkH;oGm;aom ausmif;om;eSifh udkaw;wdk@tm; tel;tnGwfawmif;yefygonf//)5
5
rmHaw;(c)rif;atmifxGef;onfaxmifrSvGwfvmaomae@wGifxDxkd;cJhonf/xkdvufrSwfjzifhodef;qkaygufjyD; olaX;jzpfoGm;onf/ aemufydkif;wGif=unfhyg/
Page 125: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
125
urm0uf&GmwGifu|efawmftem;,lae&if;/ {jyDv/o=uFeftcsdefumvodk@ a&mufvmonf// tzGm;u/ Oyk'foDwif; apmihfwnf&ef wkdufwGef;ojzihf tzGm;eSifhvkdufoGm;cg/ ajcaoFh eSpfaumif bkef;=uD;ausmif;wGif/ Oyk'foDwif; apmifhwnfaeonf// wae@wGif rarSsmfvifhbJ/ udk0if;a,mfeSifh/ udkausmfat;wkd@eSpOD;onf/ u|efawmfOyk'foDv apmifhwnf aeaom f bkef;=uD;ausmif;odk@ a&mufvm=uonf// udk0if;a,mfeSihf udkausmfat;wkd@udk u|efawmfu/ ac:ajymeSKwfqufjyD;/ Z&yftay: wufxkdif&ef zdwfac:vkdufonf/ udkausmfat;udk pmzwfolrsm; odjyD;jzpfonf[k xifygonf// udkausmfat;onf/ urm0uf&Gm Zmwd jzpfonf// &efukefjrdK@Y =uD;jyif;vmol wOD;jzpfonf// trsdK;om; owif;pmwkdufY owif;axmufwOD;tjzpf 0ifa&mufvkyf udkifaeonf// rGefjynfe,f az:xkwfa&;/ tvkyfnDnGwfa&; A[kdaumfrwDwGif jyef=um;a&;wm0efudk,lcJholjzpfonf// u|efawmfonf/ udkausmfat;tm;/ oma=umif;rma=umif; pum;rsm;udk ajym=um;&if;/ vmonfhudpPudkar;jref;onf// u|efawmftm;wkdifyifaqG;aEG;&ef ta&;=uD;onfhudpP&Sdojzifh/ vma=umif; udkausmfat;u jyefajymonf// vloluif;&Sif;aom ae&mwckckodk@ oGm;I aqG;aEG;vkda=umif;ajymygonf// u|efawmfwkd@(3)OD;onf/ vloluif;&Sif;wdwfqdwfaom/ urm0ufacsmif;ab; wae&mokd@ oGm;jyD;aqG;aEG;=uonf// udkausmfat;uyifpwifI rdrdvmonfh udpPudk&Sif;vif;wifjy vmonf// “u|efawmfvmwJh udpudk rajymcif/ tcktm%modrf;jyD; wufvmwJh P awmfvSea&;aumifp/D ta=umif;udktenf;i,f &Sif;jycsifw,f// tm%modr;f jyD; f wufvmwJh/ awmfvSefa&;aumifpD[m/ ppftm%m&Sif jzpfw,f/ r[mArm vlrsdK;=uD;0g'&J@ udk,fpm;vS,f=uD;tppfjzpfw,f// awmfvSea&; aumifpDrSm/ f b,folbJygyg/ rGebJjzpfjzpf/ u&ifbJjzpfjzpf/ &Srf;bJjzpfjzpf/ ArmbJjzpfjzpf/ f tm;vkH;[m r[mArmvlrsdKl;=uD;0g'udk udk,fpm; jyKwm=ubJ// ppfwyftusKd ;eSihf ArmvlrsdK;tusdK;udk aqmif&GufrSmjzpfw,f// ekdifiHawmfudk tm%m&SifyyD tkycsKyf D f oGm;rSmjzpfw,f// 'DawmfvSea&;aumifpD ppftpkd;&vufatmufrSm/ rnfonfh f vl@tcGifha&;/ 'Drdkua&pDtcGifha&;rSvJ/ &SdawmhrSmr[kwfbl;// tmvkH;qdwfoke;f oGm;jyD; jzpfw,f// zuf'&,frludk qef@usifwJh a=uG;a=umfoHjzifh/ tm%modrf;jyD; wufvmwJh ppftm%m&Sif tkyfpkjzpfw,f// r[mArmvlrsdK; tusdK;udk umuG,fbkd@eSifh/ r[mArmvlrsdK;=uD;0g'udk tcdkiftrm/ tumuG,f jyKbkd@ twGuf/ tm%m odr;f vkdufwmjzpfw,f// 'g'ifrubl;vlrsdK;pkwkd@. ukd,fykdif jyXmef;cGifheSihf udk,f@uH=urRm udk,fzefwD;cGifh/ tcGifha&;wkd@udk/ tjyD;tydkif/ eif;ajc/ zsufqD;rJ/h tm%m&Sif ppftpkd;&jzpfw,f// aemifqkdvSsif vlrsdkK;pkacgif;aqmifrsm;udk/ enf;rsdK;pkH jzifh/ zdeSdkyfcsKyfcs,f vmawmhr,f// vlrsdK;pkawG/ bmqkd/bmrS vkyfykdifcGifh &SdawmhrSm
Page 126: 126
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
r[kwfbl;// rnfonfhekdifiHa&; vkyfaqmifcGifhtcGifha&;vJ &SdawmhrSm r[kwfbl;// rnfonfhtrsdkK;om; tcGifha&;rsm;twGufvnf; arSsmfvifhcsuf&SdrSm r[kwfawmh bl;// rGefvlrsdK;wkd@&J@/ trsdK;om;vGwfajrmufa&; vSKyf&Sm;rSKvJ/ csKyfjidr;f oGm;awmhrSm jzpfw,f// 'ga=umifh/ 'Dppftpkd;&vufatmufrSm/ touf&if&jcif;[m/ &SifvSsufeJ@ S aoaewJhvlwOD;eJ@omwlaer,f// bmtusKd ;rS&SdawmhrSm r[kwfbl;// t"dy`g,frJh wJh/ b0wckvkdygbJ// &Sif;&Sif;ajym&&if/ 'DekdifiHrSm vkH;0raexkdufbl;// u|efawmfu awmh vkH;0raebl;// qkH;jzwfjyD;jyDf/ ukdazodef;eSifhukd0ifa,mfwkd@udkvJ/ 'Dppftpkd;& vufatmufrSm/ raeapcsifbl;// tu,fI aer,fqkd&if/ wae@ae@rSm zrf;qD; csKyfaeSmifcH&rSm aocsmw,f// u|efawmfajym&Jw,f//” udkausmfat;onf rdrd.tjrif tabmxm;udk/ yGifhyGif;vif;vif;yif wifjyvmonf// tm%modrf;aom/ awmfvSefa&; aumifpDtay:/ rdrd.tjrifeSifh/ a&S@jzpfvmrnfh/ edkifiHa&; tajcae/ tvm;tvmrsm;udkyg&Sif;jyonf// tm;&yg;&ajymjyD;aemuf// udkausmfat;onf/ u|efawmfeSifhudk0if;a,mfwkd@eSpfOD;udk tuJcwfaomoabmjzifh/ acwW/c%/ pum;ukd&yfxm; vkdufonf// ukdausmfat;.tjrif/ oabmxm;onf/ tvGefrSefuefojzifhu|efawmfonf/ bmrSSs0ifrajymao;bJ/ apmifhem;axmifaerdonf// ukd0if;a,mfvnf; Ttwdkif;jrifrnf[k xifygonf// u|efawmfwkd@eSpfOD;rSm bmrSjyefvnfI rajymao;bJ/ udkausmfat; qufajymrJh pum;udk/ pdwf0ifpm;pGm/ apmifhem;axmifae=uonf// ukdausmfat;uyif qufvufI atmufygpum;&yfudkajymqdkoGm;jyefonf// “u|efawmfhtaeeJ@/ 'Dppftpkd;&vufatmufrSm/ vkH;0raevkdbl;// 'Dppftm%m&Sif jyKwfusa&;twGuf/ awmfvSefbkd@ pdwfqkH;jzwfxm;jyD;jzpfw,f// udkazodef;eSifh udk0if;a,mfwkd@&J@tjrif/ oabmxm;ukd/ u|efawmfodcsifw,f// ,ckvmwJhudpPu 'gaqG;aEG;bkd@vmwmbJ//” u|efawmfeSifhudk0if;a,mfonf/ &kwfw&ufbmjyefajym&rnfudkrodbJ/ ai;a=umifaerdonf// tb,fa=umifhqkdaomf/ ukdausmfat; wifjyvmaomudpPonf tvGefav;eufaom ta=umif;&mudpPjzpfaeonf// TudpPtwGu/f vma&muf aqG;aEG;rnf[k u|efawmf taejzifh/ vkH;0rarsSmfvifhxm;cJhay// rarsSmfvifhaom/ ta=umif;&mudk &kwfw&uf =um;&I rnfodk@ jyefvnf/ aqG;aEG;wifjy&rnfudk/ pOf;pm;ae&jcif;jzpfonf// ,ckukdausmfat; wifjyaqG;aEG;vmaom udpPonf/ tvGefvnf; tEW&m,f=uD;rm;aom udpP&yfjzpfaeonf// awmfvSefa&;aumifpD wufvmuwnf;uyif/ OD;ektpdk;&wzGJ@vkH; (rGef0ef=uD; ekdifatmifxGef; tyg0if)/ ekdifiHa&;orm;rsm;eSifh/ ausmif;om; acgif;aqmifrsm;pGmudk zrf;qD;csKyfaeSmif
Page 127: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
127
xm;vkdufonf// tcsdK@edkifiHa&;orm;rsm;eSifh ausmif;om;acgif;aqmifrsm;udk/ udk;udk;u|ef;okd@/ ydk@xm;cJhonf// tvGef&ufpuf =urf;=uKwfaom/ ppfaumifpDjzpfonf// tm%m&SifyDo a=umif;/ vufpGrf;jyonf// ayghayghwefwef oabmxm;jyD; jyefvnfaqG;aEG;I rjzpfekdif// 'grkd@ u|efawmfonf bmrS jyefrajymekdifbJ/ acwWc%rSs tcsdef,l pOf;pm;aerdonf// &J&ifh jywfom;pGm/ aqG;aEGwifjyvmaom/ ukdausmfat;udkvnf;/ tHh=opGm ai;pkduf=unfhaerd onf// udkausmfat;onf/ ppftm%m&Sifudk tvGefpufqkwf/ &GHrkef;oljzpfonf// rGeftrsdK;om;udk cspfjrwfekd;onf// r[mArm0g'udk/ tvGefrkef;wD;ol wOD; jzpfonf// aemufqkH;wGGif u|efawmfonfatmufygtwkdif;aqG;aEG;wifjyonf// “ukdausmfat; jrifovkd/ ppfawmfvSefa&; aumifpDtay: u|efawmfvnf; jrifw,f// rnfonfh/ 'Drdkua&pDtcGifha&;/ vl@tcGifha&;vJ&SdrSmr[kwfawmhbl;// r[mArmvlrsdK;=uD;0g'udkvnf;/ tumuG,fjyKr,f// ppfwyf&J@ tusdK;pD;yGm;udkvJ/ tumuG,fjyKr,f// zuf'&,fpepfudk acszsufr,f// 'DtwGuftm%modrf; wufvmwmbJvkd@u|efawmffvJjrifw,f// 'Dtm%m&Sifppftpdkd;&udk jyKwfusatmif tm%mrwnfjrJ atmif/jzKwfcsbdk@twGuf/ vlwkdif;rSm/wm0ef&Sdw,f// u|efawmf wkd@rSmvJ/ wm0ef&Sdw,f// 'gudku|efawmf rjiif;bl;//” u|efawmf.tjrifudk wifjyvkdufonf// ukd0if;a,mfonf/ bmrS0ifajym qkdjcif;rjyKay// jidrfoufpGm aeavonf// udk0if;a,mfeSifh udkausmfat;wkd@eSpfOD;onf// u|efawmftm; vmrawG@cifuyif/ awG@qkHxm;=ujyD;/ wkdifyifxm; =ujyD;jzpfrnf[k xifygonf// xkda=umifh udk0if;a,mfonf/ odxm;aom/ ta=umif;&m udpPw&yfukd xyfrH rajymqkdbJ jidrfouf ae[ef&Sdonf// u|efawmfuyifudkausmfat;tm;atmufygtwdkif;ar;rdonf// “ppftm%m&Sifudk/ b,fvkdawmfvSefjzKwfcs=urvJ/ qkwJhtay:rSmbJ/ u|efawmf d wkd@ pOf;pm;&rSm jzpfw,f// udkausmfat;taeeJ@/ awmfvSer,f qkdwm/ b,fvkd f t=uHpnf&SdovJ// awmckdrvdk@vm;/ ekdifa&$usifwkd@ rGefjynfopfygwDeJ@ yl;aygi;f jyD; vufeufudkifawmfvSefa&;twGuf pdwful; xm;ovm;//” u|efawmfonf/&kd;&dk;pif;pif;yifar;rdonf// ydkrdk&Sif;vif;pGmodvkdIar;jcif;jzpf./ udkausmfat; onf/ rdrd.tpDtpOfudk jywfjywfom;om;yif wifjyajymqdkvmonf// “u|efawmf t=uHpnfuawmh/ rGefjynfopfygwDrS ekdifa&$usifwkd@eJ@ yl;aygif;bkd@ r[kwfbl;// u|eawmfrm/ oD;jcm; tpDpOf&Sdw,f// xkdif;ekdifiHrSm&SdwJh/ rGevli,f f S f rsm;eJ@ u|efawmf tqufoG,f&Sdw,f// olwkd@&J@tulnDeJ@/ ppfoifwef;rsm;
Page 128: 128
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
zGifhvSpfbdk@ u|efawmhrSm/ t=uHpnf&Sdw,f// t*Fvdyfe,fcsJ@udk/ 'kd@Armtpnf;&kH;u/ awmfvSef ykeuefbkd@ twGuf/ ynmwwf vli,f/ &Jabmf okH;usdyfudk pnf;&kH; f odr;f oGif;jyD; *syefekdifiHrSm/ wdwfwqdwf oGm;a&muf ppfynm oif=um;=uovkd/ u|efawmfrSmvnf;/ tJ'vkd/ ppfoifwef; ay;bkd@ t=uHpnf&Sdw,f// ynmwwf D rGevli,frsm;udk pnf;&kH;jyD;/ ,kd;',m;rSm ppfoifwef;ay;bkd@ pdwful;xm;w,f// f 'gu|efawmfh&J@tjrifudkajymjywmyg/// 'geJ@ywfoufjyD; tao;pdyudkawmh/ aemufrS/ f aqG;aEG;ao;wmaygh// 'Dtay:udk0if;a,mfwkd@/ udkazodef;wkd@&J@oabmxm;tjrifudk u|efawmfodcsifw,f//” ,ckrSyif/ udkausmfat;. tpDtpOf twdtusudk od&awmhw,f// xl;qef;aom/ t=uHpnf udk/ udkausmfat;xHrSxyfrH =um;&jyefojzifh/ rnfokd@jyefvnf; aqG;aeG;&rnfudkyif rodjzpf oGm;onf// udk0if;a,mfvnf; rnfokd@rS rajymao;bJ/ jidrfouf aeonf// f f “rGevli,frsm;udk pnf;&kH;jyD;/ ,kd;',m; rGevli,fwkd@&J@ tulnDeJ@ ,dk;',m;ekdifiHrSm ppfoifwef;ay;r,f// tJ'vkd/ ppfoifwef;pHepfwus avhusifhxm;aom/ rGevli,frsm;eJ@/ D f awmfvea&;wyf/ wzJG@udkzGJ@pnf;r,f// 'DrsdK;cspfrGefvli,fwyfzGJ@eJ@/ tm%m&Sif ppfaumifpDudk S f f awmfvSebkd@ygbJ// 'gu|efawmf&J@t=urf;zsif;/ tpDpOfudkwifjywmyg//” ukdausmfat; ajymqkdcsuft&/ rGefjynfopfygwDeSihf ekdifa&$usifwkd@udk yl;aygif;&efr[kwfbJ/ oD;jcm; vGwfvyfpGm/ awmfvSef oGm;&ef oabm&Sdonf[k u|efawmfem;vnf vkdufonf// ol@.tpDpOft=uHpnftay:rSm u|efawmfeSifhukd0if;a,mfwkd@. oabmxm;tjrifudk odvkdI udkausmfat;uar;vmonf// TuJhokd@ rGefvli,frsm;ukd pnf;&kH;odrf;oGif;jyD;/ ,kd;',m;rSm ppfoifwef; ay;rnfh tpDpOfudk/ u|efawmfonf tvGef oabmus eSpfoufrdonf// vufcH ekdifonf// okd@aomf/ jzpfekdifrjzpfekdif qkdonfudkrl/ tav;xm; pOf;pm;&rnfh udpP&yfjzpfvm onf// u|efawmfeSihf udk0if;a,mfwkd@vnf; xkdtpDpOfudk tvGef pdwf0ifpm; =ua=umif; jyefvnf wifjyygonf// ,dk;',m;rSmrnfol@ tulnDudk &edkifovJ/ ,kd;',m;&Sd/ rnfonfh rGefvli,frsm;eSifh tqufoG,f &SdygovJvkd@ u|efawmfwkd@u ar;jref;ygonf// olodaom/ oleSifhtqufoG,f&Sdaom/ ,dk;',m; rGeflvli,frsm;. trnfrsm;tcsdK@udk ajymjy ygonf// ekdifb&mZkuf (,kd;',m;rGefvli,facgif;aqmif). trnfygonf[k u|efawmf xifygonf// xdkpOfu/ udkausmfat;ajymjyaom/ xkdif;rGefvli,f trnfrsm;udkrl/ twdtus/ u|efawmf rrSwfrdedKifawmhyg// wdwdususra&;edkifonfudkcGifhv$wfapvkdygonf// u|efawmfwdk@ (3)OD;/ ta=utvnf aqG;aEG;=ujyD;aemuf/ u|efawmfeSifh udk0if;a,mfonf/ udkausmfat; ajymqkdonfh/ ,dk;',m;&Sd rGefvli,frsm;. tulnDeSihf ppfoifwef;ay;rnfh tpDpOfudk tvGef
Page 129: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
129
oabmusa=umif; ajymjyonf// udkausmfat; tpDpOfwGif yg0if&ef/ u|efawmfwkd@eSpfOD;rSm/ tjynfh0qEN&Sda=umif;wifjyygonf// avmavmq,fwGif ukdausmfat;taejzifh/yxrOD;pGm/ ,kd;',m;&Sd rGefrsm;eSihf tqufoG,f ,ljyD;/ pDpOfrSKrsm;udk =udKwifvkyfxm;&ef vkdtyfao; a=umif;/ u|efawmfeSifh udk0if;a,mfwkd@u/ avmavmq,fwGif/ udkausmfat;eSifh twl wygwnf; rvkdufekdif ao;a=umif; wifjyonf// tu,fI udkausmfat; taejzifh/ xkdif;ekdifiH&Sd/ rGefvli,frsm;eSifh tqufoG,f,ljyD;/ aqG;aEG;wkdifyif xm;onfhtwdkif;/ tpDpOf/ jzpfajrmuf atmifjrifygu/ rGefausmif;om;vli,frsm;udk vSsKd@0Sufpnf;&kH;ay;&ef wm0efudk/ u|efawmfeSihf udk0if;a,mfwkd@u ,lay;rnfhta=umif; oabmwl=uonf// u|efawmfwkd@ (3)a,muf/ aqG;aEG;wkdifyifIoabmwll=ujyD;aemufvltkyfpkcJ=G uonf// 1962-63/ckeSpf pmoifeSpf pwifaomtcg/ ydwfxm;aom/ wuUodkvf aumvdyf txufwef;ausmif;rsm;udk/ jyefvnf zGihfjyefonf// ausmif;zGifhvSsifwuUodkvfaumvdyf/ txufwef; ausmif;wkd@wGif/ ausmif;om;rsm;jzifh pnfum; okdufjrdKuf vmjyefonf// ausmif;om;rsm; jyefpkqnf;=ujyefonf// xkdpOfu armfvjrdKifaumvdyfwGif/ ausmif;om;/ oltm;vkH;pkpkaygif; (300)ausmfr#om&Sdonf// ausmif;om;opfrsm;jzifhvnf; armfvjrdKif aumvdyfwGif ykdrdkpnfum; vmonf// wedkifiHvkH;&Sd/ ausmif;om; acgif;aqmifrsm;url/ ppftpkd;&udkvkH;0*&krpdkufbJ/ qufvufI toif;tyif;tzGJ@pnf; vkyfief;rsm;udk qufvuf aqmif&GufaeqJ&Sd=uonf// ausmif;om;or*~ponfh/ ausmif;om;toif;tzGJ@pnf;rsm;udk tcgwdkif;uuJhokd@yif pnf;&kH;zGifhvSpf=uonf// rGeftrsKd;om;ekdifiHa&;acgif;aqmifrsm;eSifh uGsefawmfwdk@ rGefausmif;om;acgif;aqmifrsm;onf/ =udwfIwrsKd;/ ajymifajymif wif;wif;wzkHeSifh enf;rsKd;pkHjzifh/ edkifiHa&;eSifh/trsKd;om;a&;wdk@udk/ vufxdyfxkd; vkyfaqmif ae=uygao;onf// ekdifxGef;odef;/ ekdifodrf;armif/ ekdifaiGodrf;/ ekdfifcsrf;rGef/ ekdifqdwfekd@/ edkifuGefAvm/ edkifausmif/edkifoef;wifeSifhtjcm;aom/ rGefjynfol@wyfOD; acgif;aqmifrsm;wkd@onf/ ppfAkdvfcsKyfrsm;tm%modrf;jyD;aemuf/ jzpfay:ajymif;vJvmaom/ ekdifiHa&;tajctaeudk tuJcyfapmifh=unfhaeqJjzpfonf// ppftm%m&Sifwkd@. vufatmuf wGif/ trsKd;om;ekdifiHa&;ukd rnfuJhokd@/ qufvufI aqmif&Guf &rnfudk/ csifhcsdefpOf;pm; ae=uaomumvjzpfonf// rGefjynfol@wyfOD;.OuUXekdifatmifxGef;onf/ zrf;qD;xdrf; odrf;cHae&onf// wuUodkvf aumvdyfrsm;rS rGefausmif;om;rsm;uvnf;/ ekdifiHa&; tajcaeudk/ rsufajc rjywftuJ cyfapmifh=unfhvSsuf&Sdonf// &efukefwuUodkvfrS rGefausmif;om;acgif;aqmif/ rif;wifaz(&GmvGwf)/ rif;pkd;rif; (uavmhaomh/ tif*sifeD,m ausmif;om;)/ rif;armifjrifh (uanSmf)eSifh rif;armifwif(uavmhaomh)wkd@onf/ armfvjrdKifaumvdyfrSm &Sd=uonfh
Page 130: 130
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm;eSifh qufoG,fvm=uonf// jzpfay:vmaomekdifiHa&; tajcaewkd@udk tuJcwfjyD;rnfuJhokd@ qufvkyf&rnffudk wdk;wkd;wdwfwdwf wkdifyif=ujrJ jzpfonf// 1962-63/ ckeSpf pmoifeSpfwGif/ armfvjrdKifaumvdyfokd@ rGefausmif;om; topftjzpf udkxGef;az/ rif;om&if/ rif;oef;xGef; (oxkHekdifxGef;pdef.om;jzpfonf/ ekdifxGef;pdeonf ume,f xGef;pdeftjzpfom/ awmckdpOfuvlodrsm;onf)/ wkd@a&mufvm f =uonf// u|efawmfwkd@aumvdyfrGefausmif;om;rsm;toif;twGuf tm;opfjzpfvmonf// 1962-63/ckeSpftwGuf armfvjrdKifaumvdyf rGefausmif;ol§om;rsm; toif;udk jyefvnf zGJ@pnf;=uonf// armfvjrdKifaumvdyf rGefausmif;olom;rsm;toif;trSKaqmiftzGJ@ rSm atmufygtwkdif;jzpfonf//
(1962-1963)armfvjrdKifaumvdyfrGeftoif;
em,u emJxGe;f a&$ (rGefpmayXmerSL;) rdat;oef@ ('k-rGepmayXmerSL;) f trSKaqmiftzGJ@ rif;tke;f jrdKif OuUX rdwifapmOD; 'k-OuUX rif;azodef; twGif;a&;rSL; rif;xGef;az wGJbuftwGif;a&;rSL; rd,Ofwif wGJbuftwGif;a&;rSL; rdcifxm;a&$ b¾ma&;rSL; rif;vSausmf tzGJ@0if rif;oef;xGef; tzGJ@0if rif;om&if tzGJ@0if rif;0if;xdef tzGJ@0if rif;xGef;vSKdif tzGJ@0if rif;pdefoef; tzGJ@0if rif;armifav; tzGJ@0if rif;oef;&Sdef tzGJ@0if rdoef;pdef tzGJ@0if rdjrifhjrifhoef; tzGJ@0if rdat;oef; tzGJ@0if
Page 131: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
131
OuUXjzpfvmol rif;tkef;jrdKifrSm/ uanSmf&Gm ZmwdjzpfjyD;/ 'k-OuUXjzpfol rdwifapmOD;rSm rk'kHjrdK@Zmwdjzpfonf// u|efawmfu twGif;a&;rSL;jzpfvmonf// wGJbuftwGif;a&;rSL; rif;xGef;azrSm xkH;tkdif&GmZmwdjzpfjyD;/ wGJbuf twGif;a&;rSL;/ rd,OfwifrmoHjzLZ&yf S Zmwdjzpfonf// rdcifxm;a&G$/(xkH;tkdif/rGefocif =uL.orD;)onfb¾ma&;rSL;jzpfvmonf// trSKaqmifrsm;rSm/ rif;0if;xdef(c) rif;wifekdif/ rif;oef;xGef; (oxkHekdifxGef;pdef.om;)/ rif;vSausmf (aygif/ xefyifa=umif)/ rif;om&if (uGmef&kduf/awmfuem)eSifh rdjrifhjrifhoef; (a&;-rGefcifarmif/zqyvtrwf.orD;)/ rdat;oef; (&GmvGwf&Gm olaX; ekdifawmifausmf. ajr)eSifh rif;xGef;vSdKif(bDvl;uGsef;)wkd@ jzpf=uonf// 1962-63ckeSpfpmoifeSpfrSm u|efawmf onf/ eEN0eftaqmifYaexkdifonf//4if;yk*~vduykdif eEN0eftaqmifYrif;cspfvkH;/ rif;tkH;wif/ rif;xGef;az/ rif;vSausmf paom rGefausmif;om;rsm; twlwuG aexkdif =uonf// tjcm;aom Armausmif;om;rsm;pGm vnf;aexkdif =uonf// ekdifiHawmf. tm%mudk rw&m; odrf;ydkuf,ljyD; wufvmaom/ AdkvfcsKyfae0if; OD;aqmif onfh/ awmfvSefa&;aumifpDonf/ wedkifiHvkH;&SdekdifiHa&; tzGJ@pnf;rsm;udk zsufodrf;cJhonf// 4if;tjyif ausmif;om; tzGJ@tpnf;rsm; zGJ@pnf;jcif;udkvnf; ydwfyif wm;jrpf vdkufonf// okd@aomf ausmif;om; acgif;aqmifrsm;onf ajAmifajAmifyif/ ppftm%m&Sif. trdef@udk zDqefI/ toif;tyif;rsm;udk zGifhvSpfjrJpnf;&kH;zGJ@pnf;=uonf// awmfvSefa&; aumifpDonf/ wuUodkvf/ aumvdyf/ txufwef;ausmif;rsm;udkvnf; tvGefwif;=uyfaom pnf;urf; rsm;jzifh csKyfcs,fvmonf// wuUodkfvftkyfcsKyfa&; aumifpDwGifvnf;/ ausmif;om;or*~ udk,fpm;vS,frsm;udk yg0ifcGifhrjyKawmhacs// ausmif;aqmifrsm;udkvnf; pnf;urf;rsdK;pkHjzifh csKyfcs,fuef@owfvmonf// Tokd@/ &efukefwuUodkvf taqmifpnf;urf; wif;=uyfvmjcif;/ wuUodkvftkyfcsKyfa&; aumfrwDwGifausmif;om;rsm;or*~ udk,fpm;vS,frsm;udkjzKwfcsvkdufjcif;/ paomudpPudk rauseyf=uI/ &efukefwuUodkvfausmif;om;rsm;onf at;csrf;pGm/ &efukefwuUodkvf0if;Y qENjy=uonf// 1962-ckeSpfZlkvdkifv(7)&ufae@wGif/ &efukefwuUodkvfausmif;0if;=uD;tm; AdkfvfpdefvGif OD;aqmifaom ppfwyfwwyfrS vma&muf 0kdif;xm;=uonf// xkdae@naeydkif; avmufwGif/ rnfokd@aomowday;csufray;bJ/ wuUodkvf0if;twGif;&Sd ausmif;om;rsm;udk armif;jyef pufaoeyfrsm;jzihf ypfcwf=uonf// tjypfrJhausmif;om;(100)ausmfwkd@onf aoqkH;oGm;& onf// aemufwae@eHeufapmapmykdif; wGifvnf;/ ordkif;0if taqmuftOD; jzpfaom/ &efukefwuUodkvf ausmif;om;or*~ taqmuftOD;=uD;udk/ AkH;azgufcGJjyD; zsufpD; vkduf=ujyefonf// 4if;taqmuftOD;twGif;&Sd ausmif;om;rsm; aoqkH;=ujyefonf// ppftpkd;&onf ausmif;om;rsm;xyfrHqlylvmrnfudk pkd;&drfIwuUodkvf/ aumvdyfrsm;udk xyfrHydwfvkdufjyefonf// u|efawmfonf/ bDvl;u|ef;odk@ oGm;a&mufI ckdvSKHaevkdufonf//
Page 132: 132
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
aumvdyfausmif; jyefvnfzGifhrSyif armfvjrdKifjrdK@odk@ jyefwuf vmonf// xkdeSpfwGif uGsefawmfeSifh rif;xGef;az/ rif;0if;xdefeSifh rif;om&if/ rif;vSausmfeSifhrif;oef;xGef;wkfd@onf/ armfvjrdKif aumvdyf/ rGeftoif;wGif/ tjrJwrf; pkpkpnf;pnf;eSifh nDnDnGwfnGwf wuf=uGpGm yg0if aqmif&Gufolrsm;jzpf=uonf// xkdtcsdefumvwGif/ &efukefwuUodkvf&Sd/ rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm;eSifh armfvjrdKifaumvdyf&Sd rGefausmif;om; acgif;aqmifrsm; wdk@onf/ tpkd;&. ynma&;pepfudk vkH;0r=udKufeSpf=uay// vlrsKd;pk wkdif;&if;om; rsm;tm; uGsefjyKrnfhynma&; pHepf[kjrifonf// ynmwwfjyD; ArmuGsefvkyf&rSmudk tvGefrkef;wD; &GH&Sm=uonf// aumvdyf/ wuUokdvfrS ay;aom/ bGJ@xl;/ *k%fxl;udkvnf;/ pdwfr0ifpm; *&krpkdufcJhay// vGwfvyfrSK&Sdaom awmfvSefa&;orm;b0udk cH,lvkd=uonf// trsKd;om; vGwfajrmufa&;twGufrdrdwdk@.b0udkay;vSLcsif=uonf// olwyg;u|efjzpfae&aom rdrdwkd@ rGefvlrsdK;/ b0vGwfajrmufrSKtwGuf =udK;yrf; aqmif&Gufvdkcsif=uonf// rGefwrsdK;om;vkH;/ uGsefb0 a&mufaeonfhtcsdefrSm/ rGefom;oDR;rsm;jzpf=uaom/ rdrdwdk@u/ wuUokdvf/ aumvdyfrSm/ at;csrf;pGm ynmoif=um;jyD; tacsmiform;wOD;uJhokd@ raevkd csif=uay// wuUodkvf/ aumvdyf y&0krfwGif raysmfydkufekfif=uacs/ awmfvSefa&; e,fajr okd@om/ OD;wnfoGm;vkd=uonf// txl;ojzifh 'Drdkua&pDqdwfokef;aom ppftpdk;& vufatmufwGif vkH;0 raevkdawmhay// vGwvyfaom awmfvSefa&; e,fajrokd@om/ f oGm;a&mufvkdpdwf jyif;jyif;ysys&Sd=uonf// awmwGif; vufeufudkif awmfvSefa&;tay:/ rGefausmif;om;rsm; ydkrdkpdwf0ifpm;vmonf// OuUXekdfifa&$usif. rGefjynfopfygwDtay: txl;pdwf0ifpm; vm=uonf// uGsefawmfeSifh rif;xGef;az/ rif;0if;xdef/ rif;om&if/ &efukefwuUokdvfrS/ rif;armifjrifh/ rif;armifwifwkd@onf/ tcsif;csif;/ wkdifyif=ujyD;/ vufeufudkif awmfvSefa&;twGuf rGefjynfopfygwDeifh v#dK@0SufqufoG,f&ef =uHpnf vm=uonf// OuUX=uD; ekdifa&$usiftm; ydkrdkpdwf0ifpm;vmjyD; OuUX=uD;. b0ta=umif;/ edkifiHa&;ta=umif;wkd@udk avhvm&ef pdwftm;xufoefvm=uonf// wcsdefwnf;rSm xdkif;edkifiHokd@oGm;a&mufjyD; pnf;&kH;a&;qif;aeaom udkausmfat;udkvnf; u|efawmfwdk@u ar#mfvifhaerd=uonf// udkausmfat; jyefvmygu/ 4if;xHrS owif;aumif;udk =um;& vdrfhrnf[k ar#mfvifhae=uonf// odk@aomf ukdausmfat;xHrS owif;r=um;&onfrSm tvGef=umcJhjyD; jzpfonf/// 1962-ckeSpf aumvdyfrGeftoif;trSKaqmifzGJ@udkzJ@G pnf;jyD;aemufwGif aus;&Gmodk@qif;I &HykaiGaumufcH=uonf// eSpfpOfeSpfwkdif; jyKvkyfae=u tvkyfjzpfonf// aumvdyf rGeftoif; &HykHaiG&Smonfhenf;udk tenf;i,faz:jya&;om;rSv#if pmzwfolrsm;em;vnfrnf[kxifyg onf// ywf'a&mifu'f (Patron Card) awGudk taocsm ykHeSdyfxm;jyD;/ aus;&Gm&SdrGefvl=uD;
Page 133: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
133
vlaumif;rsm; xHokd@ oGm;a&muf csOf;uyfjyD; tvSLcH=uonf// 4if;tjyif xkdrGefvl=uD; vlaumif;xHrSvnf; =o0g' cH,l=uonf// t=uHOm%f awmif;cH=uonf// rGefvl=uD; vlaumif;wkd@uvnf;/tvSLaiGudkvnf; &uf&ufa&ma&m xnfh=uonfhtjyif vkdtyfaom t=uHOm%faumif; rsm;udkvnf; ay;=uonf// xkdt=uHOm%fwkd@onf/ aumvdyfrGeftoif; twGuf vrf;n$ef jzpfcJhonf// rk'kH/ urm0uf/ uavmhaomh/ edkifvkH/ xkH;tdkif/ aumhbdef;/ bDvl;u|ef;rS &GmtcsdK@aom aus;&Gmrsm;okd@ vlpkcJI toD;oD;qif;cg/ &HykaiG&SmcJh=uonf// G xkdodk@ rGefaus;&Gm toD;oD; okd@oGm;&if;/ pnf;&kH;a&;vnf; qif;cJhjyefonf// aus;&Gm&Sd rGefausmif;om; vli,frsm;eSifh xdawG@cGifh/ &if;eSD;cGifhudk &&dScJhonf// aus;&Gm&Sdvl=uD;rsm;eSifh vnf; &if;eSD;cGifh&cJh=uonf// 1963-ckeSpf rwfvodk@ a&mufvmonf// pmoifeSpfqkH;I aEG&moD ausmif;ydwf&ef tcsdefa&muf vmjyefjyD; jzpfonf// xkdokd@ wuUodkvf/ aumvdyfausmif;=uD; ydwfcgeD;wGif/ aumvdyf rGeftoif;eSihf &efukefwuUodkvf rGeftoif;wkd@rS ausmif;om; acgif;aqmif rsm;onf/ awG@qkH=ujyD; aEG&moDpmoif=um;a&; tpDpOfrsm;udk a&;qGJ=uonf// eSpfpOf eSpfwkdif; aEG&moD &uf&Snf ausmif;ydwf&ufwGif/ wuUodkvf/ aumvdyfrS rGefausmif;ol §om;rsm; pkaygif;pnf;jyD; rGefaus;&Gmwkd@Y oGm;a&muf pmoif=um; ay;avh&Sdonf// aus;&Gm&Sd rGefnDi,f/ nDri,frsm;tm; pmoif=um;ay;jyD; olwkd@av;awG&J@ ynma&;udk ajrawmifajrSmuf tm;ay; cJh=uonf// Tae&mwGif/ xkdpOfu wuUodkvfrGeftoif;eSifh aumvdyfrGeftoif;wkd@ zGifhvSpfoif=um; aom/ aeG&moD oifwef;ausmif;ta=umif;udk tenf;i,fa&;om; wifjyrSomvSsif pmzwf olrsm; oabmaygufrnf[k xifygonf// aeG&moD ausmif;ydwf&uf tawmwGif;wGif/ wuUodkvf/ aumvdyfrS rGefausmif;ol§om;rsm;u/ rGefaus;&Gmrsm;okd@qif;jyD;/ rGefnDi,f/ eSri,frsm; twGuf/ wwftm;oI/ t*Fvdyfpm/ ocsFm bmom&yfrsm;udk oif=um; ay;onfh oifwef;jzpfonf// aEG&moD&moDausmif;(2)v ydwfcgeD;vSsif/ pm&if;jyKpk&onf// wuUokdvf/ aumvdyf&Sd/ rGefausmif;ol§om;rsm;rS rnfol/rnf0gonf/ rnfonfhaus;&GmwGif wm0ef,ljyD;/ oGm;a&muf oif=um;ay;ekdifonf// rnfonhf bmom&yfrsm;udk pdwftm; xufoefI/ oif=um;ay;ekdkfifonf ponfwkd@udk yxr/ pm&if;jyKpk ,l&onf// xkdokd@jyKpkI &vmaom/ ausmif;ol§om;pm&if; tay:=unfhjyD;/ rnfolonf/ rnfonfh/ aus;&Gmodk@ G oGm;&ef/ owfrSwfjyD;/ wm0efcJa0ay;onf// rdrdwkd@wwfpGrf;xm;aom/ ynm&yfudk nDi,frsm;tm; wqifhjzef@jzL;ay;aom/ tpDpOfjzpfonf// wuUokdvf/ aumvdyf ausmif;ol §om;rsm;uvnf;/ rdrdwdk@.aEG&moD/ ausmif;ydwf&uf tm;vyfaom tcsdefudk/ taysmftyg; twGuf tokH;rjyKbJ/ tusdK;&Sd&SdtokH;csjcif;jzpfonf//
Page 134: 134
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
TaEG&moD pmoif=um;onfhtpD;pOfudk aus;&Gm&Sd rGefjynfol/ vlxkrsm;uvnf; vSdKufvSJ pGm=udKqkdonf/ rdrdwkd@ aus;&Gmudk a&mufvmaom/ wuUokdvf/ aumvdyfausmif;ol/ om;rsm;udk vkdavao; r&Sdatmif/ 0kdif;0ef;ulnD yydk;rSKay;onf// cifrif&if;eSD;/ az:a&GpGm/ qufqH=uonf// Tausmif;ol§om;rsm;twGuf/ pm;aomufa&; wm0efudk,l=uonf// wae@wtdrf tvSnfhus wm0ef,ljyD; taumif;qkH; tpm;pmrsm;udk tyifyef;cH csufau|;onf// apwem xufoefpGm {nfcH=uonf// aus;&Gm&Sd rGefjynfolvlxkwkd@. ae@pOf/ aexkdifvkyfudkifpm;aomufonfhb0udk teD;uyfavhvmcGifh&onf//aus;&GmrGefvl=uD; vlaumif;wkd@.ekdifiHa&;tjrif/ edkifiHa&; cH,lcsuf/ olwdk@.trsdK;om;a&; tawG@=uKHwdk@udk avhvmcGifh&onf// rGefvlrsdK;tay: cspfjrwfekd;wwfaom olwkd@.pdwf"gwfwkd@udkvnf; udk,fwkdif/ udk,fus eD;eD;uyfuyf avhvmcGifh&onf// tjyeftvSeftm;jzifh eSpfOD;eSpfzufudk tusdK;jzpfxGef;apaomtpDpOfjzpfonf// Todk@aus;&Gm&Sd rGefjynfolvlxkwkd@. ae@pOf vkyfudkif pm;aomuf ae&onfh/ qif;&Jyifyrf;wJh b0tppftrSefudk xdawG@em;vnfcGifh &ojzifh/ rGefausmif;om;rsm;tbdk@ wefzkd;rjzwfekdifaom tawG@=uHK w&yfjzpfonf// wuUokdvf/ aumvdyfynm&yfrsm;ukd oif=um;I jynfhpkHjyD;aemufwGif/ rGefjynfolvlxkwdk@. tusdK;twGuf jyefvnf tusdK;jyKvkdaom pdwfudkjzpfay:aponf// ynmwwfjyD; b0 rar@oGm;&ef vkdtyfaom tawG@=uHK w&yfjzpfonf// TaEG&moD oifwef;wkd@udk ausmif;om;wOD; taejzifh/ ukd,fwkdif ukd,fus yg0ifcJhaom u|efawmfonf/ rnfonhftcgrS rarhedkifaom tawG@=uKHaumif; w&yfjzpfcJhonf// u|efawmfonf/ udkxGef;az/ udkaiGodrf;(ZeLref)/ ekdifyef;atmif/ rdpdef/ rdcifxm;a&$wkd@. aus;&Gm/ xkH;tkdifudk a&G;cs,fI pmoif=um;oGm;avh&Sdonf// xdk@a=umifhxkH;tkdif&Gmonf/ u|efawmf. aus;&GmuJhodk@ jzpfvmonf// 4if;aus;&Gm vl=uD;vli,frsm;eSifh cifrif&if;eSD; cJhonf// naeapmif;csdef oHvGifjrpfY a&;qif;csdK;&onfrSm tvGeft&om awG@vSonf/ TuJhokd@ aEG&moDrSm pmvma&mufoif=um;ay;aom/ wuUokdvfaumvdyfwkd@rS ausmif;ol/ om;rsm;udk wae@wtdrf tvSnfhus/ xrif;au|;arG;{nfhcH=uonf// Tenf;jzifhaus;&Gm&Sd jynfolrsm;eSifhvnf; &if;eSD;cGifh&cJh=uonf// u|efawmfwkd@tzGJ@wGif/ &efukefwuUokdvfrS/ kd u&Jjrifh(uwkd;)/ rif;ausmfZif(tvkduf)/ &efukefynma&; wuUodkvfrS/ udkaiGodrf;(Zelref)/ armfvjrdKifaumvdyfrS udkxGef;az/ rdcifxm;a&$eSifh u|efawmf yg0if=uonf// aeG&moD ausmif;oifwef;umvrSm u|efawmfonf udkaiGodrf;. tpfr˜ rdjr0if;tdrfY4if;/ udkxGef;az.nDr rdpdefwkd@.tdrfY4if;/ aexdkifavh&Sdonf//
Page 135: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
135
Tokd@ zGifhvSpfaom/ aEG&moDausmif;ydwf&uf oifwef;rsm;wGif/ rif;aiGodef;/ rif;xGef;az/ rif;ausmfZif/ rif;&Jjrifh(uwkd;)/ rif;xGef;az/ ekdifbxGef;(xkH;tkdif/ aumvdyf ausmif;om; a[mif;/)/ udktkef;armif(xkH;tkdif)/rif;tkef;aiG(xkH;tkdif)eSifh uGsefawmf wkd@onf/ aEG&moD oifwef;wGif twlwuG/ qkH=ujrJyifjzpfonf// udkxGef;az/ rdpdefwkd@tm; u|efawmf tvGef&if;eSD;cJhonf// udkxGef;az.rdcif/ bciffeSifh rdpdef.rdbwdk@onfvnf; u|efawmf. rdbrsm;vkdjzpfvm=uonf//olwkd@tdrfrsm; onfvnf;/ u|efawmfhtwGuf/ aexkdifpm;aomuf tdrfjzpfvmonf// u|efawmfwkd@onf/ armifeSr&if;jcmuJhokd@cifrif &if;eSD;olrsm; jzpfvm =uonf// udkxGef;az. rdb/ rdpdef.rdbwkd@onf/ rGefrsdK;cspfpdwf tvGefxufoefolrsm; jzpfonf// rdrdwkd@.om;oDR; vkyfaqmifaeonfhtrsdK;om;a&;wGif rnfokd@rSSs 0ifa&mufpGyfzuf ajymqkdwm;jrpfjcif; r&SdcJhay// tm;yifay;=uonf// txl;ojzifh udkxGef;az.rdcif (owif;axmufedifyef;atmif.eSr)onf/ trsdkK;udktvGefcspf.// udkxGef;az. trsdK;om;a&; aqmif&Gufcsufudk/ rnfonfhtcgrSs wm;jrpfjcif; vkH;0r&SdcJhonfhtjyif/ udkxGef;az. trsdK;om;a&; aqmif&Gufcsufudk *k%f,lIrqkH;jzpfaeonf// om;udkrnfonfhtcgrS/ &mxl;Xme/ aumif;aumif;&atmif/ pm=udK;pm;yg[lI rwkdufwGef;cJhacs// om;tm; tvdkus vkyfaqmifcGifhay;xm;onf// xkH;tkdifaus;&Gm&Sd rGeftrsdK;om;wkd@onf tvGefcspfp&maumif;=uonf// rGefrsdK;cspf pdwf"gwf tvGefxufoefolrsm;jzpfonf// cifrif&if;eSD;&ef tvGefaumif;onf// u|efawmfonf xkH;tkdif&Gmudk eSpfoufcJhonf// eSpfpOfvkdvdk xkH;tkdifaus;&Gmudk a&G;jyD; wm0ef,lcJhonf// xkda=umifh udkaiGodef;/ udkxGef;azeSifh uGsefawmfwdk@onf/ nDtpfudkuJhokd@ wOD;udkwOD; cifrifcJh=uonf// udkaiGodef;.tdrfonf uGsefawmh.aexkdif pm;aomuftdrf jzpfvmonf// ukdaiGodef;. rdcifonf u|efawmf. rdcifwOD;vkdcifrifvmonf// udkaiGodef;.tpfr/ a':jr0if;onfvnf; u|efawmfh. tpfrwOD;jzpfvmonf// q&mrrdjr0if;onf pum;ajym qkd&mwGif tvGef,Ofaus; odrf;arG@olwOD;jzpfonf// u|efawmftm; armifav;&if;jcm wa,mufuJhodk@ =unfh&SK apmifha&Smufonf// rdbarwWmw&m; tvGefiwfrGwfaeonfh u|efawmftbdk@ rdjr0if;onf rdcifwOD;vnf; qkdedkifonf// xkH;tkdifaus;&GmwGif aexkdif&onfh tcsdefumvrsm;onf/ u|efawmftbdk@ tvGef=unfe;lbG,f&m/ csrf;ajr@bG,f&maumif;aom tcsdefumvjzpfcJhrdonf// 1963-64/ckeSpf pmoifeSpfwGif/armfvjrdKifaumvdyfudk 'D*&Daumvdyftjzpfodk@ wkd;jrSifhvkduf onf// uGsefawmfonf (I.Sc)atmifjrifjyD;I armfvjrdkif 'D*&DD aumvdyfYyif (B.Sc) part(A)udk qufvuf ynmoif=um;onf// 1963-64/ckeSpf pmoifeSpf rGeftoif; tr_aqmifrsm; jyefvnfa&G;aumuf wifajrSmufaomtcg/ armfvjrdKif 'D*&D aumvdyf
Page 136: 136
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGeftoif;wGif/ rif;0if;a,mfu OuUXjzpfvmonf// (rif;0if;a,mfonf/ tifwm (I.A) atmifjrifjyD; tvkyfxGuf vkyfonf// armfvjrdKif aumvdyfudk/ 'D*&Daumvdyf tjzpfokd@ wkd;jrSifhvkdufaomtcg/ 'D*&D&&eftwGuf/1963-64/pmoifeSpfrSmaumvdyfqufwuf onf) uGsefawmfu'k/ OuUXjzpfjyD;/ rif;xGef;azrSm twGif;a&;rSL;jzpfvmonf// 1963-ckeSpf/ ausmif;om; nDnGwfa&;wyfO;D nDvmcHrS/ uGsefawmftm;/ ausmif;om; nDnGwfa&;wyfOD;. OuUXtjzpf a&G;aumuf wifajrSmuf=uonf// ausmif;om;nDnGwfa&; wyfOD;onf/ armfvjrdKif aumvdyfwGif/ tiftm;t=uD;rm;qkH;aom ausmif;om;tzGJ@pnf; jzpfjyD; eSpfpOfeSpfwkdif; ausmif;om;or*~ a&G;aumufyGJwGif tedkif&aom/ ausmif;om; tzGJ@pnf; jzpfonf/ u|efawmfonf/ eEN0efaqmifrS oHvGif aqmifokd@ajymif;a&$@jyD; oGma&mufaexdkifonf// oHvGifaqmifwGif/ uGsefawmfeSifhtwl rGefausmif;om;rsm;jzpfaom/ rif;oef;xGe;f (oxkH)/ rif;pkd;jrifh(rk'kH)/ rif;xGef;az/ rif;wifekdif(c) rif;0if;xdefwkd@ aexkdif=u onf//4if;tjyif tjcm;ausmif;om; acgif;aqmifrsm;jzpfaom armifodef;nGef@ (aumhu&dwf) armifatmifoef;(aumhu&dwf) wkd@onfvnf;/ oHvGifaqmifwGif/ twlwl ae=uolrsm;jzpf onf// oHvGifqmif. taqmifrSL;rSm/ ordkif;XmerS/ uxdu a'gufwm cifarmifnGef@jzpfjyD; taqmif.o[m,toiff; OuUXrSm uGsefawmfjzpfonf// rif;om&iff/ rif;0if;a,mf/ (urm0uf)/rif;armifwkd;(zg;atmuf)wkd@onf/ ae@ausmif;om;rsm; jzpf=uonf// 1963-ckeSpfwGif/ armfvjrdKif 'D*&DaumvdyfrSm/ taqmifopfrsm;udk pwif aqmufvkyfqJ jzpfItaqmif tm;vkH; rjyD;jywfao;yg/ arm&aqmifeSifh oHvGifaqmifwdk@ (2)aqmifom/ aumif;rGefpGm jyD;pD;ao;onf// weoFm&Daqmifukdrl/ aqmufvkyfqJyif&Sd onf// arm&aqmifwGif/ u&ifausmif;om; acgif;aqmifrsm;jzpfaom/ apmatmifbGifh/ apma&$,m[JeSifh udk=unfjrifh (ausmif;om;or*~OuUX/ xkH;tkdifrsdK;eG,f)/ ae=uonf// rdef;uav; ausmif;olrsm;twGufa&$jrdKifaqmifudk rl 1960-ckeSpfuyif aqmufvkyfxm;jyD; jzpfonf// a&$jrdKifaqmifwGif/ rdwifapmOD;(rk'kHjrdK@)/ rdcifxm;a&$(xkH;tkdifocif=uL.oRD;)/ rdat;oef;(&GmvGwf)/rdjrifhjrifhoef;(a&;)eSifhrd,Ofwif(oHjzLZ&yf)ponfhrGeftrsKD;oRD;ausmif; olacgif;aqmifrsm; aexdkif=uonf// xkdtcsdefumvonf/ armfvjrdKif 'D*&DaumvdyfwGif ausmif;oll§ om; tm;vkH;aygif;rS(300) ausmfr#om&Sdao;onf// wOD;udkwOD; rsufrSef;wef;/ oduGsrf;cifrif=uonf// 1963-64/ ckpmoifeSpfwGif aumvdyf ausmif;tkyf=uD; OD;wkd;atmif (pma&;q&mrif;uko) yifpif,l em;vkdufojzifh/ xkdeSpf ausmif;tkyfopfrSm/ a'gufwmarmif'D jzpfvmonf//
Page 137: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
137
OD;wkdf;atmifonf/ rGefvlrsdkK; Zmwdjzpfonf// uwkd;aumheSyfZmwd[k xifonf// xkdpmoif eSpfwGif/q&medkifxGef;a&$eSifh a'gufwmrif;wifrGef/ rdav;=unf/ (OuUX=uD;ekdifvSarmif.orD;)/ rdoef;jr(yx0D)/ rdat;oef@wkd@onf/vnf; armfvjrdKif aumvdyfrSmyif tvkyfwm0ef usonf// a'gufwm rif;wifrGefrSm/ "gwkaA'XmerS/ uxduwOD;jzpfonf// a'gufwm rif;wifrGefonf pmoif=um;&mwGif tvGefawmfonf// pdwfaeoabmxm;vnf; tvGefaumif;ol jzpfonf// rmefrmeuif;I &kd;&dk;om;om; aexkdifwwfoljzpfonf// ausmif;om;wkdif;/ q&mrif;wifrGeftm;/ cspfcifav;pm;=uonf// uGsefawmfonfvnf;/ q&mrif;wifrGef. "gwkaA' ausmif;om; wOD;jzpfonf// q&mrif;wifrGefonf/ "gwkaA' nDr#jcif;rsm; (Equations)udkoifykef;ay:Y a&;csae&if;yif/ aw;oDcsif;toGm;uav;udkyg/ nnf;qkd aewwfonf// ausmif;om;rsm; tvGefoabmus/ eSpfjcdKuf=uonf// pdwfat;csrf;pGm pmoifwwfonfh oabmudkjyonf// "gwkaA'nDr#jcif; (Equations)rsm;udk &Sif;vif; jy&mwGif/ tvGef&Sif;vif;I oabmaygufvG,fonf// 4if;tjyif/ "gwkaA' rSwfpkpmtkyf rsm;udk a&;om;&mwGifvnf;/ tvGefawmfaom q&mwOD;jzpfonf// q&ma&;om;/ xkwfa&mif;aom rSwfpk(Notes)pmtkyfrsm;udk/ ausmif;om;rsm; tvGefeSpfjcdKuf=uonf// q&monf urm0uf&Gm Zmwdjzpfonf// i,fpOfuyif ynmxl;c|efoljzpfonf// &kd;&kd; om;om; 0wfpm;qif,ifaexkdifjyD; ynmudk txl;OD;pm;ay; =udK;pm;cJholjzpfonf// i,fpOf uyif taysmftyg;udk a&Smifonf// bmomw&m;udktvGef&kdaoukdif;&SdKif;oljzpfonf// wuUokdvf ausmif;om;b0wGif/ rdrd.ynm xl;cGsefr_jzifh rGeftrsKd;om;. *k%f&nfudk jrSifhwif ay;edkifcJholjzpfonf// rGefvlrsdK;udk tvGefcspfjrwfedkf;I/ trsdK;om;a&;twGuf/ wufwuf=uG=uG =udK;yrf; yg0ifaqmif&GufcJholjzpfonf// &efukefwuUodkvf rGeftoif;udk/ xufjrufpGm OD;aqmifjyD;/ acwfeSifhtnD/ qef;opf apcJhaom/ rGefausmif;om; acgif;aqmif wOD;jzpfonf// xdk@a=umifh q&mtm; uGsefawmfwdk@ rGefausmif;om;rsmutxl;yif cspfcif av;pm;=uonf// 1963-eSpfpmoifeSpfwGif/ armfvjrdKif 'D*&DaumvdyfY/ ,cifrGefpmayXmerS edkifxGef;a&G/ q&mrrddat;oef@eSifhyx0DXme/ uxdu/ q&mrrdoef;jr(&GmvGwfZmwd)wdk@vnf; toD;oD; &Sd=uonf/ awmfvSefa&;aumifpD/ AdkvfcsKyfae0if;ppftpkd;&rS rGefpmayXmeeSifh rGefpmay oif=um;jcif;udk ydwfyifvkdufonfhtwGuf/ rGefq&mekdifxGef;a&$eSihf rdat;oef@wkd@onf/ a&S@wkdif;bmom &yfXme (ygVdXme)odk@ ajymif;a&$@I wm0ef,lvm&onfukdawG@&onf// 4if;eSpwGif/ a':=unfcifxl;vnf; ausmif;jyefwufonfudkawG@&onf/ a':=unfcifxl;onf/ f ,cif Oypm(I.A)wef;udk atmifjrifcJhonfrSm =umjyD;jzpfaomfvnf; bGJ@r&cJhyg// ,ckeSpf/
Page 138: 138
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
armfvjrdKifaumvdyfudk 'D*&Daumvdyfwkd;jrSifhvkdufaomtcg 'D*&DbJ@G twGuf aumvdyf qufwufjcif;jzpfonf/ a':=unfcifxl;onf touf&G,ftm;jzifh(45)eSpfcef@&Sdrnf[kxif& onf// ausmif;ol/om;xJwGif/ touf=uD;qkH;jzpfonf// touf&G,feSifh rvkdufatmif tvGefacsmaarmwifhw,fjyD;/ =uufoa& tvGef&SdvSonfh trsKd;orD;wOD;jzpfygonf// trdrGefjzpfjyD; zcifonf/*sL;vlrdsK;jzpfonf[kod&onf// rGefrsKd;cspf pdwfxufoefoljzpfonf/ armfvjrdKifjrdK@rGeftrsKd;om;ae@tcrf;tem;udk eSppOfeSpfwdkif;OD;pD;OD;aqmif/=uD;rSL;usif;yaom/ f olrsm;xJrSwOD;jzpfonf// AdkvfcsKyfae0if;OD;aqmifaom/ awmfvSefa&;aumifpDrS wkdif;jynf. tm%mudk odrf;ydkufvkdufonfh/ 1962-ckeSpfrSpI rGeftrsdK;om;ae@ usif;ya&;udk trsdK;rsdK; wm;jrpfydwfyifvmonf/ jcdrf;ajcmuf taeSmuf,SufjyKvmonf xkdokd@aom tajctaeY yif/ rGeftrdsK;om;ae@ tcrf;tem;udk pnf;um; odkufjrdKufpGm/ eSpfpOf eSpfwkdif; ra=umufr&GH@ OD;aqmif usif;y&Jaom olrsm;wGif/ rd=unfcifxl;onfvnf; wpfOD;tygt0ifjzpfonf// xkdtwl/ eSpfpOfeSpfwkdif;rysufruGuf rGeftrsdK;om;ae@ tcrf;tem;udk &J&J0Hh0Hh/ rwGef@rqkwf/ ra=umufr&GH/ usif;y&Jolrsm;wGif/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS twGif;a&;rSL; ekdifatmifvSaiGwpfOD;udkrl/ txl;yif*k%fjyKrSwfwrf;wif&ayrnf// ekdifatmifvSaiGonf/ awmfvSefa&; aumifpD.jcdrf;ajcmufrSK/ taeSmuft,Suf trsdK;rsdK;udk*&krpdkufbJ/ eSpfpOf eSpfwkdif; rysufruGuf qufvufxdef;odrf;I rGeftrsdK;om; tcrf;tem;udk rjzpfrae usif;y &JcJholwpfOD;jzpfonf// xkdokd@usif;y&Jolrsm;wGif/ ekdifyef;atmif(xkH;tkdif)wpfOD;onf vnf; wpfa,muftygt0ifjzpfonf// 1963-64/ckeSpfwGif/rif;xGef;az/ rif;0if;xdfef/ rif;oef;xGef;/ rif;armifwifeSifh u|efawmfwkd@u vufeufudkif awmfvSefa&;twGuf txl;vSsdK@0Sufjyifqif vm=uonf// ,cifu zGJ@pnf; xm;aom aus;&GmtoD;oD;&Sd/ rGefausmif;om; vli,ftoif;rS ausmif;om; acgif;aqmif rsm;eSifh qufoG,fjyD; pnf;&kH;a&; vkyfief;rsm;ukd vkyfvm=uonf// awmaus;&Gm&Sd rGefausmif;om;acgif;aqmifrsm;udk awmcdka&;twGuf/ =udKwifpnf;&kH;rSK/ jyifqifr_rsm; jyKvkyfxm;&ef/ v#dK@0SufI ta=umif;=um;xm;onf// wzufuvnf; awmwGif;eSifh tqufoG,f,l&ef/ =udK;pm;=uonf// wcsdefwnf;rSm udkausmfat;udkvnf; u|efawmfwkd@ jyefvnf tquftoG,f&&ef =udK;pm;pkHprf;onf// udkausmfat;/ udk0if;a,mfeSifh u|efawmfwkd@ okH;OD;aqG;aEG;cJhonfh/ awmfvSefa&;tpDpOfudk armfvjrdKifaumvdyfrS/ pdwfcs &aom/ rGefausmif;om;acgif;aqmiftcsdK@udktoday;/ ajymqkdxm;cJhonf// 1962-ckESpf awmfvSefa&;aumifpD wufpuyif/ udkausmfat; wa,muf/ aysmufoGm;jyD;/ ,ae@txd ay:rvmcJhay// rnfonfh tquftoG,frS/ r&wJhta=umif;udkvnf;/ rGefausmif;om; acgif;aqmiftcsdK@wkd@u odxm;=uonf/ ukdausmfat; ta=umif;ukd/
Page 139: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
139
u|efawmfeSifh udk0if;a,mftjyif/ udkxGef;az/ udk0if;xdef/ ukdoef;xGef;/ &efukefwuUokdvfrS rif;armifwifwkd@ tm;vkH;yif/ od&Sdxm;olrsm;jzpfonf// Todk@aumvdyfrSrGefausmif;om;/ u|efawmfwkd@wpk/ vufeufudkfif awmfvSefa&;udk pOf;pm;vmav/ awmwGif;&Sd rGefjynfopf ygwDta=umif;udk ykdrfdkodcsifpdwf jzpfay:vmavjzpfonf// xkd@xuf rGefjynfopfygwD/ OuUX=uD; edkifa&$usif. ta=umif;udkvnf; ydkrdk odcsifpdwf jzpfay: vmonf// OuUX=uD; ekdifa&$usif. ukd,fa&;&mZ0if/ rsdK;&kd;Zmwd/ ynma&;eSifh trsdK;om;a&;aqmif&GufrSK ponf wkd@udk ydkrdkodvmcsif=uonf// Tokd@jzifh OuUX=uD;tay: ydkrdkpdwf0ifpm;vmjyD; OuUX=uD; ta=umif;udk/ wwfedkifor# avhvmcJh=uygonf// xkdokd@ rGefjynfopfygwD OuUX=uD; ekdifa&$usiftay: pdwf0ifpm;jyD;/ OuUX. ta=umif;udk pkaqmif;avhvm&ef pdwfqEN jzpfaeqJrSmyif/ OuUX=uD;ukd ykdrdkpdwf0ifpm;aponfh ta=umif;&mrsm;u jzpfay:vmonf// 1963-ckeSpfZGefv(11)&ufae@wGif/ AdkvfcsKyfae0if;OD;aqmifaom/ awmfvSefa&;aumifpDonf awmwGif;vufeufudkif tiftm;pkrsm;eSifh awG@qkHaqG;aEG;vkda=umif;/ jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yJG/ urf;vSrf;csufw&yfudkxkwfjyefausjimvkdufygonf// wkdif;jynf&Sdjynfolvlxkt&yfvkH;tm; tvGeftHh=oapcJhonf// rnfol wOD;wa,mufrSs/ rarSsmfvifhxm;aom t&myifjzpfaeav onf// Towif;udk =um;&aom uGsefawmfonf tvGef tHh=ordygonf// AkHrqifh/ qdkif;rqifhaom/ awmfvSefa&;aumifpD. jidrf;csrf;a&;urf;vSrf;csufudk=um;rdolwkdif;/ tHh=o =uvdrRnf[k uGsefawmf xifonf// jynfwGif;ppfudk vlwdkif; &G@Hrkef;onf/ tqkH;owfapvkd =uonf// jiddrf;csrf;a&;udk awmif;w ae=uaom umvjzpfonf// jynfol vlxkt=udKuf/ [efjyvkyfaqmifjyD; jynfol.axmufcHr_ &atmifvkyfaqmif aeovm;qkdwm/ pOf;pm;p&m jzpfaeonf// 4if;a=u+imcsuftay:/ awmwGif; tiftm;pkrsm;taeeSifh rnfuJhokd@ wkef@jyef =urnfenf;// wqufwnf;wGif/ rGefjynfopfygwD taejzifh/ rnfuJhokd@jyefvnf wkef@jyef vmrnfudkvnf; uGsefawmf txl;yif pdwf0ifpm; vmrdonf// OuUX=uD; ekdifa&$usif udk,fwkdifyif vma&mufrnfvm;/ okd@r[kwf udk,fpm;vS,fr#om apv$wfvmrvm; ponfh ar;cGef;rsm;udkyif uGsefawmfhudk,f uGsefawmfjyefI ar;aerdonf// OuUX=uD; udk,fwdkif jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJ twGuf vmekdifygu/ rsm;pGm aumif;rnf[kvnf; xifrdonf// rGefjynfolvlxkeSifh rGefausmif;ol§om;rsm;u/ OuUX=uD;tm; vludk,fwkdif awG@vkdjrifvkd ae=uonf// owif;pum;eSifh emrnftjzpfom odaecJhaom OuUX=uD;ekdifbvGif(c) ekdifa&$usiftm; TwcgwGif/ vludk,fwkdifawG@&awmhrnf[k uGsefawmfonf pdwful;,Of rdonf// OuUX=uD;. &kyf&nfeSifh ykHyef;o‰mefudkyif/ pddwful;xJYcef@rSef;IykH az:=unfhrdonf// 1963-ckeSpfZGefv(11)&ufae@ awmfvSefa&;aumifpDrS jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJurf;vSSrf;csuf udk a=u+imonfhae@ naeydkif;wGif/ uGSsefawmfaeaom/ oHvGifaqmif atmufxyf/ tceff; eHygwf(13)qDokd@ ausmif;om;rsm; pka0; a&mufvm=uonf// uGsefawmf tcef;onf/
Page 140: 140
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ausmif;om;rsm;/ edkifiHa&;aqG;aEG;&ef pka0;&mpk&yfjzpfonf// 4if;ausmif;om;rsm;xJwGif/ rif;0if;xdfef/ rif;xGef;azeSifh rif;oef;xGGef;vnf; ygvmonf// (rif;oef;xGef;ukd pmzwf y&d\wfeihf tenf;rdwfqufay;vkdygonf// rif;oef;xGef;onf oxkHekdifxGef;pdef.om; S jzpfonf// ekdifxGef;pdefonf/ 1948-ckeSpfoxkHjrdKe,f rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@ OuUXjzpfonf// ume,fxGef;pdef tjzpfvnf; emrnf=uD;oljzpfonf// 1948-ckeSpf/ Zlvkdifv(29)&ufrSm oxkHjrdK@udk rGef-u&ifwkd@ odrf;ydkufjyD;aemuf/ yl;wGJtkyfcsKyfa&; aumfrwDzJ@G &mwGif/ ekdifxGef;pdefonf t"dutkyfcsLyfa&; wm0efcHwOD; jzpfvmonf// 1949-ckeSpf{jyDvavmuf wGif/ tpdk;&wyf. xkd;ppfr_a=umifh/ rGef/u&ifwdk@onfarmfvjrdKif/ oxkHrSqkwfcGmcJh&onf// 4if;aemufrGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@(rv&)onff/ aumhu&dwfwGif/ txl;tpnf;a0;ac:,lI tr_aqmifopfudk jyefvnf a&G;cs,f=u&mwGif/ ekdifxGef;pdef/ ekdifxGef;odef;wkd@ onf/ (rv&)A[kd tvkyftr_aqmifrsm; jzpfvmonf// (rv&) OuUXrSm ekdifomeSif; (OuUX=uD; edkfifvSarmif.nD) jzpfjyD;/ twGif;a&;rSL;rSm/ ekdifaiGodef; jzpfvmonf// xkdtcsdefwGif/ OuUX=uD;ekdifvSarmifeSifh ekdifa&$usifwkd@rSm/ tzrf;cHae&ojzifh tr__aqmifY ryg0ifekdifcJhacs// ekdifxGef;pdefonf/ ekdkfifodef;armifeSifh aqGrsdK;awmfpyfolwOD;jzpffonf// OuUX=uD;ekdifa&G$usif/ ekdifxGef;odef;wkd@eSifhtvGe&if;eSD; cifrifoljzpfonf// (rv&)acwfwav#mufvkH;wGif/ twl f wuG/ trsKd;om;a&;wGif yg0ifv_yf&Sm;cJhaom/ vkyfaz:udkifzufrsm; jzpf=uonf// ekdfifxGef;pdef onf rdr.awmfvSefa&;tawG@=uKHudkom;jzpfoltm;/ r=umc%jyefvnf/ ajymjywwf d onf// rif;oef;xGef;onf/ ekdifa&$usif ta=umif;udk4if;/ ekdifxGef;odef; ta=umif; udk4if;/ ekdifodrf;armif ta=umif;udk4if;/ zcif.ajym=um; xm;r_a=umifh/ txkduftav#muf odxm; oljzpfonf// wcgwGif/ rif;oef;xGef;eSifhekdifxGef;odef;qkH=uonf/ rif;oef;xGef;u/ rdrdonf ekdifxGef;pdef.om;jzpfa=umif; rdwfqufaomtcg/ edkifxGef;odef; onf/ 0rf;om tm;&pGmyiff/ rif;oef;xGef;udk av;av;pm;pm;jzifh jyefvnffeSKwfqufonfudk uGsefawmfawG@bl;ygonf// xdkn uGsefawmhftcef;wGif pka0;a&muf&Sdvmaom ausmif;om;rsm;onf/ awmffvSefa&; aumifpD. jidrf;csrf;a&;a=u+imcsuftay: trsKd;rsdK;a0zefajymqdk=uonf// taumif;bufrS jrifol &SdouJhokd@ raumif;bufrS jrifolvnf;&Sdonf// rGefausmif;om;tjyif/ tjcm;aom Armausmif;om; acgif;aqmiffrsm;vnf;a&mufvm=uonf// rdrdwdk@.tjrifudk/ pdwftm; xufoefpGmaqG;aEG;wiffjy=uonf// uGsefawmfwkd@wawGonf/ awmwGif; vufeufudkif tiftm;pkrsm;tm; jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;r__twGufvm a&mufapvkd=uonf// rGefjynfopf ygwDrS udk,fpmvS,frsm; vmoifhonf[kjrif=uonf// rif;wifekdif(c)rif;0if;xdefonf/ ekdifiHa&;tjrif tvGefxufjrufaom oljzpffonf// yGifhvif;pGm ajymqkdwwfonf/ pdwf tvGefaumif;onf// wGef@wdkjcif;r&Sday// oli,fcsif;rsm;tay: tepfem cHwwfonf//
Page 141: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
141
4if;n rif;0if;xdefajymaompum;udk ,ckxufwdkifuGsefawmfjyefajymif;Iowd&ao;onf// “awmfvSefa&;aumiffpD ppftpkd;&[m/ jynfolvlxkukd vSnfhpm;wmbJ jzpf&r,f// apwem &dk;&dk;eSifh jidrf;csrf;a&; ac:wm rjzpfekdifbl;vkd@ uGsefawmf xifwmbJ// ppftpkd;&qkdwm b,fawmhrS jynfwGif;jidrf;csrf;a&;udk rvdkvm;bl;// tjrJwrf; jynfwGif;ppf jzpfaeatmif/ zefwD;aewJholawGyg// jynfwGif;ppf tjrJwrf;&SdaerS/ olwkd@ ppfwyfudk jynfolawGu tm;udk;aer,f// txif=uD; aer,f// tJ'Dvkdtjrif ppfAkdvfcsKyfwkd@rSm&Sdw,f// jynfwGif;ppfomr&Sd&if/ b,folrSppfwyfudk tm;rudk; awmhbl;/ jynfolawGa&m// tpkd;&uyg/ ppfwyfudk *&krpdkufawmhbl;// 'Dtcsufudk ArmppfwyfrS ppfAdkvfcsKyfrsm;u od=uw,f// 'ga=umihf jynfwGif;ppfudk tqkH;owf jyD;/ jynfwGif; jidrf;csrf;a&;udk tvdk&SdwJh/ OD;ektpkd;&udk/ jzKwfcsjyD; tm%modrf; vkdufwmbJ r[kwfvm;// jynfwGif; ppf&SdaerS/ ppfwyfu ppfAkdvfcsKyfawG tpm;acsmifr,f// *k%f&Sdr,f// t&yfom; tpkd;&tay:rS =oZmanmif;r,f// qkdwJh tjrifrsdK;/ ppfAkdvfcsKyfwkd@rSm &Sdw,f// 'grdk@olwdk@taeeSifh b,fawmhrS jynfwGif;ppf tqkH;owfatmif vkyfrSmr[kwfbl;// aemufwcsufu jynfwGif;ppf&SdaerS ekdifiHawmf.b‰maiGukd/ ppfAkdvfcsKyfawG pdwf=udKuf okH;pGJekdifr,f r[kwfvm;// emJ˜ taeeSifh b,fvkdjriffovJ//” rif;0if;xdefonf/ uGsefkyftm;(emJ)vdkd@bJ ac:qdkI ajymavh&Sdonf// yGifhvif;orm;jzpfonf// cHpm;csuftwkdif;/ rdrdtjrifudk yGifhvif;pGm xkwfajymqkdk wwfonf// uGsefawmfvnf; &kwfw&uffrkd@ bmjyefajym&rSef; rodjzpfoGm;onf// uGsefawmfrS jyefI rajym=um;ekdifrSDyif/ rif;0if;xdefuyiff/ qufIajymjyefonf// “uGsefawmftvGeftHh=ordw,f˜emJ// wu,fapwem/ &dk;&Jhvm;qkdwm pOf;pm; p&mygbJ// apwem&kd;=uv#if odyfaumif;rSmbJ/ jynfolawGuawmh wu,fhudk jidrf;csrf;a&; vkdvm;ae =uw,f// jynfwGif;ppfudk &G@Hrkef;ae=uw,f// nDtpfudk tcsif;csif; owfae=uwJh jynfwGif;ppfukd tjrefqkH;/ tqkH;owfapcsifae=uw,f// jynfwGif;ppfa=umifh jidrf;jidrf;csrf;csrf; rae&bl;// at;at;csrf;csrf; rvkyfudkif rpm;aomufekdif=ubl;// wkdif;jynf. b‰maiG trsm;pkudkvnf; ppffp&dwftwGuf tokH;jyKae&w,f// ynma&;qkdif&m tokH;p&dwfawG/ usef;rma&; qkdif&m tokH;p&dwfawG/ wajz;ajz;eJ@ enf;enf;vmw,f// ynma&; tqifhtwef; edyfhusvmw,f// jynfolawG usef;rma&; csdK@ wJhvmw,f// wkdif;jynfvJ wajz;ajz;
Page 142: 142
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGJvmw,f// jynfwGif;ppf a=umifh rdbjynfolawG qif;&J=uyfwnf;vm=uw,f// rdbjynfolawG qif;&J =uyfwnf;wJhtwGuf ausmif;om;rsm;vJ pmoifcef;rSm pdwfat;csrf;pGm pmoifaevkd@ vkH;0rjzpfekdifbl;// rdbjynfolawG/ rat;csrf;awmh/ ausmif;om;rsm;vnf;/ b,ffrSmv#if/ pdwfat; csrf;edkifyg@rvJ//” riff;0if;xdef ajymaom t&m tm;vkHk;wkd@onf/ trSefw&m;rsm;om jzpfonf// wkdif;jynfwGif wu,f jzpf&Sdaeaom yuwd jzpf&yfrsm; jzpfonf// jynfwGif; ppf. 'g%fudk jynfolrsm;/ tvl;tvJ cHpm; ae&onf// at;csrf;pGm vkyfudkif pm;aomufI r&=uacs// pD;yGm;a&; usqiff;vmonf// wdkif;jynfrJGvmonf// 4if;.tusdK;qufukd/ ausmif;om; vli,frsm; uvnf; tvl;vJJcHpm; ae&onf// jynfwGif;ppff. w&m;cHtppfrSefonf/ ppftpkd;&om jzpfonf[k ausmif;om;rsm;ujrif=uonf// 4if;tjyif/ ppftpkd;&tay: oHo,0ifp&m ta=umif;&mrsm;uvnf; &Sdao;onf// 1962-ckeSpf/ Zklvkdifv(7)&ufae@ ausmif;om; ta&;cif;onf/ ,ae@txd ausmif;om;wdk@.&ifxJrSm/ cHpm;ae&qJyifjzpfonf// &kd;om;pGm qENjyaom &efukefwuUodkvf ausmif;om;(100)ausmfudk oem;nSmwmr_ uif;rJhpGm/ ypfowfcJhaom/ ppftpdk;&jzpfonf// ordkif;0if wuUokdvfausmif;om;or*~ taqmuftOD; =uD;ukdvnf; AkH;azgufcJGI zsufqD;ypfcJhonfh ppftpdk;&jzpfonf// Ttcsuf wkd@udk ausmif;om;wdk@rarhekdfif// xdka=umifh ,ckuJhokd@ jidrf;csrf;a&;twGuf &kwfw&uf urf;vSrf; vkdufonfhftay:/ ausmif;om;rsm;taejzifh oHo,pdwf 0ifvm=uonfrSmvnf; tvGef obm0usonf// ,ckuJhodk@AkHrqifh/ qkdif;rqifhbJ/ &kkwfw&uf/ awmfvSefa&;aumifpDrS f jidrf;csrf;a&; urf;vSrf;csuf a=u+imvkduonfhtay:/ tcsdK@aomedkifiHa&;orm;onfvnf; tvGeftHh=oae=uonf// tdrfrufrsm;vm;[kyif xifrSwfae=uonf// 4iff;nwGif/ noef;acgifausmfrS ausmif;om;rsm;onf// rdrdwkd@.tcef;ae&modk@jyeftdyf=uonf// aemufwae@ xkwfa0aom owif;pmrsm;wGif/ jidrf;csrf;aqG;aEG;yGJ urf;vSrf;csuftay: trsKd;rsKd; a0zef a&;om;=uonf// jrefrmedkifiH&Sd wkdif;&if;om; jynfol/ tm;vkH;u Tjidrf;csrf;a&; urf;vSrf;csufudk/ 0rf;ajrmuf0rf;ompGm =udKqdkaxmufcH=uonf// wekdifiHvkH; &Sd ausmif;om;xkonfvnf;/ rdbjynfolrsm;eSifhtwl aysmf&$ifjrL;xl;ae=uonf// vlwkdif; vlwdkif; jynfwGif;ppfudktqkH;owfapvkd=uonf// wekdifiHvkH;&Sd wkdif;&if;om;jynfolvlxkeSifh/ &[ef;&Sifvl/ausmif;ol§om;tyg0if/ tm;vkH;0rf;ajrmuf0rf;omjzpfae=uonf/ jynfwGif; ppftqkH;owfjyD;/ jynfwGif;jidrf;csrf;a&;&&Sdawmhrnf[k 0rf;om;tm;&ar#mfvifhvm=uonf// aemufae@&ufrsm;wGif/ jynfwGif;jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJta=umif;rsm;udkom/ wjynfvkH;&Sd jynfolvlxkrsm;u ajymqkd=uonf//owif;pmrsm;uvnf; trsdK;rsdK;tzkHzkHa&;om;=uonf// wwkdif;jynfvkH;&Sdjynfolvlxkrsm;onf/ jynfwGif;ppf tqkH;owfa&;/ jynfwGif; jidrf;csrf;a&;
Page 143: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
143
wnfaqmufvmekdifrnfudk arSsmfvifhjyD;aysmf&$ifae=uonf// jynfwGif;jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJ/ atmifjrifa&;twGuf tzufzufrS 0dkif;0ef;ulnD/ aqmif&Guf ay;=uonf// jynfwGif; jidrf;csrf;a&; aqG;aeG;yGJtwGuf/ awmfvSefa&;aumifpDrS/ ausjimvkdufjyF; (2)v/(3)v twGif;rSmyif/ jynfol vlxkrsm;/ ekdifiHa&;orm;rsm;/ ausmif;om;rsm;yl;aygif;jyD;/ (jynfwGif; jidrf;csrf;a&; jynfol@ aumfrwD)rsm;udk/ ekdifiHw0Srf;vkH;Y zGJ@pnf;I/ jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yJGudk =udKqkdcJh=uonf// (armfvjrdKifjrdK@e,f/ jynfwGif;jidrf;csrf;a&;jynfol@aumfrwD)udk zGJ@pnf;&ef armfvjrdKif/ yrnw&kH;rSm tpnf;a0;w&yffudk ac:,lusif;yonf// 4if;tpnf;a0;okd@/ armfvjrdKifaumvdyf/ ausmif;om;rsm;or*~/ udk,fpm;vS,ftjzpf uGGsefawmf wufa&mufcJh onf// armfvjrdKif/ jidrf;csrf;a&;jynfol@aumfrwDw&yfudk zGJ@pnf;cJh=uonf// 4if;jirf;csrf;a&; aumfrwDwGif/ rGefjynfol@wyfOD;rS ekdifxGef;odef;/ y/r/n/w/rS/ edkifatmifxl; (1961ckeSpfrGefjynfe,f az:xkwfa&; tvkyfnDnGwfa&; aumfrwDrS=uD;rSL; usif;yaom/ armfvjrdKif rGefjynfolvlxkqENjyyGJwGif/ atmifjrifpGm/ tcrf;em;rSL;tjzpf aqmif&GufcJhaomol)eSifh aumvdyfausmif;om;or*~udk,fpm;vS,ftjzpf/ uGsefawmfyg0ifvm=uonf// r=umcifrSmyifawmwGif; vufeufudkif awmfvSefa&;tiftm;pkrsm;toD;oD; &efukefjrdK@odk@ a&mufvm=uonf// 1963-ckeSpf Zlvkdifv(12)&ufwGif/ Armjynf uGefjrLepfygwDrS/ ta0;a&muf A[kdaumfrwD0if wOD; jzpfaom AdkvfykeSifhtzGJ@onf4if;/ Zlvkdifv(23)&ufwGif ta0;a&muf A[kdaumfrwD0ifjzpfaom AkdvfxGef;jidrf;eSifhtzGJ@onf4if;/ wyfrawmf av,mOf jzifh/ &efukefokd@a&mufvm=uonf// r=umcifrSmyif/ uGefjrLepfygwD/ ta0;a&muf A[kd l aumfrwDwOD; jzpfaomOD;atmif=uD; (armfvjrdKife,fom;/ rGefvrsdK; wOD;jzpfonf) vnf;/ w&kwfjynf/ yDuif;jrdK@rS wqifh/ &efukefjrdK@okd@ toD;oD; a&mufvm =uonf// yJcl;&kd;r&Sd Armjynf uGefjrLepfygwD XmecsKyffuvnf;/ =o*kwfv(28)&ufae@wGif/ &JabmfaX;/ acgif;aqmifaom/ ArmjynfuGefjrLepfygwD. y%mrudkd,fpm;vS,ftzGJ@wzGJ@udk &efukefjrdK@okd@ apv$wfcJhjyefonf// 4if;tjyif/ tvHeDausmf0if;/ tvHeDraiGpHwdk@ OD;pD;aom tvHeD uGefjrLepfygwDrS y%mrudk,fpm;vS,ftzGJ@onfvnf; &efukefjrdK@okd@a&muffvm=ujyef onf// aemufr=umcifrSmyif/tvHeDuGefjrLepfygwD taxGaxGtwGif;a&;rSL;csKyf/ocifpkd;/ OD;pD;aom/ tvHeDuGefjrLepfygwD. tm%mtjrifhqkH; udk,fpm;vS,ftzGJ@onf &efukefjrdK@okd@a&mufvm =uonf// Tukd,fpm;vS,ftzGJ@wkd@. ta=umif;udk/ owif;pmtoD;oD;rS a0a0qmqmyif a&;om;az:jy=uonf// a=u;rkHowif;pmrSm rsufeSmzkH;tjynfh/ ocifpkd;"gwfykHjzifh a0a0 qmqm az:jyxm;onfudk zwf&_&onf// 4if;a=u;rkHowif;pmudk ,ckkwkdif uGsefawmf jrifa,mif aerdao;onf// ocifpkd;onf/ "gwykHtrsm;qkH; t&dkufcH&jyD;/ trsm;qkH; f owif;pmrsm;wGif az:jycH&aom yk*~dKvfjzpfonf[k rSwfwrf;wif=uonf//
Page 144: 144
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ocifpkd;onf/ rGefvlrsKd;wODd;jzpfonf// armfvjrdKif/ ausmufwef;om;jzpfonf// jrefrmpm xuf/ t*Fvdyfpmudk ydkrdkuGsrf;usifpGm a&;om;ekdifonf// uGefjrLepftawG;tac: t,lqrsm; udk/ a&S@aqmifvrf;n$efol/ q&mwqltjzpf jrefrmekdifiHa&; avmurS owfrSwfjcif; cH&jyD; txl;av;pm;jcif; cH&oljzpfonf// udk,fydkifjyXmef;cGifh tm%m&Sdonfh jynfe,frsm;jzifh zGJ@pnf; xlaxmifaom jynffaxmifpk/ ppfppfpHepfudk tjynfht0 vufcHoljzpffonf// wkdif;&if;om;wkd@.b0vkHjcKHHr_twGuf/ wkdif;&if;om;wkdif;Y trsK;dom;vufeufudkifwyfzJG@rsm; zGJ@pnf;oifha=umif;udkvnf; axmufcHwifjyoljzpfonf// TuJhokd@tvGefemrnf=uD; aom/ yk*~dKvfrsm;udk vlukd,fwkdifrawG@&ayrJh/ owif;pmrSm/ ygvmaom "gwfykHudk =unf@I jynfol vlxk=uD;onf tvGefydwd jzpfae=uonf// r=umcifrSmyif/ edkifiHa&;acgif;aqmifrsm;/ nDnGwf=uawmhrnf// jynfwGif;ppf tqkH;owf=uawmhrnf// jynfwGif; jidrf;csrf;a&; &awmhrnf[k &kd;om;pGmar#mfvifh=uonf// ESpf&Snfvrsm; eHrnftm;jzifhom &if;eSD;cJh&jyD; vludk,fwdkif wcgr#/ rawG@bl;ao;aom/ awmwGif;vufeufudkifawmfvSefa&;orm;rsm;. "gwfykHudk/ awG@&aomtcg/ jynfolrsm;rSm/ tvGef0rf;omtm;&/ &Sdae=uonf// xkdyk*~dKvf rsm;.udk,fa&; &mZ0iftusOf;rsm;udkvnf; owif;pmtcsdK@u/ tr$ef;wifa&;om; az:jy =uojzifh/ 4if;yk*~dKvfrsm;tm; ydkrdkIyiff pdwf0ifpm;apcJhonf// rGefjynfopfygwD OuUX=uD;edkfifa&$usifudkvnf;/ u|efawmfwkd@ rGefausmif;om;rsm;u awG@vkd jrifvkdae=uonf// oHvGifaqmif&Sdausmif;om;rsm;onf/ pmzwfcef;wGif4if;/ xrif;pm;cef; rSm4if;/ jynfwGif;jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJta=umif;ukdyif/ pdwf0if pm;pGmajymqdk aewwf=u onf// rif;0if;xdef/ rif;oef;xGef;eSifh uGSsefawmfwkd@u rGefjynfopfygwDrS vma&mufrnfh jidrf;csrf;a&; ukd,fpm;vS,ftzGJ@tm; pdwfapmpGm ar#mfvifhae=uonf// OuUX=uD;ekdfifa&$usif onff emrnftm;jzifh rGefjynfolrsm;eSifh jrefrmjynfolrsm;u oduGsrf; &if;eSD;cJhaomfvnf; vltm;jzifh awG@jrifbl;ol tvGefenf;aeonfudk awG@&onf// xkda=umifhOuUX=uD;tm;/ awG@vkdjrifvkdae=uaom/ rGefjynfolrsm;eSifhtwl/ edkifiHw0SSrf;vkH;&Sd jynfolrsm;u ar#mfvifh apmifhpm; ae=uonf// xkdokd@ar#mfvifhae=uaomtcsdefrSmyif/ rGefjynfopfygwDOuUX=uD;ekdifa&$usif/ autif,lyDygwD OuUX=uD;ref;bZHeSifh/ u&ifeDtrsLd;om; wkd;wufa&;ygwD (autifyDyD) twGif;a&;rSL;csKyf apmarmf&,fwdk@tzGJ@tm;/ o,faqmifvmaomav,mOfysHonfvnf;/ &efukefavqdyfokd@ qdkufa&muf vm=uonf// OuUX=uD; ekdifa&$usifonf/ trsdK;om; 'Drdkua&pD nDnGwfa&; wyfaygif;pkH (r/'/n/w)ukd,fpm;vS,ftzGJ@jzifh vma&mufaqG;aEG;jcif;jzpfonf// (r'nw) tzGJ@udk 1959-ckeSpfwGif zGJ@pnf;cJhonf// yg0ifaomtzGJ@0ifrsm;rSm/ rGefjynfopfygwD/ (autif,lyD)/ (autifyDyD)/ (csif;OD;pD;tzGJ@)eSifh ArmjynfuGsefjrLepfygwDwdk@jzpf=uonf//
Page 145: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
145
(OuUX=uD;ekdifa&$usifonf/aemufydkif;wGif/ekdifxif/ekdifoufxGef;wkd@eSifhaygif;I/ rGefjynfopfygwD udk,fpm;vS,ftjzpfoD;jcm; aqG;aEG;onf// pum;csyf)// OuUX=uD;wkd@tzGJ@ a&mufvmonfh owif;udk =um;&aom uGsefawmfonf/ 0rf;omIrqkH;jzpfrdonf// OuUX=uD;wkd@.owif;udk tjynf@pkH az:jyxm;aom a=u;rkHowif;pmukd ajy;v$m; =unfhrdonf// pm=unf@rsufrSef/ wyfqifaom OuUX=uD; ekdifa&$usifrSm/ tjzLa&mif/ [ma0,H &SyfvufwkdeSifh rD;ckd;a&mif tenf;i,foef;aom/ tjzLa&mif/ umuD/ abmif;bD&Snf 0wfqifxm;onfudkawG@&onf// tvGefekysKdopfvGifjyD; jzwfvwfwuf=uGaom [efyef&SdaeonfudkwG@&onf// OuUX=uD;onf wifhw,f/ cef@nm;aom/ Oy"d&kyf&Sdonf[k u|efawmfjrifonf// autif,lyDrS OuUX=uD; ref;bZHonfvnf; taemufwkdif;0wfpkH ukwftifusDeSifh tvGef=unfhIy%m&vSonf// OuUX=uD; ref;bZHonf/ tvGefemrnf =uD;rm;aom/ vuf0Jqefonfh u&iftrsdK;om; acgif;aqmif/ ekdfifiHa&;orm; wOD;jzpfonf// jrefrmekdifiHa&; avmuwGif/ tvGefxifay: ausmf=um;aom awmfvSefa&;orm; wOD;jzpfonf// u&ifeD wkd;wufa&; ygwDrS/ twGif;a&;rSL;cskKyf apmarmf&,fonfvnf; tvGef cef@nm;aom yk*~dKvfjzpfonf/ tvGef emrnf=uD;rm;aom awmfvSefa&;orm; wOD;jzpfygonf/ Twdkif;&if;om; trsKd;om; acgif;aqmif=uD;(3)OD;. "gwfykHudk =unfhI uGsefawmfonf twdkif;rod 0rf;omrdonf// Tyk*~dKvfrsm;eSifhawG@csif/ jrifcsifvkdpdwf jzpfvmonf/ vludk,fwkdif oGm;a&muf awG@vkdonf// oduGsrf; cifrifvkdonf// Tyk*~dKvfwkd@. ekdifiHa&; tawGG;tac:udkvnf; =um;vkdonf// Tyk*~dKvfrsm;. awmwGif; tawG@=uKHrsm;udk olwkd@ udk,fwdkif ajymjyonfudkvnf;/ =um;emvkdonf// rnfr#t&om&Sd vkdufrnfenf;[k pdwful;,Ofrdonf// pdwful;,Of tdrfrufr_rsdK;onf/ wcgw&H taumifxnf ay:jzpfvmwwfonfhoabm/ avmuwGif rsm;pGm=uKHawG@bl;ygonf// u|efawmf. pdwful;,Of tdrfrufonfvnf; aemifwGif jynfhpkH vdrfrnf[k ar#mfvifhaerdonf//
Page 146: 146
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tcef;(6) OuUX=uD;ta=umif;pkaqmif;/i,fcspfu|rf;aqGrd=unfcifxl;/ rGefpm=unfhwdkufrSL;rif;pdk;odef;/rsdK;cspfrGefoRD;ysdKwOD;/ratmifjrifaomjidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJ/ rif;armifwif.ay;pm/ rif;0if;xdef.jidrf;csrf;a&;tjrif/ edKifa&$usif. awmwGif;taexm;/
OuUX=uD; ekdifa&$usifwkd@tzGJ@/ &efukefa&mufaejyD;jzpfa=umif; owif;pmwGif"gwfykHeSifhwuG/ az:jyxm;onfudk zwf&_&jyD;aemuf /OuUX=uD;.t=umif;tm;/ aumvdyfausmif;om;rsm; onf tvGefpdwf0ifpm;pGm ajymqkdvm=uonf// txl;ojzifh rGefausmif;ol ausmif;om; rsm;onf OuUX=uD;ta=umif;udk/ rsdK;&kd;Zmwd/ Zpfjrpfutpodvkdvm=uonf// wa,mufudk wa,muf ar;jref;pkHprf;=uonf// uGsefawmfonfvnf; OuUX=uD;. i,f&G,fpOfb0 ta=umif;eSifh trsKd;om; ekdifiHa&; v_yf&Sm;cJhr_wkd@ukdyg txl;pdwf0ifpm;vmrdonf// OuUX=uD; ekdifa&$usif.ta=umif;udk aocsmusepGmajymjyekdifol/ oduGsrf; olrsm;udk uGsefawmfonf/ pOf;pm;vmrdonf// xdkeSpfwGif rGefvlrsK;da&;&mtzGJ@ (rv&)OuUX=uD;a[mif; ekdifvSarmifonf/ rdrd.oRD;jzpfol rdav;=unftdrfwGif aexkdifvsuf&Sdonf// ekdifvSarmif.ZeD;(urm0ufol)onf/ uG,fvGef oGm;onfrSm/ eSpftawmf=umanmif; oGm;jyD;jzpfonf// edkifvSarmifrSm om;oRD;(3)a,muf xGef;um;cJhonf//4if;wkd@rSm oRD;=uD;'efpD(q&m0efr)/ om;rif;udkxl;eSifh oRD;i,f rdav;=unf wkd@jzpfonf// rdav;=unfonf/ armfvjrdKif aumvdyfwGif usLwmwOD;jzpfonf// vkyfudkif aomXeudkrl/ uGsefawmf rrSSwfrdyg// aumvdyfvrf;r=uD; ab;eSpfzufwGifq&m/ q&mrrsm; aexkdif&eftwGuf tdrfrsm;wnfaqmuf xm;=uonf// rdav;=unfonf/ usLwmwOD; jzpfonfhtav#muf/ aumvdyfausmif;0iff;&Sd/ q&m/ q&mrrsm; aexkdif&eftwGGuf aqmufvkyfxm;aom/ tpkd;&tdrf wvkH;wGif/ aexkdifygonf// 4if;tpkd;& tdrfrsm;wGif/ a'gufwm rif;wifrGef/ ekdifxGef;a&Gwkd@onfvnf; toD;oD; aexkdif=uonf// OuUX=uD; ekdifvSarmifonf/ touf&G,ftm;jzifh (65)eSpfywf0ef;usif&Sdrnf[k xif&onf// 00jzdK;jzdK;jzifh tvGefcef@nm;aom yk*~dKvfwOD;jzpfonf// ae@pOf yufvuf ukvm;xkdifwGif xkdifjyD; pmzwfaewwfonfufdk tjrJwrf;vkdkvkdawG@&onf// Tvkd yk*~dKvfudk ar;jref;ygu OuUX=uD; ekdifa&$usif. ta=umif;pkHudk aumif;aumif;odefkifonf[k u|efawmfh.pdwfwGif jzpfay:rdonf// odk@aomf OuUX=uD;edkfifvSarmifonf/ *k%ftm;jzifh4if;/ touf&G,ftm;jzifh 4if;/ tvGef=uD;rm;ol jzpfonf// tvGef &kdaoav;;pm; xkdufaom yk*~dKvfwOD; jzpfonf// Tvkd yk*~dKvf=uD; wOD;tm; bmrSr[kwfaom ta=umif;&m udpPrsm;udk ar;jref;jyD; taeSmuf,SufrjyKxdkuf[kwzufwGifpdwfjzpfay:rdonf//OuUX=uD;edkifa&$usif. ta=umif;udk
Page 147: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
147
ajymjyekdifaomyk*~dKvfrsm;wGif/ ekdifxGefodef;/ ekdifoef;wifeSifh ekdifbnGef@wkd@ &Sdonf/ xdkyk*~dKvfwdk@onf uGsefawmfeSifh oduGsrf;olrsm;jzpfonf// ekdifxGef;odef;onf armfvjrdKiffjrdK@ xm;0,fpk&yf/ txufvrR=uD;wGif aexkdifonf// ekdifxGef;odef; eSifhtwl/ rd[Homonf vnf; aexkdifonf// ekdifbnGef@onf/ ekdifa&$usif. nDt&if;jzpfjyD;/ armfvjrdKifjrdK@/ r&rf;ukef;&yf/ atmufvrR=uD;wGif aexkdifonf// 4if;ykk*~dKvfrsmxHokd@ uGsefawmfonf csOf;uyfI OuUX=uD;ekdifa&$usif. ta=umif;udk ar;jref;pkHprf;,l&onf// OuUX=uD; edkifa&$usif. ta=umif;udk twGif;usus pkkHprf;avhvmaomtcg/ omrefvl wa,muf r[kwfa=umif;od&onf// i,f&G,fpOfuyif trsKd;cspfpdwfxufoefjyD;/ tvGef xufjrufaom vlwa,mufjzpfonfudkawG@&onf// aumvdyf/ wuUodkvfausmif;om; b0uyif/ trsKd;om;ekdifiHa&;avmuxJokd@ 0ifa&mufvmolwOD;jzpfonf// rGefvli,ftzGJ@ toif;tyif;rsm;wGif4if;/ArmjynfuGefjrKepfygwDtzJG@pnf;wGif4if;/ wuf=uGpGmyg0ifcJhonffudk awG@&onf// *syef qef@usif a&;rSmwuf=uGpGmyg0ifcJh onfukdawG@&onf// xkdokd@OuUX=uD; ta=umif;udk ar;jref;pkHprf;cJh&mwGif tcsdK@aom ta=umif;&mwkd@onf/ OuUX=uD;. ukd,fa&; udk,fwm cspfa&;/ =udKufa&;udpPrsm;vnf;ygvmonfudk 0efcHygonf// vlb0ukdavhvmokH;oyfvSsif rnfolrqdk/ vlwdkif;Ytaumif;tqkd; 'GefwGJI yg&Sdwwfonfh oabmw&m;udk em;vnf&ayrnf// OuUX=uD;onf ekdifiHa&;orm;wOD;[k qkdaomfvnf;/ ykxkZOfvlom;wOD;omjzpfygonf// ykxkZOf vlom;wOD;obm0twkdif; a&SmifvJGIr&aom cspfa&; =udKufa&; tdrfaxmifa&; udpP&yfrsm;onftenf;eSifh trsm;qkdouJhokd@ OuUX=uD;. ukd,fa&; &mZm0ifwGif a&maxG;/ ,Sufwifyg0ifvmwwfonfukd u|efawmf avhvm awG@&SdcJh&onf// xkdokd@OuUX=uD;ekdifa&$usifta=umif;udk odu|rf;olrsm;xHrS ar;jref;pkHprf; ,ljyD; u|efawmfonf wwfedkfiforSSspkaqmif;cJhonf// pkaqmif;&cJhonfh tcsuftvufrsm;udk vnf; a&;om;&onf// Tokd@ OuUX=uD; ta=umif;udk pkHprf;ar;jref&mwGif/ rarsSmfvifhbJ/ OuUX=uD;ekdfifa&$usifonf/ ausmif;om;t&G,f/ i,fpOftcgu/ rdapm&Sif/ (rd[Hom.fnDr ekdifxGef;odef;ZeD;.tpfr)eSifh4if;/ rd=unfcifxl;eSifh4if;/ wOD;eSifhwOD;/ ywfouf qufeG,f cJh=ubl;onfh ta=umif;&mudkvnf; odcJh&onf// wae@wGif rif;xGef;az/rif;0if;xdefeSifhu|efawmfwkd@onf/oHvGifaqmifrSpmoifcef;okd@toGm;/ aumvdyft0if0 ausmif;a&S@wGif/ rarsSmfvifhbJ/ rd=unfcifxl; (rdat;=unf)udk yufyif; qkHrdonf/ omreftcgwdkif;eSKwfqufae=utwkdif;/ rd=unfcifxl;udk u|efawmfwkd@(3)OD;u eSkwfquf pum;ajym=um;jyD;/ rdrdwkd@oGm;vkdaom/ tcef;qDodk@toD;oD;vrf;cGJI oGm;=u onf// okd@aomf tcgwkdif;ae@eSifhrwl/ 'Dae@onf/ pmoifcef;odk@ a&mufonfhwkdfif/ u|efawmfhY xl;jcm;aom/ cHpm;rSKwck jzpfusefaecJhonf// edkifoef;wifajymjycJhonfh/ OuUX=uD; edkfifa&$usif
Page 148: 148
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
eSifh rd=unfcifxl;wk@d. twdwfu ta=umif;t&monf/ u|efawmfhtm; vGrf;rdk;ae./ ekdifa&$usifeSifh rd=unfcifxl;wdk@. twdwfrSm/ wOD;eSifhwOD; qufeG,fywfoufcJhbl;aom/ yk*~dKvfa&;&mta=umif;udkom tjyefjyeftvSefvSef jyefvnfpOf;pm;aerdonf/ wcsdefu OuUX=uD;ekdifa&$usifeSifh a':=unfcifxl;wdk@onf tvGefcspfcif=ujyD; wOD;tay:wOD;/ tvGef oHa,mZOf =uD;rm;cJh=uolrsm;jzpfonf// i,f&G,folwkd@.bm0/ wOD;udkwOD; arwWmr#I cspf=udKufcJh=uonf[k od&onf// bk&m;oGm; ausmif;wuftwlwl/ eSpfOD;om;/ tjrJruGm/ tpOfwwGJwJG &SdcJh=uonf// olwdk@eSpfOD;. b0onf/ tppt&m&m/ om,mcsrf;ajr@ vSygbdonf// olwkd@eSpfOD;onf armfwjyKH;jyH;eJ@ trkef;qkdwJhpum;/ r=um;vkd olrsm; jzpfonf// aruvnf; armifudkrcGJekdif/ armifuvnf; arudkrcJGekdif/ &moufyef&nfpl;I twllwlaevkkd=uaom cspfolrsm; jzpfcJh=uonf// edkifbvGifeSifh rd=unfcifxl;wkd@onf/ TuJhokd@ wOD;tay:wOD; oHa,mZOf=uD;rm;jyD;/ aotwl/ &SifruGm/ twlwuG tpOfxm0& vufwGJaevkd=uaomfvnf;/ tajctae ta=umif;a=umif;a=umihf/ eSpfOD;om; vrf;cGJcJh&onf// tb,fa=umifh olwdk@eSpfOD;onf zl;pmrqkH/ uHr=uKHbJ/ vrf;cGJcJh &onfudk uGsefawmfftm; tvGefpdwf0ifpm; apcJhonf// ekdifoef;wiftm; u|efawmfar;bl; ygonf// odk@aomf ekdifoef;wifonfyif tjzpfrSefudk rod&a=umif; ajymygonf// ollwdk@eSpfOD;. ta=umif;onf/ ya[Vdqefaom ykp>mwyk'f tjzpf/ jzpfusef&pfcJhonf// rGeftrsdK;om;rsm;xJwGif OuUX=uD; ekdifa&$usifudk vludk,fwkdif awG@jrifbl;ol tvGefenf;yg; onfudk od&onf// emrnftm;jzifhom odxm;=uonf/ xkd@a=umifh owif;pm toD;oD;rS ygvmaom trdsK;om;'Drdkua&pD nDnGwfa&;wyfaygif;pk ukd,fpm;vS,frsm; jzpfaom/ rGefjynfopfygwDrS OuUX=uD;ekdifbvGif/ autif,lygwDrS OuU=uD;ref;bZHeSifh u&ifeD wkd;wufa&;ygwDrS taxGaxGtwGif;rSL;csKyf apmarm&,fwdk@ (3)OD;.f "gwfykHudk/ armfvjrdKif 'D*&DaumvdyfrS/ rGefausmif;ol/ om;rsm;u tvGefpdwf0ifpm;pGm =unfh&_=uonf// tjriftrsKd;rsKd;jzifh ajymqkd=uonf// OuUX=uD;ekdifbvGif ta=umif;udk/ rGefausmif;ol/ om;rsm;u ydkrdkodvkd =uonf// jidrf;csrf;a&; udk,fpm;vS,ftzJG@udk jyifyvlrsm;/ vGwfvyfpGm/ oGm;a&muf awG@qkHcGifh ray;acs// oD;oef@ae&mcsxm;jyD;/ vkHjcKHa&;wyfjzifh apmifha&Smuf xm;onf[k od&onf/ 4if;yk*~dKvfrsm;taejzifhvnf;/ vGwfvyfpGmoGm;vmcGifh rjyK[k od&onf// 4if;yk*~dKvfrsm;eSifh/ oGm;a&mufawG@qkHcGifh&&ef/ vkH;0 rjzpfekdifacs// xkd@a=umifh OuUX=uD;. ukd,fa&;&mZ0if/ ZpfjrpfZmwdudkom/ uGsefawmfwkd@armfvjrdKif 'D*&DaumfvdyfrS/ rGefausmif;om;rsm;u pdwf0ifpm;pGm avhvmpl;prf;=uonf/ wOD;udkwOD; ar;jref; ajymqkd vm=uonf// u|efawmfeSifh rif;0if;xdefwkd@ ausmif;om;wpkurl/ OuUX=uD;eSifhywfoufjyD;/ OuUX.yk*~dKvfa&;&m ta=umif;tao;pdyfudk wwfekdiforsS &SmazGpkaqmif;cJhonf// OuUX=uD; eSifh eD;pyfonfh yk*~dKvfrsm;xHrSvnf;/ csnf;uyfjyD; ar;jref; pkaqmif;cJhonf//
Page 149: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
149
OuUX=uD;ekdifa&$usifeSifheD;pyfcJhbl;olrsm;rS4if;/ OuUX=uD;.rdcif/ bcif/ armifeSrta=umif;udk oduGsrf;ol/ yk*~dKvftoD;oD;xHrS4if;/ ar;jref;&,l=uonf// armfvjrdKifjrdK@/ atmufvrf;r=uD;/ r&rf;ukef;&yfae/ ekdfifa&$usif. nDt&if;jzpfol/ ekdifbnGef@tm; uGsefawmfaumif;rGefpGm &if;eSD;onf// edkifbnGef@udkvnf; u|efawmfwkd@ csnf;uyfjyD;/ &ekdiforSs/ OuUX=uD;. ukd,fa&; &mZ0ifudk ar;jref;pkaqmif; rSwfom;cJh&onf// edkfifbnGef@. ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSK ta=umif;udk tenf;i,f a&;om; wifjy&rnfqkdvSsif/ ekdifbnGe@f onf/ 1948-ckeSpf rGef-u&if aarmfvjrdKifjrdK@udk odrf;ydkufpOfut"dutcef;rS yg0ifcJh=uonfh yk*~dKvfrsm;xJhrS wOD; jzpfcJhygonf// rGefppfom;rsm;tm;/ pkaqmifa&;wm0ef/ ppfa&;avhusihfa&; wm0efrsm;udk ,laqmifcJholjzpfonf// rGefwyf. 'k/wyf&if;rSL; wm0efrsm;udkvnf; ,laqmifcJholjzpfonf/ armfvjrdKifrS qkwfcGm&jyD;/ awmcdkaomtcg/ edkifbnGef@onf/ awmwGif;okd@ a&mufcJhonf// ekdfifaiGodef;/ ekdifyefomwkd@eSifhtwl/ vufeufudkfifawmfvSefa&;rSmtwlyg0ifolwOD;jzpfonf/ okd@aomf/ tajcae ta=umif;a=umif;a=umihf/ zqyv/OD;ekacwfwGif/ tvif;okd@0ifcJhol jzpf onf// jynfwGif; ekdifiHa&;ZgwfckHwGif yg0ifvSKyf&Sm;cJhonf// zqyveSpfjcrf;uGJaomtcg/ ekdfifbnGef@ onf/ wnfjrJzqyvbufwGif yg0ifcJhonf// 1960ckeSpf/zqyveSpfjcrf;uGJtjyD;/ Akdvfae0if;. tdrfapmifhtpkd;&rS =uD;rSL;usif;y ay;aom/ a&G;aumufyGJwGif/ zm;tHawmifydkif; rJqENe,fwGif (wnfjrJz/q/yv)tzGJ@0iftjzpf/ a&G;aumufyGJ0ifcJholjzpfonf// a&G;aumufyJG tekdif&cJhonf// u&ifjynf e,faumifpD0if 0ef=uD;wOD;jzpfvmonf/ ekdifbnGef@tm; yk*~dKvft& uGsefawmfcifrifonf// &kyf&nfcef@nm; aom vlwOD;jzpfonf/ pdwfaeoabmxm; aumif;rGefjyD;/ az:a&GpGm/ qufqHwwfol jzpfonf// 4if;tjyif rGefvlrsKd;udk tvGefcspfjrwfekd; oljzpfonf// ekdifbnGef@xHrSvnf; 4if;.tpfudk OuUX=uD;ekdifa&$susif ta=umif;udk&orSs pkaqmif; cJh&onf// 4if;tjyif OuUX=uD;ekdifa&$usifeSihf eD;eD;uyfuyfaecJhbl;jyD; tvGef&if;eSD;ol wOD;jzpfaom ekdifoef;wif udkvnf;csOf;uyfcJhonf// ekdifoef;wifonf uGsefawmf tvGef&if;eSD;aom todtu|rf;wOD; jzpfonf// ekdifoef;wifudkrl trsm;u tvHeDuGefjrLepfygwD tEG,f0iftjzpf owfrSwf ajymqkd=uonf// ekdifoef;wifonf/ yGifhyGifhvif;vif; ajymqkdwwfaom yk*~dKvfjzpfonf// rdrdtawG;tac: t,lqudk &J&J0Hh0hH ajymqkdwwfonf// rdrd.edkifiHa&; ,kH=unfcsuftwGuf/ b0udk jrKyfeSH xm;oljzpfonf// ygwDwGif us&mwm0efudk ausjyGefpGm xrf;aqmifwwfolwOD; jzpfonf// 4if;yk*~dKvfwdk@xHrS/ OuUX=uD;edkifbvGif. ta=umif;udk &or#pkaqmif;,lonf// txl;ojzifh ekdifoef;wifeSifh uGsefawmfonf/ tvGef&if;eSD;olrsm;jzpfojzifh/ 4if;xHrSyif/ OuUXekkdifbvGif. ta=umif;ukd trsm;qkH;od&SdcJh&onf// Todk@yif/ OuUX=uD; ekdifbvGif. ta=umif;t&mwkd@udk uGsefawmfwkd@ aumvdyf ausmif;om;wpk pkaqmif;&&SdcJhonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf OuUX=uD; ekdifvSarmifxHudkrl uGsefawmfwdk@ oGm;a&muf ar;jref;jcif; rjyKrdyg//OuUX=uD;ekdifvSarmif.touft&G,fudk4if;/ *k%fudk4if;/ usef;rma&; tajcaeudk4if;/
Page 150: 150
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
axmufxm;nSmwmjyD;/ oGm;a&muf ar;jref;jcif; rjyKcJhacs// ekdifbvGiftm; vlyk*~dKvft& cifrif&if;eSD;olrsm;xHrS ekdifbvGif ta=umif;udk ar;jref; pkHprf;onfhtjyif pm=unfhwdkuf toD;oD;okd@oGm;I edkfifbvGifeSifh ywfoufonfh/ pmtkyf pmapmifrSeforSSsudk/ rif;xGef;az/ rif;0if;xdefeSifh u|efawmfwkd@u vkdufvH &SmazGzwf&SkjyD;/ edkifbvGifta=umif;tm; pkaqmif; cJhonf// txl;ojzifh/ armfvjrdKifrGefjywkdufeSifh pm=unfhwdkuf okd@ oGm;a&mufjyD; avhvm cJhonf// xkdpOfu pm=unfhwkdufrSL;rSm udkpkd;odef;jzpfonf// udkpkd;odef;onf zg;atmuf &GmZmwdjzpfonf// xkH;tkdifoleSifh tdrfaxmifuscJhonf// xkdxkH;tkdif&GmolrSm/ rGef,Ofaus;rSK ,drf;tzGJ@0ifwOD;jzpfonf// rGef,Ofaus;rSKjyyGJwGif yg0ifucJhpOfu/ udkpkd;odef;eSifhodu|rf;0ifjyD; wOD;udk wOD;cspfcJh=ujcif;jzpfonf// 4if; trsdK;oRD;onf// udkaiGodef;(Zelref)/ udkxGef;azeSifh rdpdefwkd@. tdrfeD;csif;jzpfonf// xkdtrsdK;oRD;onf tvGefacsmarm vSyolwOD; jzpfonf// udkaiGodef;eSifh udkdpdk;odef;wdk@onf ausmif;aebuf oli,fcsif;rsm;jzpfjyD; tvGefcifrif&if;eSD; olrsm; jzpf=uonf// udkpkd;odef;onf/ xkdtvGefacsmarm vSyaom xkH;tkdifoludk&ekdifconfrm Jh S udkaiGodef;. wGef;tm;ay;rSKa=umifh jzpfonf [kajymprSwfjyK=uonf// udkpdk;odef;onfwuUodkvfbGJ@&jyD; rGefpm=unfhwkdufrSL;tjzpf 0ifa&mufvkyfudkfifcJhjcif;jzpfonf// a':apm&Sif (rd[Hom.nDr)onf/ toufjynfhojzifh rGefpm=unfhwdkufrSL;rSS tem;,loGm; ojzihf udkpkd;odef;u tpm;xkd; ae&m,lonf[k xifygonf// udkpkd;ode;f onf tom;ndkol wOD;jzpfonf// tvGefpdwfaeoabmxm; elnHhodrfarG@oljzpfonf// pum;ajymqkd&mwGif tvGef ,Ofaus;olwOD;jzpfonf// udkxGef;az/u|efawmfwkd@eSifh tvGefcifrif&if;eSD;oljzpfojzifh/ rGefpm=unfhwkdufrS pmtkyfrsm;udk pdwf=udKuf vSefavSm&SmazGzwf&SkedkifcJhonf// xkdodk@ vlyk*~dKvf toD;oD;tm;ar;jref;I4if;/ pm=unfhwkdufrsm;rSpmtkyfrsm;udk/ &SmazGzwf&SKI4if;/ edkifbvGif. ta=umif;udk wwfedkiforSs/ pkHvifatmif pkaqmif;cJhonf// OuUX=uD;eSihfcifrif&if;eSD;ol/ twl aexkdifbl;ol/ yk*~dKvftoD;oD;wkd@. ajym=um;csufrsm;eSihf/ pmtkyfpmwef;toD;oD;rS avhvm pkaqmif;&orsS tcsufvufrsm;udkwpp pkaqmif;jyD;/ a&;om;vmcJh&onf// u|efawmfonf/ tjrJwrf;vkdvkdyif armfvjrdKifjrdK@ rGefjywkdufeSifhpm=unfhwkdufodk@ oGm;a&muf jyD; ekdifa&$usifeSifhywfoufaom/ ta=umif;t&m/ pm&Gufpmwrf;rsm;udk/ vSefavSm&SmazG zwf&SkKcJhonf// wcgw&Hu|efawmfwpfODwnf; oGm;a&mufjyD;zwf&SkK onf/wcgw&H/ udk0if;xdef/ udkxGef;az/ udkoef;xGef;wkd@vnf; vkdufygjyD; vkdtyfaom pm&Gufpmwef;rsm;udk 0kdif;0ef; pkaqmif; ay;=uonf// rGefpm=unfhwkdufrSL;udkp;kd odef;eSifhudkarmifcsdKwkd@uvnf; 0kdif;0ef;ulnD &SmazGay;onf// wae@wGif/ u|efawmf wpfa,mufwnf; waeukef vSefavSmzwf&SkKjyD;/ vkdtyfonfh ta=umif;t&mrsm;udk a&;om;pkaqmif;jyD;pD;I/ aumvdyfodk@ bwf(pf)um;jzifh jyefvmcJhonf// u|efawmfpD;vmaom um;ay:wGif tjcm;ausmif;ol wpfpkvnf; vkdufyg
Page 151: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
151
vmonfudk awG@&onf// xkdtrsdK;orD;i,frsm;onf/ aps;=uD;rS vkdufygpD;eif;vmonf[k xifygonf// vG,ftdwfudk,fpDeSifh oef@jyef@pGm 0wfpm; qif,if xm;aom t0wftpm;udk =unfhjcif;tm;jzifh txufwef;ausmif;olrsm;jzpfonf[kcef@rSef;,lekdifonf// &kyf&nf tm;jzihf tvGefvSy acsmarmolrsm;jzpf=uonf// tvGefvnf;,Ofaus; odrfarG@=uonf// u|efawmf onf/ olwkd@tm;=unfhI/ pdwfxJrSmcsrf;ajr@aerdonf// tjypfuif;pifaom olwkd@b0/ olwkd@.tvStyudk ai;armaerdonf//pmt=umif;/ ayt=umif;/ ajym=um;&if;/ &D&D armfarmf jzifh/ olwkd@tcsif;csif;/ aemufajymif usDq,fajymqkdvm=uonfudk jrif&ol u|efawmftbkd@ tvGefpdwf=unfel;aerdonf// wOD;udkwOD;jrefrmvkdyif ajymqkd=uonf// 'gayrJh 4if;wkd@txJrS/ ausmif;oltrsdK;orD;wOD;onf u|efawmftm;tvGef pdwf0ifpm;apcJhonf// &kyf&nfacsmarm/ vSyjyD; tvGefcspfp&maumif;oavmuf/ trl,monf/ ,Ofaus;odrfarG@onf// 0wfpm; qif,ifr_onfvnf; tvGefyd,daooyfonf// xdk@xuf olr. ekkwfzsm;rS xGufvmaom pum;u uGsefawmf tm;ydkrdkIyif tHh=oapcJhonf// Armpum;r[kwfbJ/ rGefpum; ppfppf jzpfaeonfudkawG@&onf// u|efawmhem;udkyif r,kH=unfekdifatmif jzpfoGm;onf// Armvkd ajym=um;aeaom ausmif;olrsm;udk olrurlrGefpum;ppfppfjzifhjyefvnfajz=um;ajymqdk onfrm/ u|efawmf. pdwfeSvkH;udk tvGef=unfel; eSpfjcdKufapcJhrdonf// tjcm;aom S trsdK;orD; ausmif;olrsm;u Armvkdajym =um;=uayrJh/ olrwOD;wnf;url Armpum;udk vkH;0 rajym=um;acs// rGefbmompum;jzifhom jyefvnfajym=um;onfukd awG@&onf// xkdtjzpf onf/ u|efawmf.pdwfudk tvGef=unfel;apcJhonf// Armvkdrajym=um;bJ rdrd. rGefpum;udk *k%f,l 0ifh=uGm;pGm ajym=um;aomxkdolrtm;vnf;tvGefcsD;=uL;rdonf// eSpfjcdKuf oabmusrdonf// xdktrsdK;oRD;. rGefrsdK;cspfpdwfudk u|efawmftm; tvGeftHh=o aprdonf// trsdK;.*k%f trsdK;. ,Ofaus;rSK/ trsdK;.pum;udk xdef;odrf; apmifha&Smufaom xkdtrsdK;oRD;. rGefpdwf"gwfudk tvGefcsD;=uL;rdonf// tvGefvnf;*k%f,lrdonf//bwf(pf)um; onf/ armfvjrdKif xm;0,fpk&yf tv,fvrf;odk@ a&mufaomtcg/ xkdtrsdK;oRD;wpkwkd@ qif;oGm;=uonf// u|efawmfonfum;udk qufvufvkdufygpD;vm&if; xdkrGefausmif;oludk pOf;pm;vmrdonf// rGefpum;udk jrwfjrwf ekd;ekd;jzifh ajym=um;aom xkdausmif;ol.Zmwdukd odcsifvmonf// tjcm;ausmif;olrsm;onfvnf; rGGefrsdK;eG,fyif jzpf&rnf[k ajymedkifonf// rGefpum;ukd rajym Iom jzpf&rnf//rGefpum;udk tm;vkH;uemvnf=u[ef&Sdonf// xkdausmif;olu rGefbmom pum;jzifh jyefvnfajym=um;onfukd em;vnfonfudkaxmuf&SKv#if rGefaausmif;olrsm; jzpfonfrSmaocsmonf// okd@aomfrGefpum;udk rajym=um;I omjzpfekdifonf// aumvdyfodk@ a&mufaomtcg um;rS u|efawmfqif;vkdufonf// taqmifa&mufaomtcg/ awG@cJh &onfh rGefausmif;oluav; ta=umif;udk/ udkoef;xGef;/ udkxGef;azeSifh udk0if;xdefwdk@tm; ajymjy rdonf// udkoef;xGef;u u|efawmftm; rdefcav;ausmif;ol. ykHyef;o¾mefudkar;jref;onf//
Page 152: 152
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
u|efawmfuvnf; xkdawG@cJhaom/ rGefausmif;ol. ykHo¾mefudk rSwfrd oavmuf ajymjy onf// xdkaemufudkoef;xGef;onfjyKH;ITodk@ajymvdkufonf// “tJ'DrGefausmif;ol[m/ wjcm;ol r[kwfbl;// ekdifpHjrifh&J@ orD;jzpfw,f// OuUX=uD; ekdifvSarmif&J@wlrt&if; jzpfw,f// armfvjrdKif xm;0,fpkt&yfrSm aew,f// ekdfifxGef;odef;/ rd[Homwkd@aewJhwkdufeSihfeD;eD;av;bJ// olwkd@tdrfudk u|efawmffa&mufbl;w,f// olwkd@tdrf rSm tm;vkH;u/ rGefeSifh t*Fvdyfbmompum;bJ ajym=uw,f// Armvkd olwdk@ tcsif;csif; rajym=ubl;// odyfhcspfp&maumif;wJhtavhusifhbJ// wwfekdiforSsrdrd&J@ bmompum;udk ajymqkdw,f// Armvkdvnf; aumif;aumif;rGefrGefajymekdifw,f// vkdtyfwJhvleSifhrS Armvkd ajymw,f// 'gayrJh udk,fhtcsif;csif; pum;ajymwJhtcg/ Armvkdrajymbl;// rGefvkdbJ ajym=uw,f/” ekdifpHjrifhonf rGefrsdK;cspf acgif;aqmifwpfOD; jzpfygonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf OuUX=uD; ekdifvSarmif.nDreSifh ta=umif;ygcJholjzpfonf// rdrdvlrsdK;. pum;pmay/ ,Ofaus;rSK/ okcrwkd@udk xdrf;odrf;apmifha&Smufaom xkdekdifpHjrifh rGefrdom;pkrsm;udk u|efawmf tvGef csD;=uL;rdonf// xdkrdom;pkuJhokd@ rdrdvlrsdK;. pmaypum;udk *k%f,lpGm ajymqkd=u&ef rGeftrsdK;om;/ trsdK;oRD;wkdif;rSm wm0ef&Sdonf[k u|efawmfjrifrdonf// 1963-ckeSpf/ pufwbFmvrSm/ uGsefawmfeSifhrif;xGef;azonf/ armfvjrdKifaps;=uD;rSjyefvmjyD; uGsefawmhftcef;wGif/ xkdifIrSwfpkrsm;udk a&;om;aepOf/ rif;0if;xdef a&mufvmonf// jynfwGif;jidrf;csrf;a&; jynfol@aumfrwDrS =uD;rSL;jyD;/(5)c&kdif jidrf;csrf;a&; c&D;&Snfrdkif(100) csDwufyJGpDpOfae=uonfhta=umif;udk vma&mufajymjyonf// 4if;rdkif(100)c&D;&SnfcskDwufyJG udk/ jrpf0uGsef;ay:(5)c&kdifrSjrdK@/ &Gmvlrsm;pkaygif;jyD;/ &efukefjrdK@txd vrf;a&Smuf csDwuf vmrnfh ta=umif;ajymjyonf// jynfwGif;/ jidrf;csrf;a&; &&dSa&;twGuf/ jynfolrsm;. jyif;ysaomqENudk az:xkwf&eftwGuf Tokd@rkdif(100)qENjycsDwufyGJ usif;ycJhjcif;jzpfonf [k udk0if;xdefu ajymjyonf// Armjynf uGefjrLepfygwD y%mr udk,fpm;vS,ftzGJ@ eSifh awmfvSefa&;aumifpDwkd@onf 1963-ckeSpfpufwifbmv(2)&ufae@rS pIpwifaqG;aEG;cJhonf// awmfvSefa&;aumifpD bufrS AdkvfrSL;=uD;apmjrifh/ AdkvfrSL;=uD;vS[ef/ 'kwd, AdkvfrSL;=uD;aomif;'ef/ ocifwifjreSifh 'kwd,AdkvfrSL;=uD;cspfcifwkd@yg0ifjyD; ArmjynfuGefjrLepf ygwDbufrS&JabmfaX;/ &Jabmf atmif=uD;/ &JabmfaZ,s/ &Jabmfoufwif/ &Jabmfpkd;armifeSifh &JabmfAdkvfykwkd@yg0if=uonf// pufwifbmv(8)&ufeSifh (11)&ufrsm;wGif/ qufvuf aqG;aEG;=uonf// Auywkd@u
Page 153: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
153
wjynfvkH; typftcwf&yfpJ&ef awmif;qkdonf// awmfvSefa&; aumifpDu vufrcH jiif;y,fcJhonf// jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;aeonfhtzGJ@rsm;&Sd&m a'owGifom/ typftcwf &yfxm;ekdifrnf[kjyefvnf aqG;aEG;cJhonf// pufwifbmv(13)&uf/ pufwifbmv (23)&uf/ qufvufaqG;aEG;=uonf// ta=umif;rxl;cJhay// atmufwkdbmv (3)&ufrSm qufvufaqG;aEG;jyefonf// Todk@t=udrf=udrf aqG;aEG;aomfvnf; wzufeSifh wzuf oabmwlnDrSK r&cJh=uacs// wzufeSifhwzuftrsdK;rsdK;tjyeftvSefpGyfpJ=G uonf// 1963-ckeSpfatmufwkdbmv(4)&ufae@wGif/ rGefjynfopfygwD/ autif(ef),lygwD/ u&ifeD trsdK;om;wkd;wufa&;ygwD/ AuyygwDwkd@ yg0ifzGJ@pnf;xm;aom/ trsdK;om;'Drdkua&pD wyfaygif;pk(r'nw)eSifh awmfvSefa&;aumifpDwkd@ aqG;aEG;=uonf//6 r'nwA[kd udk,fpm; vS,ftzGJ@bufrS autif(ef)ygwDOuUXref;bZH/ rGejf ynfopfygwD OuUXekdifa&$usif/ u&ifeD trsdK;om;wkd;wufa&;ygwD twGif;a&;rSL;csKyf apmarm&,fwkd@ yg0ifonfhwyfaygif;pk ukdf,fpm;vS,ftzGJ@onf/ awmfvSefa&;aumifpDrS AkdvfcsKyf=uD;ae0if;OD;aqmifaom udk,fpm; vS,ftzGJ@eSifh aqG;aEG;=uonf// eSpfOD;eSpfzuf pdwf&Snfvuf&Snf aqG;aEG;aomfvnf; oabmwlnDrSK r&&SdcJh=uacs/// r'nwwyfaygif;pkonf/ ArmjynfuGefjrLepfygwD. avoH twkdif;yif awmif;qkdonf[k awmfvSefa&;aumifpDrS pGyfpGJajymqkdonf// jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;rSKonf wkd;wufrSKr&SdbJ/ wjznf;jznf;/ qkwf,kwf vmonf// xkdokd@r'nweSifh aqG;aEG;rSK tajctae rwdk;wufbJ wef@aeonfhtwGuf/ rGefjynfopfygwD OuUX=uD; ekdifa&$usifonf/ rGefjynfopfygwDtaejzifh/ awmfvSefa&;aumifpDeSifh oD;jcm;aqG;aEG;&ef pDpOfaeonf[k od&onf// odk@aomfrGefjynfopfygwDeSifh awmfvSefa&;aumifpDwkd@ vG,fvG,f ululeSifh aqG;aEG;yGJ rjzpfedkfifao;bJ/ wef@aejyefonf// rGefjynfopfygwDrS udk,fpm;vS,f rjynfpkHao;I apmifhae&onf[kod&onf// xdktcsdefwGifrGefjynfopfygwDrS udk,fpm;vS,f tjzpf yg0ifaqG;aEG;&eftwGuf/ edkfifxifudkvSrf;ac:xm;onf[kod&onf// xkdodk@edkfifiHa&;aqG;aEG;yGJtajctae&SKwfaxG;aewJhtcsdefrSm/uGsefawmfqDodk@awme,ft&yf&yf rSpmawGa&mufvm=uonf// awmrSa&mufvmaom pmrsm;udk/ udk0if;a,mf/ udkoef;xGef;/ udkxGef;azeSifh rif;0if;xdeftm;jyonf// bDvl;uGsef;rS/ riff;at;=uLqDrS pmwapmifeSifha&;jrdK@rS rif;xGef;wifqDrS pmwapmif a&mufvmonfhta=umif; ajymjyonf// rif;at;=uLu 4if;. pmxJwGif/ &GmvGwf&GmY rGefvli,ftzGJ@udk zGJ@pnf;xm;I jyD;pD;onfhta=umif; yg&dSonf// bmqufvkyf&rnfudk nGSef=um;yg&efvnf; a&;om;xm;onf// a&;jrdK@rS rif;xGef;wif. pmxJrSmvnf;/ a&;jrdK@wGif rGefvli,ftzGJ@pnf;udk aumif;rGefpGm zGJ@pnf;xm;jyD;onfhta=umif; yg&Sdonf// qufvufvkyfaqmif&rnfh vkyfief;rsm;udk nGSef=um;yg&ef a&;om;xm;onf//
6
/wyfrawmfeSifhtrsdK;om;ekdifiHa&;OD;aqmifrSKtcef;u¾/pm/176
Page 154: 154
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
a&;jrdK@e,f/ vrdkif;aus;&GmrS rif;tD;xHrSvnf; owif;&onffhta=umif;eSifh rif;tD;wdk@vnf; rGefvli,ftzGJ@udk zGJ@pnf;xm;jyD; jzpfa=umif;udkyg ajymjyonff// uGsefawmfwdk@onf/ pmrsm;udk zwf&_jyD; tvGeftm;& auseyfrdygonf// jynfwGif; jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJonf/ wae@wjcm; tajcae qkwf,kwfvmonf// rnfokd@aomtajc qdkfufa&muf jzpfay:vmrnfudk rnfolrS rodacs// xkdokd@ra&&m rao;csmaom jynfwGif; jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJudk uGsefawmfwkd@ aumvdyfrGefausmif;om;rsm;u pdwf0ifpm;pGm apmifh=unfhvsuf&Sdonf// jynfwGif;jidrf;csrf;a&; aeG;aEG;r_ ratmifjrifcJhv#if/ rGeftrsdK;om;vufeufudkif awmfvSefa&; wGif rGefausmif;om;vli,frsm; wenf;wzkHyg0ifvkyfaqmif&ef vkdtyfonf[k u|efawmfwkd@ ujrifonf// vufeufudkfifawmfvSefa&;twGuf =udKwifjyifqifaomoabmjzifh/ 1961-ckeSpf ywf0ef;usifu zG@Jpnf;xm;cJhoaom te,fe,ft&yf&yf&Sd rGefausmif;om;vli,ftzGJ@pnf; wkd@. acgif;aqmifrsm;udk u|efawmfwkd@ =udK;pm;qufoG,fcJhonf// trsdK;om; vufeufudkif awmfvSefa&;twGuf/ tqifoiffh=udKwif jyifqifrSKrsm;jyKvkyfxm;=u&ef uGsefawmfwkd@ armfvjrdKifc&kdif/ rGefausmif;om;vli,ftoif;rS vSsKd@0SufpGmta=umif;=um;xm;cJhonf// Tokd@ u|efawmfwdk@ vSsdK@0SufqufoG,fjyD; ta=umif;=um;xm;onfhtay:/ te,fe,frS ausmif;om;acgif;aqmifrsm;u/pmjyefa&;om;vm=ujcif;jzpfonf// udkausmfat;tm; u|efawmfwkd@ txl;owd&vmrdonf// udkausmfat;aemufqkH; a&muf&Sd aeonfh ajctaeudkvnf; u|efawmfwkd@ txl;pdwf0ifpm; vmrdonf// udkausmfat;onf/ awmfvSea&; aumifpDrS tm%modrf;wufvmaom/ 1962-ckeSpfyif ppftm%m&Sif f awmfvSefa&;aumifpDtm;/ awmfvSefyefuef&ef pwifpnf; &kH;vSKyfaqmfcJh oljzpfonf// k ppftm%m&Sif AdkvfcsKyfae0if; OD;aqmifaom awmfvSefa&;aumifpDudk/ tvGef&GH@rkef;ol jzpfonf// u|efawmfwkd@ rGefausmif;om; vli,frsm;udk vma&mufwkdifyifjyD;/ ppftm%m&Sif jzKwfcsa&;twGuf/ enf;vrf; &Smaeoljzpfonf// ,dk;',m;bufokd@ xGufoGm; uwnf;u udkausmfat;eSifh tqufjywfoGm;onf// edkifausmfat;onf/ rnfonfhae&mokd@ a&mufI/ rnfokd@aom tajcae&Sdonfukd u|efawmfwkd@ tvGefodvkdae=uonf// tqufoG,fjywf aeojzifh/ vkH;0rod&acs// ekdifausmfat;udk &SmazGjyD; tquftoG,f,l&efvnf; oabmwl =uonf// rGeftrsdK;om;vGwfajrmufrSK awmfvSefa&; wGif xkdif;ekdifiHa&muf/ rGeftrsKd ;om;rsm; . yl;aygif;aqmif&GufrSKonf/ txl;yif ta&;=uD; onfudkfvnf; u|efawmfwkd@jrif=uonf// aumvdyftaqmifae ausmif;ol§ausmif;om;rsm;onf/ aeomaom naeapmif;rsm;Y aumvdyf t0ifvrf;r=uD; wav#mufwGif pk&kH;jyD;tysif;ajy vrf;a&SmufxGufavh&Sd=uonf// wae@wGif rif;xGef;az/ rif0if;xdefeSifh u|efawmfwkd@onf/ oHvGifaqmifwGif twlae=uaom
Page 155: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
155
rif;pkd;jrifh/ rif;oef;xGe;f wkd@udkac:I vrf;av#muf xGuf=uonf// u|efawmfwkd@onf/ txl;ojzifh ekdifwifatmif.=uufjcHokd@ vrf;a&Smuf xGufoGm;avh&Sdonf// edkifwifatmif onf/ rGef0ef=uD; edkifatmifxGef;.om;jzpfonf// 1962-ckeSpfrSpjyD;/ ekdifwifatmifeSifh rGefjynfol@wyfOD;rS ekdifarmifwkd@onf/ pkaygif;=uufarG;jrLa&;jcHwckudk/ xlaxmif=uonf// 4if;wkd@.=uufjcHonf/ armfvjrdKifaumvdyf vrf;r=uD;. ta&S@em;wGGif&Sdonf// naeapmif; ausmif;om;rsm;onf/ vrf;a&SmufxGuf&if;/ ekdifwifatmifwkd@.=uufjcHwGif=uufO 0,f,l avh&Sd=uonf// xkdpOfu/ =uufO(5)vkH;v#if wusyfaps;jzpfonf[k rSwfrdonf// uGsefawmfwkd@ rGefausmif;om;wpk onfvnf; ekdifwifatmif/ ekdifarmifwkd@. pkaygif;arG;jrLa&; =uufjcHodk@ tjrJwrf;vkdvdk vrf;a&SmufxGuf&if;/ a&mufavh&Sdonf// =uufjcHokd@a&mufvmolrsm;tm;/ ekdifwifatmifu/ 4if;.=uufjcH pDrHcsufrsm;udk &Sif;jyavh&Sdonf// =uuf.trsdK;pm;/ =uuf. OaomOe_ef;eSifh tpm;pmauGs;e_ef;wkd@udkyg &Sif;jyavh&Sdonf// 4if;=uufjcHrSm/ rGefjynfol@ wyfOD;rS ygwD0ifa[mif;rsm;eSifh pkaygif;xlaxmifxm;onf[k od&onf// qkdif;bkwfjzifh crf;crf;em;em; xlaxmifxm;onfudk awG@&onf// pkaygif;=uufjcH.trnf twdusudkrl uGsefawmfrrSwfrdI ra&;jyekdfif awmhyg// 4if;=uufjcHYyif ekdifwifatmif.rdom;pk/ ekdfifarmif. rdom;pkwdk@ aexkdif=uonf// u|efawmfwkd@wpk oGm;a&mufvnfywfaom xkdae@wGif/ ekdfifwifatmif. ZeD;rd&ifpdefeSifh om;oRD;i,frsm;udkvnf;awG@&onf// ekdifwifatmif.oRD;=uD;eSifhom; rif;atmif0if;wkd@onf tvGefi,f&G,folrsm;yif &Sdao;onf// ajy;v$m;aqmhupm;aom t&G,frsm;jzpfonf// uGsefawmfeSifh Toli,fwdk@onf/ aemifumvwckY/ awmwGif;euf&_dif;aomwae&mwGif twlwuGae=u&vdrRnf[k xkdtcsdefu u|efawmf vkH;0r&dyfpm;rdacs// twdwferdwfvnf; rjrifcJhacs// olwkd@onfvnf; vkH;0&dyfpm;rnf r[kwfyg// avmurSm/ rar#mfvifhygvSsuf jzpfwwfonf// =uD;rm;pGm/ar#mfvifhxm;ygvsuf rjzpfwwfonfh oabmwkd@onf/ r&nfwGuf ekdifatmif =uKHawG@cJh&bl;ygonf// ekdifwifatmifudk yiaus;&Gmol=uD;tjzpf/ yi&Gmol/ &Gmom;rsm;rS a&G;aumuf wifajrSmuf=ujyD;onfh aemufydkif;wGif ekdfifwifatmifonf/ yi&Gmodk@ jyefvnfajymif;a&$@oGm;=uonf// usef&SdaomOD;armifwkD@u =uufjcHudkqufvuf xdef;odrf;oGm;onf[od&onf// k uGsefawmfwkd@wpk ekdifwifatmifwdk@. pkaygif;=uufarG;jrLa&;jcHrS tjyefwGif/ rdcifxm;a&$eSifh rd,Ofwif/ wkd@.tkyfpkeSifh vrf;rwGGif qkkHrdonf// rdcifxm;a&$ eSifhrd,Ofwif wkd@onf/ rGeftoif;.wuf=uGaom tr_aqmifrsm; jzpf=uonf// rGeftoif;. &HykHaiG &SmxGuf rnfhudpPudk wkdifyif&eftwGuf/ olwkd@taqmifudk aemufwae@vmrnfh ta=umif;ajymjy xm;onf// oHvGifaqmifudk a&mufv#ifa&mufcsif;yif/ uGsefawmfwdk@onf/ ausmif;om;
Page 156: 156
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
o[m,tcef;wGif owif;pmoGm;a&mufzwf&_=uonf// a&'D,dkrSvmaom owif;rsm; udkvnf; em;axmif=uonf// awmfvSefa&; aumifpDonf/ Armjynf uGefjrLepfygwDrS/ &JabmfaX; OD;aqmifaomtzGJ@eSifh4if;/ u&ifawmfvSefa&;aumifpDrS/ aumfuZmapm[Hom wmarG; OD;aqmifaom tzGJ@eSifh4if;/ jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;r_rsm; jyKvkyfae=uaom owif;udk =um;od&onf// OuUX=uD; ekdifa&$usifwkd@. trddsK;om;'Drkdua&pD nDnGwfa&; wyfaygif;pk (r'nw)eSifhvnf; qufvuf aqG;aEG;onfhta=umif;od&onf// uGsefawmfwkd@ ausmif;om; wpkonf/ o[m,tcef;Yyif/ rdrdwkd@tjrifrsm;udk trsdK;rsdK;ajymqkd=ujyD;aemuf/ n(9)em&D ausmfavmufrS/ rdrdtcef;aqmifokd@ toD;oD;jyefoGm;=uonf// uGsefawmfonf rdrdaexdkifaomtcef;odk@ jyefvmonf// owif;pm wapmifudkvnf; u|efawmfheSifhtwl tcef;okd@,laqmifvmonf// owif;pmrSmygvmaom OuUX=uD; ekdfifa&$usif/ OuUX=uD; ref;bZHwdk@. "gwfykHudk twef=umatmifyif pl;pkduf=unfhaerdonf// uGsefawmf. pdwfonf twdwfqDokd@ trSwfrxif&mufoGm;onf// 1948-ckkeSpf rGefeSifhu&if yl;aygif;jyD; aarmfvjrdKifjrdK@tm; odrf;ykdufvkdufonfh twdwfordkif; ta=umif;udk jyefajymif; owdd&rdonf// tif;pdefjrdK@udk u&iftrsdK;om;rsm; odrf;ydkufonfh ta=umif;udkyg pOf;pm;rd onf// Tta=umiff;&mwdk@onf/ OuUX=uD;ekdifa&$usif/ OuUX=uD; ref;bZHwdk@ (2)OD;ESifh wkduf&kdufywfouf qufeG,faeI owd&jcif;jzpfonf// armfvjrdKifjrdK@udk odrf;ydkufpOfwGif/ OuUX=uD;ekdifbvGifonf/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf. wm0eft&SdqkH; yk*~dKvfrsm;rSwOD; jzpfouhJokd@/ OuUX=uD; ref;bZHonfvnf;/ tif;pdefjrdK@udk odrf;ydkufpOfu (/au/tif/'D/tkd/) acgif;aqmiftjzpf t"duyg0ifcJhol wOD;jzpfcJhonf// u|efawmfwkd@ aumvdyfausmif;om; wpkonf/ vdkftyfaeao;aom OuUX=uD; ekdifa&$usif ta=umif;udk =udK;pm; vkdufvHpkHprf;pkaqmif;&if; wzufwGifpkaqmif;&&Sd vmaom tcsuftvufwkd@udk aoaocsmcsm rSwfwrf;wifxm;=uonf// TrSwfwrf;a&;om;jcif;udk u|efawmfuyif ae@pOfvkdvkd =udK;pm;vkyfcJhonf// txl;ojzihf ausmif;om;rsm; &Sif;vif; onfhtcsdefrSm/ u|efawmfa&;om;&onf// u|efawmfhrSm ausmif;pmuvnf; wzufY &Sdao;onf// ausmif;ocFef;pmodk@ rysufruGuf rSefref wufekdifatmifvnf; =udK;pm; S &ao;onf// aumvdyfausmif; 0ef;usif;wGif wcgw&H/ ausmif;okd@ wufvmaom rd=unfcifxl;udk yufyif;wkd;rdwwfonf// xkdtcg u|efawmf. pdwfonf/ OuUX=uD; ekdifbvGifeSifh rd=unfcifxl;wkd@. twdwfu tjzpftysufudk wef;Iowd&rdonf// rd=unfcifxl;udkawG@wkdif; OuUXekdifbvGiftm; owd&cJhonf// xkdolwkd@eSpfOD;. arwWm Zgwfvrf;udk u|efawmfpkHprf; avhvmaomfvnf; ta=umif;pkH twdusudk rodcJh&yg// txl;ojzifh xkdolwkd@eSpfO;D onf tb,fa=umifh vrf;cGJ cJh&oenf; [laom tajzudkrl
Page 157: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
157
u|efawmfwdwd ususrod&yg// wdwdususajymjy edkfifoludk rawG@cJhyg// Tta=umif;&m onf/ v#dK@0SufrSKwck qHqHjzpfusef&pfcJhonf//wae@wGif armfvjrdKifjrdK@ pm=unfhwkdufrStjyef/ rdrdtcef;Y ekdifa&$usifeSihf ywfoufaom/ pkaqmif; &&Sdxm;aom tcsuftvufrsm;udk u|efawmftm&kHpdkuf a&;om;aeonf// rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyf acgif;qmifrsm; jzpfaom/ ekdifvSarmif/ ekdifaiGodrf;/ ekdifxGef;odef;/ edkifbvGifwkd@. 1948-ckeSpf/ armfvjrdKifudk odrf;ykdufonfh tjzpftysufrsm;jzpfonf// u|efawmfrodao; aom/ txl;pdwf0ifpm;p&m aumif;onfh ta=umif;t&mrsm;udkvnf; awG@onf// uGsefawmfonf tvGefpdwf0ifpm;pGm tm&kH pl;pdkufjyD; ta=umif;&m tao;pdyfudk/ rSwfpkpmtkyfxJwGif a&;om;&if; pdwfeSpfjrKyf aecsdef jzpfonf// nae(3)em&D avmufwGif rif;0if;xdefa&mufvmonf// rif;0if;xdef vufwGif pmwapmif vnf; ygvmonf// 4if;pmudk uGsefawmftm;urf;ay;onf// &efukef wuUokdvfrS/ uGsefawmfwkd@. oli,fcsif;/ rif;armifwif a&;vmaompmjzpfaeonfudk awG@&onf// okd@ udkazodef;/ udk0if;xdef owd&jcif;rsm;pGmjzifh pma&;vkdufygw,f// awmfvSefa&;aumifpDeSifh OuUX=uD; ekdifbvGifwkd@ (r/'/n/w)tzGJ@/ vGefcwJh atmufwkdbmv (4)&ufae@rSm pwif Jh aqG;aEG;w,fvdk@ od&w,f// tajcaeuawmh odyfraumif;vSbl;// usefwJh vufeufudkif tzGJ@pnf;rsm;eJ@ aqG;aEG;r_udkawmh/ &yfxm;vkduf&w,fvkd@od&w,f// awmfvSefa&; aumifpDu/ vufeufudkiftzGJ@pnf;rsm;udk vufeuf cscdkif;wJ@oabm oufa&mufaew,f// 'grkd@Armjynf uGefjrLepfygwDeJ@ aqG;aEG;r_uawmh/ ysufjy,f wJhoabm &SdoGm;w,f// uGefjrLepfygwDudk/ rnfonfhppfa&; v_yf&Sm;r_rS rvkyfbkd@/ awmfvSefa&;aumifpDu/ awmif;qdkxm;w,f// jyD;awmh/ uGefjrLepfygwD&J@ wyftm;vkH;udkvnf;/ wae&mxJrSm pkpnf;xm;bkd@vnf; awmif;qkd vmw,fvkd@ od&w,f// 'Dtcsufay:rSm/ uGefjrLepfygwDu/ vkH;0vufrcHekdifbl;// vufeufcs ckdif;wJh oabmoufa&mufaew,fvdk@kuGefjrLepfygwDrSpGyfpGJajymqkdw,f// wkdif;jynf. ekdifiHa&;jy\emudk aqG;aEG;ajz&Sif;&rJhtpm;/ vufeufcscdkif;wmrdk@/ uGefjrLepfygwDtaeeJ@vkH;0vufrcHekdifonfrSmvnf;obm0usw,f// awmfvSefa&; aumifpD[m/ apwemrrSefbl;qkdwm xif&Sm;aew,f// edkifiHa&;jy\emudk ajz&Sif;
Page 158: 158
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
vkdwJhqENr&Sdbl;qkdwm jiif;uG,fvkd@r&bl;// ekdifiHa&;tjrwfxkwf bkd@/ aqG;aEG;yJG ac:w,fqkdwJh ekdifiHa&;orm;rsm;. pGyfpGJcsuf[mrSefuefaew,f// 'grkd@ tajcaeu raumif;vSbl;/ aqG;aEG;r_ysufjy,fekdifwJh/ tajcodk@a&mufaew,f// u|efawmfwkd@ jyifqifxm;bkd@vkdw,f// aqG;aEG;yGJ/ ysufjy,foGm;&if u|efawmfwkd@ bmvkyfoifh ovJqkdwm pOf;pm;xm;bkd@aumif;w,f// OuUX=uD;ekdifa&$usifwkd@/wyfaygif;pkeJ@aqG;aEG;r_vnf; tajcaexl;rnf r[kwfbl;vkd@/ ekdifiHa&;orm;rsm;u tuJcyf=uw,f// bmjzpfvJqkdawmh/ 'Dwyfaygif;pkrSm/ uGefjrLepfygwDu tzJG@0ifjzpfjyD;/ t"du ae&mjzpfwJh/ twGif;a&;rSL; ae&mudk ,lxm;w,f// wyfaygif;pk. twGif;a&;rSL; AkdvfwufxGef;[m/ uGefjrLepfygwDu A[kdaumfrwDwOD;jzpfw,f// tvGefawmfwJh yk*~dKvfwOD;vkd@ csD;r$ef;=uw,f// u&if awmfvSefa&;aumifpDtzJG@eJ@awmh/ aqG;aEG;aeqJbJ// 'DtzGJ@eJ@uawmh/ jy\em jzpfw,fvkd@awmh r=um;ao;bl;// uGsefawmfwkd@ jyifqifxm;bkd@vkdaejyD; xifw,f˜ udkazodef;// tjcm;aom wkdif;&if;om;ausmif;om; tzGJ@pnf;rsm;uvnf;/ txl;pkd;&drfae=uw,f// aqG;aEG;r_ysufjy,f&if/ awmfvSefa&;aumifpDu edkifiHa&; orm;rsm;/ ausmif;om;acgif;aqmifrsm;udk zrf;qD;csKyfaeSmifvmbkd@/ vSsKd@0SuftpDpOf awGvkyfaejyD;vkd@od&w,f// owd0d&d,&Sdbkd@vkdw,f// udkazodef;wkd@ zGJ@pnf;xm;wJh/ armfvjrdKifc&kdif rGefausmif;om;vli,ftzJG@ tajcaeudk odvkdw,f// udkwifaz (&GmvGwf)/ udkpkd;rif;(uavmaomh)/ rif;armifjrifh(uanSmf)wkd@uawmh/ armfvjrdKif c&kdif rGefausmif;om;vli,ftoif;tay:/ odyfra=uvnf=ubl;// olwdk@tjrifu awmh/ tajccHaus;&Gmausmif;om;vli,ftzGJ@rsm;udk t&ifzGJ@pnf;&r,fvkd@ ajymae =uw,f// tJ'Dvkd zGJ@pnf;xm;wJh tajccHtzGJ@pnf;rsm;rS udk,fpm;vS,f ausmif;om; vli,frsm; wufa&mufwJh/ c&kdifnDvmcHw&yfudkyxrac:,l&r,f// tJ'Dvdk ac:,lwJh c&dkifnDvmcHrSmrS c&dkifrGefausmif;om;vli,ftzGJ@pnf;udk zGJ@pnf;bkd@ aumif;w,fvkd@ ajym=uw,f// udkazodef;wkd@ zGJ@pnf;wJhykHpHrsdK;/ e,fudk,fpm;vS,f rygbJ/ wcgwnf; jrdK@ay:&Sd ausmif;om;rsm;eJ@ nDvmcHac:jyD; zGJ@pnf;wJhenf;udk/ olwdk@odyfoabmrusbl;// aus;&Gm toD;oD;rSmaumfrwDrsm;udk pwifzGJ@pnf;aejyD; qkdwJhowif;udk =um;&vdk@olwdk@ odyfoabmusae=uw,f// ,ckvdkwkdif;jynf&J@ ekdifiHa&;tajcae &SKyfaxG;aewJhtcsdefrSm/ udkazodef;wkd@zJ@G pnf;xm;wJh ausmif;om; vli,ftzGJ@udkbJ tm;udk;&rSmbJ// tzGJ@pnf;udkuspfvpfckdifrmatmif/ tpOfoifh jzpfaeatmif =uKdwifjyifqifxm;bkd@ tvGefta&;=uD;w,f// armfvjrddKif aumvdyfrSm/ udkaiGodef;(xkH;tkdif) udkcspfvSdKif(aumhbdef;)wdk@/ rdtkH;&D (urm0uf)wkd@r&Sd=uawmh/ wtm;avSsmhoGm;wmbJ// 'gayrJh/ udkazodef;/ udk0if;a,mf(urm0uf)/rif;xGef;az/ rif;0if;xdefwkd@ wufwuf =uG=uGyg0if v_yf&Sm;
Page 159: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
159
vmwmudkod&awmh/ tvGeftm;&rdygw,f// uGsefawmfuawmh/ &efukef wuUodkvfudk a&mufvmaomfvnf;/ pdwfuawmh armfvjrdKif aumvdyfudkbJ wrf;w aerdw,f// oli,fcsif;a[mif;awGudkvnf;/ owd&wkef;ygbJ// ae&m a[mif;udk vGrf;qGwf owd&wkef;ygbJ// 'DoDwif;uGswf ausmif;ydwf&uf tawmwGif;rSm/ armfvjrdKifudk uGsefawmf jyefvmr,f// usdKuUarmhbk&m;yGJawmfrSm qkHpnf;=u&atmif// yGJawmfrSm/ armfvjrdKifaumvdyf rGeftoif;taejzifh/ &HykHaiGtwGuf/ aps;a&mif;r,fvkd@ =um;od&w,f// wOD;ukdwOD; awG@rSbJ/ u|efawmfwdk@ aqG;aEG;p&m&SdwmawG/ tao;pdyf aqG;aEG; wkdifyif=u&atmif// uGsefawmffwkd@ &efukefwuUokdvfu/ rGefausmif;ol§om;rsm;vnf;/ OuUX=uD; ekdifbvGifeJ@tzJGJ@udk awG@ekdifbkd@ =udK;pm;aew,f// av;pm;pGmjzifh (rif;armifwif) 7/10/63 udkarmifwifpmudkzwfjyD;/ u|efawmfeSifh/ rif;0if;xdefwkd@onf/ jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;r_tay:/ tvGefpdwfysufrdonf// jidfrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJ tvm;vmonf/ tvGef&ifav;bG,f&m aumif;onf// uGefjrLepfygwDeSifh aqG;aEG;r_ ysufravmufjzpfaeonfrSm/ pdwfrcsrf;ajr@ p&myif jzpfonf// jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;r_ ratmifjrifcJhv#if/ jrefrmekdifiH. a&S@a&;onf/ rawG;0Hhatmif pkd;&drfp&mtvGefaumif;onf// jynfwGif;ppf.'g%fudk jynfolrsm;cg;oD;pGm cH&OD;rnfjzpfonf/ ppftm%m&Sif tm%mwnfjrJaev#if jrefrmekdifiH. uH=urRmonf/ qkd;0g;onfxuf qdk;0g;bG,f&myif jzpfvmekdifonf// u|efawmfwdk@ eSpfOD;onf/acwWc%r#/ bmrSrajym=um;ekdifbJ jidrfoufae=uonf// c%acwWr#jidrfoufaejyD;rS/ rif;0if;xdefonf/ atmufygtwdkif; av;euf aomrSwfcsufudk csrSwfvkdufonf/ rif;0if;xdef.rSwfcsufudk/ ,ae@wkdif u|efawmf=um;a,mifaeqJ yifjzpfonf// “awmfvSefa&;aumifpD[m/ r[mArmvlrsdK;=uD;0g'&Jh/ t=uD;rm;qkH;aom udk,fpm; vS,f jzpfw,f// zuf'&,frl 0g'qef@usifa&;/ ezl;pD;udka&S@wef;wifjyD;/ tm%mudk odrf;ydkufcJhonfh ppftkyfpkjzpfw,f// 'grdk@vlrsdK;pkrsm; pkaygif;zJG@pnf;xm;wJh/ vlrsdK;pk wyfaygif;pkjzpfwJh/ trsdkK;om;'Drdkua&pD nDnGwfa&;wyfaygif;pkeJ@ aqG;aEG;yGJvnf;/ atmifjrifrSmr[kwfbl;// tvGef&ifav;bdk@aumif;w,f// vlrsdK;pkjyoemrsm;udk wifjyajz&Sif;&rJh 'DaqG;aEG;yGJrSm/ ar#mfvifhcsuf&SdrSm r[kwfbl;vdk@/ u|efawmf
Page 160: 160
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
jrifw,f// 'Djidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJ ysufjy,foGm;&if/ u|efawmfawmh ausmif; qufvuf aebkd@/ pdwfr&Sdawmhbl;// wckckvkyfbkd@/ qkH;jzwf&awmhr,f˜emJ//” rif;0if;xdef bmqkH;jzwfjyD; bmvkyfrnfqkdudk u|efawmf aumif;aumif; odonf// rGeftrsdK;om;tay:rSm tvGefoHa,mZOf =uD;rm;aomol rsdK;cspfpdwfxufoefaomol/ r[kwfrcHwwfaomol/ ppftm%m&Sifudk tvGef&GH&Smrkef;wD;aomol/ ppftm%m&Sifudk awmfvSefjzKwfcs&ef pdwftm; tvGefxufoefaomoljzpfonf// xkdokd@aom yifudk,f pdwfxm;&Sdonfh/ rif;0if;xdef. qkH;jzwfrnfh qkH;jzwfcsufudk u|efawmf aumif;aumif; odonf// tvGefpdwfraumif;jzpfrdonf// bmjyefajym&rnfudkyif pOf;pm;r& atmifyifjzpf oGm;rdonf// xkdpOfrSmyif rif;xGef;azeSifh udkoef;xGefwkd@ a&mufvmonf// u|efawmfwkd@ (4)OD;onf/ rGefjynfopfygwD. tajcaeeSifh OuUXekdifa&$usiftay: a0zef/ okH;oyf=uonf// rGefjynfopfygwDtay: rGefvlxk. axmufcHtm;ay;rSK tm;enf;onfudk u|efawmfwkd@ okH;oyfrdonf// Todk@jzpf&jcif;rSm ekdifa&$usif. acgif;aqmifr_ tm;enf;rSKa=umifh jzpfonf [laom rGefedkifiHa&;orm;wdk@. okH;oyfcsufcsxm;ouJhokd@ u|efawmfwkd@vnf;jrifonf// rGeftrsdK;om; vufeufudkfif awmfvSefa&;rSm/ xufjrufaom/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmif aumif; rsm;/ vkdtyfaew,fvkd@ okH;oyf&_jrifcJh=uonf// xkdtcsdef umvwGif/ rGefekdifiHa&; orm; avmuwGif4if;/ rGefausmif;om; avmuwGif4if;/ ekdifa&$usif. vufeufudkif awmfvSefa&; OD;aqmifr_tay:/ tm;rvkdtm;r& jzpfrd=u onfrSm trSefyifjzpfonf// acgif;aqmifr_ tm;enf;r_a=umifh/ rGetrsdK;om; vufeufudkif awmfvSefa&;onf/ f tm;aumif;oifh oavmuf tm;raumif;cJhbl;vkd@vnf; &_jrifokH;oyf =uonf// awmfvSefa&;orm; a[mif;rsm;uvnf;/ ekdifa&$usif. OD;aqmifr_tay:/ oHo, &Sdojzifh/ rGefjynfopfygwDeSifh yl;aygif;&ef/ aeSmifhaeS;ae=uonf// wGef@qkwfae=uonfudk awG@&onf// 'gayrJh vufeufudkifawmfvSefa&;w&yfonf/ r&Sdrjzpfvkdtyfonf[k rGefausmif;om;rsm;u jrif=u onf// xkda=umifhrnfokd@yif&Sdap/ rGefjynfopfygwDeSifh yg0ifyl;aygif;jyD;/ taumif;qkH; jzpfatmif =udK;pm;aqmif&GufoGm;&ef vdktyfonf[k/ rGefausmif;om;rsm;ujrif=uonf// rGefjynfopfygwDrSm ynmwwf vli,frsm; enf;yg;aeonf// ynmwwfvli,frsm;/ rGefjynfopfygwDwGif yg0ifyl;aygif;aqmif&Guf=u&ef vkdtyfonf[k jrifcJh=uonf// xkdaemuf u|efawmfwkd@onf/ usdKuUarmhbk&m;yGJawmfrSm aps;a&miff;=urnfh tpDpOfrsm;udk/ aqG;aEG; wkdifyif&eftwGuf rdef;cav;tr_aqmifrsm;eSifh/ csdef;qkdxm;onfudk/ owd&vmonf/ rdcifxm;a&$/ rd,Ofwif/ rdwifapmOD;(rk'kHjrdkK@)/ q&mrrdat;oef@wdk@&Sd&m/ a&$jrdKifaqmif bufokd@ vrf;av#mufxGufvmcJh=uonf//
Page 161: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
161
tcef;(7) urm0ufaps;a&mif;yGJ/ edkifa&$usif.i,fpOfb0/ &mrntzGJ@wGif;jy\em/ rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;ay:/rGefvli,ftzGJ@/rGeftrsdK;om;ae@/ a&G;aumufyGJ oydwfarSmuf/ zqyvtrwfeSifhrGeftrwfjydKiff/ wkdif;&if;om;tpnf;&kH;uGJjyJ/ jynfaxmifpkrGeftzGJ@/ rGefvGwfvyfa&;tzGJ@/ trsdK;om;awmif;qkdcsuf(7)csuf/ zqyv.vlenf;pkrl/ wkdif;&if;om;a=ujimcsuf/
1963-ckeSpfatmufwkdbmv ausmif;ydwf&ufwGif/ pDpOfxm;onfhtwkdif; urm0ufbk&m; yGJawmfwGif &HykHaiGtwGuf oGm;a&muf aps;a&mif;=uonf// aumvdyfrGeftoif;rS =uD;rSL;jyD; aps;a&mif;onfudk tvGefpdwf0ifpm;pGm vma&muftm;ay;=uonf// tvGef atmifjrif onf[k qkd&ayrnf// &HykHaiGwckwnf;udk =unfhrnfqdkvSsif rnfrSsrSwefbdk; r&SdvSyg// odk@aomf jynfolwkd@eSifh xdawG@&jcif;/ ausmif;om;vli,frsm;eSifhxdawG@&jcif;/ &if;eSD; cifrif&jcif; paom tusdK;tjrwfudkyg jrifrnfqkdvSsif/ wefbdk;rjzwfekdifaom/ vSKyf&Sm;rSKw&yf jzpfonf [kqkd&ayrnf// q&mra':at;oef@/ ausmif;olrd,Ofwif/ rdcifxm;a&$/ rdwifapmOD;eSifh ausmif;om; rif;xGef;az/ rif;om&if/ rif;0ifa,mf/ rifarmifwifwdk@. wuf=uGaom [efyef/ tm;rmef tjynfh&Sdaom vSKyf&Sm;rSKwkd@udk rnfonfhtcgrS arhekdifrnf r[kwfyg// Taps;a&mif;yGJokd@/ &efukefwuUokdvf rGefausmif;om;rsm;yg/ vma&muf0kdif;0ef; ulnD =uonf// wuUokdvf rGefausmif;om;rsm;xJwGif/ rif;armifwifvnf; ygvmonf// (udkarmifwifeSifhtwlygvmaom/ tjcm;aom &efukefwuUokdvf rGefausmif;om;rsm;udk rlrrSwfrdawmhyg/ cGifhv$wfyg&efawmif;zefygonf)// rif;armifwifeSifh rif;0if;xdef/ rif;xGef;az/ rif;oef;xGe;f / rif;0if;a,mf/ u|efawmfwkd@onf/ aps;a&mif;jyD;aemuf/ oD;jcm;aqG;aeG; =uao;onf/ jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJta=umif;udk tajccHjyD;/ a0zef okH;oyf=uonf/ aqG;aEG;yJGwGif/ arSSsmfvifhcsuf r&Sdonfhta=umif;/ jidrf;csrf;a&; aqG;aEG;yGJ ratmifjrifbJ/ ysufjyufcJhygrl/ rnfokd@qufvuf aqmif&Guf =u&rnfudk xnfhoGif; pOf;pm; =uonf// tu,fI jidrf;csrf;a&;aqG;aEG;yGJ ysufvSsif/ vufeufudkif awmfvSefa&;rSwyg; tjcm;enf;vrf;r&Sd[k/ u|efawmfwkd@ tm;vkH;u oabmwl=uonf// 'Drkdua&pD qdwfokef;aeaom/ ekdifiHwGif qufvufI raevkda=umif;/ qufvufI ynmoif=um;&ef pdwfqEN vkH;0r&Sdta=umif; toD;oD;qEN xkwfaz:ajymqkd =uonf// u|efawmfwkd@tm;vkH;u pdwfoabmqEN wckwnf;jzpf=ujyD; wlnDae=uonfukd awG@&onf// ppftm%m&Sif AkdvfcsKyfrsm;. zdeSdyftkyfcsKyfrSKatmufwGif w&ufrS aevdkpdwf r&Sd=uacs// tm%m&Sif. zdedSyfrSKatmufwGif/ touf&SifjyD; ae&jcif;xuf vufeufudkfif awmfvSe&if; aoqkH;oGm;onfuyif/ ykdrdktusdK;&Sdrnf/ jrifhjrwfrnf[k okH;oyf=uonf// f
Page 162: 162
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
xkdaemuf/ ppftm%m&Sifudk jzKwfcsbkd@ enf;vrf;onf/ tjcm;aomenf;vrf; r&Sdedkif/ vufeufudkif awmfvSefa&;onfom/ wckwnf;aom/ enf;vrf;&Sdonf[k u|efawmf wdk@tm;vHk;u oabmwl qkH;jzwf=uonf// 4if;tjyif udkausmfat;/ ta=umif;udkyg xnfhoGif; pOf;pm; =uonf// udkausmfat;onf/ ,dk;',m;&Sd/ rGefvli,ftzJG@pnf;eSifh tqufoG,f,l&ef oGm;rnf[kqkdum xGufoGm;onfrSmeSpfv=umanmif;oGm;jyD;jzpfonf// ,cktxd jyefvnf ra&muf vmao;yg// udkausmfat;eSifhywfoufaom/ owif;tptevnf; bmrSSsr&bJ/ tqufoG,fjywfoGm;onf// u|efawmf wdk@u/ udkausmfat; jyefftvmudk txl;apmifhar#mf ae=uonf// jyefvmygu owif;xl;wckck ygvmrnf[k arSsmfvifhae=uonf// xkda=umifh udkausmfat;eSifh tqufoG,f&ekdifatmif/ tjrefqkH;aqmif&Guf&ef u|efawmfwkd@ qkH;jzwf =uonf// aqGG;aEG; yGJtjyD;wGif atmufygtwkdif; u|efawmfwdk@onf wcJeufjydKifwl a=uG;a=umf =uonf// qM.pLnj8t,pu&kW,v.mnj qM.pLnj8t,pu&kW,v.mnj qM.pLnj8t,pu&kW,v.mnj awmfvSefa&;orm;/'dk@rGefausmif;om; awmfvSefa&;orm;/'dk@rGefausmif;om; awmfvea&;orm;/'d@k reausmif;om; S f G f urm0uf aps;a&mif;yGJrSjyefvmjyD; armfvjrdKifaumvdyfukd a&mufuwnf;uyif/ uGsefawmf onf/ edkifbvGifeSifh ywfoufaom owif;tpersm;udk jyefvnf pkaqmif; &jyefonf// ekdifbvGifeSifh ywfoufjyD;/ pkaqmif;&&SdorsS tcsufvufwkd@udk qufvufI rSwfom;&/ a&;om;&jyefonf// 1963-ckeSpf/ ZGef/ Zlvkdif/ =o*kwf/ pufwbFm/ atmufwkdbmvrsm;wGif =udK;pm;yrf;pm;I u|efawmfwkd@ pkaqmif;vmonfh ekdifa&$usif. yk*~dKvfta=umif;t&m wkd@onf/ wjznf;jznf; jynfhpkHvmonf// xkdokd@ pkaqmif;&vmcJhaom tcsuftvufrsm;udk pkaygif;a&;om;xm;aom pmrlt=urf;wckyif jyD;qkH;oGm;onf// OuUX=uD;. rdb arG;zGm;&m Zmwd/ armifeSr/ i,fpOfb0 ynmoif=um;rSK/ trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK/ vufeufudkfif awmfvSefa&;orm;b0 ponfhtcsufvufpkH/ ta=umif;t&mpkHwkd@ jynfhjynfhpkHpkHyg&Sdonf// Tokd@ t=urf;tm;jzifh a&;om;xm;aom/ ekdifa&$usif.udk,fa&; &mZ0ifta=umif; tjynfhpkHudk tacsmudkifonfhtqifhodk@ a&;om;oGm;&efom &Sdawmhonff// u|efawmfonf/ =udK;pm; yrf;pm;I atmufygtwdkif; tacsmudkif a&;csvkdufavonf//
Page 163: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
163
OuUX=uD;ekdifbvGifonf/ 1913-ck/rwfv(1)ae@ (aumZmouU&mZf/ 1274- wykd@wJG vqkyf (9)&uf paeae@wGif uwkdaumheSyf/ zufuwm;&GmY arG;zGm;onf// rdbrsm;rSm/ ekdifa&$azgif/ rda&$rdjzpfon/f/ zcifonftaygifjrdK@rSjzpfjyD;/ trdrSm zufuwm;&Gmol jzpfonf// armifeSr(10)OD;&SdjyD;t=uD;qkH;/ =o&oom; jzpfonf// armifeSrrsm;rSm/ ekdifatmifapm/ edkifatmifcspfpH (rGefjynfol@wyfOD;/ awmckdcJhol)/ rdjrZif/ ekdifaomif;at; (*syefawmfvSefa&; umvwGif/ usqkH;)/ ekdifbnGef@(u&ifjynfe,f/ 0ef=uD;a[mif;)/ rdaxG;av;/ ekdifpkd;odef;/ edkifcspf&Sdef/ rdat;wifwdk@jzpf=uonf// rdbrsm;onf/ tv,fvwf vlwef;pm; tpdk;& tr_xrf;rsm;jzpfonf// pD;yGm;a&; aumif;rGefonf// ekdifa&$azgifeSifh rda&$rd wdk@onff// tar#mftjrif =uD;rm;olrsm;jzpfonf/ om;oRD;rsm;udk tvGefcspfjrwfekd;=uolrsm;jzpfonf// om;oRD;rsm;udk acwfrSDynm wwfjzpfapcsionf// xl;cGsefatmifjrifaom om;oRD;rsm; f jzpfapcsifonf// olwdk@udk,fwkdif om;oRd;rsm;udk =udK;pm;/=uyfrwfI ynmoif=um;ay;onf// om;oRD; a&S@aumif;pm;a&;udk ar#mfudk;I tvkyfudk=uDK;pm; vkyfudkif=ujyD; aiGudkpkaqmif; onf// aiGtukefuscHjyD; om;oRD;rsm;/ txufwef;ynm wwfajrmufatmif/ acwfrSD emrnf=uD;aomausmif;rsm;wGif xm;onf// edkifa&$azgifeSifhrda&$rdwkd@onf rGefrsKd;cspfyk*~dKvfrsm;jzpf=uonf// rdrdwkd@.om;oRD;rsm;udkvnf; rGef,Ofaus;r_/ tekynmudk cspfjrwfedk;wwfatmif oif=um;ay;onf// rGefrsK;dcspfpdwf"gwf xufoef vmatmif/ rGefvlrsdK;wkd@ordkif;udk om;oRD;rsm;tm; ajymjywwfonf// rel[mrif; ta=umif;/ r*'l;ta=umif;/ &mZ"d&mZfta=umif;/ Anm;v*Gef;tdef/Anm;"&mHta=umif;/ rdapmykta=umif;/ Anm;"vta=umif;ponfh rGef&mZ0ifordkif;rsm;udk om;oRD;rsm;tm;/ i,fpOf uwnf;uyif/ tuGsrf;0if&if;eSD;vmatmif ajymjyavh&Sdonf// rGefykHjyifwkd@udk tjrJwrf; ajymjyjyD; om;oRD;rsm;udk vdrfrm ,Ofaus; aponf// rGefvlrsKd;wdk@. rvGwfvyf aom b0eSifh tzdeSdyfcH ae&aom b0udk om;oRD;rsm;tm; tjrJwrf; owd&apcJhonf// om;/oRD;wkd@rSm =uD;vmv#if/ trsdK;om;wm0ef&Sdonfqkdonfh todw&m;udk i,f&G,fpOf uyif oGwfoGif;xm;cJhonf// ekdifa&$azgifeSifh rda&$rdwdk@onf rdb0wW&m; ausjyGef olrsm; jzpfonf// ekdifa&$azgif/rda&$rdwkd@.om;oRD;rsm;onf/ aemifwGif/ vlawmfvlaumif;rsm; jzpf=uonfudk awG@&onf/ rsdK;cspfpdwfxufoefolrsm;jzpfjyD;/ rGefvlrsKd;twGuf pGrf;pGrf;wrH aqmif&Gufolrsm;jzpfvmonfudkawG@&onf// rdom;pkrSm om;t=uD;jzpfol rif;bvGifonf i,fi,fuyif ynmxl;cGsefoljzpfonf/ at;aq;oljzpfonf/ pmudktvGef =udK;pm;oljzpfonf// i,fpOfuyif oef@oef@ jyef@jyef@ aexkdifwwfonf// ,Ofaus;odrfarG@aomoljzpfonf// tpfudk=uD;jzpfonfhtnD/ nDi,f eSri,frsm; tay: cspfpdwfydkwwfonf// tjrJwrf;nDi,f/ nDri,fwdk@udk OD;pm;ay;onf// oD;cHonf// nDi,feSr i,ftwGuf tepfemcHwwfonf// i,f&G,fpOfuyif rsdK;cspfpdwf
Page 164: 164
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
xufoefoljzpfonf// touf(5)eSpft&G,fuyif/ jynfjrdK@odk@ oGm;a&mufaexkdifjyD; ynm oif=um;cJhonf// jynfjrdK@wGifwef;jrifhausmif;txd ynmoif=um;cJhonf// 4if;aemuf/ aumvdyf Oypmwef;udk &efukefwuUokdvfrSm qufvuf ynmoif=um;cJhonf// wuUodkfvf aumvdyf ausmif;om;b0uyif edkfifbvGGifonf/ wuUodkvf&Sd toif;rsm;wGif yg0ifvSKyf&Sm; cJhonf// Oypmwef;udk atmifjrifjyD;aemuf ta=umif; trsdK;rsdK;aa=umifh ausmif;rS xGufvkduf&onf// ekdifbvGifonf ausmif;rSxGufjyD;/ 0ef=uD;rsm;&kH;wGif vufedSyfpma&;tjzpf 0ifa&mufvkyfukdifonf// xkdaemuf 'kwd, urBmppf rjzpfcif/ t*Fvdyfa&wyfwGifyg0if tr_xrf;cJhonf//'k-t&mcHAkdvftqifhxd wdk;jrSifhjcif; cHcJh&onf// 'kwd, urBmppftwGif;wGif t*Fvdyfa&wyf/ ppfrSKxrf;b0rS tjyD;tydkif xGufcJh onf// tpfukd=uD;edkfifbvGifuJhokd@yif/ nDi,frsm;jzpfaom/ ekdifatmifcspfpHeSifh ekdifaomif;at;/ ekdifbnGef@ wkd@onfvnff;/ rsdK;cspfpdwf xufoefaom vli,frsm; jzpfonf// edkifbvGif tygt0if nDtpfudkrsm;onf/ 'kwd,urBmppfwGif zqyvtzGJ@pnf;eSifh qufoG,frdI *syefqef@usifa&; wGifyg0ifcJhonf// zufqpf*syef qef@usifa&;twGuf/ ajratmuf v_yf&Sm;r_rsm;udk vSsKd@0SufpGm vkyfaqmifcJhonf// ekdifbvGif.nDi,f ekdifaomif;at;ukd avhvmv#if 1941- ckESpfwGif yXrOD;qkH;aom rGefvli,f tzGJ@pnf;w&yfudk zGJ@pnf;&ef/ rGefazodef;eSifhtwll =uKD;pmpnf;&kH; v_y&Sm;cJholwOD;jzpfonf// 'kwd,urBmppf=uD; pwif f jzpfvmaoma=umifh/ rGefvli,ftzGJ@pnf;udk zGJ@pnf;ekdifcJhjcif; r&Sd[kod&onf// okd@aomf ekdifaomif;at;onf/ tjcm;aom rGeftzGJ@pnf;rsm;wGif wuf=uGpGmyg0ifv_yf&Sm;cJhonf// uGefjrLepftawG;ac:udk eSpfjcdKufoljzpfonf// uGefjrLepfpHepfudk av;av;eufeufavhvm vkdufpm;oljzpfonf// *syefacwftwGif; zGJ@pnf;aom/ tm&Svli,ftpnf;&kH;wGif wufwuf =uG=uGyg0ifcJhonf// e,fcsJ@ qef@usifa&;wGif wuf=uGpGm yg0ifv_yf&Sm;cJholjzpfonf/ aemufydkif;wGif/ zufqpf qef@usifa&;twGuf/ vSsdK@0SufpGm/ pnf;&kH;v_yfaqmfcJhol wOD;jzpf onf// zufqpf*syefudk jyefvnfawmfvSefaomtcgwGif/ &G@H&GH@cGsefcGsef yg0ifawmfvSefcJhaom/ rGefvli,fawmfvSefa&;orm;wOD;jzpfonf// zufqpf*syefwdk@tqkwfwGif/ *syefuifaywkdif. zrf;qD;jcif;udkcH&onf// *syef uifaywkdif. nSif;yef; eSdyfpufr_udk/ =uHh=uHhckdifcH&if; touf taocHoGm;onf// tvGefowWdajymifajrmufaom/ rGefrsdK;cspf vli,fwOD;jzpfonf// OuUXekdifbvGifwkd@. armifeSrrsm;udk avhvm=unfhv#if tm;vkH;vdkvdkyif rGefrsdK;cspfpdwf xufoef=uolrsm; jzpf=uonfudk awG@&onf/ wenf;r[kwf/ wenf; rdrdwkd@wwfpGrf;aom ae&mrSm rGefvlrsdK;wdk@.tusdK;udk o,fykd;olrsm;jzpf=uonfudk awG@&onf// EdkifbvGifonf wuUodkvfaumvdyfausmif;rS/ xGufvmonfhaemufydkif;wGif/ tpkd;&0efxrf;tvkyfudk vkyfudkifcJhonf// wzufwGifrl/ trsdK;udkcspfaompdwfa=umifh/ wwfekdiforsS trsdK;om;ta&;
Page 165: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
165
wGif yg0ifvSKyf&Sm;cJhonf// aemufydkfif;wGif/ edkifbvGif.trsdK;om; ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK onf/ rGeftrsdK;om;wkd@. ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSK a&pD;a=umif;eSihftwl/ wom;wnf;/ wxyfwnf; jzpfoGm;onfudk awG@&onf// rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om;vSKyf&Sm;rSK ykdrdktiftm;aumif; t&Sdeft[kef&vm ouJhokd@ edkifbvGif. ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSKonfvnf;/ ydkrdkay:vGifxif&Sm; vmonf// trsdK;om;ekdifiHa&;wGif ydkrdkI wufwuf =uG=uG yg0if vSKyf&Sm;vmonfudk avhvm awG@&Sd&onf// 1939-ckeSpf/EdkfifbvGif touft&G,f tm;jzifh24eSpf t&G,f&SdvmaomtcsdefwGif rGefvlrsdK; wkd@. trsdK;om;edkifiHa&; vSKyf&Sm;rSKonfvnf;/ tvGeft&Sdeft[kef& vmonfudk awG@& onf// xkdtcsdefumvwGif rGeftrsdK;om; acgif;aqmifwkd@. trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSKeSihf ywfoufjyD; atmufygtwkdif; tpdk;&rSwfwrf;rsm;wGif a&;om;xm;onfudkawG@&onf// “rGefvlrsKd ;onf/ vlrsdK;pkjynfe,faz:xkwf&mY vkdtyfaom t*Fg&yfrsm;jzpf=uaom/ 1/ vlrsdK;wpfrsdK;.aemufcH&mZ0if 2/ bmompum;/pmay/,Ofaus;rSK 3/ e,fajr 4/ pD;yGm;a&;tajccH/ ponfh t*Fg&yfrsm; rGefvlrsdK;wkd@wGif jynfhpkHpGm &Sdojzifh/ jynfe,f ay;xdkufonf[k rGeacgi;f aqmifrsm;u cH,xm;=uonf// trsdK;om; ekdifiHa&;tjrif/ ekd;=um;vmonf// f l jrefrm ekdifiHvGwfvyfa&; =udK;yrf;rSKwGif/ rGeftrsdK;om;wkd@onf wufwuf =uG=uG a&S@wef;rS yg0ifcJh=uonf//” jrefrmekdifiH vGwfvyfa&; =udK;yrf;rSK umvwav#mufwGif a&S@cef;rSaejyD; rGeftrsdK;om;wkd@ yg0ifvmcJhjcif;eSifh ywfoufI atmufygtwkdif; tpkd;&rSwfwrf;rsm;u rSwfwrf; wifxm; onfudk vnf;awG@onf// “pifppf*sDpDbDatacwfrSpI jrefrmhekdifiHa&; =udK;yrf;rSK wpfavSsmufvkH;wGif rGef/Arm/ &cdkifpaom/ wkdif;&if;om;tm;vkH;. ta&;Y rGetrsKd ;om;wkd@onf OD;pD;acgif;aqmif jyKcJh f 7 =uonf// jrefrmhedkifiHa&;vSKyf&Sm;rSK t&Sdeft[kef jrifhrm;vmonfeSifhtrSs rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om; vSKyf&Sm;rSKonfvnf;/ wjznf;jznf;jrifhrm;vmcJhonf// wkd@Armtpnf;t&kH;0ifocifrsm;.
7
1958-1962/jrefrmekdifiHa&;/pmrsufeSm/259/
Page 166: 166
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
“Armpmonfwkd@pm/ Armpum;onf/wkd@pum;/ Armjynfonfwkd@jynf”ponfh a=uG;a=umfoH h f rsm;onf/ rGefwkd@.trdsK;om; pdwf"gwfedk;=um;ap&ef zefwD;cJonf// rGetrsdK;om;wkd@onf/ wjznf;jznf;eSihf pkpnf;nDnGwfvm=ujyD; rdrwkd@trsKd ;bmom/ omoem/ pmay/ ,Ofaus;rSK d xGef;um;a&;twGuf/ toif;tzGJ@rsm;zGJ@pnf; aqmif&Guf&ef vkdftyfa=umif; em;vnf oabmaygufcJh=uonf// rGeftrsdK;om;wkd@. ekdifiHa&;edk;=um;rSKeSifhywfoufjyD; txufygtwkdif;tpkd;& rSwfwrf;rsm;wGif a&;om;xm;onf udkawG@jrifekdifonf// rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;/ rGef&[ef;oHCmrsm;eSihf rGefrsdK;cspfpdwf &Sdolrsm;wkd@onf/ edifiHa&;tod/ edkifiHa&;tjrif/ edk;=um;vmonf// trsdK;om;a&; pdwf"gwfedkf;=um; wuf=uG vmjyD;/ tcsif;csif; pkpnf;nDnGwf vm=uonf// xkda=umifh rGef&[ef;oHCmeSifh rsdK;cspf yk*~dKvfrsm; vufwGJjyD;/ trsdK;bmom/ omoemudk xdef;odrf;aqmif&Gufedifa&; twGuf/ trsdK;om; tzGJ@pnf;w&yfudk zGJ@pnf;xlaxmif&ef =udK;yrf;vm=uonf// rGefoHCm/ &[ef;awmfrsm;/ ynmwwfrGeftrsdK;om;rsm;/ rGefrsdK;cspfrsm;pkaygif;nDnmjyD;/ 1939-ckeSpf =o*kwfv (6)&ufae@wGif/ a&$wd*kHbk&m; awmifbuf apmif;wef;&Sd armfvjrdKifZ&yfY (&mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftoif;=uD;)udkpwifzGJ@pnf;cJ=huonf// &mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftoif;=uD;tvkyftrSKaqmiftzGJ@/ OuUX OD;usef(yJcl;) OD;baomf(yJcl;) 'k/OuUX OD;bodef;(a&;) 'k/OuUX OD;a'G;(yJcl;) tusdK;aqmiftwGif;a&;rSL; ekdfifcspfaomif; aiGxdef; trSKaqmifvl=uD;rsm; ODarmifuav; rGefzkd;csdK paomyk*~dKvfrsm;yg0ifvm=uonf// toif;. &nf&G,fcsufrsm;rSm/ rGefvlrsdK;/ rGefpum;/ rGefpmay/rGef,Ofaus;rSK/ rGefbmom omoemwkd@udk rwdrfaum/ryaysmufapbJ wkd;wuf=uD;yGm;vma&;twGuf aqmif&Guf&ef jzpfonf//
Page 167: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
167
pum;/pmayaysmufvSsif vlrsdK;aysmufrnf// Oyrmtm;jzifh/ jrefrmekdifiHwGif/ a&S;uysLvlrsdK; &SdcJhaomfvnf;ysLpmay/ pum; aysmufoGm;ojzifh/ ysLvlrsdK;vnf; aysmufoGm;cJonf// h xkda=umifhaatmufyg a=uG;a=umfoHudk tzJG@.t"dua=uG;a=umfoHtjzifh tpOfudkifqJGI/ a=uG;a=umfcJh=uonf// rGevlrsdK;onf-wkd@vlrsdK; f rGefpum;onf-wdk@pum;/ rGefpmonf-wkd@pm/ wkd@vlrsdK;ukd-wkd@cspf=u/ wkd@pum;udk-wdk@ajym=u/ wkd@pmudk-wkd@oif=u// [kwpdkfufrwfrwfudkfifqGJa=uG;a=umfcJh=uonf// Ttoif;. xl;jcm;csufwckrSm Ttoif;=uD;. zGJ@pnf;tkyfcsKyfykH Oya'yk'fr(17)wGif/ Ttoif;trnfjzifh rnfolrSs ekdifiHa&; rvkyf&[k jyXmef;xm;onfudk awG@&onf// xkdacwfumvwGif/ tpdk;&0efxrf;wOD;onf/ rnfonfhedkifiHa&;ygwDwGif ryg0if& [laom/ tpkd;&.n$ef=um;csuf&SdcJhonf// xdkn$ef=um;csuft& xdkacwf&Sd 0efxrf;rsm;onf/ edkifiHa&; ygwDwGifryg0if vdk=ubJ/ oD;jcm;uif;vGwfpGm aevkd=uonf// pmaytoif;/ ,Ofaus;rSK toif;/ tekynmtoif;/ tm;upm;toif;wkd@avmufom/ tpddk;&trSKxrf; 0efxrf;rsm; yg0if=uonfudkawG@&onf// &mrntzGJ@csKyfudk OD;aqmifpnf;&kH; vSKyfaqmfzGJ@pnf; =uolrsm; onf/ txl;ojzifh/ ynmwwfolrsm;jzpfjyD;/ tpdk;&.t&m&Sd/ twGif;0efeSifh 0efxrf;rsm;om jzpfcJh=uonf// txufygtpkd;&.n$ef=um;csuf tusdK;qufa=umifh/ &mrntzGJ@csKyf=uD;. zGJpnf;ykH tajccHOya'yk'fr(17)jzpf&onf[k,lqedkfifonf// ekdfifbvGifonf Ttoif;=uD;. tzGJ@0ifwOD;jzpfvmonf// Ttoif;=uD;rS rGef/jrefrm/ t*Fvdyf(3)bmomjzifhxkwfa0aom/rGefblvufwif (Mon Bulletin)owif;pmudk tjrJwrf; zwf&Skoljzpfonf// 4if;tjyifaqmif;yg;rsm; a&;om;jyD; Towif;pmodk@ay;ydk@jyD; rdrd. rGeftrsdK;om;ta&;tjrif t,ltqwkd@udk tcgtm;avSsmfpGm xkwfaz:cJhonf[kod&onf// edkifbvGifuJhokd@yif nDi,fjzpfaom rGefaomif;at;wkd@ vli,ftkyfpkonfvnf; trsdK;om; pdwf"gwf trsdK;om; ekdifiHa&;tjrif ekd;=um;vmonf// trsdK;om;ta&;wGif wufwuf=uG=uG yg0ifaqmif&Gufvm=uonf// 1941-ckeSpfwGif/ rGefazodef;/ rGefaomif;at; (ekdifbvGif.nD) eSifh wuUodkvf&Sd rGefausmif;om;rsm; pkpnf;jyD;/ rGefvli,ftzGJ@ zGJ@pnf;&ef/ pkdif;jyif; vm=uonf// rGeftrsdK;om;ta&;wGif/ rGefvli,frsm;vnf; wuf=uGpGm yg0ifvSKyf&Sm;
Page 168: 168
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
vmekdif&ef &nf&G,fonf/trsdK;om;ta&;udk/ &mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftzGJ@csKyfu OD;aqmifI aqmif&GufouJhokd@ wzufwvrf;wGifvnf; rGefvli,frsm;onf/ rdrdwkd@eSifhqkdif&m tcef;u¾rSm/ trsdK;om;ta&;udk yg0ifaqmif&Gufvkd=uonf// &mrnwkdif;vkH; qkdif&m rGeftzGJ@csKyfeSifh nSdeSKdif;wkdifyifjyD;/ rGefvli,ftpnf;t&kH; tzGJ@pnf;wck zGJ@pnf;&ef pkpnf; nDnGwfpGm=udK;yrf;vm=uonf// xkdokd@rGefvli,frsm;pkpnf;nDnGwfjyD;rGefvli,ftzGJ@pnf;w&yfzG@Jpnf;edkif&ef=udK;yrf;aepOfumv rSmyif 'kwd,urBmppf=uD;jzpfay:vmonf//xdk@a=umifh rGefazodef;eSihf rGefaomif;at;wkd@. =udK;yrf;taumifxnfvkdaom/ rGefvli,ftzGJ@pnf; w&yfudk/ jyD;ajrmufatmifjrifatmif rzJG@pnf;ekdifbJ/ &yfqdkif;xm;vkduf&onf// rGefvli,frsm;wkd@onf/ rdrdwdk@. =udK;yrf;jyD; zGJ@pnf;&ef&nf&G,fxm;aom rGefvli,ftzGJ@pnf;w&yfudk rzGJ@pnf;ekdifaomfvnf;/ trsdK;udk cspfaompdwf/ ekdfifiHudkcspfjrwfekdf;aom pdwf"gwfwkd@url avSsmhroGm;acs// e,fcsJ@qef@usifa&; zufqpfqef@usifa&; trsdK;om;vGwfajrmufa&; vSKyf&Sm;rSKwkd@wGif/ rGefvli,fwkd@onf/ wufwuf=uG=uG yg0ifvSKyf&Sm;cJh=uonf// tcsdK@aom rGefvli,frsm;onf tm&Svli,f tpnf;t&kH;okd@ 0if=ujyD;/ e,fcsJ@qef@usifa&;/ zufqpf*syef qef@usifa&;wGif &GH@&GH@cGsefcGsef yg0ifvSKyf&Sm;cJhonf// ekdfifbvGifonf 'kwd,urBmppf twGif;wGif/ zqyvtzGJ@csKyfeSifh qufoG,frdjyD;/ zufqpf *syef awmfvSefa&;rSm wuf=uGpGm yg0ifcJhonf// edkfifbvGifeSifh nDtpfudkarmifeSr rsm;onf/ rdrdwkd@wwfpGrf;aombufr/S wenf;wvrf;tm;jzifh/ zufqpf*syef awmfvSefa&; wGif yg0ifvm=uonf// txl;ojzifh ekdifbvGifeSihf nDi,frsm;jzpfaom/ ekdifbnGef@/ rGefaomif;at; wkd@onf/ zufqpf*syef awmfvSefa&;wGif wufwuf=uG=uG/ yg0ifvSKyf&Sm; cJh=uonf// rGefaomif;at;(ekdifbvGif.nD)onf/ qufqpf*syefwkd@tm; oufpGef@=udK;yrf; &GH@&GH@c|efc|ef awmfvSef&if; zufqpf*syefwkd@. zrf;qD;cH&jyD;/ nSif;qJowfjzwfjcif;udk cHvkduf &onf// rGefvlrsdK;wkd@. trsdK;om; vGwfajrmufa&; vSKyf&Sm;rSKtwGuf/ rsm;pGmtusdK;jyKekdfifaom rdrd.nDi,f rGefaomif;at; aoqkH;&onfhtwGuf ekdfifbvGifonf tvGefpdwf rcsrf;ajr@ jzpfrdonf// tpGrf;tp&dSaom nDi,f rGefaomif;at;udk/ ekdifbvGifonf tvGef tm;ukd; cJhonf// edkfifaomif;at;qkH;&SKH;rSKonf/ rGefwrsdK;om;vkH;.qkH;&SKH;rSKjzpfonf// 'kwd, urBmppf=uD; jyD;qkH;jyD;aemuf/ rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om;a&; vSKyf&Sm;rSK ydkrdk oGufvuf vmonf/ acwfynmwwfvli,frsm; yg0ifvmonf// vll=uD;ae&mrsm;wGif/ vli,frsm; tpm;xkd;ae&m,l vmonfudkawG@&onf// 'kwd, urBmppfjyD; aemufykdif;wGif f &mrnwkdif; vkH;qkdif&m rGetoif;=uD;udk topfjyefvnf zGJ@pnf;cJh&mwGif/ wuUodkvf
Page 169: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
169
aumvdyfrS ynmwwfausmif;om;rGefvli,frsm;yg0ifvm=uonf// wuUodkvfausmif;om; jzpfaom rif;xGef;odef;(ekdifxGef;odef;)/rif;aiGodef;(ekdifaiGodef;)wkd@ ygvmonfudkawG@&onf// topfjyefvnfzGJ@pnf;aom/ &mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftoif;=uD; tvkyftrSKaqmifrSm atmufygtwkdif;jzpfonf// &mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftoif;=uD;tvkyftrSKaqmif OuUX ekdifbodef;/ twGif;a&;rSL; ekdifxGef;odef;/ wGJzuftwGif;a&;rSL ekdifaiGodef;/ aiGxdef; edkifcspfaomif;/ ,m,DtrSKaqmifrsm; rGefbkd;csdK/ rGefxGef;&if/ rGefoef;wkd@jzpfvm=u onf// 'kwd,urBmppfjyD;aemuf zGJ@pnf;aom &mrntoif;wGif acwfvli,frsm; yg0ifvm aomfvnf; toif;. &nf&G,fcsufrsm; rSmvkH;0rajymif;vJbJ/ rlv&nf&G,fcsufrsm; twkdif; yifjzpfonf// tzGJ@csKyf. zGJ@pnf;ykH tajccHOya'onfvnf; rajymif;vJbJ/ rlvtwkdif;yif jzpfonf// yk'fr(17)onf rlvtwkdif; wnf&Sdonf// ekdifiHa&;rvkyf&[laom zGJ@pnf;ykH tajccHOya' yk'fr(17)tm; acwftawG;ac: &Sdolrsm;eSifh acwfynmwwf vli,ftawmf rsm;rsm;u/ rausrvnf jzpfvm=uonf// xkdtxJwGif rGefzkd;csdK/ rGefoef;/ rGefxGef;&ifponfh acwftjrif&Sdolrsm;onf xdyfqkH;uyg0ifonf// xkdyk*~dKvfwkd@onf trsdK;om;ekdifiHa&;rSm ydkrdk wufwuf=uG=uG yg0ifvSKyf&Sm;vkd=uonf// &mrnwkdif;vkH;qkdif&m rGeftoif;=uD;. bmom/ pmay/ ,Ofaus;rSKrSsom/ OD;wnf aqmuf&GufaerSKtay:/ rwif;wdrf/ ra&muf&Jekdif jzpfvm =uonf//toif;=uD;. vkyfief;pOfwGif/ trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSKygxnfhoGif; aqmif&Guf apvkd=uonf// xkdacwfu rGeftrsdK;om; ekdifiHa&;qkdonfrSm/ rGeftrsdK;om;wkd@. &oifh&xkdufaom/ ekdifiHa&; tcGifha&;rsm;yifjzpfonf// &Srf;/ u&if/ucsif/csif;vlrsdK;wkd@ &&Sd=uonfhtrsdK;om; ekdifiHa&; tcGifha&;rsdK;udk awmif;qkd wkdufyGJ0if&efjzpfonf// Todk@aomtrsdK;om; tcGifha&;awmif; qkdrSKonfyif ekdfifiHa&;jzpfonf// ekdfifiHa&;awmif;qkdcsuf jzpfonf[k &mrntoif;=uD;. toif;ol/ toifom;wkd@u em;vnfxm;=uonf// trsdK;om;edkfifiHa&;rSm 0ifr&SKyfcsif=u/ a0;a0;aecsif =uonf// tpdk;&. n$ef=um;csuf jzpfaom/ rnfonfh tpdk;&0efxrf;rS/
Page 170: 170
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ekdfifiHa&;ygwD w&yf&yfwGif rygap&[laom n$e=f um;csufeSifh ndSKpGef;ekdfifonf[k jrif=u onf// &mrn wkdif;vkH; qkdif&m toif;=uD;wGif trSKaqmifrsm;tjzpf yg0if ae&m,l xm;olrsm;onf/ tpkd;& 0efxrf;eSifh t&m&Sdrsm; jzpfaeonf// trsdK;om;edkifiHa&; tcGifha&;rsm;udk wkdufyJ0if awmif;qkdvSsif/ tpdk;&. jidKjiifrSK cH&rnfudk/ pdk;&drf a=umihfus G [efwlonf// xkdyk*~dKvfwkd@u/ trsdK;om; ekdfifia&; vkyfief;pOfrsm;udk toif;=uD; &nf&G,fcsuf H wGif rxnfhoGif;vkd=uay// odk@aomf/ wzufwGif/ ppf=uD;jyD;aemuf/ &mrntzJG@=uD;wGif tm;opftifopf/ tjrifopf &Sd=uonfh acwfynmwwf vli,frsm;eSihf acwftjrif&Sdaom olrsm;onf/ tiftm;pk w&yf tjzpf/ ay:ay:vGifvGif xifxif&Sm;&Sm; ay:xGufvmonf// TwGif a&S@a[mif;tjrif&SdoleSifh acwfopftjrif&Sdolwkd@. 0da&m"d pwifjzpfvmonf[k qdkedkfifonf// trsdK;om;edkfifiHa&;Yyg0ifoifh roifhqdkwJhtay: edkifbvGif. cH,lcsufoabmxm; rnfokd@ &Sdonfudk u|efawmfwwfedkiforSs &SmazGavhvmygonf// odk@aomf/ edifbvGif. oabmxm; twdusudk az:jyxm;aom/ pmapmifpmwef;rsm;udk rawG@&ay// 'gayrJhaemufydkif;wGif ekdifbvGifonf/ rdrdudk,fwkdifO;D aqmifjyD;/ edkfifiHa&;toif;tzGJ@udk oD;jcm;zGJpnf; xlaxmif vmonfudk=unfh&Skjcif;tm;jzifh/ edkifbvGifonfvnf;/ &mrnwkdif;vkH;qkdif&mtoif;=uD;. tajccHzGJ@pnf;ykH yk'r(17)tay: auseyfvSonf r[kwfa=umif; okH;oyfI&ekdifonf// f &mrntoif;.zGJ@pnf;ykHOya'rS/ ekdifiHa&;rvkyf&[laom zGJ@pnf;ykHtajccH Oya'yk'fr(17)udk/ rauseyfolrsm; wae@wjcm; rsm;jym;vmonf// TtajcaerS aemufqkH;wGif trsdK;om; ekdifiHa&;udk ay:ay:vGifvGif xifxif&Sm;&Sm; vkyfaqmif vkdolrsm;onf/ tiftm;pkopf w&yftjzpf ay:xGufvmjyD; xGufayguf &Smvm=uonf// rGeftrsdK;om;a&;twGuf ekdifiHa&; tzGJ@pnf; w&yftjrefqkH;zGJ@pnf;&ef vkdtyfvmjyD;[kjrif=uonf// rGefedkifiHa&;tzGJ@pnf;w&yf zGJ@pnf;jyD;/ zqyvtzGJ@csKyfESifh yl;aygif;vkd=uonf// jrefrmhvGwfvyfa&;twGuf zqyv tzGJ@csKyfeSifh vufwGJwkdufrSom jrefrmhvGwfvyfa&;&vsSif rGeftrsdK;om;twGuf tcGifha&; &edkifrnf// yk*~dKvfwOD;csif;/ zqyvwGif 0ifa&muf yl;aygif;vkyfudkfifonfxuf tzGJ@pnf;w&yf zGJ@pnf;jyD; zqyvekdfifiHa&; vSKyf&Sm;rSKwGif yg0ifaqmif&Gufygu rGefvlrsdK;twGuf ykdrdkI tusdK;&Sdrnf[k rGefbdk;csdKwdk@vlpku jrifvm=uonf// xkda=umifh 1945-ckeSpf ekd0ifbmv (9)&ufae@wGif/ rGefbkd;csdK OD;aqmifjyD;/ edkifiHa&;udk pdwfyg0ifpm;=uaom rGeftrsdK;om; tcsdK@wkd@u rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;udk A[ef;a&wm&Snf rGefausmif;Y zGJ@pnf; 8 wnfaxmif =uonf//
8
1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/260/
Page 171: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
171
rGewkdif;&if;om;tpnf;&kH;tvkyftrSKaqmiftzJ@G f rGefbkd;csdK OuUX twGif;a&;rSL; rGefoef; b¾ma&;rSL; edkfifvSausmf(rGeform;awmf=uD;) pm&if;ppfrSL; edkiftkH;az(rduvkH) 0g'jzef@csDa&;rSL; rGefxGef;&if;/ekdfifcsrf;rGef(&[ef;b0) trSKaqmifrsm; edkifarmif=uD; edkifpHnGef@ edkifa&$=udKif edkifbcspf(armfvjrdKif) edkifboGif(aumheSyf) rGefcspfaz edkifausmf0if; edkifxGef;atmif wkd@jzpf=uonf// tzJG@pnf;. &nf&G,fcsufrSm/ rGefwrsKd ;omvkH;eSifh ywfoufaom/ ekdifiHa&;/ omoema&;/aea&; xkdifa&;/ jyKjyifa&; udprsm;/ jy\emt&yf&yfwkd@udk wyfOD;rSaeI/ P aqmif&Guf oGm;&efjzpfonf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;onf zqyvtzGJ@csKyfeSifh qufoGk,fjyD;/ ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSKwGif yg0ifvmonf// rGefbdk;csdKeSifh rGefoef;wkd@onf/ zqyv trSKaqmifrsm;jzpfvmonf// xkdodk@ rGefzdk;csdKeSifhrGefoef;wkd@eSpfOD;/ zqyvtzGJ@pnf;wGif yg0ifonfhudpPonf/ &mrn wdkif;vkH; qkdif&m toif;=uD;Y tvGefyif *,uf&kdufoGm;onf// toif;wGif tjyif;xef tajctwif aqG;aEG;&rnfh ta&;=uD;aom ta=umif;&mw&yf jzpfvmonf// 1946-ckeSpfrwfv/ aoG;aq;uef rGefausmif;wkduf ausmif;opfwGif usif;yaom &mrn wkdif;vkH;qkdif&mrGeftzGJ@ nDvmcHrS/ rGefzkd;csdKeSifhrGefoef;udpPudk tajctwifaqG;aEG;=uonf// TtzJG@csKyfnDvmcHodk@/ oxkHc&kdif/ armfvjrdKifjrdK@e,f/ rk'kHjrdK@e,f/ usdKufra&mjrdK@e,f/ acsmif;qkH/a&;/ usdKufcrDjrdK@e,frS udk,fpm;vS,faygif;(300)ausmf wufa&mufvm=uonf// nDvmcH. obmywdtjzpf/ edkifbodef;aqmif&GufjyD; tcrf;em;rSL;tjzpf ekdfifaiGodrf;uaqmif&Gufonf// toif;. tajccHOya' yk'fr(17)yg &nf&G,fcsuftwkdif; tzGJ@0ifwOD;onf/ edkifiHa&;rvkyfaqmif& [laomrludk/ tacstwif av;av;eufeuf aqG;aEG;=uonf// Tyk'fr (17)udk jyifqifoifh/ rjyifqifoifheSihf ywfoufjyD;/ eSpfzufpvkH;rS rdrdwdk@tjrifrsm;udk/ ckdifcdkifvkHvkH wifjyaqG;aEG;
Page 172: 172
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
=uonf// &mrntzGJ@csKyf. trSKaqmiftzGJ@onf/ tpkd;&t&m&Sd/0efxrf;rsm;omjzpf=uonf// tpkd;&0efxrf;rsm;/ ekdfifiHa&;vkyfoifh/ rvkyfoifhqkdaom tcsufay: tav;teuf aqG;aEG; =uonf// aemufqkH;wGif/ a&S@rltwkdif; toif;=uD;tm;/ trsdK;bmom/ omoem/ pmay/ ,Ofaus;rSK/ okckravmufom vkyaqmifapvkdonf// ekdifiHa&;eSifh uif;uif;&Sif;&Sif; &Sdapvkd f olrsm;bufrS tm;omoGm;onf// toif;. tajccHOya' yk'fr(17)udk xyfrH twnfjyK jyefonf/ xkd@a=umifh zqyvtzGJ@wGifyg0ifjyD;/ ekdifiHa&;vkyfvkdonfh/ rGefbkd;csdK/ rGefoef;/ rGefxGef;&ifwkd@udk &mrnwkdif;vkH;qkdif&mrGeftoif;=uD;rS ekwfxGufapcJhonf// &mrn wkdif;vkH;qdkif&m tzJG@csKyf. nDvmcH/ 'kwd,ae@wGif atmufaz:jyyg/ &mrnwdkif;vkH; qkdif&mtzGJ@csKyf. trSKaqmifopfudk a&G;aumuf wifajrSmuf=u onf// &mrn wkdif;vkH;qdkif&m tzJG@csKyf/ tvkyftrSKaqmif/ OuUX edkifbodef; tusdK;aqmiftwGif;a&;rSL; ekdifaiGodrf; wGJbuf/tusdK;aqmiftwGif;a&;rSL; ekdifyef;vS q&mOD; OD;xGef;rif;/ OD;aiGckdif OD;jrwfxGef;(or0g,r) OD;armifuav; paomyk*~dKvfrsm;yg0ifonf/ pnf;&kH;a&;rSL;rsm; ekdifvSarmif(aumheSyf) weoFm&Dwkdif; ekdifbvGif weoFm&Dwkdif; edkif,s oxkHc&dkif oxkHc&dkif EdkifxGef;&if Ekdifb=udK oxkHc&dkif Ekdifom[ef oxkHc&kdif armfvjrdKifc&dkif EkdifomeSif; trSKaqmifrsm;
Page 173: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
173
rd[Hom OD;tkef;az EkdifpdefxGef;(zJuwm)
armffvjrdKifc&dkif armfvjrdKifc&dkif armfvjrdKifc&dkif
wkd@tm;a&G;cs,fwm0efay;=uonf//4if;nDvmcHrSmatmufygtqdkrsm;udkqkH;jzwf=uonf// (1) rGefygVd yxrjyef pmar;yGJwGif/ rGefoHCmawmftwGuf/ rGefbmomjzifhf ar;cGef;xkwf ay;&ef// (2) rGefa'o&Sd rlvwef;ausmif;rsm;wGif/ rGefbmomudkwpfbmomtjzpf/ oifcGifhjyK&ef// (3) rGebvufwiftjyif/ rGervwef;twGuf/ zwfpmrsm; xkwf&ef/ 4if;udpPudk f l f l t&Sif0g,r tm; wm0efv$Jtyf&ef wkd@jzpfonf// edkfifbvGifonf/ t*Fvdyf a&wyftrSKxrf;b0rS/ 'kwd, urBmppf=uD;twGif;wGif/ tjyD;tydkfif xGufvkdufjyD;aemuf rGeftrsdK;om; ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSKwGif tjynfht0 yg0ifvSKyf&Sm;vmonf udk avhvmawG@&Sd&onf// rGeftrsdK;om;wkd@onf ekd;=um;wuf=uGvmjyD;/ rGeftrsdK;om; ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSKonfvnf; t&Sdeft[kef&vmonf// rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;Y trsdK;om; ekdifiHa&;todw&m; ekd;=um; wuf=uGvmouJhokd@ wzufwGif rGefvli,frsm; onfvnf;/ trsdK;om; ekdifiHa&;tjrif edk;=um;xufjrufvmonf// trsdK;om;ta&;wGif d ekdf;=um;wuf=uGpGm yg0ifvm=uonf// trsdK;om;ekifiHa&; vSKyf&Sm;rSKwGif rdrdwdk@vli,frsm; onfvnf;/ wwwfwtm; wcef;wu¾taejzihf/ ay:ay:vGifvGif yg0ifvSKyf&Sm;&ef vkdtyf onf[k jrifvm=uonf// 1946-ckeSpfwGif&efukef&Sd ynmwwfrGefvli,frsm;jzpf=uaom/ wuUodkvfausmif;om;/pma&; pmcsDrsm;pkpnf;jyD;/ rGefvli,ftzGJ@udk&efukefjrdK@wGifzGJ@pnf;=uonf// rGefvli,ftvkyftrSKaqmiftzGJ@ OuUX rGefpHvSKdif 'kOuUX rGefbvkH taxGaxGtwGif;a&;rSL; rGefpdefxGef;atmif trSKaqmifrsm; rGefpHvS ekdifaiGodrf; rGefjrwfxGef; paomrGefvli,frsm;jzifhrGefvli,ftzGJ@w&yfudkzGJ@cJh=uonf//
Page 174: 174
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tzGJ@.&nf&G,fcsufrsm; (1) rGefvli,frsm;Avig;wefzG@HjzdK;&ef// (2) rGeftrsdK;om;wkd@. pmay/ ,Ofaus;rSK wkd;wufa&;udk wwyfwtm;jzifh/ yg0if aqmif&Guf&efwkd@jzpfonf// yxrt=udrfrGefvli,fnDvmcHudkarmfvjrdKifjrdK@wGifusif;yekdifcJhonf// &mrn wkdif;vkH;qkdif&m rGeftoif;=uD;eSihf vrf;cGJjyD;/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;onf/ trsdK;om;ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSKwGif/ ykdrdkoGufvufpGm vkyfaqmifvmonf// 1946-ckeSpfukefcgeD; wGif rGefwdkif;&if;om;tpnf;t&kH;nDvmcHudk usdKuQrDc&kdifyi&GmwGif usif;yonf// nDvmcHokd@ rGeftrsdK;om; trsm;tjym;wufa&mufcJh=uonf// txl;ojzifh/ urm0ufrS rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;eSifh yirSrGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm; wuf=uGpGm yg0ifvm=uonfudk awG@&onf// 4if;rGefwkdfif;&if;om; tpnf;t&kH;nDvmcHrS atmufygt"du qkH;jzwfcsuf eSpf&yfudk csrSwfcJh=uonf// 1 omoemouU&mZf 1116- ckepwyd@k wGJ vjynfhausmf(1)&ufae@ orv/ 0drv S f nDaemifeSpfyg;wkd@[Hom0wDjrdk@udk pwifxlaxmifaomae@udk,ljyD; eSpfpOfwydk@wGJ vjynfhausmf(1)&ufae@udkrGeftrdsK;om;ae@tjzpfowfrSwf&ef// 2 vmrnfha&G;aumufyJwGif/ rGeftrsdK;om;rsm;tm; tjcm;aom&Srf;/ u&ifpaom G wkdif;&if;om;rsm; uJhokd@ oD;jcm;rJpm&if; oD;jcm;rJqENe,f owfrSwfay;&ef// tu,fIzqyvurjyKvkyfay;vSsif a&G;aumufyGJudk oydwfarSmuf&ef//9 txufygqkH;jzwfcsufrsm;udk taumiftxnfaz:aqmif&Gufekdif&eftwGuf/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;. A[kdtvkyftrSKaqmiftzJG@udkvnf;a&G;cs,fcJh=uonf// A[kdtvkyftrSKaqmiftzGJ@ rGefbdk;csdK edkifatmifxGef;(yi) rGefoef; ekdifcsrf;rGef(urm0uf) edkifrGefaxmf(q&m[kd/urm0uf)
9
OuUX/ 'kOuUX/ taxGaxGtwGif;a&;rSL;/ wGJbuftaxGaxGtwGif;a&;rSSL;/ jyef=um;a&;eSihf0g'jzef@csDa&;rSL;
/1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/261
HDR: X/9 AP/ 1990.
Page 175: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
175
pnf;&kH;a&;rSL;rsm; rGefxGef;&if/(urm0uf) q&medkifbdk;pdef/(urm0uf) edkifxGef;cif/(urm0uf) ekdifatmifvSaiG(urm0uf) wkd@yg0if=uonf// yi˜nDvmcHrS qkH;jzwfcsufeSifhtnD rGefbdk;csdKacgif;aqmifaom rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS rGefacgif;aqmifrsm;wkd@onf/ rGeftrsdK;om;rsm;twGufoD;jcm;rJpm&if;/oD;jcm;rJqENe,fay;&ef zqyvtzJG@csKyfokd@wifjy awmif;qkd =uonf// Tokd@ &mrn wkdif;vkH;qkdif&mtzGJ@cskKyfeSifh/ rGefwkdif;&if;om; tzGJ@csKyfwkd@. trsdK;om; ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK tvGeftm;aumif;/ t&Sdef&vmonf// 4if;tjyif edkifbvGifeSifh tcdsK@aom rGeftrsdK;om;acgif;aqmifwkd@onf/ rdrdwkd@wifjy awmif;qdkaom/ trsdK;om;ekdfifiHa&;awmif;qkd csufrsm;atmifjrifekdifa&;twGuf/ tjcm;b0wl vlrsdK;pktzGJ@pnf;rsm;udk &SmazGI r[mrdwfzGJ@ pnf;oifha=umif; jrif=uonf// txl;ojzifh edkfifbvGifonf/ u&iftrsdK;om;rsm;eSifh r[mrdwfzGJ@ pnf;&ef txl;pdwf0ifpm;cJhonf// c&pf,mef; *kd%f;csKyf=uD;/ bD;a&Smh(yf)0uf(pf) zdwf=um;ojzifh/AdkvfcsKyfatmifqef;onf/vSKdif;bJG@jrdK@e,f uy`vD&Gmodk@ 1946-ckepf/ 'DZbFmv (20)&ufae@wGif oGm;a&mufjyD; (21)&ufae@wGif/ u&ifacgif;aqmifrsm;eSifh awG@qkHaqG;aEG; =uonf// 4if;awG@qkH aqG;aEG;yGJokd@ u&iftrsdK;om; acgif;aqmifrsm; zdwf=um;csuft&/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;jzpfaom/ edkifbvGif/ ekdifa&$csdefeSifh rGefpdefxGef;(zJuwm)wkd@onf/ rGeftrsdK;om; ukd,fpm;vS,ftjzpf wufa&mufcJhonf// rGef-u&if cspf=unfa&; udk wnfaqmufcJhonf//10 Tokd@ rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;onf/ tzufzufrS/ jyifqifrSKjyKvkyfjyD;/ trsdK;om; awmif;qkdcsufrsm;ukd =udK;yrf;vmcJhonf// xkdpOf rGefwkdif;om;tpnf;t&kH;. wifjyawmif;qkd aom/ rGefvlrsdK;twGufoD;jcm;rJpm&if;/oD;jcm;rJqENe,f awmif;qkdcsufwkd@udk/ aemufqkH;wGif/ zqyvtzJG@csKyfrS y,fcsvkdufonf// rGefeSifhArmonf twlwlbJ [laom/ tjrif0g'&SdcJhonf// rGefeSifhArmonf cGJjcm;Ir&/ wom;wnf;jzpfonf// vlrsdK;wrsdK;wnf;jzpfonf// rGefvlrsdK; taejzifh/xl;xl;jcm;jcm;tcGifha&;awmif;p&mrvkd/Armrsm;eSifh wef;wl tcGifha&;&&Sdedkifonf[k jrifxm;onf// xkda=umifh rGefvlrsdK;wkd@. awmif;qkdcsufudk zqyvtzGJ@csKyfrS y,fcsvkduf onf//
10
rGeftrsdK;om;wkd@.aemufcHordkif;/pm/62/
Page 176: 176
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
1947-ckeSpf{jyDv(9)&ufwGif usif;yrnfh wkdif;jyKjynfjyK v$wfawmfa&G;aumufyGJwGif rGefwdk@ twGuf/ oD;jcm;rGeftrwf/ oD;jcm;rJqENe,fay;&ef rGefvlrsdK;wkd@ awmif;qkdcsufudk zqyvtzGJ@csKyfrS z,fcsvkdufonfhtay:/ rGefwkdif;&if;om; acgif;aqmifrsm;onf vkH;0 ra=ueyf=uacs// wqifh wufI rnfodk@ edkfifiHa&;jyefvnf xkd;eSuf&rnfudk t=uHxkwf vmonf// rdrdwkd@ yinDvmcHwGif qkH;jzwfcsufjzpfaom (rGeftwGufoD;oef@rJpm&if;/ oD;jcm;rJqENe,f)r&vSsif a&G;aumufyGJudk oydwfarSmufrnf[laom/ qkH;jzwfcsufudk rnfokd@qufvuf aqmif&Guf&rnfudk pOf;pm;&eftvkyftrSKaqmif tpnf;ta0; ac:,l onf// xdktvkyftrSKaqmif tpnf;ta0;wGif/ rGefxGef;&ifu/ yiqkH;jzwfcsufjzpfaom/ rGefwkd@twGuf (oD;oef@rJpm&if; oD;oef@ rJqENe,f) r&vSsif oydwfarSmuf rnf[laom/ qkH;jzwfcsufudk jyifqifI a&G;aumufyJ0ifoifhonf[k t=uHjyKvmonf// xkdokd@jyifqifcsuf G t& a&G;aumufyJG 0ifjyD;vSsif/ xkdjyifqifcsufudk tvkyftrSK aqmifaumfrwDrS/ teD;uyfqkH; aom tpnf;t&kH;. nDvmcHwGif wifoGif;twnfjyKcsuf,l&ef wifjyvmonf// OuUX rGefzdk;csdKeSifhtrsm;pku/ rGefxGef;&if.tqkdudk tav;teufpOf;pm;=uonf// tvkyftrSKaqmif tpnf;a0;wGif/ edkfifxGef;&if. tqkdudk tjyeftvSef tav;teuf aqG;aEG;=u jyD;aemuf vufrcH=ubJ trsm;qENjzifh y,fcsvkdufonf// yiqkH;jzwfcsuftwdkif;/ oydwfarSmuf&ef qkH;jzwf=uonf// rGefvlrsdK;wkd@eSifh ywfoufjyD; zqyvtzGJ@csKyf. qkH;jzwfcsufudk uef@uGuf aomtm;jzifh/ rGefbkd;csdKtm;/ zqyvtzJG@csKyf trSKaqmiftjzpfrS ekwfxGuf&ef wkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS qkH;jzwf vkdufonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;&kH;onf/ wkdif;jyKjynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyJGudk oydwfarSmuf onf[k xyfrHtwnfjyK ausjimjyD;/ zqyvtzGJ@csKyfrS 1947-ckazaz:0g&vwGif ekwfxGuf D vkdufonf// a&G;aumufyJudk oydwfarSmufonfhudpPa=umifh/ rGefwkdif; &if;om;tpnf;&kH;wGif/ G tjrifeSpf&yfjzpfay:vmonf// tiftm;pkeSpfpk uGJvmonf// tiftm;wpku a&G;aumufyGJudk jywfjywfom;om; oydwfarSmufvkd=uolrsm;eSifh tjcm;tiftm;pkwpkrSm yiqkH;jzwfcsufudk jyifqifjyD;/ a&G;aumufyJwGif yg0ifvdk=uolrsm;jzpfonf// a&G;aumufyJwGif yg0ifvkd=u G G olrsm;rSm/ rGefxGef;&if/ rGefoef;eSifh jrdK@e,facgif;aqmif rGefcifarmif(a&;)wkd@ tkyfpkjzpfonf// rGefoef;eSifhtzGJ@onf/ rGefbdk;csdKwdk@tkyfpkeSifh oabmuGJvJjG yD;/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS ekwfxGufvkduf=uonf// aemufwGif rGefoef;eSifhtzGJ@url/ rGefvlrsdK;wkd@. tusdK;pD;yGm;ukd tumtuG,f ay;rnfh awmif;qkdcsufrsmudk/ wkdif;jynfjyK v$wfawmfwGifom/ awmif;qkd wifjy ta&;qkdoGm;&ef qEN&Sdvm=uonf// wkdif;jyKjynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyJG rusif;yrDS/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;u a&G;aumufyGJrsm;udk oydwfarSmuf&ef vSK@HaqmfcJh=uonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;
Page 177: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
177
acgif;aqmif rGefbkd;cdsKonf usdKuQrdc&kdiftwGif;okd@ vSnfhvnf oGm;a&mufum xkda'o&Sd rGeftrsdK;om;wkd@tm;/ wkdif;jyK/jynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyGJrsm;udk/ oydwfarSmuf&ef wkdufwGef; cJhonf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;rS/ wkdkif;jyKjynfjyKvGwfawmf a&G;aumufyJGukd oydwfarSmufonfh *,ufonf/ rGeftrsdK;om;wkd@ t=um;wGif &kdufcuf vmonf// oydwfarSmufonfhtwGuf/ rnfokd@aom/ tusdK;oufa&mufrSK &Sdrnfukd a0zefokH; oyf=u onf// oydwfarSmufonfudk xda&mufatmif taumiftxnfaz:&ef pOf;pm;=uonf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH; acgif;aqmifrGefzkd;csdK. oabmxm;rSm/ a&G;aumufyJGudk oydwfarSmuf&kH oufoufomjzpfonf// a&$;aumufyGJwGif/ rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;rS vkH;0ryg&kHom jzpfonf// bmrSaxGaxGxl;xl; vkyfp&mrvkd[kqkdonf// rGefvlrsdK;wkd@twGuf oD;jcm;rJqENe,f ray;ojzifh/ a&G;aumufyGJudk oydwfarSmufonfudk/ rGefvlxktm;vkH;u vufcH=uonf// okd@aomf a&G;aumufyGJwGif ryg0if&kHoufoufjzpfaom/ a&G;aumufyGJ jyifyYaejyD; xdkifoydwf arSmufjcif;onf/ rGeftrsdK;om;wkd@twGuf tusdK;rrsm;edkif[k ,kH=unfolrsm;&Sdvmonf// rGefvlrsdK;wdk@twGuf oD;jcm;rJqENe,f/ oD;jcm;rJpm&if; awmif;qkdonfudk ekdifbvGifonf vkH;0axmufcHoabmwlcJhonf// rGefwkdif;&if;tpnf;t&kH;. awmif;qkdcsuftay:/ zq/yv/ tzGJ@csKyfrS y,fcscJhonfudkvnf; vkH;0rauseyfacs// okd@aomf rGefzkd;csdK oabmxm;uJhokd@/ wkdif;jyKjynfjyKv$wfawmf a&G;aumufyJGudk xkdifoydwfarSmuf&kHoufouf/ rloabmxm;tm;/ odyfhoabmrusvSacs// &mrnwkdif;vkH;qkdif&mtzGJ@csKyf. weoFm&Dwkdif; pnf;&kH;a&;rSL; rsm;jzpfol edkifvSarmifeSifh ekdfifbvGifwkd@url/ xkdifoydwfarSmuf uef@uGufjcif;oufoufonf/ rnfokd@rSstusdK;r&Sdedkif/ zqyvtzGJ@.rludkuef@uGufaomtaejzifh/ zqyveSifh,SOfjydKifjyD; a&G;aumufyJGwGif yg0ifoifhonf[kjrifonf//edkifvSarmifeSifhedkfifbvGifonf/ weoFm&Dwkdif;wGif pnf;&kH;a&;qif;&if;/ wkdkif;jyKjynfjyK vGwfawmf a&G;aumufyGJtay: rGefvlxk. oabmqENudk ar;jref;qkH;prf; cJhonf// rGejf ynfolvlxk. oabmxm;rSm atmufygtwkdif;jzpfonf// “wkdkif;jyKjynfjyK vGwfawmfonf/ jrefrmjynf. tem*wfudk qkH;jzwfrnfh vGwfvyfaom jynfaxmifpk jrefrmedkfifiHawmf zGJ@pnf;tkyfcsKyfykH tajccH Oya'a&;qGJ twnfjyKrnfh vGwfawmfjzpfojzifh/ rGetrsKd ;om;rsm;onf/ 4if;wkdkif;jyKjynfjyKvGwfawmf a&G;aumufyGJ f wGif rGeftrsdK;om; udk,fpm;vS,ftaejzifh &Sd&efvkdtyfonf// okd@aomfzqyvtzGJ@csKyfu rGetrsKd ;om; trwftaejzifh 0ifa&mufekdif&ef rGefwkdfi;f &if;om;tpnf;t&kH;u awmif;qkd f csufudky,fcsojzifh/ 4if;v$wfawmfwGif rGeudk,fpm;vS,frsm; yg0ifedkif&ef taumif;qkH; f enf;vrf;rsm;/ a&G;aumufyGJwGif zqyveSihf ,SOjf ydKifta&G;cH&efom&Sda=umif; oabm ayguf em;vnf qENwlnD=uonf//”
Page 178: 178
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
1947-ckeSpfwdkif;jynfjyKvGwfawmf a&G;aumufyGJ rwkdifrSDtxd/ edkifbvGifonf oxkHc&dkif aygifjrdK@e,f/jrdK@e,f/z/q/yv/ OuUXtjzpfwm0ef,laqmif&GufcJhonf// okd@aomfrGeftrsKd;om; wdk@twGuf oD;jcm;rJpm&if; oD;jcm;rJqENe,f ray;ojzifh/ uef@uGufaom tm;jzifh a&G;aumufyGJ rwdkifrSDuav;wGif/ zqyvrS tjyD;tydkifekwfxGufcJhonf//11 1947-ckeSpfatjyDv(9)&ufae@wGif usif;yrnfh/ wkdif;jyKjynfjyKvGwfawmf a&G;aumufyGJwi/f G zqyvtzGJ@csKyfrS wifoGif;aom trwfrsm;eSifhtjydKif wkdif;jyKjynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyGJwGif yk*~vdu rGeftrwfrsm; yg0if,SOfjydKif&ef qkH;jzwf=uonf// rGeftrsdK;om; tcsif;csif;=um;wGif/ pdwf0rf; ruGJavatmif a&G;aumufyGJudk oydwfarSmufaom rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS acgif;aqmifrsm;eSifh edkifbvGifwkd@ wkdifyifnSdeSdKif;jyD;rS/ a&G;aumufyGJ 0ifcJh=uonf[kod&onf// 1947-ckeSpf{jyDv(9)&ufwGif wkdif;jynfjyK vGwfawmf a&G;aumufyJudk usif;ycJ@onf// G xkdusif;yaomwkdif;jynfjyKvGwf awmfa&G;aumufyGJwGif/ atmufyg rGeftrsdK;om; trwf avmif;rsm; yg0if,SOfjydKifcJh=uonf// oxkHta&S@ydkfif;rJqENe,f rGefOD;,s(aygif) ekdifbvGif(aygif) usdKuQrDc&kdif ekdfifvSarmif/ edkifomeSif;/(edkifvSarmif.nD) rGefpdefxGef;(uanSmf) rGefaiGcdkif ponfhyk*~dKvfwkd@jzpfonf/ txufygyk*~dKvfwkd@onf/ rGeftrsdK;om; trwfavmif; taejzifh/ zqyvrS wifoGif;aom trwfavmif;rsm;eSifh wkdif;jyKjynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyGJwGif ,SOfjydKifcJhonf// zqyvtzJG@csKyftzGJ@0if/ jynfol@&JabmfygwDeSifh qdk&S,fvpfygwDwdk@u/ rJqEN&Sif rGefjynfolrsm;udk/ enf;rsKd;pkHjzifh/ jcdrf;acsmuf cJ@onf// rJray;ekdfifatmif enf;rsdK;pkHjzifh rGefvlxkudk taeSmuf,SufjyK [ef@wm;cJ@=uonf// vkdufvH aeSmuf,Suf zsufqD;onf// xkda=umifh a&G;aumufyJwGif rGeftrsKd;om; trwfrsm; wOD;wa,mufr# tedkifr&&SdcbJ/ G Jh
11
Mon Nationalism and Civil War In Burma.P.104
Page 179: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
179
qkH;&SKH;cJh=uonf// vGwfvyfpGm/ pnf;&kH;jyD;/ vGwfvGwf vyfvyfrJay; edkfifcJhygrl/ rGeftrwfrsm;/ txdkfuftavSsmuf tekdif&efkdifonf[k edkifbvGiu qkdonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS f ekwfxGufvkdufaom/ rGefxGef;&ifeSifhjrdK@e,facgif;aqmif rGefcifarmif(a&;)wdk@onf wkdif;jyK jynfjyKv$wfawmf a&G;aumufyGJwGif yg0if,SOfjyKdifonf// rGefxGef;&ifonf zqyvtrwf jzpfvmonf// wkdif;jynfjyKv$wfawmfwGif/ vGwfawmf 'k-OuUXjzpfvmonf// rGefcifarmif onf/ a&;jrdK@e,f trwfjzpfvmonf// a&G;aumufyJjG yD;aemuf/ rGefoef;/ rGefxGef;&ifwkd@ acgif;aqmifjyD;/ rGeftrsdK;om;tzGJ@csKyfac: tzGJ@wpfzJ@G udk zGJ@pnf;=uonf// aemifwGif jynfaxmifpkrGeftzGJ@[kemrnfwGifvmonf// jynfaxmifpkrGeftzGJ@ rGefoef; OuUX rGefoef;armif/ twGif;a&;rSL; trSKaqmifrsm; rGefxGef;&if/ rGefa':eSif; wkd@jzpfonf// jynfaxmifpkrGeftzJ@G onf/ zqyvtzGJ@twGif; yg0ifcJh=uonf// rGefoef;onf/ zqyv y%mrnDvmcHwGif/ A[kdOD;pD;tzGJ@ 0ifwpfOD;tjzpfvnf;aumif;/ tajccHOya'rl pDppfa&; (111)OD; aumfrwD0iftjzpf4if;/ yg0ifaqmif&GufcJhonf// a&G;aumufyGJwGif &SKH;edkyhfoGm;aom ekdifbvGifonf/ zqyvwkd@. npfnrf;rSKudk udkf,fawG@ =uKH/ cHpm;vkduf&onf// Armwkd@.=uD;pdk;r_/ tekdifusifhr_wdk@udk rcHedkifI edkfifbvGifonf/ (zdv#if=uGrnf/ xdv#ifcsrnf/ 'kd@rcHbl;a[)h qkdaom pdwf"gwfjzifh trsK;dom;ekdifiHa&; v_yf&Sm;r_wGif ykdrdkwuf=uGpGm yg0if aqmif&Gufvmonf// trsKd;om; bmom,Ofaus;r_udk om/ tm&kHjyK aqmif&Gufaeaom/ &mrn wkdif;vkH;qkdif&m rGeftzGJ@csKyfrS/ vrf;cJGxGufjyD;/ trsKd;om;edkifiHa&;udk/ ykdrdkvGwfvyf wuf=uGpGm/ aqmif&Gufekdifa&;twGuf/ rGefvGwfvyfa&; tzGJ@udk OD;aqmifzGJ@pnf;cJhonf// rGefvGwfvyfa&;tzGJ@tvkytrSKaqmif/ f OuUX edkifbvGif twGif;a&;rSL; edkfifpHol/ ekdifb=udk/ trSKaqmif ekfifxGef;&if(aygif)/ trSKaqmif
Page 180: 180
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
wkd@yg0ifvm=uonf// tzGJ@.&nf&G,fcsufrSm/ rGefvlrsKd;wdk@. udk,fydkifjyXmef;cGifh[laom ekdifiHa&;tm%mudk &,lekdifa&;twGuf ekdifiHa&;enf;jzifh t&SdefjrSifhIwkdufyGJ 0ifoGm;&efjzpf onf// rGeftrsKd;om;wkd@.ekdifiHa&; todw&m;jrifhrm;a&;udk a&S@S&_I/ weoFm&D owif;pmudk/ edkifbvGifu t,f'DwmcsKyftjzpffjzifh wm0ef,l/=uD;=uyfxkwfa0cJhonf// wdkif;jyKjynfjyKvSGwfawmf a&G;aumufyJaemufydkif;wGif/ rGefwkd@onf/ ekdifiHa&; awmif;qkdcsuf G rsm;udk csrSwfjyD;t&Sdefwkd;jrSifh wkdufyGJ0if awmif;qkdvmonfudk awG@&onf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS yk*~dKvfrsm;jzpfaom/ ekdifatmifxGef;/q&mrGefbkd;pdef/ ekdifcsrf;rGef/rGefq&m[kdeSifh/ rGefvGwfvyfa&;tzGJ@rS yk*~dKvfrsm;jzpfaom/ edkfifvSarmif/ ekdfifbvGif/ ekdifpHol tyg0ifwkd@onf/ ylaygif;jyD; trsdK;om;awmif; qkdcsuf(7)csufudk a&;qGJ=uonf// 1947/12ckeSpftwGif; armfvjrdKifjrdK@/ usdKufokwfbk&m;&ifjyifY rGeftrsdK;om;nDvmcHw&yfudk ac:,lusif;ycJhonf// rGeftzJG@aygif;pkHrS ukd,fpm;vS,frsm; tpnf;ta0;odk@ wufa&mufvm=uonf// T tpnf;ta0;=uD;rS trsdK;om;awmif;qkdcsuf(7)csufudk wnDwnGwfwnf twnfjyK qkH;jzwfcJhj=uonf// rGeftrsdK; om;wkd@onftrsdK;om; ekdifiHa&;udkt&SdefjrSifhaom oabmjzihf/ trsKd;om;awmif;qdkcsuf(7)csufudk bk&ifcHtr_aqmiftzGJ@tpdk;&eSifh zqyvtzGJ@csKyfxHokd@ wifjy awmif;qkdvkdufonf// 4if;(7)csufrSmatmufygtwdkif;jzpfonf// rGeftrsdK;om;wdk@.awmif;qdkcsuf(7)csuf// 1/ 2/ 3/ 4/ 5/ 6/ tpkd;&yxrjyefpmar;yGJrsm;wGif/rGefoHCmawmfrsm;twGufykp>mrsm;udk rGefbmom jzifh / ar;jref;&efeSifh rGefygVdyxrjyefaumfrwDwckzGJ@ay;yg&ef// rGefe,frsm;&Sd/rlvwef;ausmif;rsm;wGif/rGefpmudkoif=um;cGi@f ay;&efeSifh rGeynma&; f twGuf/ &HykHaiGoD;oef@udk tkyfcsKyfpDrHekdifonf@ rGefynma&; bkwftzGJ@wck zGJ@pnf; ay;yg&ef// rGersm;aexkdif=uaom/ c&kdif/jrdK@e,fa'orsm;&Sd/ tpkd;&Xme toD;oD;wkd@wGi/f f rGeftrsdL;om; tpkd;&trSKxrf; t&mxrf;rsm; cef@tyfae&mcsxm;ay;yg&ef// rGetrsKd ;om;wkd@twGuf/ oD;oef@rJpm&if;jyKvkyfI/ v$wfawmfwGif tcsdK;us f vlO;D a& t&oD;oef@ rGefe,fudk,fpm;vS,ftrwfrsm;ay;yg&ef// tm%meSifhjynf@pkHaom/ rGefa&;&maumifpDw&yfudk zGJ@pnf;ay;yg&ef// tjcm;wkdif;&if;om;enf;wl/ A[kdtpkd;&. vufatmufcH rGetrsdK;om; f ppfwyfrsm;/ zGJ@pnf;ay;yg&ef//
12
1982-1962/jrefrmhekdifiHa&;/pm/262/
Page 181: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
181
7/
rdrdwkd@uH=urRmudk rdrdwkd@zefwD;a&;twGuf/ =uddK;yrf;=uaom/ rGefvlrsdK;pktm;/ tjcm;vlrsKd ;pkenf;wlvGwfvyfpGm ajymqkda&;om;pnf;&kH;/ qENjyekdifcGifhrsm; ay; yg&ef//
(txuyfyg awmif;qkdcsuf(7)csufonfrefwkd@.aemufcorkdif;pmtkyfrSmaz:jyxm;onf@ G H twkdif;ul;,laz:jyxm;jcif;jzpfonf/) rGeftrsdK;om;wkd@. aemufcHordkif;pmtkyfwGifyg&Sdaom/ awmif;qkdcsufrsm;onf/ tpkd;& rSwfwrf;Yyg&Sdaom/ awmif;qkdcsufrsm;eSifh tenf;i,f uGJjym;jcm;em; aeonfudk avhvmawG@&Sd&onf// pmzwfolrsm;avhvmod&Sdedkif&ef/ tpkd;&rSwfwrf;rsm;Y yg&Sdonfh atmufygrGeftrsdK;om;wkd@awmif;qkdtcsuf(7)csufudkvnf;wifjyvkduf&ygonf// rGeftrsdK;om;wdk@.awmif;qdkcsuf(7)csuf// (1) (2) (3) (4) (5) rGepmayy&d,wWbufqi&m rGeyXrjyefpmar;yGJw&yfusif;yay;&ef// f d dk f f vuf&Sdwkdif;jynfjyKv$wfawmfwGif rGetrsKd ;om;trwf(15)ae&may;&ef// f rGefjynfe,fynmpkHprf;a&;tzGJ@. tpD&ifcpmt&/ rGepmoifausmif;rsm; H f zGifhvSpf&ef/tpdk;&u/bwf*suf&HykHaiGw&yfzGifhvSpfaxmufyHh&ef// f rGejf ynfe,f w&m;&kH;Y/ rGet&m&Sdrsm;/ odk@r[kwf/ rGepmeSifhpum; f wwfolrsm;udkom cef@xm;&ef// (u)rGefudpPt00udk aqmif&Gufekdfif&ef/ tenf;qkH;udk,fpm;vS,f(5)OD; yg0if aomtzGJ@wzGJ@zGJ@pnf;ay;&ef// (c)vGwfvyfaomArmjynfodk@ tkycsKyfa&; f tm%mrsm;v$Jajymif;jyD;onfhtcg/ wkdif;jynfjyKv$wfawmfwGif/ rGeftrwf (15)ae&may;&ef// rGefe,fy,fqkdif&mudpPrsm;/ oD;jcm;ay;&ef// umuG,fa&;tiftm;pkrsmtwGuf/ rGeppfwyfrsm; oD;jcm;zGJ@pnf;ay;&ef// f
(6) (7) wkd@jzpfonf//13
zqyv/ tzGJ@csKyfonf/ rGeftrsdK;om;rsm; wifjyawmif;qkdvmaom/ tcsuf(7)csufeSifh ywfoufI awG@qkHaqG;aEG;&ef rGeftrsdK;om;/ acgif;aqmifudk,fpm;vS,frsm;udk zdwfac: cJhonf// rGeftrsdK;om; udk,fpm;vS,frsm;tjzpf/ ekdifvSarmif/ ekdifbvGifeSifh/ rGefpHolwkd@onf/ awmif;qkdcsufeSifhywfoufjyD;aqG;aEG;&ef/ z/q/y/v/tzGJ@csKyf acgif;aqmifrsm;tm;oGm; a&muf awG@qkHcJhonf// aqG;aEG;rnfh udk,fpm;vS,f pm&if;wGif rlvu yg0ifcJhaom/
13
1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/262/
Page 182: 182
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
rGefwdkif;&if;om; tpnf;t&kH; 'k-OuUX/ ekdfifatmifxGef;onf/ edkfifbdk;csdK.n$ef=um;csuft&/ rGefudk,fpm;vS,ftzGJ@rS eSKwfxGufvkdufojzifh/ zqyvacgif;aqmifrsm;ESifh aqG;aEG;&mwGif ryg0ifcJhacs// txufyg rGeftrsdK;om;wkd@.awmif;qkdcsuf(7)csufteufrS/ trSwf/(1)(3)eSifh (4)wkd@udkom/ zqyvtzGJ@csKyfrS vkdufavsmekdfifcJhonf// usefaom rGefvlrsdK;wkd@. awmif;qkdcsufrsm;udk y,fcsvkdufonf// 4if;awmif;qkdcsuf(7)csufudk a&;qGJ&mwGif4if;/ z/q/y/v/tzGJ@csKyf acgif;aqmifrsm;eSifh awG@qkHjyD; wifjyaqG;aEG;&mwGif4if;/ edkfifbvGifonf t"dutcef;rS yg0ifcJhonfudk awG@&onf// 1947-ckeSpfarv(1)&ufwGif usif;yaomzqyv/ y%mrnDvmcHrS rGeftrsdK;om;ta&; udpPeSifh ywfoufI/ rGef/Arm cGJjcm;jcif;udk rvkdvm;bJ/ rGefeSihfArmtwlwlyifjzpfonf[k oabmxm;cJhonf// rGefvlrsdK;udkjynfe,fray;bJ/ u&ifvlrsdK;udk jynfe,fay;&ef zqyvY oabmxm; csrSwfvmonf// Tokd@aomrl0g'udk zqyvacgif;aqmifwkd@ csrSwf&onfh ta=umif;u tvGef&Sif;vif;ygonf// rGefvlrsdK;wkd@. &efudka=umufI jzpfonf[k rGeftrsdK;om; acgif;aqmifwkd@ujrifonf// ta=umif;rSm rGefonf ckdifrmaom aemufcH ordkif;&Sdjcif;/ jrefrmekdifiH atmufydkif;udk rGefvlrsdK;wkd@uom eSpfaygif;rsm;pGm tkyfpkd;cJhjcif;/ rGefvlrsdK;wkd@rSm/ ckdfifrmaom pmay/ pum;/ ,Ofaus;rSK&Sdjcif;/ rGefvlrsdK;onf tpOftvmt& ArmeSifh &ifabmifwef;ekdfifaom vlrsdK;jzpfjcif;wkd@a=umifh jynfe,fay;vsSif/ ArmvlrsdK;twGuf aemifwae@wGif tEW&m,f&Sd vmekdfifonfudk zqyv/ Armacgif;aqmifrsm;u pdk;&drfI jzpfonf[kajymqdk=uonf// zqyvacgif;aqmifwkd@onf/ rGefvlrsdK;udk jynfe,fray;bJ/ ArmvlrsdK;eSifh twllwl[k owfrSwfcg 0g;rsdKypf&ef =uHaqmifvmonf// u&ifvlrsdK;udk jynfe,fay;jcif;onf/ rGefvlrsdK; avmuf tEW&m,fr&Sdedkfif[k zqyvArmacgif;aqmifrsm;u oabmxm;=uonf// xkdtjyif/ rGefvlrsdK;udkjynfe,fray;bJ/ u&ifvlrsdK;udk jynfe,fay;jcif;tm;jzifh rGefeSifhu&ifwkd@. cspf=unf nDnGwfa&;udkvnf; tvkdtavsSmuf wkdufzsufacsrSKef; jyD;om;jzpfoGm;ekdfifonfudk Armacgif;aqmifrsm;u jrifonf// rGefacgif;aqmifeSifhu&if acgif;aqmifrsm; oabmwl xm;aom rGef/u&if&mrnekdfifiH xlaxmifa&; tm;xkwfrSKudkvnf; wenf;wvrf;tm;jzifh/ acsrSKef;vkdufjcif; jzpfoGm;aponf// wcsufckwf/ eSpfcsufjywf [laomtjrifjzpfonf// rGefu&if nDnGwfjcif;onf/ ArmvlrsdK;twGuf =uD;rm;aom tE@W&m,fjzpfvmekdifonf[k Armacgif;aqmifrsm;u jrifxm;=uonf//
Page 183: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
183
u&ifvlrsdK;udkjynfe,fay;&wJh tjcm;aomta=umif;csufw&yfrSm tu,fI u&ifvlrsdK;pk udkyg jynfe,fray;cJhvSsif/ u&iftrsdK;om;wkd@. ppftiftm;eSifh &ifqkdif&bG,f&Sdonfukd Arm acgif;aqmifrsm;u =udKwif xGufqrd=uonf// 4if;tjyif zdeSdyfcHb0wl rGefeSifhu&if vlrsdK;wkd@aygif;pnf; nDnGwfrSKonf/ tiftm; =uD;xGm;vmedkifonf// xkdtcg rGefvlrsdK;wkd@ ydkifqdkifcJhonfh atmufArmjynfwckvkH; ordkif;taxmufxm;t&/ o&ufjrdK@txdudk/ oD;jcm;vGwfvyfaom edkifiHtjzpf wkdufyJG0if awmif;qkdvmekdifp&m ta=umif;&Sdekdifonf// jrefrmjynfonf eSpfykdif;jzpfvmekdifonf// txufArmjynfeSif@ Armjynf atmufykdif;(rGefu&if&mrnedkifiH)[lI eSpfjynfaxmif/ eSpfekdifiHjzpfvmekdifonf// xkdokd@jzpfrl ArmvlrsdK;wkd@ tbkd@ rawG@0Hhonfh tvGef=uD;rm;aom tEW&m,frsm;eSifh &ifqkdif&bG,f &Sdvmonf// TtEW&m,fwkd@udk zqyv Armacgif;aqmifrsm;u xGufqrd=u[efwlonf// TtEW&m,f wkd@udk wGufqjyD;/ zqyv Armacgif;aqmifrsm;onf/ rGefvlrsdK;udk jynfe,fray;bJ/ 0g;rsdK ypf&ef oabmxm; csrSwfvmonf// u&ifvlrsdL;udk jynfe,fay;jyD; pnf;&kH;odrf;oGif;,l&ef =udK;pm;vmonf// rGef-u&if cspf=unf/ nDnGwfa&;udk wkdufzsuf acsrSKef;&ef/ ekdifiHa&; &nfrSef;csuf=uD;wcktjzpf owfrSwfjyD; =udK;yrf; vkyfaqmifvm=uonf// Todk@ rSm;rSm;,Gif;,Gif;rl0g'udk csrSwfjyD; vkyfaqmifvmonfh vkyfaqmifcsufrsm;onf/ zqyv Armacgif;aqmifwkd@. edlifiHa&;tjrif usOf;ajrmif;rSK/ wkdif;&if;om; vlrsdK;rsm;tay: oabmxm; rrSefuefrSK/ oabmxm;rjynfh0rSK/ wef;wl nDr#onfhtjrifr&SdrSK ponfh nHhzsif;aom t&nfcsif;wkd@udk az:jyaeonf// zqyvArmacgif;aqmifwkd@rSm r[mArm vlrsdK;=uD;0g'udk eSpfeSpfjcdKufjcdKuf &if0,fykuf xm;=uonf[k rGeftrsdK;om;acgif;aqmifwkd@u d pGyfpJajymqkdonf// Tokd@ zqyvArmacgif;aqmifwkd@. rSm;,Gif;aom oabmxm; G tjrifa=umifh/ jrefrmedkifiH. uH=urRmonf aemifwGif qkd;0g;vmrnf[k rGefacgif;aqmifwkd@u av;av;eufeuf owday; ajym=um; cJhonf// TrSm;,Gif;aom/ tjrifoabmw&m;udktajccHI zqyv/ y%mrnDvmcHrS/ zqyv tzGJ@csKyf. vlenf;pktjzpf owfrSwfa&;rl oabmxm;w&yfudk xkwfjyefcJhonf// vlrsm;pk. q,fykHwykH &Sdaom/ wkdif;&if;om;udkom/ vlenf;pktjzpf owfrSwfjyD;/ tajccHOya'qkdif&m tcGifha&;rsm; ay;oifhonf[k qkdxm;onf// wdkif;jynfvlOD;a&(10)ykH(1)r&Sdaom rGefvlrsdK; onf/ vlenf;pk qdkif&m tcGifha&;rsm; vufvGwf qkH;&SKH;cJhonf// 4if;rlonf vlrsdK;pkwpk owfrSwf&mwGif/ vlOD;a& tenf;trsm;tay:Yom/ vkH;vkH;vsm;vsm;rSDI owfrSwf onfudkawG@&onf// rGevlrsdK;ukd (usLyifckwf/ usLikwfr# rusefapeJ@)/ "Cut down the kyu f [reed], let not the stump remain" a=uG;a=umfjyD;/ OD;atmifaZ,s tif;0Armwdk@ u owfjzwfcJhI/ rGefvlrsdK;onf// tpwkH;eD;yg;jzpfcJhonf// Todk@vlrsdK;wkH;atmif/ (Genocide)
Page 184: 184
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
vkyfcHxm; &jcif;a=umifh vlOD;a&t& enf;yg;aeonf// rGevlrsdK;udk ,ckwzef/zqyv/ Arm f acgif;aqmifrsm;u/ xyfrHeSdyfpufnSif; yef;vmjyefonf// zqyvacgif;aqmifrsm;onf/ rGefvlrsdK;wkd@ vlrsdK;jyKef;wD;jyD; vlOD;a&enf;&onfh ta=umif;&if;trSefukd tenf;i,frSs xnfhoGif;/ pOf;pm;jcif;/ udk,fcsif;pmw&m;xm;jcif; r&SdonfrSm xifxif&Sm;&Sm; awG@jrif ekdfifonf// ordkif;rSm Arm vlrsdK;wkd@ usL;vGefcJhaom trSm;rsm;udk jyefvnfukpm;bkd@ vkH;0 rpOf;pm;bJ/ tjrwfxkwfbdk@yif xyfrH=udK;pm;vmjyefonf// vlenf;pkrGefvlrsdK;udk vlrsm;pk ArmuvlOD;a&jzifh tedkfif,l edSyfhpufjcif; jzpfonf[k rGefacgif;aqmifwkd@u ajymonf// “a&epfaeaom oludk/ 0g;ulxkd;/ eSpfowf”qkdonfhoabm jzpfaeonf// rGefvlrsdK;wkd@rSm &Sdonfh/ vlrdsK;pkwpk.ckdifrmaom aemufcHordkif;/ pmay/pum;/ ,Ofaus;rSK/e,fajr ydkfifqkdifrSK ordkif;/ pD;yGm;a&;ckdifrmrSK/ponfh/ vlrsdK;pkw&yfudk todrSwfjyK&mwGif tvGefta&;yg t&ma&muf aom pHxm;&rnfhtcsufvufwkd@udk vkH;vkH;xnfhoGif;pOf;pm;jcif; rjyKcJhonfudk xif&Sm;pGm awG@&onf// aemufwcsufrSm Armjynfatmufydkif;onf rGefvlrsdK;wdk@. bkd;zGm; ydkifqdkifaom e,fajrtppfjzpfonf[laom tcsufudk vkH;vkH;arhaysmufypfvkduf=uonf// e,fcsJ@vk,uf wkdufckdfuf odrf;ydkufxm;cJhonfh rGefe,fajr/ &ckdife,fajrwkd@udk rdrdwkd@. bkd;bGm;ydkiftarGteSpf tjzpfoabmxm;jyD; rdrdwdk@ pdwf=udKuf pDrHcef@cJedkfifonf[k txif G a&muf oGm;=uonf// Zqyv Armacgif;aqmifrsm;onf/ ,cifu rdrdwkd@ya'o&mZf Armbk&ifrsm;u/ ppfwkduf atmifekdfifcJhonfudk4if;/ vGrf;rdk;ekdifcJhonfudk4if;/ tajccHxm;jyD;/ usefvlrsdK;rsm;udk rdrdwkd@. vufatmufcH wkdif;&if;om;tjzpf txifao;pGmjrifae=uonf// Ttjrifoabmxm;jzifh/ tjrJwrf;vlenf;pkvlrsdK;pkwkd@udk tedkfifusifh=uonfudk awG@ekdifonf// usefvlrsdK;rsmudk/ rdrdwkd@ vufatmufcHxm;jyD;/ rdrdwdk@pDrHcef@cJouJhokd@/ ae&rnf[laom/ ya'o&mZftjrif/ G ya'o&mZft,ltq/ teSHtoufonf/ zqyvArmacgif;aqmifrsm;rSm/ pGJuyfayusH aeonfudkawG@&onf// ,ae@acwfonf ya'o&mZf acwfr[kwfawmhacs// acwfajymif;vJ vmjyD; jzpfonf// acwfopfeSifhtnD vlrsdK;tcsif;csif;/ =uD;onf/ i,fonfr[l/ wef;wl &Sd&rnf[laomtjrif/ zqyvArmacgif;aqmif awGrSm/ r&Sdao;onfudkvnf; awG@jrifekdfif onf// =uD;onf/ i,fonfr[l/ enf;onf/ rsm;onfr[l/ vlrsdK;wkdif;wef;wla&;w&m; usifhokH;aom/ zuf'&,f jynfaxmifpkppfppf. tajccH oaabmudkvnf;zqyv/ Arm acgif;aqmiftrsm;pkwkd@rSm/ em;vnfoabmayguf xm;=u[ef rwlacs// z,f'&,f [laom/ pum;vkH;onf/ zqyv/ Armacgif;aqmifrsm;tbkd@ tu|rf;r0ifao;/ tvGefpdrf; aeao; onfudkawG@&onf// ArmvlrsdK;udkvlrsdK;=uD;tjzpf owfrSwfcg/ tm%mrSeforSs vuf0g; tkyfxm;jyD;/ usefvlrsdK;pkrsm;udk vlenf;pkqkdif&m tcGifha&;rsm; owfrSwfjyD; ay;onfh tcsufukd =unfhjcif;tm;jzifh/ wef;wl &nfwl tjrif r&SdonfrSm xif&Sm;onf//
Page 185: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
185
vlenf;pkqkdfif&mtcGifha&;rlonf/ ArmvlrsdK;rSty usefvlrsdK;rsm;ukd vlenf;pktjzifh owfrSwf jyD;/ vlrsdK;=uD; jzpfonfhArmvlrsdK;u oem;ojzifhay;rS/ urf;rS&onhf tcGifha&;rsdK; jzpfae onfudkawG@&onf// ya'o&mZftjrif y,fazsmufjyD;/ Twkdif;jynfonf/ rGef/Arm/&ckdfif/ &Srf;/ u&if/ u,m;/ ucsif/ csif;ponfh wkdif;&if;om; vlrsdK;rsm;wef;wl/&nfwl ykdifqkdifonf [laom tjrif xm;&Sd &rnf@tpm; zqyvtzGJ@csKyfonf Arm yao&mZf tjrifudk ukdifpJG xlaxmifvmonf// vlenf;pkqkdif&m tcGifha&; Oya'udkjyXmef;vmonf// tiftm;=uD;aom vlrsdK;wrsdK;u tm;enf;ao;i,faom vlrsdK;wrsdK;tm; tedkfifusifhjcif;jzpfonf// tay:pnf; rS aeI jrifaomtjrifjzpfaeonf// e,fcsJ@t*Fvdyf odr;f ydkufxm;onfh rdrdwkd@bkd;bGm;ydkif e,fajr vGwfajrmufa&;twGuf/ awmfvSef wdkfufyJ0if=uaom Armacgif;aqmifwkd@onf/ e,fcsJ@t*Fvdyftm; trsdK;rsdK;pGyfpJG G ajymqdk cJ@=uonf// ,ckrlrdrdwkd@u e,fcsJ@t*Fvdyf ae&mudk ,lvkduf=uonf// e,fcsJ@ ya'o&mZfArm bk&ifrsm; rw&m;vk,l wkdufcdkuf/ odrf;ydkufxm;cJhaom/ rGefe,fajr/ &ckdife,fajrwkd@udkrl/ tpOfxm0&vuf0g;tkyfxm;csifae=uonf// rlvykdif&Siftppf jzpfonfh/ rGeftrsdK;om; &ckdif trsdK;om;vufokd@ jyefvnfcGJa0ay;tyf&rnfudkrl qifajcqifvuf trsdK;rsdK;jyjyD;/ ypfypfcgcg jiif;y,f ae=uonfudk awG@&onf// e,fcsJ@qef@usifa&;[k a=uG;a=umf atmf[pfaeonfhol wOD;onf/ rdrdudk,fYu/ t=uD;pm;e,fcsJ@orm;=uD;wOD; jzpfaeonfudk awG@&onf// e,fcsJ@t*Fvdyftm; awmfvSefpOfu twlvufwcJhaom JG rGefvlrsdK;/ &ckdifvlrsdK;wdk@udk arhaysmufvdkuf=uonf// rSefuefr#waom/ ekdifiHa&;cH,lcsuf tjrif Armacgif;aqmifrsm;Y &Sdonf[kqkdedkifygrnfavm [laomar;cGef;udk rGefacgif;aqmif/ &ckdifacgifaqmifwkd@u ar;jref; vmonf// xdk@a=umifhzqyvtzGJ@csKyf. vlenf;pkqkdif&mrltay:/ rGetrdsK;om;acgif;aqmif rGefbkd;csdK f onf vkH;0 rauseyf/ vufrcHekdfifacs/ 4if;rltay:jyif;jyif;xefxef a0zefwkdufckdufxm;aom pmwrf; wapmifudk a&;om;cJhonf// /(zqyvu/ rGefrsm;udk wywf&kdufjyD;) [laom acgif;pOfjzihf pmwef;a&;om;cJhonf// 4if;pmwrf;Y rGGefbkd;csdKonf atmufygtwkdif; a&;om; xm;onf/ “rGefvlrsKd ;rsm;u/ rdrwkd@vlrsdK;/ bmompum;eSifh ,Ofaus;rSK xkH;"avh raysmufuG,f d &avatmif/ =udK;yrf; aecsdefwGif/ zqyv/ tzGJ@csKyfonf/ vlrsm;pk. q,fykHwpfykH &Sdaom/ wkdif;&if;om;rsm;udkom/ vlenf;pktjzpf/ owfrSwfjyD;/ tajccHOya' qkdif&m tcGifha&;rsm; ay;oifhonf[k qkdjcif;rSm/ rGevlrsdK; uG,faysmuf oGm;atmif jyKvkyfjcif; f 14 omjzpfonf//”
14
1958-1962./jrefrmekdifiHa&;/pm/263
Page 186: 186
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
zqyvtzGJ@csKyf. vlenf;pkqdkfif&m tcGifhta&;rludk4if;/ rGefvlrsdK;udk jynfe,fray;bJ/ u&ifvlrsdK;udkom jynfe,fay;rnfh tpDtpOfudk4if;/ 1947-ckeSpfarv(18)wGif usif;y aom/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH; trSKaqmifaumfrwD tpnf;a0;u tjyif;txef uef@uGufcJhonf// tjcm;aomtzGJ@pnf;jzpfaom/ rGefvGwfvyfa&;tzGJ@/ rGefoHCmtzGJ@/ rGefausmif;om;/vli,ftzGJ@ toD;oD;wdk@uvnf; jyif;jyif;xefxefuef@uGufcJh=uonf// Todk@ zqyvtzGJ@csKyfu u&ifvlrsdK;tm; jynfe,fay;rnf/ rGefvlrsdK;tm;/ jynfe,f ray;[laomoabmxm; a=umihf/ u&ifvlrsdK;rsm;onf wqifhwufI weoFm&Dwdkif; tm;/ u&ifa'otjzpf zefwD;&ef zqyvtzGJ@csKyfxHodk@ t=uHjyKcJhonf// u&ifvlrsdK; wdk@. =udK;yrf;rSKtay: rGefvlrsdK;wkd@u rauseyfjzpfvmI trsdK;rsdK;wkef@jyefvmonf// zqyv tzGJ@csKyf. edkifiHa&;xkd;eSufcsufonf rGef-u&ifvlrsdK;wkd@tay: tvGefxda&muf oGm;onf// 194&-ckeSpf =o*kwfv(6)&ufae@wGif usif;yonfh rGefwkdfif;&if;om; tpnf;t&kH; tvkyf trSKaqmiftzGJ@ txl;tpnf;a0;uvnf; ausjimcsuf wapmifxkwfjyefI u&ifvlrsdK;wkd@. =udK;yrf;csufudk uef@uGufcJhonf// ausjimcsufrSm// “weoFm&Dwkdif;tm; u&ifoD;jcm;e,fy,ftjzpf awmif;qkdjcif;rSm vkH;0ravSsmfuefyg// ,cktcg atmufjrefrmjynf[k ac:qkdonfh &mrna'owGi/f rGeeifhu&if twlwuG f S a&S;ya0o%Duwnf;u/ oifhjrwfpGm aexkdif=uouJhokd@ ,ckvnf; aexkdifvsSuf &Sd=uonf// &mZ0ift&'GefwGJI/ aexkdifvmaom/ TvlrsKd ;eSprsdK;rSu&ifwrsdK;wnf;u/ f v$r;f rdk;I e,fy,f xlaxmif&ef awmif;qkdjcif;rSm/ ravsmufywfaom/ udpjP zpfonf// xkda=umifh/ rGewkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS Todk@awmif;qkdjcif;udk tjyif;txef f uef@uGufonf// rGef-u&if&mrn e,fy,ftjzpf xlaxmifjcif;udkrl/ rGeftrsdK;om;wkd@ taejzifh/ vkH;0ruef@uGufvkdyg// u&iftrsKd ;om;wpfO;D wnf; u&ifoD;jcm;e,fy,f jyKvkyfjcif;udkrl/ rGeftrsdK;om;wkd@taejzifhvkH;0 vufrcHekdifyg//”15 rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS/ txufygtwkdif; jywfjywf om;om; uef@uGufcJhonf/ rGefvlrsdK;tay: xm;&Sdaom zqyv tzGJ@csKyf. rl0g' oabmxm;tay: rGefvlrsdK;wkd@u rauseyf jzpfvm=uonf// jyefvnfwkef@jyef&ef/ rGefvlrsdK;wkd@onf/ pkpnf;nDnGwfvm =uonf// rGefvlxk vlwef;pm;aygif;pkH/ tzGJ@aygif;pkHyg0ifaom 'kwd,t=udrf rGeftrsdK;om; uGefz&ifh w&yfudk ac:,lusif;y&efpnf;&kH;vSKyfaqmfcJh=uonf// 1947-ckeSpfpufwifbmv (6)&ufwGif/ 'kwd,t=udrfajrmuf/ rGeftrsdK;om;uGefz&ifhudk nDnGwfpGm usif;yekdfifcJhonf//
15
1958-1962./jrefrmekdifiHa&;/pm/266
Page 187: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
187
T'kwd,t=uDrf rGeftrsdK;om; uGefz&ifhrS ta&;=uD;aom/ atmufaz:jyyg qkH;jzwfcsufrsm; udkwnDwnGwfwnf;csrSwfqkH;jzwfcJh=uonf// (1) tjcm;aomvlrsdK;rsm;oD;oef@e,fajrawmif;qdk&mY/rGefe,fy,frsm;udktvsOf; rxdckdufap&ef// (2) rGeftzGJ@aygif;pkHu awmif;qdkxm;onfh tcsuf(7)csufudk 1947-ckeSpf pufwifbmv (25)&ufae@ aemufqkH; xm;I r&&Sdygu/ rGefoD;jcm;e,fy,f/ awmif;oifh/ rawmif;oifhudk/ A[kdOD;pD;tzGJ@uqkH;jzwfzdk@wm0efvJtyf&ef// $ (3) rGefeSifhurBm/ rdwfqufa&;twGuf/ bdvyfoGm;oifhroGm;oifhudkA[kdOD;pD;tzGJ@rS tajctaeudk=unfhjyD; qkH;jzwf&ef// (4) rGefjrefrmjynftwGuf 'kdrDeD,Hr[kwfbJ vkH;0vGwfvyfa&;udkom &&Sdap&ef TuGefz&ifhuawmif;qkd&ef// (5) rGefrsm;twGuf oD;oef@a&G;aumufyJGtay:Y tajcjyKonfhtrwfrsm;&&Sd&ef/ TuJhokd@a&G;aumuf wif ajrSmufvkdufaom/ trwfrsm;xJrS rGefa&;&mtzGJ@ zGJ@pnf;&ef//Tawmif;qkdxm;onfhtcGifhta&;udk r&&Sdygu rGefvlrsdK;rsm;tay: pnf;=uyfaeonfh rnfonfhtcGefawmfrsdK;rqdk rGefvlrsdK;rsm;u ay;aqmifoifh ray;aqmifoifh/ jy\emudk qkH;jzwfekdif&ef/ A[kdOD;pD;tzGJ@okd@ TuGefz&ifhrS vkH;0wm0efv$Jtyfa=umif;//16 ponfhta&;=uD;onfh trsdK;om;qkdif&m qkH;jzwfcsufrsm;udk nDnGwfpGm csrSwfekdfifcJh=uonf// T 'kwd, t=udrfajrmuf/ rGefuGefz&ifh. qkH;jzwfcsufrsm;rSm/ ,cifrGeftzGJ@aygif;pkHrS/ awmif;qkdxm;onfh tcsuf(7)csufudk ocifek.bk&ifcH trSKaqmif(0ef=uD;)tzGJ@ tpkd;&u/ vkdufavsmap&ef zdtm;ay;onfhoabmyifjzpfonf// rdrdwkd@awmif;qkdxm;onfh tcsufrsm; udkr&ygu/ wqifhwufI rGefoD;jcm;e,fy,f awmif;qkd&ef/ pdrfac:oHay;vkdufjcif;jzpfonf// 4if;tjyif rdrdwkd@vkdvm; aom/ awmif;qkdcsufrsm;udk rvdkufavsmygu ay;aqmif ae&aom tcGeftwkwfrsm;udkyif ray;bJ oydwfarSmuf=u&ef/ wkdufyGJ0ifoGm;&ef/ rGefvlrsdK;rsm;u/ jyifqif vm=uonf//
16
/oHawmfqifhowif;pm/7 pufwbFm/1947 udk,fawG@ajym=um;csufrsm;/0156/ ordkif;Xme(okawoe)/&efukefwuUodkvf/
Page 188: 188
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tcef;(8) rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf// usdKufokwfrGefvlxk&Sif;vif;yGJ=uD;// rGefwkdif;&if;om; tiftm;opf// rGefvli,f.f awmif;qkdcsufrsm;// wkdif;&if;om;A[kdtpnf;a0;rS qkH;jzwfcsuf// ,kd;',m;cspf=unfa&;c&D;/ rGefeSpfzGJ@nDnGwfrSK/ apmbOD;=uD;. tiftm;jya&;t=uH// rGefeSifhu&iftajcaerwl// Zmojyifta&; awmfykH// edkifbvGifwkd@ zrf;qD;cH&// &JcsKyfAdkvfcsKyfxGef;vSatmifeSifh awG@qkHyJG// armfvjrdKif rGef-u&ifodrf;// zqyvtpdk;&. Om%feDOm%feuf// armfvjrdKifrSrGef-u&if qkwfcGm// zqyv.jynfe,fray;a&;rl// rGeftrsdK;om;OD;ek// rGefvl=uD;rsm;qEN uGJjym;// ekdifpHolusqkH;// ekdifbvGifxyfrHzrf;qD;cH&// urm0ufppfoifwef;// urm0uf&Gmtm;rD;&SdK@//
rGeftrsdK;om;wkd@. awmif;qkdcsuf (7)csufudk (zqyv)u rvkdufavsmojzifh/ 1947ckeSpfwGif/ vlwef;pm;toD;oD;yg0ifaom/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyfukd zGJ@pnf;=uonf// ekdifbvGif OD;pD;onfh/ rGefvGwfvyfa&;tzJG@udkyif/ r¾dKifjyKjyD;/ TrGevrsKd ;a&;&mtzGJ@csKyf f l (rv&)udk zGJ@pnf;cJhonf[kqkdonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf (rv&) tvkyftrSKaqmiftzGJ@ edkfifvSarmif/ rGefocif=uD; ekdifbvGif/ rGefpHol/ ekdifaiGodrf;/ ekdfifomeSif;/ ekdifpdefxGef;(zJuwm) ekdfifom[ef/ trSKaqmifrsm;rSm edkfifbdkaumif; edkifomatmif/ ekdfifxGef;0if;(zJuwm) OuUX 'kOuUX taxGaxGtwGif;a&;rSL; wGJbuf/taxGaxGtwGif;a&;rSL; wGJbuf/taxGaxGtwGif;a&;rSL; wGJbuf/taxGaxGtwGif;a&;rSL; jyef=um;a&;rSL; pm&if;ppf/
Page 189: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
189
rd[Hom edkfifxGef;wif/ wkdk@yg0ifaom,m,DtrSKaqmiftzGJ@udkzJ@G pnf;cJh=uonf/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf.&nf&G,fcsufrsm;rSm/rGefvlrsdK;onf (1) (2) (3) (4) ordkif;pOft&/wnfwHhckdifjrJaomvlrsdK;// oD;jcm;bmom/pmay/pum;/,Ofaus;rSK&Sdjcif;// pkpnf;aexkdif&ma'o&Sdjcif;// pD;yGm;a&;t&vnf; jrefrmjynf.t"duaoG;a=umjzpfaom/ v,f,m pD;yGm;a&;udk a&S;,cifumvrS/ ,ckxufwkdif vkyfudkifvSsuf&Sdjcif; a=umihf/ pD;yGm;a&;t&/ ckdifrmaom vlrsdK;wrsdK;jzpfonf// xkda=umifh vlrsdK;wrsdK;jzpfonfh rGeftrsdK;om;wkd@onf/ trsdK;om; udk,fykdif jyXmef;cGifh/(National Self Determinataion)udk&xkdufonf// 4if;&xkdufaom udk,fykdifjyXmef;cGifhudk'Drdkua&pDenf; t&tjzpfekdfifqkH; awmif;qkdwkdufyGJ0ifoGm;&efjzpfonf//
rGefvGwfvyfa&;tzGJ@rS/ ekdifbvGift,f'Dwmtjzpfxkwfa0vSsuf&Sdaom/ weoFm&Dowif;pm ukd/ ekdifbvGifuyif t,f'Dwm qufvuf wm0ef,ljyD;/ (rv&)a=uG;a=umfoHtjzpf qufvuf xkwfa0oGm;&efoabmwl=uonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyfrS OD;pD;usif;yaom rGeftrsdK;om; nDvmcHudk 1947-ckeSpfwGif rk'kHjrdK@e,f zg;atmufaus;&GmwGif (3)&ufwkdifwkdif pnfum;okdufjrdKufpGmusif;ycJhonf// 4if;nDvmcHudkrGefa'o&Sd rGeftrsdK;om; axmifaygif;rsm;pGm wufa&mufcJhonf// 4iff;nDvmcHrSm trsm;oabmwl atmufyg rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf trSKaqmifopfudk a&G;aumuf wifajrmuf=u onf// rGevrsKd ;a&;;&mtzGJ@csKyf f l tvkyftrSKaqmiftzGJ@opf OuUX 'kOuUX taxGaxGtwGif;a&;rSL; ekdfifvSarmif rGefocif=uD;/ekdfifjratmif ekdifaiGodrf;
Page 190: 190
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
wJbuftaxGaxGtwGif;a&;rSL; G jyef=um;a&; b¾ma&;rSL; pm&if;ppf pnf;&kH;a&;rSL; trsdK;orD;XmerSL; tvkyform;XmerSL; v,form;XmerSL; vli,fXmerSL;
edkfifodrf;armif/ edkfifbvGif ekdifomeSif; ekdifom[ef ekdifpdefxGef;(zJuwm) rd[Hom ekdfifpdefxGef;/ekdfifxGef;armif/ rGefpHol rGefq&mwif/
wkd@yg0ifaomtvkyftrSKaqmiftzGJ@opfudka&G;aumufwifajrmuf=uonf// xkdzg;atmufaus;&GmrGevlrsdK;a&;&mnDvmcHrSatmufygwckwnf;aomtqkdudkwifoGif; f qkH;jzwfcJh=uonf// “rGeftrsdK;om;rsm;u/ rdrdwkd@onf vlrsdK;wrsdK;tjzpf/ wnf&SdaeonfhtavSsmuf/ rdrdwkd@. trsdK;om; ,Ofaus;rSKudk xdef;odrf;&ef tcsuf(7)csufygaom awmif;qkd csufudk/ zqyvtpkd;&xH/ wifjy awmif;qkdcJhonf// xkdawmif;qkdcsufrsm;udk zqyv tpkd;&uy,fcscJhojzifh TnDvmcH=uD;u 0rf;enf;a=umif; rSwfwrf;wif a=umif;// xkd@odk@y,fcsjcif; cH&onfhtwGuf/ rGeftrsK;om;wkd@. a&S@qufvkyf&efrSm/ d rGeftrsdK;om;wkd@. udk,fykdifjyXmef;cGifh/ (National Self Determinataion)/ tcGifha&;rsm;&Sdaom rGefjynfe,fudk wnfaqmuf&ef 'Drdkua&pDenf;t&/ awmif;qkd wkdufyGJ0if&ef qkH;jzwfa=umif;// tu,fI 'Drkdua&pDenf;t& awmif;qkdcGifhudk tm%m&tzGJ@pnf;rS ydwfyifvSsif &onfhenf;jzifh enf;vrf;&Sm=uH vkyfoGm;&ef//” 194&-ckeSpf atmufwkdbmv(3)&ufae@wGif/ rGefvlrsdK;a&;&mtzJG@csKyfrS =uD;rSL;I vlxk &Sif;vif;yGJudk armfvjrdKifjrdK@/ usdKufokwfbk&m;&ifjyifY/ usif;ycJhygonf// 4if;&Sif;vif;yGJo@kd rGefvlxkeSifh e,ftoD;oD;rS/udk,fpm;vS,frsm;eSifh rGeftrdsK;om;(100000)cef@ wufa&muf =uonf// 4if;qENjyyGJ=uD;wGif armfvjrdKifjrdK@ay:eSifhjrdK@e,f toD;oD;rS rGefoHCmawmfrsm;/ tv$mtoD;oD;rS rGeftrsdK;oRD;/trsdK;om; aygif;axmifaygif;rsm;pGmwkd@onf/ owfrSwf xm;aom armfvjrdKif'kdif;0efuGif; u&ifausmif;wGif pk&kH;a&muf&Sdvm=uonf// eHeuf(7)em&D tcsdefrSpI/(4)a,mufwwGJpD pepfwuswef;pDI csDwuf qENjy=uonf// pk&yf u&ifausmif;
Page 191: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
191
rSxGufvmaom a&S@wef;rS yk*~dKvfwkd@onf/ armfvjrdKifaps;=uD;&yfuGufodk@ a&mufonfhwkdif/ pk&yfae&mwGif vltkyf=uD;onf/ rukefekdifao;bJ rsm;jym;pGmpk&kH;vSsuf&Sdaeao;onf// TrsS rsm;jym;aom rGefvlxk=uD;onf/ trsdK;om;ta&;wGif wuf=uGpGm/ pdwftm;oefpGmjzifhyg0ifcJh =uonf// pDwef;vSnfhvnf qENjyaom rGefvltkyf=uD;onf/ “rGefjynfe,f csufcsif;ay;” ykdpwmrsm;udk udkifaqmifxm;=ujyD; atmufyg a=uG;a=umfoHrsm;udk jydKifwl a=uG;a=umf cJh=uonf/ “rGefjynfe,fcsufcsif;ay;/” “rGefjynfe,fcsufcsif;ay;/” [lI wcJeuf tqufrjywf a=uG;a=umfatmf[pf awmif;qkdcJh=uonf// rGefvlxkwkd@. wcJeufa=uG;a=umfvkdufaom a=uG;a=umfoHonf/ ywf0ef;usifwckvkH;udk wkH[D;oGm;ap cJhonf// owfrSwfxm;aom aemufqkH;pk&yfjzpfonfh/ oHvGifO,sOfodk@ eHeuf(11)em&DwGif vlxky&d\wf=uD; pkHnDpka0;a&mufvm=uonf// pka0;a&muf&Sdvmonfh/ axmifaomif; rsm;pGmaom rGefvlxktm;/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf OuUXekdifvSarmifu/ ordkif;wGifaom atmufyg rdef@cGef; pum;udk tm;rmefjzifh wufwuf=uG=uG jrGuf=um;oGm;cJhonf// “rGeftrsdK;om;rsm;onf/ vlrsdK;a&;t*Fg&yfrsm;eSifhjynfhpkHaom/ vlrsdK;wrsdK;jzpfonfh tavSsmuf rdrw@dk &J@ udk,fydkif jyXmef;cGifh jzpfonfh/ rGefjynfe,f xlaxmif&ef/ d zm;atmuf&GmY usif;ycJhaom/ rGeftrsdK;om;nDvmcHrS wnDwnGwfwnf; qkH;jzwfcsufcscJhonfudk/ rGefjynfolrsm;od&SdjyD;jzpfw,f// 'DvkdrGefjynfe,fawmif;&ef/ qkH;jzwfcJhonfrm/ tjcm;aom vlrsdK;rsm;. &ykdifcGifhudk S xdckdufapvkdI r[kwfyg// rGeftrsdK;om;wkd@. bkd;bGm;ydkifqkdifcGifhudk/ w&m;ojzifh jyefvnf awmif;qkdaejcif;rsom jzpfw,ff// Todk@ rGejf ynfe,f xlaxmifa&; S vkyief;udk twwfedkifqkH; 'Drdkua&pDenf;vrf;t& aqmif&GufoGm;rSm jzpfygw,f// f ,ae@ rGetrsKd ;om;wk@d &J@ at;csrf;pGm pnf;urf;ao0yfpGm qENjypDwef; vSnfhvnf f aejcif;uyif oufaocHaejyD;jzpfonf// rGevlrsdK;wkd@&J@ &oifh&xkdufaom/ ukd,fuH f =urRm/ udk,fzefwD;cGifh(Right of Self Determination)ukd w&m;ojzifh/ 'Drdkua&pD enf;vrf;t& awmif;qkdonfukdyif aeSmuf,Suf zsufpD;vmygu/ rGejf ynfe,f&wJhtxd/ &edkifonfhtaumif;qkH; enf;vrf;rsm;udk a&G;cs,fjyD;/ G f rGefjynfolvlxkeSifhvufwJcg/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@rS qufvuf vkyaqmifoGm;&ef oH'Xmefcsxm;jyD;jzpfw,f// 'dvo'XmefcsrSwf aqmif&Guf&mrSm/ rGeftrsdK;om; d dk H d w&yfvkH;/ nDnDnGwfnGwf/ wufwuf=uG=uG yl;aygif;yg0if=ubkd@ tav;teuf wkdufwGef;vkdygw,f//”
Page 192: 192
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
OuUX=uD;ekdifvSarmif.rdef@cGef;tqkH;wGif/ rGefvlxky&d\wf=uD;u/ wcJeuf vufckyfvuf0g; wD;I =obmoHay;=uonf// xkdaemuf=uGa&mufvmaom/ vlxky&d\wf=uD;u atmufyg qkH;csufrsm;udk/ wnDwnGwfwnf;wcJeufqkH;jzwf =uonf// (1) AdkvfcsKyfatmifqef;eSifhwuG/ usqkH;oGm;aom/ 0ef=uD;rsm;udk vkyf=uHowfjzwfaom vlowform;wkd@udk Ttpnf;ta0;=uD;u/ txl;uJ&J@&Skwfcsyga=umif;// h (2) rGefwkd@. awmif;qkdcsuf(7)csufudk tpkd;&u auseyfavmufatmif vkdufavsmjcif; r&Sd onfhtwGuf/ 0rf;enf;a=umif;// (3) rGefwkd@onf/ ArmedkfifiH&Sdwkdfif;&if;om;/ tcsif;csif;eSifh &if;eSD;nDnGwfpGm/ qufqHvkdvm; onfhtavSsmuf rGefwkd@.w&m;ojzifh awmif;qkdcsufrsm;udk awmif;qkdaomfvnf;/ tpkd;&u auseyfavmufatmif vkdufavsmjcif; r&SdonfhtwGuf oD;jcm; jynfaxmifpk taeeSifh awmif;cJhaomf/ ydkrdkc&D;a&mufvdrfhrnf[lI Ttpnf;ta0;=uD;u ,lq a=umif;// (4) txufyg qkH;jzwfcsufrsm;eSifh ywfoufI ay:aygufvmaom/ udpPrsm;udk aqmif&Guf&ef rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@(XmecsKyf) tvkyftrSKaqmiftzJG@odk@ tm%m v$Jtyfa=umif;// [lIjzpfonf// TrGefjynfolvlxk. qkH;jzwfcsufrsm;t&/ rGeftrsdK;om;wkd@onf/ rGefoD;jcm; jynfe,f ay;&ef twdtvif;awmif;qkdvmonf udkavhvmawG@&Sd&onf//17 1947-ckeSpfatmufwkdbmv(11)&ufae@wGif/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm; jzpf=uaom edkifbvGif/ ekdifpHolwkd@u owif;pmq&mrsm;eSifh awG@qkH&Sif;vif;yGJ w&yfudk armfvjrdKifjrdK@ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@&kH;XmecsKyfY usif;yonf// xkdowif;pm&Sif;vif;yGJY rdrdwdk@awmif;qkdrnfh rGefoD;jcm;jynfe,f. tus,ft0ef;udk edkifbvGifeSihf edkfifpHolwdk@u &Sif;vif;wifjycJhonf// ekdifbvGifeSifhrGefpHolwkd@. &Sif;vif;wifjycsufwkd@rSm atmufygtwkdif;jzpfonf// “rGeftrsdK;om;wkd@. awmif;qkdcsuf(7)csufteufrS/ zqyvtpkd;&u/ tcsuf(1) (3)eSifh (4)wkd@udkom ay;jyD;/ useta&;=uD;aom/ tcsufrsm;udkrvkdufavsmojzifh/ f rGetrsKd ;om;rsm; taejzifh/ ,ckvkd wpfqifhwufI awmif;qkdvm&w,f// 1947f ckepf atmufwbmv(9)&ufae@u/ rGetrsKd ;om; tpnf;t&k;H XmecsKyfwi/f S dk f G acgif;aqmifrsm; pnf;a0;=ujyD;/ atmufjrefrmedkifiH/ rGefvlrsdK;wkd@. e,fy,frsm;udk/ rGefoD;jcm;jynfaxmifpktjzpf owfrSwfay;bkd@ awmif;qkdrnfjzpfa=umif; qkH;jzwf
17
1958-1962/jrefrmekdifiHa&;/pm/268
Page 193: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
193
=uw,f// tus,ft0ef; twdtusajym&vSsi/f rGeoD;jcm; jynfaxmifpkonf/ f taemufbufwGif ykodr/f taemufyifv,f urf;&kd;wef;/ ajrmufbufwGif o&ufjrdK@/ ta&S@bufwGif awmifile,f ajreDukef;jrdK@&Sd rSwfwkdifrsm; txdeSifh awmifydkif;wGif 0dwkd&d,iltxd yg0ifygw,f//”18 ekdifbvGifeSifh rGefpHolwkd@onf/ ajrykHeSihfwuG taotcsm/ owif;axmufrsm;tm; &Sif;vif; wifjycJhonf// owif;axmufrsm;. tar;rsm;udkvnf;jyefvnfajz=um;&Sif;vif;cJh=uonf// “tu,fI ,cktcsdefrSm zqyv twkdifyifcH tpkd;&u/ rGeftrsdK;om;wkd@. awmif;qkdcsuf(7)csufudk vkdufavsmcJhyg&if/ rGefvlrsdK;rsm;taejzifh auseyf=u rnfvm;// ToD;jcm; rGejf ynfaxmifpke,f awmif;qkdjcif;udk jyefvnf&kwfodrf; rnfvm;//” f txufygowif;axmufwOD;.ar;jref;csufudk/ekdifbvGif/ rGepHolwdk@u atmufygtwkdif; h ajz=um;cJonf// d “,ae@rGefvlxkrSm/ rdrwkd@&J@rlv awmif;qkdcsuf/ (7)csufudk zqyvtwdkifyifcH tpkd;&uvkdufavsm apumrl/ tvkdr&Sdawmhbl;// rauseyfawmhbl;// rdrdwkd@&oifh &xkdufwJh/ rGefoD;jcm;jynfaxmifpke,f&rSomauseyfawmhr,f// rGeftrsdK;om;wkd@&J@ awmif;qkdcsufudk/ ,ckr&&ifvnff;/ vGwfvyfa&;&wJhtcg/ qufvufawmif;qkd oGm;rSm jzpfygw,f// zqyvtzGJ@udka&m/ tjcm;rnfonfhtzGJ@pnf;udkyg/ twkdufcH vkyfvkdIr[kwfyg// rdrdwkd@ &oifh&xkdufwJh tcGifha&;udk awmif;qkdjcif;omjzpfw,f// AdkvfcsKyfatmifqef; r=umc% ajymqkdaewJh/ vlrsdK;pkwkdif; udk,fhuH=urRm udk,fzefwD;cGifh &Sd&r,fqkdwJh tjrifudk/ rGefvlrsdK;wdk@u tjynfht0 axmufcH =udKqkd w,f/// ukd,fhuH=urRm udk,fzefwD;cGifhudkom rGevlrsdK;wkd@ awmif;qkdjcif; jzpfw,f// f rGevlrsdK;wkd@&J@ qkH;jzwfcsufrsm;udk/ jrefrmekdifiHqkdif&m 0ef=uD;avmh'fpwkd0,fvf f (Lord Listowel)eSifh jrefrmekdifiHbk&ifcH/ jrefrmekdifiH 0ef=uD;cskKyfwkd@xHokd@vnf;/ a=u;eef;&dkufta=umif;=um; jyD;jzpfw,f//”19 ekdfifbvGifeSifhedkfifpHolwkd@utxufygtwdkif;@jywfjywfom;om; ajz=um;oGm;onf//
18 19
1958-1962/jrefrmekdifiHa&;/pm/268 1958-1962./jrefrmekdifiHa&;/pm/268
Page 194: 194
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
ya'o&mZftaiG@toufrukefao;aom r[mvlrsdK;=uD;0g'udkudkifpJGxm;onfh/ zqyv twkdifyifcHtpdk;&onf/ rGefvlrsdK;wkd@. w&m;rSSswaom awmif;qkdcsuf(7)csufudkf y,fcs cJhonfhtwGuf ,ckvkdrGefvlrsdK;wkd@u wkd;jrSifhI awmif;qdkvmjcif;jzpfonf// Armya'o&mZf wkd@ rw&m; tekdif,l odrf;ykdufxm;aom/ rdrdwdk@.bdk;bGm; ydkifqkdifonfh/ e,fajra'o tm;vkH;udk/ rGefacgif;aqmifwkd@u jyefvnfawmif;qkdvmonf udkawG@&Sd&onf// 1947-ckeSpf atmufwkdbmv(9)&ufae@u jyKvkyfusif;yaom/ rGefacgif;aqmifrsm; tpnf;a0; qkH;jzwfcsufrsm;udk/ jrefrmekdifiHqkdif&m/ 0ef=uD;avmh'fpwkd0,fvfeSifh/ jrefrmekdifiH bk&ifcH/ jrefrmekdifiH0ef=uD;cskKyfwkd@xHokd@vnf; xkdae@rSmyif/ a=u;eef;&dkuf ta=umif;=um; vkduf=u onf// 1947-ckeSpf arv(1)&ufae@Y pwifusif;yaom/ wkdif;jynfjyK v$wfawmftpnf;a0;rS jrefrmekdifiH zGJ@pnf;tkyfcsKyfykH tajccHOya'udk twnfjyKjyD;/ u&iftrsdK;om;rsm;udkom/ tcGifha&; ay;vkduf=uonf// rGeftrsdK;om;wkd@twGuf tcGifha&;ay;jcif; r&Sdonfhtay: rGeftrsdK;om; wkd@u rauseyfI ,ckvkd wpfqifhwufawmif;qkdvmonf[k qkdekdifygonf// zqyv twkdifyifcH tpkd;&. rGefvlrsdK;tay: xm;&Sdaomoabmxm;udk rauseyfI rGefacgif;aqmifwkd@rSm wif;rmaomtjrif oabmxm;&SdvmjyD;/ ,ckvkd atmufjrefrmekdifiH wckvkH;udk awmif;qkdvmonf[kvnf; qkdekdionf// rGefvlrsdK;wkd@onf oD;jcm;e,f f xlaxmif&ef t"du xm;awmif;qkdvm=uonf// TuJhokd@ trsdK;om;awmif;qkdcsufudk wpfqifhwufjyD; rGeftrsdK;om;rsm;wkd@ awmif;qkd vmonf// rGefjynfolvlxk vlwef;pm;toD;oD; pnf;vkH;nDnGwfvmonf// wcsdefwnf; rSmyif/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;onf/ b0wltjcm;vlrsdK;pkrsm;eSihfvnf; r[mrdwf zGJ@ekdKif&ef enf;vrf;&Smvmonf// rdrdwkd@.trsdK;om;ekdifiHa&; tcGifha&;rsm;udk awmif;qkd &mwGif/ b0wlvlrsdK;pkrsm;. axmufcHrSK vkdtyfa=umif;udk rGeftrsdK;om;acgif;aqmifrsm;u jrifvm=uonf// xkda=umifh u&iftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;eSihf ykdrdkcspf=unf&if;eSD;rSK&Sd&ef rGeftrsdK;om;acgif;aqmifwdk@u =udK;pm;vm=uonf// 1947-ckeSpf atmufwkdbmv(3)&ufwGif usif;yaom/ armfvjrdKif u&iftrsdK;om; uGefz&ifhokd@ ekdifvSarmif/ ekdifbvGif/ rd[Hom/ rGefq&mwif/ rGefomvif;/ rGefpdefxGef;wkd@ wufa&mufcJh=uonf// u&iftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;eSifh rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm; awG@qkH=ujyD; trsdK;om;ta&;udk aqG;aEG;cJh=uonf// rGefu&iftrsdK;om;wkd@. a&S@vkyfief;pOf twGufnSdeSKdif;wkdifyifcJh=uonf// trsdK;om;a&;wGif rGef-u&if yl;aygif;aqmif&Gufa&; udpP rsm;udk u&ifacgif;aqmif apmb=uD;eSifh aqG;aEG;cJh=uonf// u&iftrsdK;om; acgif;aqmif
Page 195: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
195
apmbOD;=uD;u rdrd.t=uHpnfudk rGefacgif;aqmifrsm;tm; xkwfaz:ajymjyonf// 4if;wkd@ u&iftrsdK;om;taejzihf zqyvtpkd;&tm;/ vufeuftiftm;jzifh/ t=uyfudkifjyD; trsdK;om; tcGifha&;udk ta&;qkdoGm;rnfjzpfa=umif; ajym=um;cJhonf// rGeftrsdK;om; taejzifhvnf; TuJhokd@yif vufeuftiftm;jyjyD; zqyvtpdk;&xHrS/ rdrd&oifh&xkduf aomtcGifha&;udk awmif;qkdoifhonf[k apmbOD;=uD;u t=uHjyKcJhonf// rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm;jzpf=uaom ekdifvSarmif/ ekdfifbvGifwkd@uvnf;/ rdrdwkd@onfvnf;/ vufeuf tiftm;jyjyD;/ zqyvtpkd;&tm; t=uyfudkfifta&;qdkoGm;&ef oabmwlcJh=uonf// xkdokd@rGefu&ifacgif;aqmifrsm; awG@qkHaqG;aEG;jyD;/ wOD;.ta&;udkwOD;u 0kdif;0efulnD=u&ef oabmwl=uonf// wlnDaom tusdK;udpP&yfrsm;wGif yl;wGJ aqmif&Guf=u&efvnf; oabmwl =uonf// xkdokd@rGef-u&if eSpfO;D eSpfzuf nDnGwfaeonfhtjzpfudk zqyv tpkd;&u pdk;&drf=uD;pGm rsufajcrjywf tuJcwf apmifh=unfhaeonf// rGeftrdsK;om;eSifh P u&iftrsdK;om;wkd@onf/ wpfOD;udpukd wpfOD;u axmufcHulnD=u&ef/ oabmwlnDrSK &&Sdxm;=uonf[k owif;pmtoD;oD;wkd@u xkwfaz:a&;om;vm=uonf// rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfu/ o&ufjrdK@txd/ atmufjrefrmekdifiHwpfckvkH;udk rGefjynfe,ftjzpf awmif;qkd rnf[lIvnf; owif;pm toD;oD;rS a&;om;az:jy=uonf// rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfonf/ rdrdwkd@OD;aqmif qkH;jzwfawmif;qkdxm;aom/ rGefjynfe,f az:xkwfa&;twGuf/ vkH;yrf; =udK;pm;vm&awmhonf// rGefvlrsdK;rsm; aexkdifaom/ c&kdif/ jrdK@e,f/ aus;&Gma'orsm;qDodk@ uGif;qif;pnf;&kH;&ef/ wm0efcGJa0 ,l=uonf// rGefjynfe,f tjrefaz:xkwfa&; atmifjrifa&;twGuf/ ydkrdkjyif;xefaom pnf;&kH;a&;rsm;udk aqmif&Guf edkfif&ef wm0efcJa0=uonf// a&;e,feSifhusdKuQrDe,fudk rGefocif=uD;/ rGefpHol/ edkifbvGifeSifh G a'ocHacgif;aqmifrsmjzpf=uaom ekdifyef;om (0Juavmif)/ ekdif'Gwf(uGmefvSm)/ ekdif&kd;wdk@eSifh vufwGJjyD; pnf;vkH;a&;qif;usonf// rk'kHe,fudk/ edkifvSarmif/ ekdifomeSif;eSifh a'ocH acgif;aqmifrsm;jzpf=uaom ekdifausmif(uavmhaomh)/ ekdifbkd;aumif;wkd@eSihf vufwJjG yD; pnf&kH;a&; vkyfief;ukd aqmif&Guf=uonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf. xkd;azgufpnf;&kH;a&; vkyief;onf/ txl;yif atmifjrifvmonf// f zqyvtpkd;&onf rsufvkH;jyL;vmonf// Tokd@ pnf;&kH;a&;vkyfief;rsm; wkd;wufatmifjriff vmonfeSifhtrSs/ zqyvtpkd;&onf/ rGefacgif;aqmifrsm;tm; enf;rsdK;pkHjzifhpwif/ &efjyK vmonf// jcdrf;ajcmufvmonf// rGefvlrsdK; a&;&mtzGJ@csKyfuvnf; tpkd;&jcdrf;ajcmufrSKudk wkef@jyef&ef jyifqif vmonf// zqyv tpkd;&uwdk;I vufeufjzifh zdeSdyf vmygu/ vufeufjzifh jyefvnf ckcHedkfif&eftwGuf/ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf vufatmufwGif trsdK;om; umuG,fa&; Xmewckudk v#dK@0Sufwkd;csJ@ zGJ@pnf;xm;vkdufonf//
Page 196: 196
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
TuJhokd@ rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfrS ajcvSrf;oGufoGufjzifh t&Sdeft[kefwif pnf;&kH;a&; qif;aeonfhtcsdefwGif wzufY rGefwkdfif;&if;om; tpnf;t&kH; uvnf; tm;tifopfjzifh pkpnf;nDnGwfpGm zGJ@pnf;vm=uonf// rdrdwkd@wkdufyJG qifcJhonfh/ wkdifjynfjyKv$wfawmf a&G;aumufyGJtm; oydwfarSmufrSKa=umifh rdrdwdk@twGif; tcsif;csif; oabmuGJjym; jcm;em; cJh=ujyD;/ txkduftavSsmuf tm;enf; ,drf;,dkifvmcJhonf// tiftm;opfrsm;udk pnf&kH; odrf;oGif;I topfwzef pnf;vkH;nDnGwf tm;aumif;aom tpnf;t&kH;wck jzpfvm&ef =udK;pm; vm=uonf// 1947-ckeSpfwGif rk'kHjrdK@e,f urm0uf&GmY rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;u rGeftrsdK;om; nDvmcH w&yfudkac:,l usif;yygonf// 4if;nDvmcHrSvnf; rGefjynfe,faz:xkwf&ef awmif;qkd a=umif; qkH;jzwf=uonf// tiftm;aumif;aom trSKaqmifopf w&yfudkvnf; jyefvnf a&G;aumufwifajrmuf=uonf// rGewkdif;&if;om;tpnf;t&kH; f tvkyftrSKaqmifopf OuUX rGefzkd;csdK 'kOuUX ekdifatmifxGef;(yi) taxGaxGtwGif;a&;rSL; ekdifcsrf;rGef(urm0uf) trSKaqmiftzGJ@0ifrsm; rGefq&m[kd(urm0uf) q&mrGefzkd;pdef(urm0uf) ekdifxGef;cif(urm0uf) ekdifausmfvS edkifarmif=uD; edkifpHnGef@ q&mpH&$ef;(urm0uf) wkd@jzpfonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;onf/ rGefvli,frsm;udk pnf;&kH;a&;twGuf vli,faumfrwD w&yfukdvnf;zGJ@pnf;cJhonf// 4if;rGefvli,faumfrwDudk ekdifxGef;ciftm; OD;aqmifapcJhonf/ 4if;aumfrwDrS=uD;rSL;usif;yaom/ vli,fum,AvvSKyf&Sm;rSKoifwef;w&yfudk/ armfvjrdKif/
Page 197: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
197
&GmvGwfausmif;wGif zGifhvSpfay;cJhonf// oifwef;jyD;qkH;aomtcg/ armfvjrdKifjrdK@ay:wGif pDwef;vSnfhvnfI rGefvli,f tiftm; jyyGJw&yfudk jyKvkyfcJhonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS &mrnowif;pmudk (3)ywf w=udrfus rGef-jrefrm bmom (2)&yfjzifh xkwfa0cJhonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;. a=uG;a=umfoHjzifh xkwfa0aom &mrnowif;pmudk taxGaxGtwGif;a&;rSL; ekdifcsrf;rGefeSifh q&m[kd wkd@u =uD;=uyf wm0efcHI xkwfa0;onf// Tokd@rGeftrsdK;om;wkd@.trsdK;om;ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSK/tvGeft&Sdef&tm;aumif;aepOfrSmyif/ Jh &efukefjrdK@&Sd rGefvli,ftzGJ@uvnf;/ txl;tpnf;ta0;w&yfudkac:,lconf/ 1947-ckeSpf atmufwkdbmv(12)&ufae@wGif/ &efukefbk&m;vrf;&Sd/ uefx&kdufwm/ ekdifrGefaxmf/ aetdrfYusif;y=uonf// tpnf;ta0; obmywdtjzpf/ rGefausmfvuaqmif&GufjyD;/ S 20 twGif;a&;rSL;tjzpfrGefatmifcspf(xkH;tkdif)uaqmif&Gufonf// 4if;tpnf;ta0;u oabmwltwnfjyKvkdufonfh/ qkH;jzwfcsufrsm;teuf ta&;ygonfh qkH;jzwfcsufrsm;rSm/ (1) AdkvfcsKyfatmifqef;eSifhtaygif;tyg0ef=uD;rsm;usqkH;onfudk/txl; 0rf;enf;a=uuGJjyD;vSsif/ vlowf0g'udkt=uGif;rJh&SKwfcsa=umif;// (2) 1948/ckeSpfZefem0g&DvxufaemufrusapbJ/Armjynftm;vkH;0vGwf vyfa&;ay;&efawmif;qkd a=umif;// (3) &Srf;/u&if/ucsif/csif;/ vlrsdK;wdk@onfrdrdwkd@uH=urRmudk rdrdwkd@bmom/ zefwD;ekdifaomtcGifha&;rsm;ukd&&Sd=uonfudk0rf;omtm;&yga=umif;// rGefvlrsdK;wkd@twGuf 4if;tcGifhta&;rsdK;udk r&&Sdojzifh txl;0rf;enf; rda=umif;// (4) ArmekdifiHtpkd;&u/ rGefvlxkudk,fpm;vS,frsm;/ awmif;qkdcsuf(7)csuf teuf/ wcsufrSsjynfhjynfhpkHpkHray;bJ// rajymyavmufonfhtcGifh ta&;eSifhom/t=uKH;0ifaom/tpdwftydkif;uav;tenf;i,fudkom/ vkdufavsmaoma=umifh/Ttpnf;ta0;uvkH;0rauseyfa=umif;// (5) rGefvlxktm;vkH;.w&m;ojzifh/ awmif;qkdaomvkdvm;csufrsm;udk &&Sdatmif/ rGefrsdK;cspf acgif;aqmifrsm;/ pdwftm;ravsSmhbJ/ w&m; Oya'twGif;Y wnf&Sdaom vrf;a=umif;rsm;jzihf/ &Gyf&Gyfc|Hc|H=udK;yrf;
20
1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/269
Page 198: 198
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
aqmif&Guf&mwGif/ rGefvlxk ZmwdaoG;eSihf ulnD tm;ay;&ef/ T tpnf;ta0;u wkdufwGef;yga=umif;// (6) ArmekdifiHawmftpkd;&u/ rGefvlxk udk,fpm;vS,frsm;. awmif;qkd csufrsm;udk tcdsefrSDjyefvnf pOf;pm;oifha=umif;//21 [lIjzpfonf// rGefvli,fwdk@. qkH;jzwfcsufudk =unfhvsSif/ rGefvlrsdK;wkd@. w&m;rSSswaom/ awmif;qkdcsuf (7)csufudk/ zqyvtpkd;&u rvkdufavsmonfhtwGuf/ tvGefrauseyfa=umif; ay:vGif d aeonf// rGefvlrsdK;wkd@onf/ rdrwkd@onfvnf;/ tjcm;wkdif;&if;om; enf;wl/ ukd,fuH=urRm udkf,fzefwD;cGifhudk &vkda=umif; xif&Sm;onf// rGefjynfe,fudk r&vSsif/ &onfhtxd Oya'abmif twGif;rSaeI/ w&m;rSswaom enf;vrf;jzif qufvufawmif;qkdoGm;&ef rGefjynfolvlxkudk eSKd;aqmfxm;onfudk awG@&onf// rGefvli,f tzJG@pnf;onf/ trsdK;om; ekdifiHa&;awmif;qkdrSKwGif/ wufwuf=uG=uGyg0ifvmonfudk avhvmawG@&Sd&onf// 1947-ckeSpf atmufwkdbmv(16)&ufae@wGif/ usdKuQrDc&kdifvrdkif;&GmY rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;.tpnf; ta0;udkusif;ycJhonf// 4if;tpnf;ta0;rS/ oD;jcm;rGefjynfe,f awmif;qkd&efeSifh rGef&Jabmftpnf;t&kH; zGJ@pnf;&ef tqkdjyKcJh=uonf// wcsdefwnf;rSmyif/ rGefvGwfvyfa&;tzGJ@csKyf22uvnf; vrdkif;&GmY tpnf;ta0; usif;y=uonf// 4if; tpnf;ta0;rS/ rGeftrsdK;om;wkd@. bmom/ omoem wkd;wufa&;twGuf/ aqmif&Guf ay;&ef/ rGeftrsdK;om; wkd@tm; ppfwyfeSifh ykvdyftzGJ@wGif/ trSKxrf;cGifhjyK&ef/ oD;jcm; rGefjynfe,f/ awmif;qkd&efwkd@eSifhywfoufIaqG;aEG;nSdeSKdif;=uonf// 1947-ckeSpf atmufwkdbmv/(29)&ufae@wGif/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;u =uD;rSL;I rGeftrsdK;om;wkd@.tpnf;ta0;wpf&yfudk udsKuQrDc&kdif/ acsmif;qkHjrddK@e,f/ &GmvGwfaus;&Gm Yusif;ycJhonf//23 4if;tpnf;ta0;wGif/ rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;. OuUXrGefbkd;csdKu rGefvlrsdK;wkd@.=uD;rm;aom ordkif;tpOfvmudk &Sif;vif;wifjycJhonf// wqufwnf;rSmyif/ rGefvlrsdK;wkd@taejzifh/ rdrdwkd@&oifh&xkdufaom tcGifhta&;twGuf/ wkdufyGJ0if=u&ef vkdtyfa=umif; eSdK;aqmf wkdufwGef; oGm;onf// rdrdwkd@uH=urRm rdrwkd@ udk,fwkdif zefwD;cGifh d &Sdaom/ oD;jcm;rGefjynfe,f &&Sda&;twGuf/ rGefwrsdK;om;tm;vkH;pnf;vkH; nDnGwf=u&ef
21
1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/270 1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/271 23 1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/271
22
Page 199: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
199
wkdufwGef; eSdK;aqmfoGm;onf// 4if;tpnf;ta0;rSmyif/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;. taxGaxG twGif;a&;rSL; ekdifcsrf;rGefuvnf;/ atmufyg twkdif;rdef@cGef;ajym=um;oGm;onf/ “ordkif;tpOftvmt&/ rGevlrsdK;wkd@&J@ ykdifeufe,fy,fonf/ o&ufjrdK@txd f &ScJhonfudk rnfolwpfOD; wpfa,mufrsSrjiif;ekdifyg// okd@&mwGif jynfaxmifpk d jrefrmekdifiH. tvHawmfopfrm/ tjcm;wkdif;&if;om;wkd@twGuf oD;oef@ txdrf; S trSwftjzpf/ =u,fwpfvkH;pD &&SdcJh=uaomfvnf; rGetrsKd ;om;wkd@rSm/ rdrvlrsdK;udk f d udk,fpm;jyKaom/ =u,fwpfvkH; r&&SdcJhonfrSm/ tvGef0rf;enf; rdw,f// ” txufygtwdkif; ekdifcsrf;rGefonf/ jywfom;pGm ajym=um;oGm;onf// 4if;tpnf;ta0;rSm/ ekdifxGef;&ifu/ rGeftrsdK;om;wdk@. tcGifha&;rsm;udk awmif;qkd wkdufyJ0if&eftwGuf/ G rGefvli,f tpnf;t&kH;rsm; zJG@pnf;xlaxmif oifha=umif; tqkdjyKwifoGif;oGm;onf//24 1947-ckeSpf atmufwkdbmv (30)&uf ae@wGif/ acsmif;qkHjrdK@e,f/ &GmvGwfaus;&GmY/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;/ A[kdOD;pD;tzJG@ tpnf;ta0;w&yfudk usif;ycJhonf// 4if;tpnf;ta0;rS/ qkH;jzwfcsuf(15)csufudk qkH;jzwfcJhonf// 4if;wkd@rS ta&;=uD;aom qkH;jzwfcsufwcsdK@rSm/ (1) jAdwdefeSifh ,dk;',m;ekdfifiHrsm;odk@/ rGefcspf=unfa&; udk,fpm;vS,ftzJG@ apv$wf&ef// (2) rGefudk,fpm;vS,frsm;tm;/ bk&ifcHeSifhvnf;aumif;/ ocifekeSifhvnf;aumif;/ awG@qkH cGifhjyK&ef// (3) ekdifiHwGif;vrf;opfrsm;azgufvkyfa&;/ tvkyfvufrJhjy\emajz&Sif;ay;a&;//tdrfwGif; vufrSKvkyfief;rsm;/ tm;ay;a&;twGuf/ bk&ifcHtm;wkdufwGef;&ef// (4) A[kdwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;u/ oD;jcm; rGefjynfe,f ay;&ef awmif;qkdrSKudk axmufcH&ef// ponfhqkH;jzwfcsufrsm;yg0ifonf// TrGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;/ A[kdOD;pD;tzGJ@tpnf;ta0;. qkH;jzwfcsuft&/ 1310-ckeSpf yxr0gqkdvqef;(2)&uf/ (7/6/48)ae@wGif rGefwkdif;&if;om;tzGJ@tpnf;rS rGefzkd;csdK/ ekdifatmifxGef;/ rGefpHvSdKif/ q&mbdk;pdefwdk@onf/ ,kdk;',m;jynf/ befaumufjrdK@okd@ cspf=unfa&;c&D;oGm;cJhonf// cspf=unfa&;c&D;. &nf&G,fcsufrSm/ ,dk;',m;edkifiH&Sd rGefrsdK;eG,f rsm;eSihfawG@qkHjyD;/ rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&; vSKyf&Sm;rSKtwGuf/ wkdifyifaqG;aEG;&ef jzpfonf// txl;ojzifh 1757-ckeSpfu ArmOD;atmifaZ,s.&efudk wdrf;a&Smifaomtm;jzifh/
24
1958-1962/jrefrmedkifiHa&;/pm/272
Page 200: 200
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
,kd;',m;edkifiHwGiftajcwnf aexdkif ae=uonfh/ rGefrl;rwfrsdK;EG,f/ rGefppfol=uD;rsdK;EG,f/ rGeft&m&Sd t&mcHrsm;.rsdK;EG,f/ rGefolaX; ol=uG,frsdK;EG,frsm;eSifh wkdif;&if;om; udk,fpm; vS,ftzGJ@ awGqkHcJhonf// [Hom0wD&Sd rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om; vGwfajrmufa&; vSKyf&Sm;rSK wkdufyJ0ifaerSKwkd@udk &Sif;vif;wifjycJh=uonf// G ,dk;',m; ekdifiHwGif &Sdae=uaom/ Anm;pdif/ Anm;avyftrsdK;EG,frsm;onf tvGef emrnf=uD;aom/ rGefrsdK;EG,frsm; jzpf=uonf// TrGefrsdK;eG,ftm;vkH;wkd@onf/ ,dk;',m;wGif/ tajccsaexkdif &aomfvnf;/ pdwfwkd@onf/ rdrdwkd@.ae&ma'o tppftrSefjzpfaom/ yJcl;[Hom0wD aejynfawmfudkom/ tjrJwrf;owd& vGrf;qGwf ae=uqJyif&Sdonf// rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS udk,fpm;vS,ftzGJ@ rGeftrsdK;om; rsm;eSihfawG@qkH&I/ ,dk;',m;&Sd rGefrsdK;EG,fwkd@onf twkdif;rod 0rf;om=uonf// rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&; twGuf/ vkdtyfaom tultnDrsm;udk/ ,dk;',m;&Sd rGefrsdK;EG,frsm;u/ ulnDrnf jzpfa=umif;vnf; oabmwlnDrSK w&yfudk &&SdcJhonf// wdkif;&if;om; udk,fpm;vS,ftzGJ@ onf/ ,dk;',m;wGif tajcwnf aexkdifae=uaom/ rGeft&yfol t&yfom;rsm;eSihfvnf; awG@qkHcJhonf// rGeftrsdK;om; vGwfajrmufa&; wkdufyGJtwGuf jyifqifrSKrsm;udk vkyfaqmifcJhonf// &mrn a'o&Sd rGefrsdK;EG,frsm;eSihf ,dk;',m;ekdifiHwGif a&muf&Sdaeom &mrn rGefrskKd;eG,fwkd@. yxrpnf;vkH;nDnGwfrSK =udK;yrf;csuf[k qkdekdifygonf// eSpfedkifiH&Sd rGefrsm; cspf=unfa&; c&D;onf rGeftrsKd ;om; vGwfajrmufrSK/ vufeufudkfifawmf vSefa&;twGuf y%mrjyifqifrSK c&D;[kvnf; qkdekdifonf// rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om;ekdifiHa&; awmif;qkdrSK/ oD;jcm;rGefjynfe,f xlaxmifa&; vSKyf&Sm;rSKonf t&Sdeft[kef&vmonf// rGeftrsdK;om;wkd@. trsdK;om;pdwf"gwfonfvnf; edk;=um;wuf=uGvmonff// ,dk;',m;edkifiHodk@a&muf&Sd aeaomrGefrsdK;eG,feSifh &mrna'o&Sd rGeftrsdK;om;wkd@onf/ aygif;pnf; nDnGwfvm=uonf// TuJhokd@ rGeftrsdK;om;wkd@. ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK tiftm;aumif; t&Sdeft[kef &vmonfudk pkd;&drfw=uD;jzifh zqyv tpdk;&u vnf;rsufajcrjywf apmifh=unfhaeonf// orkdif;tpOftvm =uD;rm;aom vlrsdK;wrsdK; jzpfonfhtavSsmuf/ rGefvlrsdK;wkd@. trsdK;om;pdwf"gwf/ ekdf;=um;vmrSK/ trsdK;om;aygif;pnf; nDnGwfrSKwkd@udk tvGefpdk;&drfxdef@vef@pGm zqyv tpkd;&u tuJcwf apmifh=unfhaeonf// ArmvlrsdK;udk zckH;,SOf tHwkekdifaomvlrsdK;onf/ rGefvlrsdK;om jzpfonf udk zqyv Arm acgif;aqmifrsm;u/ aumif;rGefpGm em;vnfxm;onf// rGefvlrsdK;wkd@ trsdK;om; ekdifiHa&; awmif;qkdvSKyf&Sm;rSKudk jzdKcGJekdif&ef/ zqyv/ Armacgif;aqmifwkd@u =uHpnftm;xkwf vmonf//
Page 201: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
201
xkdtcsdefumvudkprf;ppf=unfhvSsif trsdK;om;edkifiHa&;udk wufwuf=uG=uGjzifh aqmif&Guf aeaom/ rGefekdifiHa&; tzGJ@tpnf;[lI(2)zGJ@&Sdonfudk awG@jrif&ayrnf// rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfeSifh/ rSGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH; wkd@jzpf=uonf// xkd(2)zGJ@t=um; rwlnDaom/ ekdifiHa&;tjrif cH,lcsufrsm;&Sdonfudkvnf; avhvmawG@&Sdekdifygonf// okd@aomfwzGJ@eSifhwzGJ@ wlnDrSK&&Sdatmif tjrJwrf; wkdifyif nSdeSdKif;jyD;rS aqmif&Guf=uonfudkvnf; awG@&onf/ Oyrm/ wkdif;jyKjynfjyKa&G;aumufyJtay: rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;rS/ekdifbkd;csdK/ edkifcsrf;rGef/ G ekdifatmifxGef;wkd@eSifh rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@rS ekdifvSarmif/ ekdifbvGif wkd@onf rwlnDaom/ tjrifrsm;&Sd=uonf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;u a&G;aumufyGJudk uef@uGufcJhonf// okd@aomf a&G;aumufyGJwGif ryg0ifbJ/uef@uGufjcif;xuf/ ,SOfjydKifjyD;yg0ifta&G;cHjcif;uykdrdkI rGeftrsdK;om;tusdK;&Sdekdifonf[kjrifaom/rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@rS ekdifvSarmif/ ekdifbvGifwkd@u a&G;aumufyGJwGifyg0ifcJhonf// TuJhokd@rwlnDaom tjrifrsm;&SdcJhygrl wOD;eSifhwOD; em;vnf rSK &&Sdatmif/ =udKwifnSdeSdKif; oabmwlnDrSK &jyD;rS aqmif&Guf=uonfudk awG@jrif&onf// rGeftrsdK;om;tcsif;csif;=um;wGif pnf;vkH;nDnGwfrSK wnfaqmufa&;twGuf tvGefvkdtyf onf// nDnGwfrSK wnfaqmuf&ef tvGef ta&;=uD;a=umif;udk/ edkfifbvGifonf aumif;rGefpGm em;vnfxm;onf// xkda=umihf trsdK;om;ta&;udk aqmif&Guf&mwGif edkifbvGifonf/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS/ trsdK;om;acgif;aqmifrsm;eSifh nSdnSdeSdKif;eSkdKif;/ wkdifwdkifyifyif &SdcJhonf// yl;wGJ aqmif&Gufekdif&ef =udK;pm;cJhonfukd awG@&onf/ 1947atjyDv(9) wkdif;jynfjyK v$wfawmf a&G;aumufyJGudk oydwfarSmufaom/ rGefwkdif;&if;om; acgif;aqmif rGefbkd;csdK/ ekdifcsrf;rGefwkd@eSifh wkdifyifnSdeSdKif;=ujyD;rS rdrdonf a&G;aumufyGJwGif 0ifcJhonf// rGeftrsdK;om;tcsif;csif;/ wOD;udk wOD; txifrvGJr=d u&efvkd tyfonf// rGeftrsdK;om;tzGJ@pnf;tcsif;csif;vnf; wzGJ@eSifhwzGJ@ nDnGwf=u&efeSifh wlnDaom vkyfief; rsm;wGif vufwGJaqmif&Guf=u&ef tvGefta&;=uD;onf[k edkfifbvGifujrifonf// TuJhokd@ tjrif&Sdaom ekdifbvGifeSifh rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyf yk*~dKvfrsm;onf/ rGeftrsdK;om; tusdK;twGuf/ tppt&m&m rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;rS yk*~dKvfrsm;eSifh wkdifwkdifyiffyif aqmif&GufcJhonfudkawG@&onf// TuJhodk@ rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfeSifh rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;tzGJ@cskKyfwkd@. nDnGwfpm/ wkdufyGJ0ifawmif;qkdaom/ oD;jcm;rGefjynfe,f G xlaxmifa&;onf/ rGefvlxk. axmufcHrSKukd tjynfht0 &&Sdvmonf// rGeftrsdK;om;wkd@. rGefjynfe,f oD;jcm;awmif;qkdrSK t&Sdeft[kef&vmonf eSifhtrsS/ zqyv tpdk;&onfvnf; rsufvkH;rsufpHjyL;jzpfvmonf// rGefvlrsdK;wkd@ edk;=um;rSKtay:/ wxdef@wvef@jzpfvmonf// zqyvtpkd;&onf enf;rsdK;pkHjzifh/ aeSmuf,SufzsufqD;vm onf// vufeufudkfif tzGJ@tpnf;jzifh/ jcdrf;ajcmufvmonf// Tjzpfay:vmaom/ tajctaeudk aumif;rGefpGm tuJcwfrdaom/ rGeftrsdK;om; ekdifiHa&; tzG@tpnf;rsm;onf/ J
Page 202: 202
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
tcsif;csif; pkaygif; nDnGwfrSKtwGuf =udK;yrf;vmonf// bkH&efol zqyv tpkd;&udk pkaygif; &ifqkdifekdif&ef =udKwifjyifqifrSK jyKvkyfvmonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyfeSifh rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH;wdk@. trSKaqmiftcsdK@wdk@ awG@qkHaqG;aEG;=ujyD; bkHvkyfief;pOfjzpfvm aom (rGefjynfe,faz:xkwfa&;)twGuf nSdeSdKif;=uonf// eSpfzGJ@pvkH;rS acgif;aqmifrsm;onf/ rGefjynfe,f&&Sda&;twGuf/ 'Drdkua&pDwkdufyGJvrf;pOf enf;vrf;jzifh jidrf;csrf;pGm aqmif&Guf vkdaomqEN&Sd=uonf// okd@aomfrdrdwkd@jJidrf;csrf;aom'Drdkua&pD wkdufyJenf;vrf;ukd tm%m& G zqyvtzGJ@u taeSmuf,SufjyKrnf/ acsrSKef;ypfrnf[kjrif=uonf// xkda=umifh 'Drdkua&pD wkdufyGJvrf;pOfydwfqkd@jcif;cH&vSSsif rGefjynfe,fudk rnfokd@az:&rnfudk nSdeSdKif;=uonf// (vufeufjzifh 'Drdkua&pDwkdufyGJudk ydwfyifwm;jrpfvSsif/ vufeufjzifh xkd;azgufoGm;&rnf// ) [laom oabmw&m;udk vufcH=uonf// “awmfvSefa&;ppfonf rjyD;qkH;ao;aom/ ekdifiHa&; &nfrSef;csuf yef;wkdifudk qufvuf taumifxnfaz: vkyaqmifoGm;&ef f enf;vrf;wckyif jzpfonf//” “vufeufudkfifawmfvSefa&;onf/ tjyif;xefqkH;aomekdifiHa&; vkyfaqmifcsufwckjzpfonf”[laom oabmw&m;rsm;udk eSpfzJ@G rS rGefacgif;aqmifwkd@u oabmwlvufcH=uonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyfeSifh rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH;wkd@onf/ wzGJ@eSifhwzGJ@ pnf;vkH;nDnGwfrSK&&Sdatmif tjrJwrf;qkdouJhokd@ nSdedSkif;wkdifyifI aqmif&Guf =uonfudkavhvmod&Sd&onf// edkfifbvGifonf rdrdb0udk trsdK;om;ta&;wGifom jrKyfeSHvkdufonf// ae@rtm;nrtm; ekdifatmif/ trsdK;om; ta&;wGif epfjrKyfaecJhonf// rdrd.udk,fydkifaysmf&$ifrSK tcsdefuav; udkyif xnfhoGif; rpOf;pm;bJ trsdK;om;ta&;udk OD;pm;ay;cJhonf/// trsdK;om;tay: oHa,mZOf =uD;rm;cJholwOD;jzpfonf// xkda=umifh ekdifbvGi. trsdK;om;ekdifiHa&; vSKyf&Sm;rSK f onf/ rGefvlrsdK;a&;&m tzJG@csKyf. trsdK;om;ekdifiHa&;vSKyf&Sm;rSKeSifh wom;wnf; jzpfonfudk avhvmawG@&Sdekdifygonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf. trsdK;om;edkfifiHa&; vkyfaqmifrSK rSefor#wdk@rSm/ edkifbvGifonf a&S@wef;Y yg0ifcJhonf[k qkdv#if rrSm;edkifay// tjcm; rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf acgif;aqmifrsm;eSifhtwl vufwGJIwyfOD;Y tjrJwrf;yg0ifcJhonfudk avhvmawG@&Sd&onf// rGeftrsdK;om;ta&; aqmif&Guf&mwGif tjcm;aom b0wl vlrsdK;pktzGJ@rsm;eSihfvnf; vufwGJ nDnGwf&ef tvGef ta&;=uD;a=umif;udk/ ekdfifbvGifwOD; aumif;rGefpGm wGufq rddonf// wrdsK;om;wnf;/ wzGJ@wnf;/oD;oD;jcm;jcm; aqmif&Gufvkyfudkfifonfxuf/ b0wl trsdK;om;tcsif;csif;/ tzGJ@csif;csif; aygif;pnf;jyD; nDnGwfpGm aqmif&Gufjcif;uydkrdk tusdK; jzpfxGef; edkifonfudk em;vnf oabmayguf xm;onf// xkda=umifh r[mrdwfzJG@a&;udk edkifbvGif txl;pdwf0ifpm;cJhonf// txll;ojzifh u&iftrsdK;om; tzGJ@pnf;rsm;eSifh vufwGJ
Page 203: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
203
aqmif&Guf&ef=udK;yrf;cJhonf// u&iftrsdK;om;tpnf;t&kH;eSihf r[mrdwfzGJ@ekdif&ef =udK;pm; cJhonf// u&iftrsdK;om;wkd@. trsdK;om;nDvmcHrsm;udk ekdifbvGifwOD;onf rysufruGuf wufa&muf tm;ay;cJhonf// 1946-ckeSpwGif zgyGefwGif usif;yaom/ u&if trsdK;om; f uGefu&ufokd@4if;/ 1947-ckeSpf atmufwkdbmvwGif usif;yaom/ armfvjrdKif u&if trsdK;om;uGefz&ifokd@4if;/ ekdifbvGifonf/ vkH;vpkdufI wufa&mufcJhonf// u&if trsdK;om; acgif;aqmif =uD;i,frsm;eSifh &if;eSD; cifrifekdif atmif/=udK;pm;cJhonf// 1947-ckeSpf/ atmufwkdbmv(3)&ufeSifh (4)&ufwGif/ armfvjrdKifY usif;yaom u&if trsdK;om; txl;uGefz&if nDvmcHokd@ ekdifvSarmif/ ekdifbvGif/ q&mwif/ rd[Hom/ rGefomvif;/ rGefpdefxGef;wkd@ wufa&mufchJjyD;/ rGef-u&if pnf;vkH;nDnGwfa&; twGuf/ rGefacgif;aqmifwkd@=udK;pm;cJhonf// 1947-ckeSpfarmfvjrdKif u&iftrsdK;kom;uGefz&ifrSmyif/ u&iftrsdK;om; acgif;aqmif OuUX=uD;apmbOD;=uD;u u&iftrsdK;om;. a&S@vkyfief; vrf;pOf oabmxm;udk rGefacgif;aqmifrsm;udk ajymqkdwifjyxm;cJhonf// u&iftrdsK;om; rsm;taejzifh zqyvtpkd;&udk vufeufukdif/ u&ifwyfrsm;./ tiftm;ukdjyjyD; rdrdwkd@. trdsK;om;/ edkifiHa&; tcGifha&;rsm; udk t=uyfudkif awmif;,l&ef&Sdonf// rGeftrsdK;om;rsm; taejzifhvnf; TuJhokd@vkyfoifh a=umif; t=uHjyKcJhonf// OuUX=uD;apmbOD;=uD;. tjrifwGif TuJhokd@ t=uyfudkifv#if zqyvtpdk;&u tvG,fwulyif/ vkdufav#m vmrnf[k awG;qxm;[efwlygonf// rGeftrsdK;om; acgif;aqmifrsm; jzpf=uaom ekdifvSarmif/ ekdifbvGifwkd@onf/ OuUX=uD; apmbOD;=uD;. vrf;pOf oabmxm;rludk/ oaabmus vufcH=ucJhonf// xkdpOfurGef-u&if acgif;aqmifrsm;onf/ &kd;&dk;yif pOf;pm; awG;ac:cJh=uonf// rGef-u&iftrsdK;omm;wkd@onf rSefuefrSswaom awmif;qkdrSKrsm; udkom awmif;qkdjcif;jzpfonf// vlrsdK;wrsdK;taejzihf rdrdwkd@Y &&Sdxkdufaom/ rGefjynfe,f/ u&ifjynfe,fudk awmif;qkdjcif;rSsomjzpfonf// tjcm;aom/ &Srf;/ u,m;/ ucsif/ csif; vlrsdK;pkrsm; &ouJhokd@ rdrdwkd@onfvnf; &&Sdoifhonf[k &kd;om;pGm/ ,kH=unfxm;=uonf// z/q/y/v/ tpdk;&udk ppftiftm;jyjyD; rdrdwdk@. trsKd;om; edkifiHa&;tcGifha&;rsm;udk awmif;qkdv#if/ oufwef;ekjyD;/ tm;enf;aeonfh/ z/q/y/v/ tpkd;& taejzifh/ tvG,fwul yif/ vkdufav#mvmedkifrnf[kxifrSwfxm;=uonf// TuJhokd@aom u&iftrsdK;om;wkd@. a&S@vkyfief;pOfudk OuUX=uD;apmbOD;=uD; csrSwf vkyfaqmif&onfrSm ckdifvkHaom ta=umif;&Sdonf// xkdpOfumvwGif/ u&iftrsKd;om; tpnf;&kH;rS pnf;&kH;odrf;oGif;I&xm;aom ppftiftm;rsm;rSm/ tvGefawmifhwif;onf// jynfaxmifpk jrefrmedkifiHtpdk;&/ umuG,a&;Xme vufatmuf&Sd/ u&if&kdifz,fwyf f (3)wyf&if;vnf;&Sdonf// jynfxJa&;Xme vufatmuf&Sd/ u&ifppf&Jwyfvnf;/ u&if trsKd;om;wkd@bufrSm&Sdonf// jAdwdo#bm;rm; &dkifz,fwyfxGufeSifh bDtrfyDwyfxGuf/
Page 204: 204
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
u&iftrsKd;om;rsm;udkvnf;/ OuUXl=uD; apmbOD;=uD. u&iftrsdL;om; tpnf;&kH;rS odrf;oGif;I &&Sdxm;jyD;jzpfonf// 4if;tjyif 'kwd,urBmppf/ *syefawmfvSefa&;umvwGif r[mrdwf t*FvdyfbufrS yg0ifwdkufckdufay;aom u&iftrsdK;om;rsm;/ rsm;pGm&Sdonf// xkdu&iftrsdK;om; vufxJYvnf; v#dK@0Suf odrf;qnf;xm;aom/ vufeufcJ,rf; rD;ausmufrsm;/ trsm;jym;&Sdaeonf// *syeftqkwfwGif t*Fvdyfrsm;u odrf;qnf;rukefI u&ifaus;&Gma'owGif pGef@ypf xm;cJhaom/ vufeufcJ,rf; rD;ausmufrsm;udkvnf;/ u&iftrsdK;om; tpnf;t&kH;u/ trsm;tjym;/ pkpnf;&&Sdxm;=uonf// 4if;tiftm;wkd@udk tajcjyKI u&iftrsKd;om; tpnf;&kH;onf/ u&iftrsdK;om;umuG,fa&;wyfzGJ@ (Karen National Defence Organisation (KNDO) rsm;ukdyif/ tjrdK@jrdK@te,fe,fwdk@Y zGJ@pnf;xm;edkifjyD; jzpfonf// u&iftrsdK;om;acgif;aqmifref;bZHonf/ xkdzGJ@pnf;xm;aom (KNDO).OuUXjzpfvmonf// u&iftrsdK;om;wkd@. vufeuftiftm;/ ppftiftm;/ ppftawG@=uKHwkd@udk tajcjyKjyD;/ (KNU) OuUX=uD; apmbOD;=uD;onf/ OD;ek/z/q/y/vtpkd;&tm;/ tiftm;jyI u&ifjynfe,f awmif;,lrnfqdkonfrSm tvGef,kwWd&SdvSygonff// ta=umif;ckdifvkHonf[k qkd&ayrnf// okd@aomf rGefvlrsKd;wdk@taejzifh/ z/q/y/v tpkd;&tm; jcdrf;acsmuf&ef vufeufqkdI tyfwacsmif;r#/ r&dSao;yg// ppfoifwef;rsm;udk aumif;rGefpGmwufa&muf oif=um; xm;jyD; aom rGefvli,fqkdv#ifvnf; r&Sdoavmuf enf;yg;onf// xdkumvY vufeufudk udkifaqmif wwfaom/ ypfwwfaom rGeftrsdK;om;rsm;ukd vufcsdK;a&wGufvkd@ &edkifonf// rsm;rsm;jym;jym; r&SdvS// &Sif;&Sif;ajym&v#if/ rGefwdk@rSm u&iftrsdK;om; tpnf;&kH;uJhokd@/ vufeuftiftm; vltiftm;r&Sday// OuUX=uD;apmbOD;=uD;. t=uHOm%fjzpfaom/ ppftiftm;jyjyD; z/q/yv/tpdk;&udk/ t=uyf udkifI trsdK;om;tcGifhta&;rsm;udk awmif;qkd,lrnf[laom vrf;pOfudk/ rlt&vufcH vmcJh=uaom rGefacgif;aqmifrsm;onf/ wu,f vufawG@wGif taumifxnfaz:&ef/ tcufcJrsm;pGmjzifh &ifqkdifawG@&onf// vufeufudk rnfuJhokd@ pkaqmif; &,l=urnfenf;/ rnfuJhokd@ vltiftm; pkaqmif;&rnfenf;/ pkaqmif;I&vmaom vli,frsm;udk rnfodk@ ppfoifwef;ay;&rnfenf;ponfh jyoemaygif;pkHeSifh rGefacgif;aqmifrsm;&ifqkdifae&onf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf acgif;aqmifrsm;jzpfaomekdifvSarmif/ ekdifbvGif/ ekdifaiGodef;/ efkfifpHol/ ekdifbnGef@(ekdifbvGif.nD)/ edkifyef;omwkd@onf/vufeuftiftm;&&Sda&;/ vltiftm;&&Sda&;/ trsdK;om;wyfrawmfwck wnfaqmufekdi&ef tvsiftjref aqmif&Gufvm&onf// f rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@rS acgif;aqmif =uD;i,fwkd@onf/ rnfokd@qufvuf aqmif&Guf&rnfudk
Page 205: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
205
vSsdK@0SufI vsifvsif jrefjref wkdifyifaqG;aEG; qkH;jzwf=u&onf// wufwkwf&kduf aqmif&Guf &onf// tcsdefr&SdvSawmhacs// u&iftrsKd;om;uJhokd@ vufeuftiftm;rjyekdifcJhv#if/ rGefvlrsKd;wkd@tay: z/q/y/v/tpdk;&./ wzufowftqkH;jzwfudk cH&ekdifonf// u&ifvlrsKd;udk jynfe,fxlaxmifay;jyD;/ rGefvlrsKd;udk jynfe,fray;bJ csefvyfxm;edkifonf// TtwGuf rGefacgif;aqmifrsm;u pdk;&drfylyefrdonf// &kwfw&uf csufcsif; pDrHaqmif&Guf &ojzifh/ tvGeftcufcJeSifh &ifqkdifawG@ae&onf// xkdtcsdefumvonf/ vufeufpkaqmif; &,l ekdifaom enf;vrf;rSm (2)vrf;om &Sdonf[k/ rGefacgif;aqmifrsm;u jrif=uonf// (1)aiGa=u;jzifh 0,f,l pkaqmif; &,laomenf;// (2)vufeufudk/ ykvdyxHrS vk,l f pkaqmif;aomenf;jzpfonf// vufeufudk0,f,lpkaqmif; ,l&efvnf; rvG,fulvSacs// aiGa=u;tvkHtavmuf pkaqmif;&&Sd&ef tcufcJu&Sdao;onf// aiGa=u;&Sdonfxm;OD;awmh vufeufudk/ 0,f,l&ef rvG,fulvSacs// TuJhokd@aom tajcrsdK;udk/ rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@rS rGefacgif;aqmifrsm;u &ifqkdifawG@=uKHae&onf// 'ga=umifh aemufqkH;wGif vufeufudk/ jzpfaomenf;jzifh vk,lI pkaqmif;,l&ef/ rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@ acgif;aqmifrsm;u qkH;jzwf vkduf&onf// vufeufrsm;udk vk,lI pkaqmif;,lrnfqkdonfrSmvnf; vG,fulvSonhf vkyfief;&yfwck r[kwfyg//tvGefv#dK@0SufI/=uHpnf/aqmif&Guf&onf// rayguf=um;atmifaqmif&Guf&onf// rGefacgif;aqmifrsm;u/ rGefvli,frsm;udk v#dK@0Suf nGef=um; aqmif&GufapcJhonf// t"durSm rGefvlrsK;da&;&mtzGJ@csKyfrS vufeufrsm; pkaqmif;aeonf/ vufeufrsm;udk vk,l&ef pDpOf aqmif&Gufaeonf qdkwJhtcsufwdk@udk z/q/y/v/tpkd;&tm; vkH;0rod&Sdap&efyifjzpfonf// vkH;0 rayguf=um;ap&efjzpfonf// TuJhokd@ rGefacgif;aqmifrsm;onf/ wufwkwf&dkufI/ rGeftrsKd;om;umuG,fa&; Xmewckudk zGifhvSpfedkif&ef =udK;pm;=uonf// xkdpOfumvwGif/ u&if trsdK;om; umuG,fa&;wyfrsm; &SdaejyD;jzpfonf// rGeftrsdK;om;umuG,fa&;wyfwGif/ rGefpHolu wm0efcHjzpfonf// ekdifbnGef@eSifh edkifyef;omwdk@u 'kwm0efcHrsm;jzpfonf// rsdK;cspf rGefvli,frsm;udk vkdufvHpnf;&kH;odrf;oGif;&onf// pnf;&kH;odrf;oGif;I &vmaom vli,frsm;udk ekdifbnGef@u v#dK@0SufpGm ppfa&;;oifwef;rsm; ay;&onf// aemufykdif;wGif jynfol@&JabmftzGJ@/ weoFm&Dwkdif; avhusifha&;XmerS/ AdkvfrGefodef;(xkH;tkdif) vma&muf yl;aygif;ojzifh/ tiftm;ydkrdkaumif;rGefvmonf// 4if;vli,frsm;udktajccHjyD;/ rGeftrsdL;om; umuG,fa&;wyf (Mon National Defence Organization (MNDO)/udk zJG@pnf; ekdfifcJhonf// /trnfemrom/ xlaxmifxm;edkifjyD; jzpfaomfvnf;/ rGefumuG,fa&; wyfwGif/ vufeuftiftm;vkH;0r&Sdfao;acs// xkd@a=umifh vufeuf&&Sd&ef tjrefqkH; taumifxnfaz: aqmif&Guf&onf//
Page 206: 206
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
TuJhokd@ rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@rS trsdK;om;a&; vkyfief;rsm;udk ajcvSrf;oGufoGufeSifh vSsdK@0Suf vkyfaqmifaeonfhtcsdefrSm rGefwkdif;&if;om;tpnf;&kH;rS rGefacgif;aqmifwdk@onfvnf;/ rdrdwkd@vrf;pOfjzihf trsdK;om;a&;vkyfief;rsm;udk wenf;wvrf; wkd;jrSifhI vkyfaqmifaeonf// 1948-ckeSpf azaz:0g&Dv/ ( )&uf (1309/ckeSpwydk@wG@Jvqkwf(1)&uf)ae@wGif/ yxr OD;qkH; f aom/ rGeftrsdK;om;ae@ tcrf;em;udk bDvl;u|ef;/ &GmvGwf&GmwGif rGefwkdif;&if;om; acgif;aqmif(7)OD;wdk@u OD;pD;Iusif;ycJh=uonf// rGefwkdif;&if;om;tpnf;t&kH; acgif;aqmif wkd@onf/ 1946-ckeSpf yinDvmcH. qkH;jzwfcsufw&yfjzpfaom/ [Hom0wD aejynfawmf/ wnfaxmifaomae@ wydk@wJG vqkwf(1)&ufae@udk rGeftrsdK;om;ae@tjzpf owfrSwf usif;y&ef qkH;jzwfcsuf &SdcJhonfhtnD/ rGeftrsdK;om;ae@udkdpwif usif;y=ujcif; jzpfonf// rGeftrsdK;om;ae@udk yxrOD;qkH; pwifusif;ycJhaom/ rGefwkdif;&if;om; tpnf;t&kH; acgif;aqmif(7)OD;wdk@rSm atmufygtwdkif;jzpf onf// (1) q&mawmfemJukov(uGmef,kduf)(usdKufoDrGefausmif;q&mawmf=uD;) (2) ekdifzdk;csdK/ (3) edkifx0ft;(urm0uf) (4) emJysKif(urm0uf) (5) emJqmefrnf(urm0uf) (6) emJz0fpdif(urm0uf/ekdifzkd;pdef) (7) emJz0ftHif(ekdfifzdk;atmif/&GmvGwf)25 txufyg rGefwdkif;&if;om; acgif;aqmifyk*~dKvf(7)OD;wkd@ OD;aqmifjyD; &GmvGwf&Gm txuf &kyf&Sif&kHwGif rGeftrsdK;om;ae@udk pnf;um;odkufjrdKufpGm usif;ycJh=uonf// aemifeSpf aeSmifeSpfrsm;wGif rGeftrsdK;om;wkd@onf rdrdwkd@.trsdK;om;ae@udk wyfkd@wJGvqkwf(1)&uf ae@ a&mufwkdif; eSpfpOfrysufruGuf qufvufusif;ycJ@=uonf// xkdokd@rGef-u&ifvlrsdK;wkd@ trsdK;om;awmif;qkdrSKtwGuf jyifqifrSKonf/ t&Sdeft[kef&/ tm;aumif;vmonfhtcsdefwGif/ zqyvtpdk;&. zdeSyfrSKrsm; rormvkyf=uHrSKrsm; wpp jzpfay: vmonf// rGef-u&ifacgif;aqmifrsm;tay: trsdK;rsdK; zdeSdyfhrSK jcdrf;ajcmufrSKrsm;udk jyKvkyfvmonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyfrS acgif;aqmifrsm;onf/ rdrdwkd@ =udKwifjyifqif&ef vkdtyfonfrsm;udk/ wufwkwf jyifqifaqmif&Guf&ef tcsdefa&mufaejyD; jzpfa=umif;udk oabmaygufvmonf// &Jpcef;rsm;udkodrf;ykdufjyD; tvsiftjref vufeufcJ,rf; rD;ausmuf rsm;udkpkaqmif;&ef e*kdutpDpOf&Sd xm;onfhtwkdif;/ jrefjrefaqmif&Guf&efpDpOf=uonf//
25
k?I]pjq*I]pjmxjkuEqvcjrtjTwj\tCYek.njgkUmxjepcj(5w)qN.ow>\
Page 207: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
207
rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@csKyfonf/ ekdifyef;omeSifh rGefAkdvfodef; wkd@eSpfOD;tm; OD;aqmifapjyD; rGefvli,fta,muf(30)wkd@eSifhtwl/ 1948/ckeSpf/ Zlvkdifv(20)&uf/ aumZmouU&mZf/ (1310)/ 0gacgifvjynfhae@&ufwGif/ Zmojyifaus;&Gm&Jpcef;udk twif;t"rR 0ifa&muf odrf;ykdufjyD;/ &JxHrS vufeufrsm; udkodrf;,laponf// (Tae@udktpGJjyKI rGeftrsdK;om; awmfvSea&;ae@[k owfrwfcJh=uonf) Tae&mwGif ekdifyef;omeSifh rGefAkdvfodef;wkd@eSpfOD;udk f S OD;aqmifaponfrSmvnf; ta=umif;&Sdonf/ ekdifyef;omonf Zmojyif&Gmom; r[kwfyg// oHjzLZ&yfjrdK@teD;rS 0Juavmif&Gmom;jzpfonf// xdk@twl AkdvfrGefodef;onfvnf; Zmojyif &Gmom;r[kwfyg// xkH;tkdif&Gmom;jzpfonf// &nf&G,fcsufrSm/ trnfrodaom rGefvli,fwpk wdk@u/ &Jpcef;&Sd/ vufeufcJ,rf; rD;ausmufrsm;udk vk,lodrf;ydkufoGm;onf[k trsm;u xifrSwfatmifaqmif&Guf&jcif;jzpfonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@/ trnffvkH;0rayguf=um;&ef &nf&G,fonf// tu,fI trnfayguf=um;ygu zqyvtpkd;&eSifh rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@csKyf acgif;aqmifwkd@ xdyfwkdufyÉdyuQjzpfoGm;rnf// xkdpOfu ekdifyef;omwkd@rSm/ vufeuf[lI/ pwif;uef;wvuf/ ajcmufvkH;jyL; wvufeSifh/ *syef&kdifz,fwvufjzifh &Jpcef;udkodr;f ydkuf ,lcJhonf// tvGef owWd&Sdonf[k qkd&ayrnf// Zmojyif &Jpcef;udk odrf;ykdufekdifjyD;/ atmifyGJcHvkdufaom/ rGefvli,frsm;wkd@onf/ tvGef tm;rmef wuf=uGvmonf// wqufwnf;wGif/ aumhbdef;/ aumhayguf/ uwkd;/ aumhESyf/ xkH;tkdif&Gmokd@oGm;I/ &Jpcef;&Sd vufeufcJ,rf; rD;ausmufrsm;udk vkdufvHodrf;ykduf ,cJh=uonf// jrpfa=umif;wGif oGm;vmaeaom/ tpdk;&oabFmudkyg odrf;ydkufvkduf=uonf// l atmifyGJ& tm;rmef wufaeonhf rGefvli,frsm;yDyD/ ekdifyef;omeSifh AkdvfrSGefodef;wkd@rSm trSwfrxifbJ/ rGefvlrdsK;a&;&mtzGJ@. tvHudk v$ifhxljyD; atmifyGJcH=uonf// TuJhokd@ vufeuf odrf;,l&mwGif rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@. trnfemr/ wHqdyfwkd@udk/ vkH;0tokH;rjyK&/ owif;rayguf=um;atmif/ v#dK@0SufpGm aqmif&Guf &rnf[laom rlv&nf&G,fcsufudk arhaysmufoGm;=uonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@. tvHudk &J&Jwif;wif; xifxifay:ay:v$ifhxljyD; atmifyGJcHvkdufojzifh/ ajz&Sif;IrvG,fulaom aemufqufwGJ jy\em&yfrsm;udk zefwD;vkdufovkd jzpfoGm;onf// z/q/y/v/tpdk;&onfvnf;/TtvHudkta=umif;jyKjyD;/ rGeftrsdK;om;acgif;aqmifrsm;tay: xkd;eSuf&ef tcGifhaumif;w&yf&oGm;onf// Tvufeufodrf;,ljcif;udpPonf/ rGefvlrdsK; a&;&mtzGJ@. vuf&momjzpf&rnf[k tckdifrmpGyfpGJajymqkdvmonf// acgif;aqmifrsm;tm; ta&;,l&ef jcdrf;ajcmufajymqkdvmonf// ekdifvSarmif/ekdifaiGodrf;ekdifbvGif ekdifpHolwkd@u 'kdifcHajz&Sif;&onf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@ acgif;aqmifrsm;taejzifhvnf; TudpPudk rdrdwdk@ vkH;0rod&onfhta=umif;/ vdrfvnf ajz&Sif;&onf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@./ n$ef=um;csuf t& aqmif&Gufjcif;vnf; r[kwfyg// tzGJ@0if vli,fwpkwdk@u ekdifiHa&;uGsHI rqifjcif
Page 208: 208
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
vkyfaqmif rdjcif;om jzpfonf[k oufqkdif&m tm%mydkifrsm;tm; ajz&Sif;&onf// TrGefvli,frsm;udk tjrefqkH;vufeufcsbdk@ oufqkdif&m tm%mykdifrsm;u awmif;qkd vmonf// rGefvlrsdK;a&;&m tzGJ@acgif;aqmifrsm;udk wm0efay;jyD; xkdvli,frsm;tm; vufeufcsatmif/ aqmif&Guf aponf// OuUXekdifvSarmif/ twGif;a&;rSL;ekdifaiGodrf;wkd@u vkdufvH aqmif&Guf&onf// odk@aomf rGefvli,facgif;aqmif/ ekdifyef;omeSifh AkdvfrGefodef; wkd@uvufeufrcs/vufeufrtyf[k/jyif;jyif;xefxefjiif;qefaecJhonf// Tokd@edkifyef;omwkd@ jiif;qefae&jcif;rSm/ edkifaiGodef;eSifhrGefacgif;aqmifrsm;.v#dK@0Sufn$ef=um;jcif;a=umifh jiif;qef aejcif;jzpfonf// rGefvli,frsm;tm; vufeufcsapa&; =udK;yrf;rSKonf/ [efaqmifrSKom jzpfonf// aemufqkH;wGif rGefvli,frsm; vufeufwkdufckduf,lrSK udpPudk tpkd;&eSifh rGefacgif;aqmifwkd@ =udK;pm;yrf;pm; aqmif&Guf=uaomfvnf;/ jy\emonf ajyvnf oGm;jcif;r&Sday// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@. acgif;aqmifrsm;eSifh tpkd;&tm%mydkifwkd@ t=um;wGif tajcaeonf/ wjznf;jznf;wif;rmvmonf// aemufqkH;wGifrGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@ acgif;aqmifrsm;jzpfaom/ ekdifbvGieSifh ekdifaiGodr;f udk/ 1948-ckeSifhZlvkdifv/(28)ae@wGif/ tm%mydkfifrsm;uzrf;qD;jyD; f armfvjrdKifaxmifokd@ykd@xm;vkdufonf// aemufwae@Zlvkdifv(29)ae@wGif/ uavmhaomhwGif wm0ef,laqmif&Gufaeaom/ rGefvlrsKd;a&;&mtzGJ@ acgif;aqmifrsm;jzpfonfh/ ekdifpHol/ rGefbkd;aumif;/ ekdifpdefxGef;(uanSmf)/ AdkvfausmifeSifh&Jabmf(20) ausmfwkd@udkzrf;qD;jyD;/ armfvjrdKif axmifokd@ ydk@xm;vkduf=uonf// rGefvlrsdK;a&;&mtzGJ@eSifh tm%mydkfifwkd@t=um; wGif jy\emonf ajz&Sif;I rajyvnfbJ/ =uD;rm;oxuf =uD;rm;vmonf// tajcaeonf wjznf;jznf;wif;rmvmonf// armfvjrdKif&Sd rGefacgif;aqmifrsm;udk zrf;qD;vkdufonf qkdaomowif;udk/ oxkHc&kdif&Sd rGefu&if/ acgif;aqmifrsm;u od&Sdaomtcg/ vufwke@fjyefonfhoabmjzifh/ oxkHjrdK@eSifh c&kdifwckvkH;udk 1948-ckeSpfZlvkdifv(29)&ufae@rSpIrGef-u&if acgif;aqmifrsm;u/ vkdufvH odrf;ydkuf=uonf// rGeftrsdK;om;zufrS ekdifodef;aarmifu OD;pnf;aqmif&Gufonf// rGef-u&if yl;wGJaumfrwDw&yf zGJ@pnf;I tkyfcsKyfonf// rGeftrsdK;om;bufrS ekdifom[ef/ ekdifxGef;pdef (rif;oef;xGef;.zcif)/ ekdifatmifcsppH (ekdifbvGif.nD)wkd@u yg0ifI tkyfcsKyfa&; f wm0ef,l=uonf// TuJhokd@ oxkHjrdK@udk rGef-u&ifrsm;u odrf;ydkufvkdufonf [laom owif;udk tpkd;&uodd&dSaomtcg/ armfvjrdKifjrdK@ukdvnf; TuJhokd@yif rGef-u&ifrsm; odrf;ykdufvmrnfudk z/q/yv/tpkd;&upkd;&drfvmonf//
Page 209: OuUX=uD;Edkifa&$usifeifhawmfvSefa&;orm;/ 'dk@rGefausmif;om; S
209
zqyvtpkd;&onf armfvjrdKifudk =udKwifumuG,fr_rsm; uref;uwef; aqmif&Guf&ef =udK;pm; vmonf// zrf;qD;csKyfaeSmifjyD; axmifoGif; xm;aom/ rGeftrsdK;om; acgif;aqmif rsm;jzpfonfh ekdifbvGif/ ekdifaiGodrf;/ rGefpHol/ ekdifausmif/ rGefbkd;aumif;/ ekdifpdefxGef;wkd@eSifh4if;/ armfvjrdKifjrdK@&Sd u&ifacgif;aqmifrsm;eSihf4if; awG@qkHaqG;aEG;&ef udk,fpm;vS,f apv$wf vmonf// &efukefjrdK@SrS&JcsKyf/ AkdvfcsKyfxGef;vSatmifeSifh u&iftrsdK;om;tpnf;&kH;rS u&if acgif;aqmif apmom'ifwkd@udk tpdk;&uapvGwfvmonf// 1948-ckeSpfZlvkdifv(31)ae@wGif armfvjrdKifjrdK@AdkvfwJwGif &JcsKyfAkdvfcsKyfxGef;vSatmifonf/ wkdif;rif;=uD; OD;cifaarmif&if/ c&kdif0efOD;bpef;/ c&kdif&J0efaxmufOD;vSarmifwkd@eSifh/ awG@qkHaqG;aEG;=uonf// jy\em t&yf&yfajyvnfa&;twGuf rnfuJhokd@ aqmif&Gufv#if oifhav#mfrnfudk n_de_dif;wkdifyif =uonf// TuJhodk@pka0; n_de_dif;wkdifyifaepOfrSmyif/ ppf&Jwyf&if;t&m&Sd u&iftrsdK;om; apm[if'gqifeSifh u&if&Jabmfwyfom;rsm;u/ 4if;pnf;a0;xkdifae=uaom/ tpdk;&t&m&Sd tmvkH;wkd@udk n(8)em&DwGif zrf;qD;vkdufonf// AkdvfcsKyfxGef;vSatmif wOD;onfom/ xGufajy;vGwfajrmufoGm;onf// xkdtm%modrf;aom/ u&iftrsKd;om; apm[if'gqifwkd@ tzJG@uyif/ ekdifbvGif/ ekdifaiGGodrf;/ ekdifpHol/ ekdifausmif/ rGefbkd;aumif;/ rGefpdefxGef;wkd@udk nwGif;csif;yif/ axmifrSxkwfcJhonf// 1948-ckeSpfZlvkdifv(31)nYyif rGef-u&ifacgif;aqmifwdk@ n_deif;wdkifyifjyD; armfvjrdKifjrdK@eSifh kd usdKuQrDc&kdifwckvkH;udk odrf;,l&efqkH;jzwf=uonf// 1948-ckeSpf=o*kwfv(1)&ufae@ eHeuf rdk;rvif;rD armfvjrdKifjrdK@udk odrf;ydkuf,lvkdufonf// rk'kHjrdK@udk eHeuf(11)em&DtcsdefwGif odrf;ykduf,lvkdufonf// usefaomoHjzLZ&yfjrdK@/a&;jrdK@eSifh acsmif;qkHjrdK@rsm;udk odrf;ykduf,l&ef/ toD;oD;wm0efcJa0,l=ujyD;/ aqmif&Guf=uonf// txl;ojzifh/ OD;pD;aqmif&GufolrSm G ekdifaiGodr;f jzpfonf// usdKKuRa&mjrdK@rSwyg;tm;vkH;aom jrdK@rsm;udk rGefwdk@uodrf;,lekdifcJhonf// rGefwyf&if;&kH;udkrl bkdukef;&yf txufvrR=uD;/ a&$wnifwGifzGifhvSpfxm;onf// armfvjrdKifjrdK@ udkodrf;ydkfufjyD;aemuf/ ekdifiHa&;/ppfa&;/ tkyfcsKyfa&;rsm;udkyl;wGJaqmif&Gufekdif&ef/ rGef-u&if yl;wGJaumfrwDw&yfudk zGJ@pnf; =uonf// 1948-ckeSpf=o*kwfv(2)&ufwGiftpdk;&. ar,kppfoabFmonf armfvjrdKifjrpfwGif;odk@ 0ifa&mufqkdufuyfvmonf// &JcsKyfAkdvfcsKyfxGef;vSatmifvnf;oabFmeSifhtwlygvmonf// AkdvfcsKyfxGef;vSatmif.zdwf=um;csuft&/ edkifvSarmif/ ekdifbvGif/ ekdifaiGodfrf;wkd@(3)OD;onf/ ar,koabFmrSm&Sdaeaom AdkvfcsKyfxGef;vSatmifudk oGm;a&mufawG@qkHcJhonf// rGefjynfe,f udk tpdk;&rS tjrefqkH;taumifxnfaz:ay;ygu tm;vkH;jidrf;csrf;oGm;rnf[k rGefacgif;aqmif rsm;u wifjy cJhonf//
Page 210: 210
Edkifazodef;jZm (zuf'&,fwuUodkvf)
z/q/y/v/ tpdk;&onfvnf; vdrfrm yg;eyfpGm enf;y&d,m,frsm;udk usifhokH;I jy\emudk udkifwG,f ajz&Sif;&ef tylwjyif; =udK;pm;vmonf// rGef-u&ifwkd@=unfndKav;pm;aom/ au/tif/,l/ OuUX=uD; apmbOD;=uD;eSifh apm0DvDausmf wkd@udk pnf;&kH;I armfvjrdKifokd@ apv$wfcJhjyefonf// 1948-ckeSpf=o*kwfv(8)&ufwGif/ u&iftrsdK;om;tpnf;&kH;rS OuUX=uD; apmbOD;=uD;eSifh apm0DvDausmfwkd@ armfvjrdKifjrdK@udka&mufvmonf// OuUX=uD;apmbOD;eSifh rGef-u&ifacgifaqmifwkd@ awG@qkHaqG;aEG;=uonf// xkdaqG;aEG;yGJwGif/ OuUX=uD;apmbOD;=uD; onf/ rdrd.tjrifudk yGifhyGifhvif;vif; wifjyajymqdkoGm;onf// “,ae@tcsdefcgonf/ vufeufudkif awmfvSea&;pwif&ef tcserusao;a=umif;/ f d f jrdK@&Gmwdk@udkodrf;jyD;/ ,SOfjydKiftpdk;&w&yf zGJ@pnf;&efvnf; roifhav#mfao;a=umif;/ rdrtaejzifh jrifa=umif;/ z/q/yv/tpdk;&tm;/ vufeuftiftm;jyjyD; rGed f u&ifwkd@ vkdvm;aeaom/ trsdK;om; ekdifiHa&; tcGifha&;rsm;udk awmif;,l&efom jzpfoifha=umif;//” ponfjzifh tus,fw0ifh apmbOD;=uD;u &Si;f vif;wifjyonf// 4if;apmbOD;=uD;.tjrif tay: armfvjrdKif&Sdu&ifacgif;aqmifrsm;eSifh rGefacgif;aqmif rsm; jzpf=uaom ekdifvSarmif/ ekdifbvGif/ ekdifaiGodrf;/ekdifpHolwkd@u oabmwlvufcHonf// OuUX=uD; apmbOD;=uD;eSifh armfvjrdKif&Sd rGef-u&am